Zirai Mücadele
İŞLETME TEKNİĞİ
Bitkilerde ve hasat edilen ürünlerdeki zararın önemli nedeni uygulamaların yanlış zamanda, yanlış araçlar ile yanlış şekilde uygulanmasından kaynaklanmaktadır. Özellikle taşıma ve depolamada önemli zararlar meydana gelir. Doğrudan bitkileri hastalandıramayan zayıf mikroplar bu şekilde yaralanmış yada zararlanmış bitkilere saldırarak önemli kayıplara yol açarlar. Hastalık ve zararlılarla mücadelede uygun olmayan ilaçların yüksek dozda ve duyarlı kültür bitkilerinde kullanılmaları da zararlanmalara yol açmaktadır.
ÇEVRE KİRLETİCİLER
İnsanoğlunun tüm üretim ve tüketim işlemleri sonucu su, hava ve toprak kaynakları atık içeriğinin artması ekolojik dengenin olumsuz yönden etkilenmesi çevre kirliliğine yol açmaktadır.
Tüm canlıların yaşam ve nesillerinin devamı için gerekli olan doğal kaynakların aşırı ve bilinçsiz kullanımı, hava, toprak ve su gibi temel unsurların kirlenmesine, bunlar arasındaki dengenin bozulmasına neden olmaktadır. Bunlara ülkemizden örnekler vermek mümkündür. Bugün çok sayıda olan çimento fabrikalarının toz tutma düzenlerinin tam olamaması ve bu düzenlerin etkili çalıştırılmaması sonucu tarımsal alanlar büyük ölçüde etkilenmektedir.Yine Murgul bakır işletmeleri, Doğu Karadeniz bakır işletmeleri, Samsun azot sanayi komplekslerinin de çevreye yaptığı pek çok zarar vardır.
Endüstri ve yoğun yerleşim bölgelerinin çevreye yaydıkları atık ve artıklar bitkileri fiziksel ve kimyasal olarak etkilemektedirler. Ayrıca kimyasal gübreler, bitki koruma preparatları da hava, su ve toprak kirlenmesinde etkilidir. Çevre kirliliğine karşı bitkilerde önce nekroz oluşumu gibi hafif zararlar görülür. Daha uzun sürede bitkiler sararır, kloroz oluşumu görülür, verim azalır.Çevre kirleticiler;
a.Katı maddeler
b.Gazlar olarak iki grupta toplanabilir.
Katı maddeler: Çimento sanayi, asfaltlanmamış yollar, yoğun yerleşim merkezleri bitkilerde solunumu engelleyebilirler. Fotosentez engellendiği için verim azalır. Bitkinin organları yanabilir. Çimento tozları bu gruba giren önemli kirleticilerdir. Çimento tozlarının bitkiler yanında toprağı da kirlettiği saptanmıştır. Bahçelerin yol kenarındaki tozlu kısımlarında bazı zararlı böceklerin zararı da fazla olmaktadır. Çünkü bu koşullarda faydalı böcekler rahat çalışamamaktadır.
Gazlar: Petrol ve kömür ürünlerinin kullanımı, kimya endüstrisi ve alüminyum fabrikaları, tuğla, kiremit ve seramik fırınları, soda, gübre ve kauçuk üretim tesisleri motorların egzoz gazları sonucu zararlı gazlar havaya karışmaktadır. Marul, ıspanak, tütün, fasulye, kırmızı üçgül, yonca ve tahıllar bu gazlara duyarlı bitkilerdir. Gazlar nedeni ile bitkilerin yaprak ve meyvelerinde değişik lekeler oluşmaktadır.
ÖĞRENDİKLERİNİZİ KONTROL EDİNİZ
SORULAR
1) Aşağıdakilerden hangisi funguslarda hava yolu ile yayılmada rol oynayan etkenlerden biri değildir ?
a) Rüzgar
b) Böcekler
c) Toprak İşleme Aletleri
d) Yağmur damlaları
e) Kuşlar
2) Çiçek Monilyası fungusların oluşturduğu hangi belirti tipine giren hastalıktır ?
a) Leke Hastalığı
b) İletim Demeti Hastalıkları
c) Yanıklık ve Çürüklükler
d) Kök Çürüklükleri
e) Kanserler
3) Aşağıdakilerden hangisi meyve ağaçlarında geriye doğru ölüme neden olan fungal hastalıklardan biridir ?
