Bal Hasadı Günün Hangi Saatlerinde Yapmalıdır?
Nektar akınının devam ettiği günlerde gündüzün her saatinde yapılabilir. Çünkü hem arılar fazla hırçın değildir, hem arıların önemli bir kısmı kırlardadır ve hem de yağmacılık tehlikesi yoktur.
Bal toplama mevsiminin sonlarında ise bunun tam zıddıdır.
Bu takdirde sabah çok erken başlanır, kuşluk vaktine kadar devam edilir. Geriye kalanlar ertesi günün sabahına bırakılır.
Akşam saatlerinde uçan arı sayısı az olduğundan, yağmacılık tehlikesi en alt düzeydedir. Gerektiğinde akşama doğru da yapılabilir. Çıkan anlarla çevreyi rahatsız etmemek bakımından da bu tercih edilir. Ancak çevredeki balkonlarda, bahçelerde kuvvetli elektrik ışıkları yanıyorsa, başıboş arıları cezp edeceğinden yine rahatsızlık verebilir...
Santirfüj makinesi ile bal sağımı yapılan yerin 27-30 derece sıcaklıkta bulunması sağım işini kolaylaştırır.
Süzülen Bal Çerçevelerinin ÂrılaraTemizletilmesi
Çevrede bal akımı devam ediyor da yağmacılık tehlikesi yok ise; balı süzülüp de kovana iade edilmeyecek olan çerçeveler, arılıktan az uzakta, ballıklar içinde istifli olarak, arıların temizlenmesine terk edilebilirler. Çevrede kendisininkinden başka arıların da bulunmaması da göz önüne alınmalıdır.
En iyi boşalan petekleri ballıklara koyarak akşam üzeri az balı olan orta kuvvetteki arılara vermelidir. Bir kovana 2-3 ballık dahi verilebilir. Arılar 2-3 gün içinde tüm ballan temizleyecek alt kata indirdikleri gibi, petek kırıntılarını da dışan atıp ve bozuk hücreleri tamir edebilirler.
Kabartılmış Peteklerin Muhafazası
Kabartılmış çerçeveleri ertesi yıla kadar muhafaza etmek için en iyisi, fare ve güve kelebeklerinin giremeyeceği şekilde mazbut dolap veya sandıklar yapmak ise de, bu masraflı bir iş olduğundan; boş ballıklar üst üste istif edilerek de konulabilir.
Ancak, bu takdirde yine fare ve güve kelebeklerinin girmemesi için, sandıkların altı ve üstü ve katların arası iyice kapatılmalıdır. Yüksek rakımlı yerlerde ısı düşük olduğundan güve zararına rastlanmaz ise de, 10 derecenin üstündeki sıcaklıklar da güvelenme olabilir. Bunun için glo ve naftalin üst çerçevelere konulabilirse de, buna rağmen ara sıra yapılan muayenelerde güve tahribatına rastlanırsa, sütun şeklinde sıralanmış katların altına 1-2 boş ballık koyarak kükürt yakmak gerekir. Kükürt 1 ça-hak içinde yakılarak,dumanının tüm katlara gitmesi sağlanır.
Sıfır derecenin altındaki sıcaklıklarda güve kelebeğinin yumurta ve sürfelerinin 2-3 günde öldürülebileceği de hatırlanmalıdır.
Süzülmüş Balların Muhafazası
Ballar santrifüj makinesinden alınırken musluk altında, 1 cm karesinde en az 8-16 adet delik bulunan tel süzgeçler konularak, an ölüleri balmumu kırıntıları ve polenler temizlenmelidir. Süzgeçsiz olarak doğrudan teknelere doldurmak doğru değildir. Sonradan yüze çıkan bu pislikler hem balın değerini düşürür, hem fiyatını düşürür. Tenekelere doldurulmadan evvel, eğer bal sulu ise yukarıda belirtildiği şekilde sularının uçurulması, altı bal musluklu derin özel kazanlarda dinlendirilmesi gerekir.
Sırlı çerçevelerin olgunlaşmış balı ile sırsız çerçevelerdeki ballar aynı anda süzüldüğünden ve olgunlaşmamış bal ağır olup dinlendirme kaplarının alt kısmında, diğeri ise üst kısmında bulunur. Yukarıdaki balların suyu fazla ise bunu da anlatılan şekilde kurutmak gerekir. Bal durultma kazanlarının bulunduğu yer 30-36 derece sıcak bir yerde olursa, süzülme ve durulma çok çabuklaşır.
Bal saklanan yerlerde rutubet olursa ballar nem kaparak sulanır. Sonra da ekşir. Çok kuru yerlerde saklandığı zaman ise % 10'a kadarın ağırlığından kaybeder. En uygun nem oranı % 55-65'dir. Balın uzun
süre saklandığı yer için.Güneş ışığı alan ve nahoş koku bulunan yerlerde de balın saklanması doğru değildir.
Hasadı yapılarak teneke, leğen, tekne, bidon vs. içine konulmuş olan balların içine 1 tenekeye yarım çay kaşığı (2.5 gram) isabet edecek şekilde limon tuzu katarak, birkaç gün arada sırada güzelce karıştırmak, ay çiçeği balı gibi çabuk şekerlenen balların grenülasyonunu önlediği gibi balın renk ve nefasetini artırdığı da bazı denemiş arıcılarımızca önemle belirtilmektedir.
