Olgunlaşma(Hasat)
Üzümlerin olgunlaşmasını gösteren en önemli kriter tanedeki kuru madde birikimidir. Fakat bu tek başına yanılgılara neden olabilir, üzümlerin içerdiği asit miktarı iklimsel faktörlerle yakından ilişkilidir. Sıcak yörelerde asit parçalanması daha hızlıdır. Bu nedenle aynı kuru madde değerinde farklı yörelerdeki üzümler farklı miktarlarda asit içerebilir. Bu ise üzümlerin tadını doğrudan etkiler. Dolayısıyla kuru maddenin asit miktarı ile birlikte değerlendirilmesi hasat olgunluğunun saptanmasında daha gerçekçi bir kriterdir. Bu açıdan olgunluk indisi denilen yüzde olarak kuru maddenin, aside oranı saptanır.
Olgunluk indisi: % kuru madde / % Asit
Olgunluk indisi değerleri çeşitler için ayrı ayrı saptanarak, tüketicilerin beğenisini kazanacağı en uygun asit ve kuru madde değerleri bulunur. Üzümlerin hasat edilmesi için olgunluk indisinin en az 20/1 olması istenir. Bu değerin düşük olması üzümlerin henüz hasat olgunluğuna gelmediğini ve ekşi olduğunu gösterir. üzümler klimak*-erik göstermeyen yani hasattan sonra olgunlaşmasına devam etmeyen meyve türlerindendir. Bu nedenle üzümler en yüksek kalitede iken hasat edilmelidir, ülkemizdeki olgunluk indisi değerlerinini çeşitlere göre değişmek kaydı ile genellikle 25-35/1 arasında değiştiği saptanmıştır. Bazı üzüm çeşitlerinin olgunluk indisleri: Alphonse lavalle 28.5/1, Cardinal 27.6/1, Perlette 27.3/1, Tahannebi 31.8/1, Tarsus beyazı 25.1/1.
Asmaların üzerindeki salkımların hepsi aynı tarihte olgunlaşmaz. Asmalarda genellikle 1-2 hafta arayla 2 hasat yapılır. Sıcak bölgelerde veya asmalardaki üzüm miktarının az olması durumunda, hasatlar arasındaki zaman farkı azalır. Hatta bazen tek hasat bile yeterli olabilir.
Salkımların hasada geldiği dışarıdan bakılarak ta anlaşılabilir. Üzüm taneleri çeşide özgü rengini alır. Olgun tanelerin renginin parlaklığı, toprak ve iklim koşulları tarafından etkilenmektedir, özellikle siyah renkli üzümler soğuk yörelerde daha koyu bir renk kazanır. Tane rengi sıcaklık ve ışık tarafından etkilenmektedir. Güneş gören taneler daha fazla renge sahiptir. Asmanın içinde gölgede kalan salkımların taneleri beyaz çeşitlerde daha yeşildir, siyah çeşitlerde ise tam rengini alamaz. Bu tip salkımların kenarındaki yapraklar seyreltilerek tanelerin renklenmesi sağlanır. Salkımların olgunlaştığını gösteren diğer önemli bir kriter ise salkım sapının odunlaşmasıdır. Fakat bu durum tüm çeşitlerde görülmeyebilir. Salkım üzerindeki tanelerin tadılmak suretiyle olgunluğu anlaşılabilir. Salkım üzerinde en geç olgunlaşan taneler salkımın uç kısmındadır. Sapa yakın olanlar daha erken olgunlaşır ve kuru madde içeriği daha fazladır, ilk hasatta asmalarda salkımların toplanması geride kalan salkımların daha erken ve daha uniform olgunlaşmasına yol açar.
Hasat sabahın erken saatlerinde ve havanın serin olduğu bir zamanda yapılmalıdır. Böylece üzüm tanelerinin sıcaklığı da yükselmemiş olur. Dolayısıyla salkım ve tanelerden su kaybı da en aza indirgenir. Salkımlar sapından tutularak ve tanelerdeki mumsu tabakaya zarar vermeden bir makas yardımı ile hasat edilmelidir. Hasat zamanında yağmur yağarsa, hasadı 2-5 gün geciktirmek gerekir. Hasat sırasındaki yağmurlar üzümlerin çatlamasına neden olabilir. Fakat bu hemen birkaç gün içerisinde meydana gelmez.Hasattan sonra salkımın görünüşünü bozan tanelerin temizlenmesi gerekir. Hasat edilen üzümler bağda veya paketleme evlerinde kasalara yerleştirilerek satışa sunulur. Üzümlerin pahalı olduğu ilk ve son turfanda dönemlerinde üzüm kasaları daha küçüktür. Erkenci çeşitler, kasada 5 kg üzüm olacak şekilde bile hazırlanabilir. Fakat özellikle orta mevsim çeşitlerde daha büyük kasalara yerleştirilir.
