Tweet
KURTULUŞ SAVAŞI KAHRAMANLARI KILLIOĞLU HÜSEYİN EFE
Bu hafta size Kurtuluş Savaşı kahramanlarımızdan Kıllıoğlu Hüseyin Efe’yi tanıtmaya çalışacağız. Çünkü Ata’nın tabiri ile “Türk çocuğu ecdadını tanıdıkça, daha büyük işler yapmak için kendinde kuvvet bulacaktır.”
Kıllıoğlu Hüseyin Efe Tatarmemişler köyünde doğmuştur. Babası Tatamemişlerden Bekir, annesi Yağcılar köyünden Fadime’dir. Küçük yaşta babasını kaybetmiştir. Daha sonra abisi İbrahim öldürülünce intikam almak için dağa çıkmış, Alanyalı Molla Ahmet Efe’nin çetesine katılmıştır. Uzun süre onunla kalmış o ölünce ayrı bir çete kurarak Efe olmuş ve kardeşlerini de yanına almıştır.
Efe’nin Yörük Ali Efe ile tanışması Alanyalının yanındayken olmuş, onlardan ayrıldıktan sonra ilişkileri devam etmiştir. Efe Jandarma ile girdiği bir çatışmada sol elinden yaralanmış ve eli çolak kalmıştır. 1919 yılında Yörük Ali ile birlikte düze inerek annesinin köyü olan Yağcılar’a yerleşmiştir. (Düze inmek: Dağda dolaşan efelerin affedilerek belli bir yerleşim yerine inmesi ve suçlarının affedilmesi demektir. Efe dağdan iniyor, suç işlemekten vazgeçiyor diğer taraftan devlette onun suçlarını affediyordu. Bu şekilde düze inen efeler bazen eşkıya takibinde bulunmak için Kır Serdarı olarak ücretli görevlendiriliyorlardı. Çakıcı Mehmet Efe’nin babası Çakıcı Ahmet Efe Kır Serdarlığı yapan efelerdendir.)Hatta kendi evinin arkasında bir evde Yörük Ali Efe için yapılmış ve Efe buraya yerleşmiştir.
Aydın’ın işgal edilmesinden sonra ilk günden itibaren Yörük Ali’den ayrılmamış ve onunla beraber baskınlara katılmıştır. Bu baskınların en önemli olanı ilk baskın olan 16 Haziran Malgaç Emir Yunan baskını idi. Aydın’nın ilk kurtuluşunda (28 Haziran 1919-3 Temmuz 1919) Köprübaşında Yörük ile beraber savaşmış ve şehre beraber girmişlerdir. Aydın’ın işgali üzerine tekrar köprübaşına çekilmişler ve düşmanı burada karşılamışlardır.
Köprübaşının çökmesinden sonra Umurlu’da yeni bir cephe açmışlar ve kendisi Menteşe Taburu Komutanlığı’na getirilmiştir. Aydın Cephesinin dağıldığı Haziran 1920’ye kadar diğer efeler gibi Köşk Cephesinde savaşan Kıllıoğlu Hüseyin Efe, cephe bozulduktan sonra Milli Çine Taburu kurularak komutanlığına getirilir. 1923 yılında Bozdoğan’da Jandarma ile girdiği çatışmada 11 kızanı ile beraber vurularak öldürülmüştür.
Efe ülkenin kurtuluşunu gören mutlu insanlardan biridir. Mutlaka ki her insan gibi hataları, günahları olmuş olabilir. Ama bizim için önemli olan tarafı vatan topraklarının işgale uğradığı o meşum günde savaşa ilk iştirak edenlerden olmasıdır. Biz bunu belki bugün kolay söylüyoruz. Ama o günün şartlarında böyle bir şeye iştirak etmek kazancı yok kaybı çok olan ve sonu mutlak bir ölüm olan bir kahramanlık idi. Efe’de o kahramanlardan birisidir. Ruhu şad olsun.
Efe için yakılan bir türküyü buraya alıyoruz.
