Mildiyö
Etmeni: Plasmopara viticola (Berk et Curt) Berk et de Toni
Belirtileri: Hastalık ilk olarak yaprakların üzerinde
sarımsı, yuvarlak, şeffaf yağ lekeleri halinde kendini
gösterir. Lekeler gittikçe büyür, hatta tüm yaprağı
sarabilir. Hastalığın sporlarının çimlenebilmesi için
yaprağın üzerinde su damlasının olması gerekir. Bu nedenle
mildiyö yağmurlu havalardan sonra veya çiğ olduğu zaman
salgın yapar. Yaprakta önce yağ lekeleri, daha sonra bunların
alt kısmında beyazımsı bir küf tabakası oluşur. Bu lekeler
sonradan esmerleşir, bazen kızarır ve sonuçta kururlar. Hava
fazla yağışlı geçerse hastalık genç sürgünlere, çiçeklere ve
koruklara geçer. Mildiyö salkımlara geçerse daha
tehlikelidir. Salkımlar uçlarından itibaren çürümeye başlar.
Mildiyöye yakalanan salkımlarda taneler esmerleşir,buruşur ve
derimsi bir hal alır. Hastalık genellikle sürgünler 25-35cm
iken kendini gösterir. Fakat bunun irin havaların sıcak ve
yağışlı gitmesi gerekmektedir. Mildiyö küllemedekine benzeyen
bir küf oluşturur. Fakat bu küf küllemedeki gibi yaprağın her
iki yüzünde değil sadece alt yüzündedir. Ben düştükten sonra
küllemede olduğu gibi mildiyö de artık taneıerde gelişemez.
Mildiyönün kontrolü özellikle çiçeklenme ile koruklar nohut
iriliğinde olduğu dönem arasında önemlidir. Genç salkımlar
çok hassastır ve özellikle kayıplar bu dönemde meydana gelir.
Mücadelesi: Bu hastalık özellikle îç Anadolu, Ege ve
Akdeniz bölgesi gibi bölgelerde ilkbaharda çok sık yağmur
yağmadıkça pek görülmez. Mücadeleye hastalık görülmeden önce
başlanmalıdır. Çiçekten önce sürgünler 20-30cm boya ulaştığı
dönemde yapılan bir ilaçlama genellikle yeterlidir. Çiçekten
sonra ise yağmur yağmadığı ve geceleri çiğ olmadığı sürece
pek sorun olmaz. Fakat yağmur yağarsa, yapraklar kuruyunca
hemen ilaçlama yapmak gerekir. Mücadelede bakirli ilaçlar
kullanılır. Bunların en çok bilineni ise bordo bulamacı
(göztaşı+kireç) dır. Çiçekten önce %0.75, çiçekten sonra %1-
1.5 oranında kullanılır. Kireç miktarı göztaşının yarısı
kadardır. Bu ilacın hazırlanması biraz dikkat ister ve
aşağıdaki gibi bir yöntem izlenir. Burada 100 litrelik ve %
1 lik ilaç hazırladığımızı kabul edelim. îlaç tahta veya
plastik varillerde veya beton havuzlarda hazırlanır. Metal
kap kullanılmaz. Göztaşı suda yavaş erir. Bu nedenle bir gün
önceden ıslatılır veya hemen hazırlanacaksa toz haline
getirilerek eritilir. Ilık suda hazırlamak erimeyi
kolaylaştırır. 1 kg göztaşı 50 litrelik plastik bir kapta eritilir. Ayrı bir kapta 500 gram kireç eritilerek 100 litrelik bir kaba aktarılır. Üzerine su ilave edilerek 50 litreye tamamlanır. Daha önce hazırlanan 50 litrelik göztaşı kireç üzerine yavaş yavaş dökülür ve devamlı karıştırılır. Bunun tersi yapılmamalı yani kireçli su göztaşı üzerine dökülmemelidir. îyi hazırlanmış bordo bulamacı asidik olmayan ve açık mavi renkte bir çözeltidir. Kireç kalitesi iyi değilse, çözelti asidiktir ve asmaları yakar. Bunu anlamak için çözeltiye kırmızı tornosol kağıdı batırılır. Islanan kısım mavi renk alırsa çözelti iyi hazırlanmış demektir. Rengi kırmızı kalırsa kireç ilavesi gerekir. Aynı şekilde çözeltiye parlak bir çivi batırılıp 5 dakika tutulunca çivinin rengi esmer kırmızı bir hal alırsa, çözeltiye biraz daha kireç ilave edilir. Çivinin rengi değişmezse kireç yeterli demektir. Dekara atılan ilaç miktarı 60 litreden daha fazla olmalıdır.
Mildiyö ye karşı kullanılabilecek etkili maddeye göre diğer bazı fungusitler: Hazır bakır, Çaptan, Cymoxani1+mancozeb, Dichlofluamid, Dithianon, Folpet,Mancozeb, Mancozeb+metalaxy1 Methyl zineb, Met İram, Oxadixy1+mancozeb, Propineb, Zineb.
