2.2.1.2.4. Süs Bitkilerini Temizleme ve Destekleme
Süs bitkilerinin zaman zaman yapraklarını tozlardan temizleme de gözenek lerini açarak daha iyi transpirasyon ve solunum yapmalarını sağlar. Aynı zaman da onlara canlı bir görünüm kazandırır. Bunun için az hassas bitkiler yağmurda bahçe veya balkonlarda bir süre bulundurularak yağmurla yıkanmalarını sağla mak veya bu işi içerde banyoda duş altında veya balkonda yapmak isabetli olur. Bu yıkamalarda gene kireçsiz su kullanılmasına özen gösterilmelidir. Ayrıca yap raklara bazı spreyler püskürtülerek ve silinerek de temizleme ve parlatma sağla nabilir. Bu parlatıcılar sıvı veya sprey halinde olabilir. Bunların üzerlerindeki ta rife göre kulanımına dikkat edilip aşırıya kaçınılmazsa bitkiye güzel bir görünüm kazandırırlar. Yalnız bunları kullanmadan önce bir yaprakta denemek yerinde olur. Ancak kimyasal yaprak temizleyiciler tüylü bitkilerde ve Rexbegonya, Ka uçuk ve Deve tabanlarının uç kısımlarında yumuşak yeni yapraklarda kullanılma malıdır. Ayrıca kimyasal temizleyicilerle yapraklan temizletilip parlatılan bitkile rin temizlendikten sonra direkt güneş ışığında bulundurulmaması gerekmektedir. Sıcaklığın düşük olduğu zamanlarda da bu maddelerin kullanılmaması öneril mektedir.
Bütün bu temizleyiciler bitkilerin görünümlerini daha cazip kılarlarsa da bu konuda temizleyici ve parlatıcılann seçimine itina gösterilmeli ve kullanımda aşı rıya gitmemelidir. Aksi halde zararlı etkiler yapabilirler. Bu durumda yapraklann el altındaki bir su kabında sık sık temizlenmek suretiyle ıslak bir sünger veya bez le silinmeleri daha tercih edilmelidir. Ancak detetjanlı su kullanmamalıdır. Bu iş için sabun kullanılabilir. Temizleme esnasında Kauçuk, Deve tabanı, Şeflera gibi derimsi yapraklı türlerde yaprağın alt yüzü sol elin avuç içi ile alttan desteklenir ken diğer elle de hafif bastınlarak bu silme işi yapılabilir. Bu esnada özellikle ye ni çıkan yaprakları inciltmemelidir. Saksının bütünü bir polietilen torba içinde muhafazaya alınarak bitki, bir banyo küvetinde su içine daldırılıp çıkartılarak ve bir sünger ile silinerek de temizlenebilir. Kaldı ki, daha önce belirtildiği gibi, doğ rudan doğruya bitkiyi bütünüyle suya daldırma da bazı türlerde başvurulan bir su lama yöntemidir.
Süs bitkilerini destekleme konusuna gelince;
Bazı süs bitkilerinin ince, narin dal ve sürgünlerinin bir desteğe ihtiyaçları vardır. Bu desteklerin görünümü çirkin ve kaba olmamalı, ince fakat sağlam, taşıma gücünde olmalı ve bitkinin özellikle sarılıcı ve tırmanıcı bitkilerin yeni sürgünlerine istikamet verebilecek şekilde yeterli bir uzunluğa da sahip bulunmalı dırlar. Ahşap destekler çabuk çürür en iyisi sert lastik olanlarıdır. Özellikle hava kökleri oluşturan, Anthurium, Caladium, Monstera, Philodendron, Scindapsus, Syngonium gibi bitki cinslerinin çeşitli türlerinin hava köklerini çirkin bir şekilde ortada bırakmamak üzere bu desteklerin (bu konuda boru gibi kalınca plastik des tekler kullanılır) uygun renkte (ekseri yaprakların renginde yeşil) ve dikkati çek meyecek ipler vasıtasıyla bu desteklere bağlanması bu desteklerin de tutturulan yosunlarla kaplanması ve ayrıca bu hava köklerinin yosunların içine sokularak bitkinin görünümünün güzelleşmesi de, onun desteklenmesi kadar önem taşır. Bunun için sürgünler bir tel yardımıyla boruya bağlanır. Tellerin ip veya çıplak tel olması zamanla çürümelerine neden olduğundan koyu yeşil plastik kaplı, teller bu iş için en uygundur. Diğer kullanılan destekler de genellikle mümkün olduğu ka- darınca ince fakat sağlam olmalı, bitkinin görünmeyen arka kısmına, kökleri ze delemeyecek şekilde yerleştirilmeli ve koyu yeşile boyanmalıdır.
Daha uzun tırmanıcı bitkiler için bir kafes veya bir plastik file destek de kul lanılabilir. Bunlarda sürgünler yelpaze gibi dışarı doğru salınarak yeni gelişme is tikametlerine yöneltilebilir, bu ise bitkiye güzel bir görünüm kazandırabilir. Bu konuda çeşitli şekillerdeki plastik kaplamalı tel iskeletlerle bitkilere, istenilen gö rünümler kolaylıkla verilebilir.