a) Şeftalide Yaprak Kıvırcıklığı Hastalığı
b) Armillaria Kök Çürüklüğü Hastalığı
c) Bağ Mildiyösü Hastalığı
d) Zeytinde Halkalı Leke Hastalığı
e) Elma Karalekesi Hastalığı
4) Aşağıdakilerden hangisi sebzelerde gelişme döneminde meydana gelen ölümlerin belirti tiplerinden biri değildir ?
a) Septoria yaprak leke hastalıkları
b) Pas Hastalıkları
c) Yanıklık Hastalıkları
d) Çökerten
e) Antraknoz
5) Sebzelerde çimlenme ve fide döneminde meydana gelen ölümlerden kök çürüklüğünün tarlada gelişme döneminde oluşturduğu belirti nedir ?
a) Gövde, kökboğazı ve dallarda yumuşama ve cıvıklaşma
b) Yapraklarda haşlanmış gibi bir görünüm ve yaprakların alt yüzeyinde küf tabakası oluşumu
c) Kök ve kök boğazında koyu renkli hafif çökük lekeler ve kuruma
d) Yaprakların üst yüzeyinde küçük, açık yeşil veya sarımsı lekeler ve alt yüzeyinde zeytini kahverengi küf tabakası oluşumu
e) Yapraklarda açık sarı renkli küçük püstüllerin oluşması
6) Aşağıdakilerden hangisi bitki patojeni bakterilerin oluşturduğu belirti tiplerinden değildir ?
a) Leke ve Yanıklıklar
b) İletim demeti solgunlukları
c) Geriye doğru ölüm ve kanserler
d) Kuru çürüklükler
e) Yumuşak çürüklükler
7) Aşağıdakilerden hangisi bakterilerin genel özelliklerinden biri değildir ?
a) Gözle görülebilir
b) Yuvarlak, çubuk, virgül ve burgu şeklinde olurlar
c) Hücre çekirdeği yoktur
d) Yapay besi ortamında geliştirmek mümkündür
e) Tek hücreli canlılardır
8) Aşağıdakilerden hangisi leke ve yanıklık tipi belirti grubuna giren bakteriyel bir hastalık değildir ?
a) Domates bakteriyel benek hastalığı
b) Hıyar köşeli yaprak lekesi hastalığı
c) Fasulye hale yanıklığı hastalığı
d) Domates ve biberde bakteriyel leke hastalığı
e) Sert çekirdekli meyve ağaçlarında bakteriyel kanser
9) İletim demeti hastalıklarının bitkideki belirtisi nedir ?
a) Yapraklarda yanıklıklar
b) Gövdede kanser
c) Toprakaltı organlarda uyuz
d) Bitkilerde bodurlaşma, solgunluk ve kuruma
e) Kök ve kök boğazında urlar
10) Uyuz hastalıkları bitkinin hangi organında belirti oluşturur ?
a) Yapraklar
b) Çiçekler
c) Yumru gibi toprakaltı organlar
d) Dallar
e) Meyveler
11) Domates sarı yaprak kıvırcıklık virüsünün en önemli taşınma yolu hangisidir ?
a) Yaprak bitleri
b) Beyaz sinekler
c) Tohum
d) Mekanik
e) Hiçbiri
12) Virüslerin oluşturduğu hastalıkların belirtisi aşağıdakilerin hangisi değildir ?
a) Mozaik belirtisi
b) Damar açılmaları
c) Enasyon
d) Yaprak kıvırcıklığı ve kıvrılmaları
e) Çürüklük
13) Şarka virüs hastalığı bitkinin hangi organında belirti göstermez?
a) Meyve çekirdeği
b) Yaprak
c) Meyve
d) Gövde
e) Çiçek
14) Virüs hastalıklarının en önemli mücadele yolu hangisidir ?
a) Sertifikalı üretim materyali kullanmak
b) Kimyasal mücadele
c) Biyolojik mücadele
d) Budama
e) Hiçbiri
15) Ülkemizde görülen en önemli virüs hastalığı aşağıdakilerden hangisidir ?
