Tweet
KAMELYA (Çaygülü) (Camellia sp.) HASTALIKLARI
(Çiçekli Çalı)
Lekelenme : Pestalotia ğuepini mantarı tarafından sebep olunan lekelenme hastalığında, az çok düzensiz ve yuvarlak çiller bir arada bulunur; yaprakların üst yüzünde gümüşümsü bir görünüş yaratır. Hastalıklı bölge sağlıklıdan belirgin olarak ayrılmıştır. Mantarın üreme yapısı olan püknid'ler siyah benekler olarak görülebilirdir. Bazan yaprak dökümü sonucu gelir.
Ayrıca, "yaprak lekelenmesi"ni şu mantar'lar da hasıl etmektedir: Sporonema camelliae, Phyllosticta camelliaecola, P. camelliae.
Sphaceloma'nın bir türü yapraklar üzerinde yara kabuğu gibi lekelere sebep olur.
Mücadele : Tüm hastalıklı yapraklar toplanır ve yok edilir. Geniş alanlardaki ekim-dikimlere, eğer yaprakların lekelenmesi sakıncalı değil ise, "bordobulamacı" gibi bir fungisid püskürtülür; aksi takdirde bitkilere ıslanabilir kükürt püskürtülür.
Cercospora theae mantarının sebep olduğu "yaprak lekelenmesi" hastalığı aşırı sıkışık olma, gölgelenme ve seradaki yüksek nem şartları altında gelişir. Mücadelesi yoktur.
Siyah Küf : Meliola camelliae-mantarının Fumago devresi halindeki bol ve siyah renkli mantar gelişmesi, kamelya konukçusunun yaprak ve sürgünlerini kaplar. Mücadele ; üzerinde bu mantarın geliştiği maddeleri salgılayan bit (aphid) ve pullu böcekler gibilerin denetimi bakımından "malathion" püskürtülür; bulaşık yapraklar hemen toplanıp yok edilir ve bulaşık bitkilerden ortaya çıkan tüm kalıntılar uzaklaştırılır.
Yanıklık : Bir "çiçek yanıklığı" hastalığı Sclerotinia camelliae mantarı tarafından sebep olunurve çiçekler ile sınırlıdır; çiçekleresmerleşirve düşer. Tüm kamelya türleri ve varyeteleri bu yanıklığa eşit derecede hassastır. Diğer bir "çiçek yanıklığı" hastalığı mantarı Sclerotinia sc/erot/orum'dur. Özellikle bitkiler don'a maruz kalmış olduktan sonra, Botrytis cinerea mantarı bazan bir "tomurcuk ve çiçek yanıklığı" hastalığı doğurur. Mücadele tedbiri olarak; Sclerotinia cameliae mantan'nın denetim altına alınması için sonbaharda dökülmeden evvel tüm eski kamelya çiçekleri toplanır ve uzaklaştırılır; hastalığı önlemek için ilaçlar arasındaki "ferbam", "kükürt", "fore"den biri püskürtülür; her bitkinin dibine 10 santimetre kadar odun kırıntısı veya başka uygun materyal koyma ile de bulaşma önlenebilir; böyle bir engel, toprak altındaki üreme yapılarının sporlarını atmosfer içerisine ve yapraklar üzerine salmasını engelleyecektir; daha sonra askus taşıyan üreme yapılarını husule getirecek olan sklerotium'lar ile ağır bir biçimde istila edilmiş bulunan topraklar "ferbam" veya "kaptan" ile muamele edilir; "PCNB (terraklor) daha da etkili olur fakat bitkisiz topraklarda kullanılmalıdır; Botrytis sp.tarafından sebep olunan "tomurcuk ve çiçek yanıklığına ve Sclerotinia sclerotiorum'un "çiçek yanıklığfna karşı özel bir denetim metodu geliştirilmemiştir.
