Cevap: Toprağın fiziksel özellikleri
Toprakta kil oranı arttıkça toprağın su tutma gücü artar, buna karşılık havalanması azalır,geç ısınır soğur ve biyolojik bakımından inaktif (aktif olmayan ) hale gelir. Toprakta kum oranı arttıkça havalanma ve ısınma özellikleri düzelir, fakat su tutma kabiliyeti azalır, bitkiler su sıkıntısı çeker. Toprak bünyesi ile önemli toprak özellikleri arasındaki ilişki genel olarak yukarıdaki çizelgede verilmiştir.
Toprak tekstürünün (Topraktaki kil, mil ve kum oranı) bilinmesi, toprağın pek çok önemli özellikleri ve bunların bitki yetiştirme ile ilişkileri üzerinde çok yakından etkilidir. Bu önemli ilişkileri maddeler halinde şu şekilde sıralayabiliriz.
1- Suyun ve havanın toprağa girişi ve toprak içerisindeki karakterleri, direkt olarak toprak tekstürüne
bağlıdır.
2- Toprağın ısı geçirgenliği üzerine tekstürel yapının önemli etkisi vardır.
3- Suyun ve bitki besin maddelerinin toprakta depolanması ve bitkilere yarayışlılığı doğrudan toprak
tekstürüne bağlıdır.
4- Toprakta oluşan fiziksel, kimyasal ve biyokimyasal olayların oluşum hızları üzerinde toprak tekstürü
önemli etkiye sahiptir.
5- Toprak porozitesi(Toprak porozitesi:Toprak hacminin katı taneler tarafından işgal edilmeyen yüzdesi
olarak tanımlanır.) toprakların volüm ağırlık ve özgül ağırlıkları, toprak tekstürüne bağlıdır.
6- Uygulanan ziraat sistemi (Sulu-kuru ziraat) ve toprak işleme şekilleri üzerinde tekstürün önemli etkisi
vardır.
7- Toprakların bitki yetişmesine elverişli olabilme kabiliyeti yönünden değerlendirilmesinde tekstür önemli
bir ayırım ölçüsüdür.
■ 8- Agregatlaşma ve toprak strüktür (Toprak tavı) oluşumu üzerinde toprak tekstürü doğrudan etkilidir.
Toprağın yapısı topraktaki kum, kil veya mil gibi primer parçacıklardan herhangi birinin fazla olması halinde toprakta teksel yapı meydana gelir. Primer toprak minerallerin dengeli halde bulunması ve bu primer parçacıkların bakterilerin çıkardıkları salgılar veya bitki köklerin çıkardığı salgılarla yapışma neticesinde meydana gelen kümeciklere AGREGAT denir.
1-b) İnorganik toprak maddeleri: Toprağın iskeletini teşkil eden zerreler çaplarına göre muhtelif kısımlara ayrılır. 2mm.'den daha büyük çapta olan maddeler kaba gurubu teşkil ederler. Bunlar, taşlar ve çakıllardır. 2 mm. 'den daha küçük çapta olan zerreler ise ince guruba girerler ki bunlar kum, şilt ve kilden ibaret olan bu zerreler toprak tasnifinde esas olarak alınırlar.
1-c) Toprak zerrelerin fiziksel özellikleri :2 mm. 'den daha büyük çapta olan çakıl ve taşlarla kaba kumlar toprakta bağımsız parçalar olarak bulunurlar, su tutma kapasiteleri düşüktür. Yapışma ve plastikiyet göstermezler, suyu çabuk sızdırırlar onun için kurudurlar, havalanma ve ısınmaları iyidir. Bunlara kolay işlenmelerinden dolayı hafif topraklar denir. İnce kumların yoğun olduğu topraklar çakıllı ve kaba kumlara nazaran daha fazla su tutarlar ve daha yapışkandırlar. Topraktaki şilt ve kilin fena vasıflarını giderdiği için yeter miktarda kum bulunması arzulanır. Şilt, ince kumla kil arasında bir özelliğe sahiptir. Kil ise kolloitlerce zengin olmasından dolayı ıslakken yapışkan ve fazla plastiktir. Çok su tutar suyu yavaş sızdırır. Kuruyunca büzülür ve çatlar havasız ve soğuktur, killi topraklar zor işlendiklerinden dolayı ağır topraklar diye isimlendirilirler. TIN Muhtelif zerrelerin kum, şilt, kil karışımına verilen addır.
1-d)Toprak zerrelerin alanı : Topraktaki zerreler küçüldükçe, alanlarının toplamı büyük oranda artar.
1-e) Toprağın Profili: Toprağın dikey olarak kesidi tetkik edildiği zaman bir takım tabakalar görülür ki buna toprağın profili denir. Tabakaların her birine HORİZON adı verilmektedir.
Toprakta yukarıdan aşağıya doğru üç esas horizon görülür. Bunlar A,B ve C harfleri ile gösterilir.
