Cevap: THYSANOPTERA
dırısına uğramış az emgili soğan yaprakları dahi piyasada tutulmamaktadır. Yine Iowa (Amerika)'m bazı yerlerinde T. tabaci tarafından zarara uğratılmış emgili lahana yaprakları dolayısıyla bu ürün piyasa değerini büyük ölçüde yitirmektedir. Hatta bu yüzden bazan ürünün 1/3'i dahi heba olabilmektedir (Wolfenbarger and Hibbs, 1958)." 17" Thrips 'leribltkilerde bulundukları yerin örzeiliğine uygun olarak gizi 1 yerlerde yaşayanlar ve açıkta yaşayanlar olmak üzere iki gruba ayıran rak da incelemek mümkündür» Örneğin yaprak, sürgün ve meyveler üzerinde yaşayanlar açiktas. çiçek ya da galler içinde yaşayanlar ise gİZİİ yaşamlı türeler olarak ayrılır. Yapraklarda beslenenler çoğuna lukla yaprakların alt yüzlerinde bulunur. Bu gibi türlerden bazıları, (örneğin kakao ağaçlarında zararlı olan Selenothrips rubroclnctus 'te olduğu gibi) beslenmek üzere, gelişmesini tamamlamış yaprakları tercih ederler. Diğer bazıları İse bitkilerin gelişe inekte olan ya da körpe organlarında, ya. da normal yapraklarında bulunur ve zarar yapar JIdmothzdpa cereali um 'da olduğu gibi,). Yaprak ya "da meyveler üzerinde, ya da daha genel bir deyimle açıkta yaşayan bazı thrips türleri, larvalarının abdomen'leri--nin ucunda damla şeklinde anüslarmdan çıkardıklar-rı pislik birikintisi bulunur. Bu pislik anus çev--resinde bulunan setae, ya da tüyler arasında birike tirilerek damla haline getirilir ve larva bu damlayı bir süre sonra beslendiği yere, ya da yakııama bırakır, Daha sonra bu damlacık kururken esmer renk--li saprofit bir fungus da üzerinde.gelişir. Böylece thrips'lerin yoğun bulunduğu yaprak ve meyvelerin üzeri ayrıca bu pislikler nedeni ile kirli bir renk alır, Bu gibi lekeler H, haemorrhoidalis, S. rubro~ cinctus, T. tabacî ve diğer bazı türlerin beslendiği bitkilerde kolaylıkla görülür» Bitkilerde esas zararlı olan türler, işte bu açıkta yaşayan grupta olanlardır.
Gizli yerlerde yaşayan türlerin çoğu, özellikle bunların nimfleri Compositae, Umbelliferae, Leguminosae, Graminae ve benzeri diğer gruplara ait bitki türlerinin çiçekleri arasında bulunur ve beslenir. Bu gibi yerler, larvaların yaşamları için gerekli rutubeti sağlayan uygun bir ortam oluşturduğu gibi bol besin kaynağı da teşkil eder, Haplothrips /I cinsine bağlı türlerin çoğu çiçeklerde beslenir. Bununla beraber bu gibi yerlerde yaşayan türlerin erginleri güneşli havalarda çiçek-lerin arasından çıkarak bir süre kendilerini güne-şe verir, veya bitkiyi terkederek uçarlar. Çiçeklerde beslenen türlerden bazıları bitkilerde ekonomik önemde çiçek dökülmesine, ya da tane veriminin azalmasına neden olabilir. Buna rağmen çiçeklerde yaşayan türlerin hepsi zararlı değildir. Hatta çiçeklerde davranışları itibariyle faydalı olanları bile vardır. Bu faydalı türlerden bazıları çiçeklerin tozlanmasında önemli rol oynar. Her ne kadar arı ve büyük vücutlu sinek türleri, vücût itibariyle büyük oldukları için fazla miktarda polen tozu taşıyacakları ve dolayısıyla tozlamada daha önemj-i rol oynayacakları düşünülürse de,.thrips'ler de'bu hususta iki önemli avantaja sahiptir. Bunlardan birisi büyük vücutlu tozlayıcı böcek türlerine oranla daha yoğun populasyonlara sahip olmasıdır. Örneğin bir çiçekte bazan 100'den fazla thrips ergini bulunabilmektedir. Böylece küçüklük dezavantajı yoğun olarak bulunmakla kapatılabilinmektedir. Diğer 2, avantajları da, büyük vücuda sahip tozlayıcı böceklerin ulaşamayacakları çiçeklere, sahip, bitki türlerini bunlar küçük oldukları için rahatlıkla tozlayabilmektedir.Thrips!-lerin vücut ve ilavelerinde bazan yüzlerce polen to-* zu olduğu halde bir çiçekten diğerine gittiği görülür, Frankllnlellaf Haplothrlps, Taendothrdps gibi cinslere bağlı bazı türler tropik bölgelerde bazı bitkilerin tozlanmasında da önemli rol oynamaktadır. Carlson (1964)f California'da kafes içinde yetişti" rilmiş soğan çiçeklerine verdiği Fzankldndella oc cddentalds ergini ile yaptığı denemelerde oldukça fazla tohum aldığını, hatta bir çiçekte 3.600 ergin ve larva saydığı halde, yine de çiçeklerde göze çar™ pıcı bir zarar görülmediğini ifade etmektedir. Bunun gibi diğer.bazı. thrips, türleri de Özellikle kendi kendine, ya da çapraz döllemede bitkilere bazan bü^ yük oranda yardımcı olmaktadır,
Thrips'lerin bitkilerde yaptığı diğer bir zarar şekli de endirekt yolla meydana gelir. Bu gibi zarar, thrips beslenirken bitkilere ya toksik etkiye sahip salya salgılamasından, ya mekanik yolla sty-let'lerinin zedelediği, deldiği yerlerden bakteri veya inantari hastalık etmenlerinin girmesi, ya da bitkilerde beslenme esnasında onlara virüs hastalıklarını bulaştırmak suretiyle meydana gelir.
Thrips'lerin bitkilerde beslenirken onlara toksik maddeler salgılaması olayına doğada pek ender olarak rast 1anmaktadır. Gal oluşumunu bu olay dışında tutmak gerekir. Çünkü gal oluşumu farklı bir biçimde meydana gelir, Buna karşılık toksik maddeler salgılandığında, özellikle sürgünlerde şekil bozuklukları