Cephaleuros virescens alg'i tarafından sebep olunan "yaprak yanıklığı" hastalığında, epidermis hücreleri bu alg'in saldırısına uğrar. Alg, yaprak üzerinde hızla yayılır, yaprağın siyahlaşmasına ve ölümüne yol açar. Mücadele ; hastalıklı yaprak'lar uzaklaştırılır; kötü biçimde istila edilmiş örneklere "bakır'h" bir fungisid püskürtülür.
Dal Kurutan : Myxosporium cingulatum mantarı'nın sebep olduğu bu hastalık'da; dal hızla "sararma"ya uğrar ve yaprak'ları dökülür. Hasta dal'ın kabuğu'nda kırmızı renkte mazı benzeri üreme yapı'ları gelişir, bunlar hastalığı yayan spor'ları taşır.
Kök Çürüklüğü : Phytophthora cinnamomi mantarının yarattığı bu hastalık sadece kamelya'larda değil, aynı zamanda birçok başka odunsu bitki kadar avokado (Persea sp.), ıhlamur (777/a sp.), çam (Pinus sp.) ve ormangülü (Rhododendron sp.) bitkilerinde de yaygındır.
Bu hastalığın gelişmesi aşırı nem ve toprağın fazla suyunun kötü akıtılması şartları altında teşvik edilir.
Mücadele : Toprağın fazla suyu akıtılır. Bitkilerin etrafındaki toprağın "nabam" veya "ziram" ile ıslatılması faydalı olabilir. Bitkilerin mevcut olmadığı istila edilmiş toprak, ilaçlardan "dekson", "truban", "terrazol"un biri ile muamele edilir.
Yaprak Ur'u : Yeni sürgünlerin yaprakları ve sapları, Exobasidium camelliae mantarı tarafından kalınlaştırılır ve çarpıklasın Mücadele ; hastalığın önemli olduğu yerlerde, sera ve bahçe bitkilerindeki genç "ur" oluşumları el ile toplanır ve yok edilir; daha geniş ekim-dikimlerde yapraklar açılmadan tam önce ya "ferbam" veya "zineb" püskürtülür.
Doku Bozuklaşmasi : Glomerella cingulata mantarı tarafından kamelya'larda sebep olunan "doku bozuklaşması" ve "uçtan ölüm" çok yaygın ve sık sık tahripkardır; seralarda yetiştirilen bitkilerde de ortaya çıkar.
Mantar sadece yaralardan bitkiye girer. Tabiatta giriş yerleri ilkbaharda yaprakların düşmesi ile kalan yaprak izleridir.
Phomopsis cinsinin bazı türleri de bir derece aynı belirtileri ortaya çıkarır.
Mücadele : Doku bozuklaşmasına uğramış sürgünler budanır ve yok edilir. Büyük boyutlu bitkilerin ana gövdelerinde "bozuklaşma"ların oluştuğu yerlerde, hastalıklı kısımların kesilerek uzaklaştırılması gerçekleştirilir, daha sonra bir fungisid içeren bir ağaç boyası kullanılır. Gövde ve yapraklara dönem dönem "bakır'h" fungisid uygulanması, yeni bulaşmaların önlenmesine yardımcı olabilir.
Virüs : Kamelya'daki virüs hastalık'ları tam anlaşılamamıştır. Yaprak ve "çiçek alacalanmasının bir virüs'den dolayı olduğu farzedilmektedir, çünkü bu durum aşılama işlemi ile alacalı olan Camellia japonica'öan tam yeşil olan C. japonica ve C. sasanqua varyetelerine nakledilmektedir.
Bununla beraber bazı sarı alacalanma virüs bulaşmasından çok gen değişmelerinden dolayıdır. Bu biçim alacalanmalar çoğunlukla tekdüze ve oldukça belirgin "desenlenme" ile takip edilir, bu desenlenme az çok tüm yapraklarda benzerdir. Birçok yeşil ev yetiştirmesi kamelya yapraklarında "halka lekelilik" desenleri gözlenmiştir. Kamelya "sarı alacalılık" virüsü de vardır.
Mücadele : Bir virüs barındırdığından şüphelenilen bitkiler atılmalı veya hiç olmazsa sağlıklı bitkilerden ayrıklanmalıdır.