Üzümlerin olgunlaşmasını gösteren en önemli kriter tanedeki kuru madde birikimidir. Fakat bu tek başına yanılgılara neden olabilir, üzümlerin içerdiği asit miktarı iklimsel faktörlerle yakından ilişkilidir. Sıcak yörelerde asit parçalanması daha hızlıdır. Bu nedenle aynı kuru madde değerinde farklı yörelerdeki üzümler farklı miktarlarda asit içerebilir. Bu ise üzümlerin tadını doğrudan etkiler. Dolayısıyla kuru maddenin asit miktarı ile birlikte değerlendirilmesi hasat olgunluğunun saptanmasında daha gerçekçi bir kriterdir. Bu açıdan olgunluk indisi denilen yüzde olarak kuru maddenin, aside oranı saptanır.
Olgunluk indisi: % kuru madde / % Asit
Olgunluk indisi değerleri çeşitler için ayrı ayrı saptanarak, tüketicilerin beğenisini kazanacağı en uygun asit ve kuru madde değerleri bulunur. Üzümlerin hasat edilmesi için olgunluk indisinin en az 20/1 olması istenir. Bu değerin düşük olması üzümlerin henüz hasat olgunluğuna gelmediğini ve ekşi olduğunu gösterir. üzümler klimak*-erik göstermeyen yani hasattan sonra olgunlaşmasına devam etmeyen meyve türlerindendir. Bu nedenle üzümler en yüksek kalitede iken hasat edilmelidir, ülkemizdeki olgunluk indisi değerlerinini çeşitlere göre değişmek kaydı ile genellikle 25-35/1 arasında değiştiği saptanmıştır. Bazı üzüm çeşitlerinin olgunluk indisleri: Alphonse lavalle 28.5/1, Cardinal 27.6/1, Perlette 27.3/1, Tahannebi 31.8/1, Tarsus beyazı 25.1/1.
Asmaların üzerindeki salkımların hepsi aynı tarihte olgunlaşmaz. Asmalarda genellikle 1-2 hafta arayla 2 hasat yapılır. Sıcak bölgelerde veya asmalardaki üzüm miktarının az olması durumunda, hasatlar arasındaki zaman farkı azalır. Hatta bazen tek hasat bile yeterli olabilir.
Salkımların hasada geldiği dışarıdan bakılarak ta anlaşılabilir. Üzüm taneleri çeşide özgü rengini alır. Olgun tanelerin renginin parlaklığı, toprak ve iklim koşulları tarafından etkilenmektedir, özellikle siyah renkli üzümler soğuk yörelerde daha koyu bir renk kazanır. Tane rengi sıcaklık ve ışık tarafından etkilenmektedir. Güneş gören taneler daha fazla renge sahiptir. Asmanın içinde gölgede kalan salkımların taneleri beyaz çeşitlerde daha yeşildir, siyah çeşitlerde ise tam rengini alamaz. Bu tip salkımların kenarındaki yapraklar seyreltilerek tanelerin renklenmesi sağlanır. Salkımların olgunlaştığını gösteren diğer önemli bir kriter ise salkım sapının odunlaşmasıdır. Fakat bu durum tüm çeşitlerde görülmeyebilir. Salkım üzerindeki tanelerin tadılmak suretiyle olgunluğu anlaşılabilir. Salkım üzerinde en geç olgunlaşan taneler salkımın uç kısmındadır. Sapa yakın olanlar daha erken olgunlaşır ve kuru madde içeriği daha fazladır, ilk hasatta asmalarda salkımların toplanması geride kalan salkımların daha erken ve daha uniform olgunlaşmasına yol açar.
Hasat sabahın erken saatlerinde ve havanın serin olduğu bir zamanda yapılmalıdır. Böylece üzüm tanelerinin sıcaklığı da yükselmemiş olur. Dolayısıyla salkım ve tanelerden su kaybı da en aza indirgenir. Salkımlar sapından tutularak ve tanelerdeki mumsu tabakaya zarar vermeden bir makas yardımı ile hasat edilmelidir. Hasat zamanında yağmur yağarsa, hasadı 2-5 gün geciktirmek gerekir. Hasat sırasındaki yağmurlar üzümlerin çatlamasına neden olabilir. Fakat bu hemen birkaç gün içerisinde meydana gelmez.Hasattan sonra salkımın görünüşünü bozan tanelerin temizlenmesi gerekir. Hasat edilen üzümler bağda veya paketleme evlerinde kasalara yerleştirilerek satışa sunulur. Üzümlerin pahalı olduğu ilk ve son turfanda dönemlerinde üzüm kasaları daha küçüktür. Erkenci çeşitler, kasada 5 kg üzüm olacak şekilde bile hazırlanabilir. Fakat özellikle orta mevsim çeşitlerde daha büyük kasalara yerleştirilir.