a) Buğday çizgi mozaik virüsü
b) Patates X virüsü
c) Sert çekirdekli meyvelerde şarka virüs hastalığı
d) Asmalarda bulaşık soysuzlaşma
e) Fasulye adi mozaik virüsü
Kaynak : tedgem.gov.tr
İŞLETME TEKNİĞİ
Bitkilerde ve hasat edilen ürünlerdeki zararın önemli nedeni uygulamaların yanlış zamanda, yanlış araçlar ile yanlış şekilde uygulanmasından kaynaklanmaktadır. Özellikle taşıma ve depolamada önemli zararlar meydana gelir. Doğrudan bitkileri hastalandıramayan zayıf mikroplar bu şekilde yaralanmış yada zararlanmış bitkilere saldırarak önemli kayıplara yol açarlar. Hastalık ve zararlılarla mücadelede uygun olmayan ilaçların yüksek dozda ve duyarlı kültür bitkilerinde kullanılmaları da zararlanmalara yol açmaktadır.
ÇEVRE KİRLETİCİLER
İnsanoğlunun tüm üretim ve tüketim işlemleri sonucu su, hava ve toprak kaynakları atık içeriğinin artması ekolojik dengenin olumsuz yönden etkilenmesi çevre kirliliğine yol açmaktadır.
Tüm canlıların yaşam ve nesillerinin devamı için gerekli olan doğal kaynakların aşırı ve bilinçsiz kullanımı, hava, toprak ve su gibi temel unsurların kirlenmesine, bunlar arasındaki dengenin bozulmasına neden olmaktadır. Bunlara ülkemizden örnekler vermek mümkündür. Bugün çok sayıda olan çimento fabrikalarının toz tutma düzenlerinin tam olamaması ve bu düzenlerin etkili çalıştırılmaması sonucu tarımsal alanlar büyük ölçüde etkilenmektedir.Yine Murgul bakır işletmeleri, Doğu Karadeniz bakır işletmeleri, Samsun azot sanayi komplekslerinin de çevreye yaptığı pek çok zarar vardır.
Endüstri ve yoğun yerleşim bölgelerinin çevreye yaydıkları atık ve artıklar bitkileri fiziksel ve kimyasal olarak etkilemektedirler. Ayrıca kimyasal gübreler, bitki koruma preparatları da hava, su ve toprak kirlenmesinde etkilidir. Çevre kirliliğine karşı bitkilerde önce nekroz oluşumu gibi hafif zararlar görülür. Daha uzun sürede bitkiler sararır, kloroz oluşumu görülür, verim azalır.Çevre kirleticiler;
a.Katı maddeler
b.Gazlar olarak iki grupta toplanabilir.
Katı maddeler: Çimento sanayi, asfaltlanmamış yollar, yoğun yerleşim merkezleri bitkilerde solunumu engelleyebilirler. Fotosentez engellendiği için verim azalır. Bitkinin organları yanabilir. Çimento tozları bu gruba giren önemli kirleticilerdir. Çimento tozlarının bitkiler yanında toprağı da kirlettiği saptanmıştır. Bahçelerin yol kenarındaki tozlu kısımlarında bazı zararlı böceklerin zararı da fazla olmaktadır. Çünkü bu koşullarda faydalı böcekler rahat çalışamamaktadır.
Gazlar: Petrol ve kömür ürünlerinin kullanımı, kimya endüstrisi ve alüminyum fabrikaları, tuğla, kiremit ve seramik fırınları, soda, gübre ve kauçuk üretim tesisleri motorların egzoz gazları sonucu zararlı gazlar havaya karışmaktadır. Marul, ıspanak, tütün, fasulye, kırmızı üçgül, yonca ve tahıllar bu gazlara duyarlı bitkilerdir. Gazlar nedeni ile bitkilerin yaprak ve meyvelerinde değişik lekeler oluşmaktadır.
ÖĞRENDİKLERİNİZİ KONTROL EDİNİZ
SORULAR
1) Aşağıdakilerden hangisi funguslarda hava yolu ile yayılmada rol oynayan etkenlerden biri değildir ?
a) Rüzgar
b) Böcekler
c) Toprak İşleme Aletleri
d) Yağmur damlaları
e) Kuşlar
2) Çiçek Monilyası fungusların oluşturduğu hangi belirti tipine giren hastalıktır ?
a) Leke Hastalığı
b) İletim Demeti Hastalıkları
c) Yanıklık ve Çürüklükler
d) Kök Çürüklükleri
e) Kanserler
3) Aşağıdakilerden hangisi meyve ağaçlarında geriye doğru ölüme neden olan fungal hastalıklardan biridir ?