Tomurcuk Düşürme : Evde, serada ve hatta bina dışında yetiştirilen kamelya'lar tomurcuklarını açılmadan evvel sık sık kaybederler. Yahut da genç tomurcukların
kenarları ve genç taç yaprakları esmerleşir ve ölür.
Bina içinde yetiştirilen bitkilerden tomurcuk dökülmesi çoğunlukla toprağın aşırı sulanmasından, veya yetersiz ışık, aşırı yüksek sıcaklık gibi bazı hatalı yaratılmış çevre şartlarından, veya köklerin saksı içinde sıkışmış olmasından dolayı olur. "Tomurcuk düşürme" eylül veya ekim aylarında gerçekleşen şiddetli don, kış esnasındaki şiddetli donma olayları, düzensiz su verme sonucu olabilir. Bazan yeterli rutubet eksikliğinden de olabilir.
Sararma : Topraktaki bazı elementlerin eksikliğinden ortaya çıkmaktadır.
Sulu ?işkinlik : Seralarda yetiştirilen kamelya yapraklarında sık sık esmer, şişe mantarı gibi, pürüzlü "şişkinlik"ler gelişir. Bu olgu, bulutlu havaların uzun dönem devam etmesi sırasında toprağın fazla sulanması ile beraber gider.
Güneş Yakması: Bu olgu, belirsiz kenarları bulunan ve solmuş yeşilden esmere kadar değişiklik gösteren bölgeler olarak gözükür. Özellikle gölgeden çok güneşli yere nakledilmiş kamelyanın güneşe maruz taraflarının yukarı kısımlarında zuhur eder.
Tuz Hasan : Kamelyalar asit topraklarda ve ılıman iklimlerde iyi gelişmesine rağmen yüksek toprak tuzluluğuna dayanamazlar. Toprak çözeltisinde milyonda 1800 parçadan yukarı tuz miktarı seradaki kamelya'lara tehlikelidir.
Prof.Dr.Sabri SÜMER --SÜS B?TK?LER? HASTALIKLARI ---2008
(Çiçekli Çalı)
Lekelenme : Pestalotia ğuepini mantarı tarafından sebep olunan lekelenme hastalığında, az çok düzensiz ve yuvarlak çiller bir arada bulunur; yaprakların üst yüzünde gümüşümsü bir görünüş yaratır. Hastalıklı bölge sağlıklıdan belirgin olarak ayrılmıştır. Mantarın üreme yapısı olan püknid'ler siyah benekler olarak görülebilirdir. Bazan yaprak dökümü sonucu gelir.
Ayrıca, "yaprak lekelenmesi"ni şu mantar'lar da hasıl etmektedir: Sporonema camelliae, Phyllosticta camelliaecola, P. camelliae.
Sphaceloma'nın bir türü yapraklar üzerinde yara kabuğu gibi lekelere sebep olur.
Mücadele : Tüm hastalıklı yapraklar toplanır ve yok edilir. Geniş alanlardaki ekim-dikimlere, eğer yaprakların lekelenmesi sakıncalı değil ise, "bordobulamacı" gibi bir fungisid püskürtülür; aksi takdirde bitkilere ıslanabilir kükürt püskürtülür.
Cercospora theae mantarının sebep olduğu "yaprak lekelenmesi" hastalığı aşırı sıkışık olma, gölgelenme ve seradaki yüksek nem şartları altında gelişir. Mücadelesi yoktur.
Siyah Küf : Meliola camelliae-mantarının Fumago devresi halindeki bol ve siyah renkli mantar gelişmesi, kamelya konukçusunun yaprak ve sürgünlerini kaplar. Mücadele ; üzerinde bu mantarın geliştiği maddeleri salgılayan bit (aphid) ve pullu böcekler gibilerin denetimi bakımından "malathion" püskürtülür; bulaşık yapraklar hemen toplanıp yok edilir ve bulaşık bitkilerden ortaya çıkan tüm kalıntılar uzaklaştırılır.
