Muhafaza / PIRASA / SEBZECİLİK
Pırasaların dışarıda tarlada bırakılması ve tarladan zaman zaman sökülüp pazara sevk edilmesi, hava sıcaklığı eksi 2oC’ye dereceye kadar soğuk olan ve garantili olarak ancak sıfır dereceye kadar düşen yerlerde yapılır. Bu bakımdan Akdeniz ve Ege Bölgelerimizde pırasalar uzun süre tarlada kalabilir. Soğukların fazla olduğu iç bölgelerde ise, pırasalar tarladan sökülüp adi (basit) ve soğuk hava depolarında saklanır veya sökülen pırasaların hepsi anında tüketim için pazara sevk edilir. Adi saklama normal kilerlerde, ambarlarda uygulanır, pırasalar 50-100 cm yığınlar halinde ve kök kısımlarına nemli kum ve toprak konarak yapılır. Sıcaklık durumuna göre saklama süresi 1-3 ay arasında değişir. Köylülerin tarlada yaptığı, pırasaları toprağa gömerek saklama şeklinde süre 1-2 ay veya toprak siloları kullanmada ise 1-3 aydır. Pırasalar soğuk hava depolarında 2-4 ay müddetle saklanabilmektedir. Saklama sıcaklığı 0-loC ve rutubeti % 90-95’tir (HÖSSLİN, MAPPES ve STEİB 1964). Depolara pırasalar kafesli kasalar içinde konur. Bir kasaya 10-15 kg dan fazla pırasa konmamalı ve sıkıştırılarak kızışmaya meydan verilmemelidir (ÖZBEK 1959). BUNEMANN ve HANSEN’e (1973) göre pırasalar 24 saat içinde 0°C’de 730-1100, 2°C’de 1200-2300, 5°C’de 2650-3150 ve 10°C’de 5600-5900 kcal/t teneffüs sıcaklığı verir. Bu sıcaklığın saklama sırasında dikkate alınması gereklidir. Normal atmosfer şartları olan 0°C de ve % 90-95 nemdeki 2 aylık muhafaza müddeti, kontrollü atmosfer şartları olan (CA) % 3 C02 + % 3 O2 de 2-3 aya ve % 10 CO2 de 3-4 aya çıkarılabilir. CO2’nin % 10 olması saklama süresini uzattığı gibi, saklama sonunda pırasala*rın kalitesinin daha az bozulmasına yardımcı olmaktadır. Depodaki saklama sırasında bir günde, 1°C sıcaklıkta, bir ton pırasanın 300 gr CO2 gazı solum yapacağı unutulmamalıdır.
Kaynak: Genel Sebzecilik Kitabı Prof. Dr. Atila Günay