Nektar akınının devam ettiği günlerde gündüzün her saatinde yapılabilir. Çünkü hem arılar fazla hırçın değildir, hem arıların önemli bir kısmı kırlardadır ve hem de yağmacılık tehlikesi yoktur.
Bal toplama mevsiminin sonlarında ise bunun tam zıddıdır.
Bu takdirde sabah çok erken başlanır, kuşluk vaktine kadar devam edilir. Geriye kalanlar ertesi günün sabahına bırakılır.
Akşam saatlerinde uçan arı sayısı az olduğundan, yağmacılık tehlikesi en alt düzeydedir. Gerektiğinde akşama doğru da yapılabilir. Çıkan anlarla çevreyi rahatsız etmemek bakımından da bu tercih edilir. Ancak çevredeki balkonlarda, bahçelerde kuvvetli elektrik ışıkları yanıyorsa, başıboş arıları cezp edeceğinden yine rahatsızlık verebilir...
Santirfüj makinesi ile bal sağımı yapılan yerin 27-30 derece sıcaklıkta bulunması sağım işini kolaylaştırır.
Süzülen Bal Çerçevelerinin ÂrılaraTemizletilmesi
Çevrede bal akımı devam ediyor da yağmacılık tehlikesi yok ise; balı süzülüp de kovana iade edilmeyecek olan çerçeveler, arılıktan az uzakta, ballıklar içinde istifli olarak, arıların temizlenmesine terk edilebilirler. Çevrede kendisininkinden başka arıların da bulunmaması da göz önüne alınmalıdır.
En iyi boşalan petekleri ballıklara koyarak akşam üzeri az balı olan orta kuvvetteki arılara vermelidir. Bir kovana 2-3 ballık dahi verilebilir. Arılar 2-3 gün içinde tüm ballan temizleyecek alt kata indirdikleri gibi, petek kırıntılarını da dışan atıp ve bozuk hücreleri tamir edebilirler.
Kabartılmış Peteklerin Muhafazası
Kabartılmış çerçeveleri ertesi yıla kadar muhafaza etmek için en iyisi, fare ve güve kelebeklerinin giremeyeceği şekilde mazbut dolap veya sandıklar yapmak ise de, bu masraflı bir iş olduğundan; boş ballıklar üst üste istif edilerek de konulabilir.
Ancak, bu takdirde yine fare ve güve kelebeklerinin girmemesi için, sandıkların altı ve üstü ve katların arası iyice kapatılmalıdır. Yüksek rakımlı yerlerde ısı düşük olduğundan güve zararına rastlanmaz ise de, 10 derecenin üstündeki sıcaklıklar da güvelenme olabilir. Bunun için glo ve naftalin üst çerçevelere konulabilirse de, buna rağmen ara sıra yapılan muayenelerde güve tahribatına rastlanırsa, sütun şeklinde sıralanmış katların altına 1-2 boş ballık koyarak kükürt yakmak gerekir. Kükürt 1 ça-hak içinde yakılarak,dumanının tüm katlara gitmesi sağlanır.
Sıfır derecenin altındaki sıcaklıklarda güve kelebeğinin yumurta ve sürfelerinin 2-3 günde öldürülebileceği de hatırlanmalıdır.
Süzülmüş Balların Muhafazası
Ballar santrifüj makinesinden alınırken musluk altında, 1 cm karesinde en az 8-16 adet delik bulunan tel süzgeçler konularak, an ölüleri balmumu kırıntıları ve polenler temizlenmelidir. Süzgeçsiz olarak doğrudan teknelere doldurmak doğru değildir. Sonradan yüze çıkan bu pislikler hem balın değerini düşürür, hem fiyatını düşürür. Tenekelere doldurulmadan evvel, eğer bal sulu ise yukarıda belirtildiği şekilde sularının uçurulması, altı bal musluklu derin özel kazanlarda dinlendirilmesi gerekir.
Sırlı çerçevelerin olgunlaşmış balı ile sırsız çerçevelerdeki ballar aynı anda süzüldüğünden ve olgunlaşmamış bal ağır olup dinlendirme kaplarının alt kısmında, diğeri ise üst kısmında bulunur. Yukarıdaki balların suyu fazla ise bunu da anlatılan şekilde kurutmak gerekir. Bal durultma kazanlarının bulunduğu yer 30-36 derece sıcak bir yerde olursa, süzülme ve durulma çok çabuklaşır.
Bal saklanan yerlerde rutubet olursa ballar nem kaparak sulanır. Sonra da ekşir. Çok kuru yerlerde saklandığı zaman ise % 10'a kadarın ağırlığından kaybeder. En uygun nem oranı % 55-65'dir. Balın uzun
süre saklandığı yer için.Güneş ışığı alan ve nahoş koku bulunan yerlerde de balın saklanması doğru değildir.
Hasadı yapılarak teneke, leğen, tekne, bidon vs. içine konulmuş olan balların içine 1 tenekeye yarım çay kaşığı (2.5 gram) isabet edecek şekilde limon tuzu katarak, birkaç gün arada sırada güzelce karıştırmak, ay çiçeği balı gibi çabuk şekerlenen balların grenülasyonunu önlediği gibi balın renk ve nefasetini artırdığı da bazı denemiş arıcılarımızca önemle belirtilmektedir.