a) Şeftalide Yaprak Kıvırcıklığı Hastalığı
b) Armillaria Kök Çürüklüğü Hastalığı
c) Bağ Mildiyösü Hastalığı
d) Zeytinde Halkalı Leke Hastalığı
e) Elma Karalekesi Hastalığı
4) Aşağıdakilerden hangisi sebzelerde gelişme döneminde meydana gelen ölümlerin belirti tiplerinden biri değildir ?
a) Septoria yaprak leke hastalıkları
b) Pas Hastalıkları
c) Yanıklık Hastalıkları
d) Çökerten
e) Antraknoz
5) Sebzelerde çimlenme ve fide döneminde meydana gelen ölümlerden kök çürüklüğünün tarlada gelişme döneminde oluşturduğu belirti nedir ?
a) Gövde, kökboğazı ve dallarda yumuşama ve cıvıklaşma
b) Yapraklarda haşlanmış gibi bir görünüm ve yaprakların alt yüzeyinde küf tabakası oluşumu
c) Kök ve kök boğazında koyu renkli hafif çökük lekeler ve kuruma
d) Yaprakların üst yüzeyinde küçük, açık yeşil veya sarımsı lekeler ve alt yüzeyinde zeytini kahverengi küf tabakası oluşumu
e) Yapraklarda açık sarı renkli küçük püstüllerin oluşması
6) Aşağıdakilerden hangisi bitki patojeni bakterilerin oluşturduğu belirti tiplerinden değildir ?
a) Leke ve Yanıklıklar
b) İletim demeti solgunlukları
c) Geriye doğru ölüm ve kanserler
d) Kuru çürüklükler
e) Yumuşak çürüklükler
7) Aşağıdakilerden hangisi bakterilerin genel özelliklerinden biri değildir ?
a) Gözle görülebilir
b) Yuvarlak, çubuk, virgül ve burgu şeklinde olurlar
c) Hücre çekirdeği yoktur
d) Yapay besi ortamında geliştirmek mümkündür
e) Tek hücreli canlılardır
8) Aşağıdakilerden hangisi leke ve yanıklık tipi belirti grubuna giren bakteriyel bir hastalık değildir ?
a) Domates bakteriyel benek hastalığı
b) Hıyar köşeli yaprak lekesi hastalığı
c) Fasulye hale yanıklığı hastalığı
d) Domates ve biberde bakteriyel leke hastalığı
e) Sert çekirdekli meyve ağaçlarında bakteriyel kanser
9) İletim demeti hastalıklarının bitkideki belirtisi nedir ?
a) Yapraklarda yanıklıklar
b) Gövdede kanser
c) Toprakaltı organlarda uyuz
d) Bitkilerde bodurlaşma, solgunluk ve kuruma
e) Kök ve kök boğazında urlar
10) Uyuz hastalıkları bitkinin hangi organında belirti oluşturur ?
a) Yapraklar
b) Çiçekler
c) Yumru gibi toprakaltı organlar
d) Dallar
e) Meyveler
11) Domates sarı yaprak kıvırcıklık virüsünün en önemli taşınma yolu hangisidir ?
a) Yaprak bitleri
b) Beyaz sinekler
c) Tohum
d) Mekanik
e) Hiçbiri
12) Virüslerin oluşturduğu hastalıkların belirtisi aşağıdakilerin hangisi değildir ?
a) Mozaik belirtisi
b) Damar açılmaları
c) Enasyon
d) Yaprak kıvırcıklığı ve kıvrılmaları
e) Çürüklük
13) Şarka virüs hastalığı bitkinin hangi organında belirti göstermez?
a) Meyve çekirdeği
b) Yaprak
c) Meyve
d) Gövde
e) Çiçek
14) Virüs hastalıklarının en önemli mücadele yolu hangisidir ?
a) Sertifikalı üretim materyali kullanmak
b) Kimyasal mücadele
c) Biyolojik mücadele
d) Budama
e) Hiçbiri
15) Ülkemizde görülen en önemli virüs hastalığı aşağıdakilerden hangisidir ?
a) Buğday çizgi mozaik virüsü
b) Patates X virüsü
c) Sert çekirdekli meyvelerde şarka virüs hastalığı
d) Asmalarda bulaşık soysuzlaşma
e) Fasulye adi mozaik virüsü
Kaynak : tedgem.gov.tr