Kıllıoğlu Hüseyin Efe Türküsü
Mardan Dağı sis durur
Yörükleri yas durur
Hüseyin Efe’me yürüdü
Düşmana kan kusturur
Yanıkhan’ın içinde
Yetmiş zeybek yanında
Hüseyin Efe’me yürüdü
Mavzerleri boynunda
Bizim Aydın elleri
Yunan kesti yolları
Silah ettik yürüdük
Kazma, kürek, belleri
Halil KÖKEN
Kıllıoğlu Hüseyin Efe Tatarmemişler köyünde doğmuştur. Babası Tatamemişlerden Bekir, annesi Yağcılar köyünden Fadime’dir. Küçük yaşta babasını kaybetmiştir. Daha sonra abisi İbrahim öldürülünce intikam almak için dağa çıkmış, Alanyalı Molla Ahmet Efe’nin çetesine katılmıştır. Uzun süre onunla kalmış o ölünce ayrı bir çete kurarak Efe olmuş ve kardeşlerini de yanına almıştır.
Efe’nin Yörük Ali Efe ile tanışması Alanyalının yanındayken olmuş, onlardan ayrıldıktan sonra ilişkileri devam etmiştir. Efe Jandarma ile girdiği bir çatışmada sol elinden yaralanmış ve eli çolak kalmıştır. 1919 yılında Yörük Ali ile birlikte düze inerek annesinin köyü olan Yağcılar’a yerleşmiştir. (Düze inmek: Dağda dolaşan efelerin affedilerek belli bir yerleşim yerine inmesi ve suçlarının affedilmesi demektir. Efe dağdan iniyor, suç işlemekten vazgeçiyor diğer taraftan devlette onun suçlarını affediyordu. Bu şekilde düze inen efeler bazen eşkıya takibinde bulunmak için Kır Serdarı olarak ücretli görevlendiriliyorlardı. Çakıcı Mehmet Efe’nin babası Çakıcı Ahmet Efe Kır Serdarlığı yapan efelerdendir.)Hatta kendi evinin arkasında bir evde Yörük Ali Efe için yapılmış ve Efe buraya yerleşmiştir.
Aydın’ın işgal edilmesinden sonra ilk günden itibaren Yörük Ali’den ayrılmamış ve onunla beraber baskınlara katılmıştır. Bu baskınların en önemli olanı ilk baskın olan 16 Haziran Malgaç Emir Yunan baskını idi. Aydın’nın ilk kurtuluşunda (28 Haziran 1919-3 Temmuz 1919) Köprübaşında Yörük ile beraber savaşmış ve şehre beraber girmişlerdir. Aydın’ın işgali üzerine tekrar köprübaşına çekilmişler ve düşmanı burada karşılamışlardır.
Köprübaşının çökmesinden sonra Umurlu’da yeni bir cephe açmışlar ve kendisi Menteşe Taburu Komutanlığı’na getirilmiştir. Aydın Cephesinin dağıldığı Haziran 1920’ye kadar diğer efeler gibi Köşk Cephesinde savaşan Kıllıoğlu Hüseyin Efe, cephe bozulduktan sonra Milli Çine Taburu kurularak komutanlığına getirilir. 1923 yılında Bozdoğan’da Jandarma ile girdiği çatışmada 11 kızanı ile beraber vurularak öldürülmüştür.
Efe ülkenin kurtuluşunu gören mutlu insanlardan biridir. Mutlaka ki her insan gibi hataları, günahları olmuş olabilir. Ama bizim için önemli olan tarafı vatan topraklarının işgale uğradığı o meşum günde savaşa ilk iştirak edenlerden olmasıdır. Biz bunu belki bugün kolay söylüyoruz. Ama o günün şartlarında böyle bir şeye iştirak etmek kazancı yok kaybı çok olan ve sonu mutlak bir ölüm olan bir kahramanlık idi. Efe’de o kahramanlardan birisidir. Ruhu şad olsun.
Efe için yakılan bir türküyü buraya alıyoruz.
Kıllıoğlu Hüseyin Efe Türküsü
Mardan Dağı sis durur
Yörükleri yas durur
Hüseyin Efe’me yürüdü
Düşmana kan kusturur
Yanıkhan’ın içinde
Yetmiş zeybek yanında
Hüseyin Efe’me yürüdü
Mavzerleri boynunda
Bizim Aydın elleri
Yunan kesti yolları
Silah ettik yürüdük
Kazma, kürek, belleri
Halil KÖKEN