FİDANLIK VE YETİŞTİRME TEKNİĞİ
Prof Dr. Suat Ürgenç
Süs bitkilerinin zaman zaman yapraklarını tozlardan temizleme de gözenek lerini açarak daha iyi transpirasyon ve solunum yapmalarını sağlar. Aynı zaman da onlara canlı bir görünüm kazandırır. Bunun için az hassas bitkiler yağmurda bahçe veya balkonlarda bir süre bulundurularak yağmurla yıkanmalarını sağla mak veya bu işi içerde banyoda duş altında veya balkonda yapmak isabetli olur. Bu yıkamalarda gene kireçsiz su kullanılmasına özen gösterilmelidir. Ayrıca yap raklara bazı spreyler püskürtülerek ve silinerek de temizleme ve parlatma sağla nabilir. Bu parlatıcılar sıvı veya sprey halinde olabilir. Bunların üzerlerindeki ta rife göre kulanımına dikkat edilip aşırıya kaçınılmazsa bitkiye güzel bir görünüm kazandırırlar. Yalnız bunları kullanmadan önce bir yaprakta denemek yerinde olur. Ancak kimyasal yaprak temizleyiciler tüylü bitkilerde ve Rexbegonya, Ka uçuk ve Deve tabanlarının uç kısımlarında yumuşak yeni yapraklarda kullanılma malıdır. Ayrıca kimyasal temizleyicilerle yapraklan temizletilip parlatılan bitkile rin temizlendikten sonra direkt güneş ışığında bulundurulmaması gerekmektedir. Sıcaklığın düşük olduğu zamanlarda da bu maddelerin kullanılmaması öneril mektedir.
Bütün bu temizleyiciler bitkilerin görünümlerini daha cazip kılarlarsa da bu konuda temizleyici ve parlatıcılann seçimine itina gösterilmeli ve kullanımda aşı rıya gitmemelidir. Aksi halde zararlı etkiler yapabilirler. Bu durumda yapraklann el altındaki bir su kabında sık sık temizlenmek suretiyle ıslak bir sünger veya bez le silinmeleri daha tercih edilmelidir. Ancak detetjanlı su kullanmamalıdır. Bu iş için sabun kullanılabilir. Temizleme esnasında Kauçuk, Deve tabanı, Şeflera gibi derimsi yapraklı türlerde yaprağın alt yüzü sol elin avuç içi ile alttan desteklenir ken diğer elle de hafif bastınlarak bu silme işi yapılabilir. Bu esnada özellikle ye ni çıkan yaprakları inciltmemelidir. Saksının bütünü bir polietilen torba içinde muhafazaya alınarak bitki, bir banyo küvetinde su içine daldırılıp çıkartılarak ve bir sünger ile silinerek de temizlenebilir. Kaldı ki, daha önce belirtildiği gibi, doğ rudan doğruya bitkiyi bütünüyle suya daldırma da bazı türlerde başvurulan bir su lama yöntemidir.
Süs bitkilerini destekleme konusuna gelince;
Bazı süs bitkilerinin ince, narin dal ve sürgünlerinin bir desteğe ihtiyaçları vardır. Bu desteklerin görünümü çirkin ve kaba olmamalı, ince fakat sağlam, taşıma gücünde olmalı ve bitkinin özellikle sarılıcı ve tırmanıcı bitkilerin yeni sürgünlerine istikamet verebilecek şekilde yeterli bir uzunluğa da sahip bulunmalı dırlar. Ahşap destekler çabuk çürür en iyisi sert lastik olanlarıdır. Özellikle hava kökleri oluşturan, Anthurium, Caladium, Monstera, Philodendron, Scindapsus, Syngonium gibi bitki cinslerinin çeşitli türlerinin hava köklerini çirkin bir şekilde ortada bırakmamak üzere bu desteklerin (bu konuda boru gibi kalınca plastik des tekler kullanılır) uygun renkte (ekseri yaprakların renginde yeşil) ve dikkati çek meyecek ipler vasıtasıyla bu desteklere bağlanması bu desteklerin de tutturulan yosunlarla kaplanması ve ayrıca bu hava köklerinin yosunların içine sokularak bitkinin görünümünün güzelleşmesi de, onun desteklenmesi kadar önem taşır. Bunun için sürgünler bir tel yardımıyla boruya bağlanır. Tellerin ip veya çıplak tel olması zamanla çürümelerine neden olduğundan koyu yeşil plastik kaplı, teller bu iş için en uygundur. Diğer kullanılan destekler de genellikle mümkün olduğu ka- darınca ince fakat sağlam olmalı, bitkinin görünmeyen arka kısmına, kökleri ze delemeyecek şekilde yerleştirilmeli ve koyu yeşile boyanmalıdır.
Daha uzun tırmanıcı bitkiler için bir kafes veya bir plastik file destek de kul lanılabilir. Bunlarda sürgünler yelpaze gibi dışarı doğru salınarak yeni gelişme is tikametlerine yöneltilebilir, bu ise bitkiye güzel bir görünüm kazandırabilir. Bu konuda çeşitli şekillerdeki plastik kaplamalı tel iskeletlerle bitkilere, istenilen gö rünümler kolaylıkla verilebilir.
FİDANLIK VE YETİŞTİRME TEKNİĞİ
Prof Dr. Suat Ürgenç