Yanıklık : Bir "çiçek yanıklığı" hastalığı Sclerotinia camelliae mantarı tarafından sebep olunurve çiçekler ile sınırlıdır; çiçekleresmerleşirve düşer. Tüm kamelya türleri ve varyeteleri bu yanıklığa eşit derecede hassastır. Diğer bir "çiçek yanıklığı" hastalığı mantarı Sclerotinia sc/erot/orum'dur. Özellikle bitkiler don'a maruz kalmış olduktan sonra, Botrytis cinerea mantarı bazan bir "tomurcuk ve çiçek yanıklığı" hastalığı doğurur. Mücadele tedbiri olarak; Sclerotinia cameliae mantan'nın denetim altına alınması için sonbaharda dökülmeden evvel tüm eski kamelya çiçekleri toplanır ve uzaklaştırılır; hastalığı önlemek için ilaçlar arasındaki "ferbam", "kükürt", "fore"den biri püskürtülür; her bitkinin dibine 10 santimetre kadar odun kırıntısı veya başka uygun materyal koyma ile de bulaşma önlenebilir; böyle bir engel, toprak altındaki üreme yapılarının sporlarını atmosfer içerisine ve yapraklar üzerine salmasını engelleyecektir; daha sonra askus taşıyan üreme yapılarını husule getirecek olan sklerotium'lar ile ağır bir biçimde istila edilmiş bulunan topraklar "ferbam" veya "kaptan" ile muamele edilir; "PCNB (terraklor) daha da etkili olur fakat bitkisiz topraklarda kullanılmalıdır; Botrytis sp.tarafından sebep olunan "tomurcuk ve çiçek yanıklığına ve Sclerotinia sclerotiorum'un "çiçek yanıklığfna karşı özel bir denetim metodu geliştirilmemiştir.
Cephaleuros virescens alg'i tarafından sebep olunan "yaprak yanıklığı" hastalığında, epidermis hücreleri bu alg'in saldırısına uğrar. Alg, yaprak üzerinde hızla yayılır, yaprağın siyahlaşmasına ve ölümüne yol açar. Mücadele ; hastalıklı yaprak'lar uzaklaştırılır; kötü biçimde istila edilmiş örneklere "bakır'h" bir fungisid püskürtülür.
Dal Kurutan : Myxosporium cingulatum mantarı'nın sebep olduğu bu hastalık'da; dal hızla "sararma"ya uğrar ve yaprak'ları dökülür. Hasta dal'ın kabuğu'nda kırmızı renkte mazı benzeri üreme yapı'ları gelişir, bunlar hastalığı yayan spor'ları taşır.
Kök Çürüklüğü : Phytophthora cinnamomi mantarının yarattığı bu hastalık sadece kamelya'larda değil, aynı zamanda birçok başka odunsu bitki kadar avokado (Persea sp.), ıhlamur (777/a sp.), çam (Pinus sp.) ve ormangülü (Rhododendron sp.) bitkilerinde de yaygındır.
Bu hastalığın gelişmesi aşırı nem ve toprağın fazla suyunun kötü akıtılması şartları altında teşvik edilir.
Mücadele : Toprağın fazla suyu akıtılır. Bitkilerin etrafındaki toprağın "nabam" veya "ziram" ile ıslatılması faydalı olabilir. Bitkilerin mevcut olmadığı istila edilmiş toprak, ilaçlardan "dekson", "truban", "terrazol"un biri ile muamele edilir.
Yaprak Ur'u : Yeni sürgünlerin yaprakları ve sapları, Exobasidium camelliae mantarı tarafından kalınlaştırılır ve çarpıklasın Mücadele ; hastalığın önemli olduğu yerlerde, sera ve bahçe bitkilerindeki genç "ur" oluşumları el ile toplanır ve yok edilir; daha geniş ekim-dikimlerde yapraklar açılmadan tam önce ya "ferbam" veya "zineb" püskürtülür.
