Z?raat Müh. Süreyya ALTUNI?IK
https://gardensel.com/tr/
ÇİMLERDE ÇÖKERTEN (Pythium Blight) Pythium blight bütün serin sezon çimlerine saldırır. Ancak, hastalığın patlak vermesi özellikle de sürünen Agrostis, yıllık poa, ve çok yıllık Lolium üzerinde ciddi zarar verir. Pythium oluşumu Poa ve uzun Festuca da ortaya çıkabilir ancak ...
hastalık şiddeti çoğunlukla sınırlıdır ve zarar kontrol edilebilir.Çim hastalıkları arasında Pythium blight nispeten dikkat çeker çünkü o çok hızlı yayılır, yaprakları ve taçı etkiler, ve bitkileri öldürerek çim alanında önemli kayıplara sebep olur.
Pythium blight çoğunlukla çiğ periyotlarının uzun olduğu (14 saatten fazla) ve akşam sıcaklarının 20 Santigrat veya daha yüksek olduğu sıkıntılı yaz günlerinde oluşur. Hastalığın patlak vermesi öncelikle toprak neminin yüksek olduğu ve çiğin akşamleyin erken başladığı ve sabaha kadar durduğu alt bölgelerde meydana gelir. Bu rutubetli dönemlerde öğleden sonra geç saatlerde yapılan yağmurlama sulaması hastalığın gelişimine yardımcı olur ve patojenin hızlı yayılmasına sebep olur.Fazla nemli alanda büyüyen çim ve aşırı azot gübrelemesi enfeksiyona karşı hassasiyeti artırır.

Sıcak ve nemli hava Pythium blight patlaması için bir işaret olarak düşünülmelidir. Kısa biçilmiş çimlerde suya batmış yapraklar ve gövdelerde iç içe girmiş dairesel yamalar (Şekil 1) ilk semptomlarıdır. Sabah erken gözlendiğinde etkilenen bölgede pamukumsu beyaz mycelium da görülebilir (Şekil 2). Eğer hastalık için uygun şartlar devam eder ve hastalığı gelişimini önlemek amacıyla bir girişimde bulunulmaz ise birkaç gün gibi kısa bir sürede çim ölür (Şekil 3).

Pythium kış boyunca toprakta ve bitki artıkları arasında mantar olarak bulunur. Yayılma su hareketiyle olur. Yüzey suyu sporları hastalık işareti bulunan bölgelere akıntı olarak taşımış olabilir. Ayrıca, mantar çim biçme aletleri üzerinden de daha yaş iken de taşınmış olabilir.
Kültürel Kontrol Seçenekleri
Çeşitli Agrostis ve çok yıllık Lolium türlerinin Pythium blight enfeksiyonuna karşı aynı derecede hassas olduğu gözlenmektedir. Diğer türler daha az hassastır ancak aynı cinsin türleri arasında farklılık gözlenememiştir. Bunlar daha az hassas türlerin yerine ikame edilebilecek türler olmayabilirler.
Çevrenin modifiye edilmesi Pythium blight ın şiddetini azaltmaya katkı sağlayabilir. Özellikle de yaz aylarında bitki kökü bölgelerinde su birikintilerinin oluşumunu önlemek için uygun drenaj ve su yönetimi oldukça önemlidir. Seçici olarak ağaçların ve çalıların budanması ve fan kullanarak hava sirkülasyonuna yardımcı olmak çim yüzeylerinin kuruması maruz kalınan çiğ süresinin kısaltılmasında etkili olacaktır. Yaz ortalarında aşırı azot gübrelemesinden kaçınmak da Pythium hastalığının ortaya çıkışına karşı direnci artıracaktır. Patojenin varlığını sürdürme ve yayılma özelliklerine bakıldığında, Pythium patlamalarının normal olarak, nemli ve sıcak hava şartları devam ettiği sürece, aynı bölgelerde ortaya çıktığı görülmektedir. Bu bölgelerde biçme, yüzey kuru oluncaya kadar ertelenmeli ve önlem olarak fungisitlerle (aşağıdaki tabloya bakınız) nokta tedavileri önerilir.

Hastalık Kontrolü için Kullanılabilecek Fungisitler
Pythium enfeksiyonunun (çim ölümü) sonuçları, hastalık oluşum ve yayılma hızı sebebiyle fungisitler Pythium blight kontrolü için gerekli araçları temsil ederler. Pythium blight salgını ile deneyimi olan Golf sahası bakımcıları sıcak nemli havaların ortaya çıkmasıyla birlikte fungisit uygulamasına başlarlar. Bazı Golf sahalarında hastalığın tarihi seyrine bağlı olarak, bakıcılar ağaçları ve yaprakları ve serbest geçiş yollarını püskürtme yoluyla veya özellikle hastalık ihtimali olan hassas bölgelere nokta püskürtmesi uygularlar. Eğer nemli sıcak hava devam ederse tekrarlı uygulamaların yapılması gerekir.
Pythium bligh'ın tespiti ve onaylanması oldukça önemlidir çünkü etkin olan fungisitlerin çoğu diğer hastalıklara karşı etkili olmayabilir (Tablo 1). Dolayısıyla Pythium blight ile sıcak yaz aylarında ortaya çıkan (kahve rengi yama, gri yaprak noktası, yaz yaması, ve dollar noktası gibi) diğer hastalıklardan ayırt edilmesi önemlidir.

Tablo 1: Pythium blight kontrolü için kullanılan fungisitler ve görece etkinlikleri
Fungisit
Ürün adı

Etki türü

Göre etkinlik
fosetyl aluminum
Aliette Signature®

Sistemic
+++

mefenoxam
Subdue Maxx®

Sistemic
+++

propamocarb
Banol®

Sistemic
+++

azoxystrobin
Heritage®

Sistemic
++

chlorothalonil
Daconil®

Temas

mancozeb
Fore®

Temas

+++ ciddi hastalık baş göstermeden önce uygun oranlarda kullanılması durumunda tatminkar kontrol şansı yüksek
++ önleyici olarak ciddi bir şekilde uygulandığında etkin

kısmen etkin, ancak başlıca kullanımı yukarıda belirtilen fungisitler için tank karışımı olarak kullanılır

Küçük alanlar için
Pythium blight çok yıllık Lolium çimleri için ciddi bir tehlikedir. Hava hareketinin kısıtlı olduğu alanlar enfeksiyona karşı hassas bölgelerdir. Mekansal bölgelerde kontrol için yaz ortalarında aşırı gübre vermekten kaçınmak, akşamları erken sulamadan kaçınmak ve hava sirkülasyonunu iyileştirmek yaprak yüzeylerinin kurumasını hızlandıracaktır. Eğer her yıl aşırı Pythium blight zararı sözkonusu ise, etkilenmiş alanların Poa ile yeniden ekilmesi veya çok fazla tohum atılması önerilir. Fungisitler son seçenek olarak düşünülmelidir. İyi sonuçlar için profesyonel bir çim uzmanıyla irtibata geçilmeli ve uygulama zaman ve miktarları hakkında bilgi alınmalıdır.
TERCÜME: SÜREYYA ALTUNIŞIK -Ziraat Mühendisi