Doku Bozuklaşmasi : Glomerella cingulata mantarı tarafından kamelya'larda sebep olunan "doku bozuklaşması" ve "uçtan ölüm" çok yaygın ve sık sık tahripkardır; seralarda yetiştirilen bitkilerde de ortaya çıkar.
Mantar sadece yaralardan bitkiye girer. Tabiatta giriş yerleri ilkbaharda yaprakların düşmesi ile kalan yaprak izleridir.
Phomopsis cinsinin bazı türleri de bir derece aynı belirtileri ortaya çıkarır.
Mücadele : Doku bozuklaşmasına uğramış sürgünler budanır ve yok edilir. Büyük boyutlu bitkilerin ana gövdelerinde "bozuklaşma"ların oluştuğu yerlerde, hastalıklı kısımların kesilerek uzaklaştırılması gerçekleştirilir, daha sonra bir fungisid içeren bir ağaç boyası kullanılır. Gövde ve yapraklara dönem dönem "bakır'h" fungisid uygulanması, yeni bulaşmaların önlenmesine yardımcı olabilir.
Virüs : Kamelya'daki virüs hastalık'ları tam anlaşılamamıştır. Yaprak ve "çiçek alacalanmasının bir virüs'den dolayı olduğu farzedilmektedir, çünkü bu durum aşılama işlemi ile alacalı olan Camellia japonica'öan tam yeşil olan C. japonica ve C. sasanqua varyetelerine nakledilmektedir.
Bununla beraber bazı sarı alacalanma virüs bulaşmasından çok gen değişmelerinden dolayıdır. Bu biçim alacalanmalar çoğunlukla tekdüze ve oldukça belirgin "desenlenme" ile takip edilir, bu desenlenme az çok tüm yapraklarda benzerdir. Birçok yeşil ev yetiştirmesi kamelya yapraklarında "halka lekelilik" desenleri gözlenmiştir. Kamelya "sarı alacalılık" virüsü de vardır.
Mücadele : Bir virüs barındırdığından şüphelenilen bitkiler atılmalı veya hiç olmazsa sağlıklı bitkilerden ayrıklanmalıdır.
Tomurcuk Düşürme : Evde, serada ve hatta bina dışında yetiştirilen kamelya'lar tomurcuklarını açılmadan evvel sık sık kaybederler. Yahut da genç tomurcukların
kenarları ve genç taç yaprakları esmerleşir ve ölür.
Bina içinde yetiştirilen bitkilerden tomurcuk dökülmesi çoğunlukla toprağın aşırı sulanmasından, veya yetersiz ışık, aşırı yüksek sıcaklık gibi bazı hatalı yaratılmış çevre şartlarından, veya köklerin saksı içinde sıkışmış olmasından dolayı olur. "Tomurcuk düşürme" eylül veya ekim aylarında gerçekleşen şiddetli don, kış esnasındaki şiddetli donma olayları, düzensiz su verme sonucu olabilir. Bazan yeterli rutubet eksikliğinden de olabilir.
Sararma : Topraktaki bazı elementlerin eksikliğinden ortaya çıkmaktadır.
Sulu ?işkinlik : Seralarda yetiştirilen kamelya yapraklarında sık sık esmer, şişe mantarı gibi, pürüzlü "şişkinlik"ler gelişir. Bu olgu, bulutlu havaların uzun dönem devam etmesi sırasında toprağın fazla sulanması ile beraber gider.
Güneş Yakması: Bu olgu, belirsiz kenarları bulunan ve solmuş yeşilden esmere kadar değişiklik gösteren bölgeler olarak gözükür. Özellikle gölgeden çok güneşli yere nakledilmiş kamelyanın güneşe maruz taraflarının yukarı kısımlarında zuhur eder.
Tuz Hasan : Kamelyalar asit topraklarda ve ılıman iklimlerde iyi gelişmesine rağmen yüksek toprak tuzluluğuna dayanamazlar. Toprak çözeltisinde milyonda 1800 parçadan yukarı tuz miktarı seradaki kamelya'lara tehlikelidir.
Prof.Dr.Sabri SÜMER --SÜS B?TK?LER? HASTALIKLARI ---2008