BAĞCILIK KİTABI Prof. Dr. H. İbrahim UZUN
Etmeni: Plasmopara viticola (Berk et Curt) Berk et de Toni
Belirtileri: Hastalık ilk olarak yaprakların üzerinde
sarımsı, yuvarlak, şeffaf yağ lekeleri halinde kendini
gösterir. Lekeler gittikçe büyür, hatta tüm yaprağı
sarabilir. Hastalığın sporlarının çimlenebilmesi için
yaprağın üzerinde su damlasının olması gerekir. Bu nedenle
mildiyö yağmurlu havalardan sonra veya çiğ olduğu zaman
salgın yapar. Yaprakta önce yağ lekeleri, daha sonra bunların
alt kısmında beyazımsı bir küf tabakası oluşur. Bu lekeler
sonradan esmerleşir, bazen kızarır ve sonuçta kururlar. Hava
fazla yağışlı geçerse hastalık genç sürgünlere, çiçeklere ve
koruklara geçer. Mildiyö salkımlara geçerse daha
tehlikelidir. Salkımlar uçlarından itibaren çürümeye başlar.
Mildiyöye yakalanan salkımlarda taneler esmerleşir,buruşur ve
derimsi bir hal alır. Hastalık genellikle sürgünler 25-35cm
iken kendini gösterir. Fakat bunun irin havaların sıcak ve
yağışlı gitmesi gerekmektedir. Mildiyö küllemedekine benzeyen
bir küf oluşturur. Fakat bu küf küllemedeki gibi yaprağın her
iki yüzünde değil sadece alt yüzündedir. Ben düştükten sonra
küllemede olduğu gibi mildiyö de artık taneıerde gelişemez.
Mildiyönün kontrolü özellikle çiçeklenme ile koruklar nohut
iriliğinde olduğu dönem arasında önemlidir. Genç salkımlar
çok hassastır ve özellikle kayıplar bu dönemde meydana gelir.
Mücadelesi: Bu hastalık özellikle îç Anadolu, Ege ve
Akdeniz bölgesi gibi bölgelerde ilkbaharda çok sık yağmur
yağmadıkça pek görülmez. Mücadeleye hastalık görülmeden önce
başlanmalıdır. Çiçekten önce sürgünler 20-30cm boya ulaştığı
dönemde yapılan bir ilaçlama genellikle yeterlidir. Çiçekten
sonra ise yağmur yağmadığı ve geceleri çiğ olmadığı sürece
pek sorun olmaz. Fakat yağmur yağarsa, yapraklar kuruyunca
hemen ilaçlama yapmak gerekir. Mücadelede bakirli ilaçlar
kullanılır. Bunların en çok bilineni ise bordo bulamacı
(göztaşı+kireç) dır. Çiçekten önce %0.75, çiçekten sonra %1-
1.5 oranında kullanılır. Kireç miktarı göztaşının yarısı
kadardır. Bu ilacın hazırlanması biraz dikkat ister ve
aşağıdaki gibi bir yöntem izlenir. Burada 100 litrelik ve %
1 lik ilaç hazırladığımızı kabul edelim. îlaç tahta veya
plastik varillerde veya beton havuzlarda hazırlanır. Metal
kap kullanılmaz. Göztaşı suda yavaş erir. Bu nedenle bir gün
önceden ıslatılır veya hemen hazırlanacaksa toz haline
getirilerek eritilir. Ilık suda hazırlamak erimeyi
kolaylaştırır. 1 kg göztaşı 50 litrelik plastik bir kapta eritilir. Ayrı bir kapta 500 gram kireç eritilerek 100 litrelik bir kaba aktarılır. Üzerine su ilave edilerek 50 litreye tamamlanır. Daha önce hazırlanan 50 litrelik göztaşı kireç üzerine yavaş yavaş dökülür ve devamlı karıştırılır. Bunun tersi yapılmamalı yani kireçli su göztaşı üzerine dökülmemelidir. îyi hazırlanmış bordo bulamacı asidik olmayan ve açık mavi renkte bir çözeltidir. Kireç kalitesi iyi değilse, çözelti asidiktir ve asmaları yakar. Bunu anlamak için çözeltiye kırmızı tornosol kağıdı batırılır. Islanan kısım mavi renk alırsa çözelti iyi hazırlanmış demektir. Rengi kırmızı kalırsa kireç ilavesi gerekir. Aynı şekilde çözeltiye parlak bir çivi batırılıp 5 dakika tutulunca çivinin rengi esmer kırmızı bir hal alırsa, çözeltiye biraz daha kireç ilave edilir. Çivinin rengi değişmezse kireç yeterli demektir. Dekara atılan ilaç miktarı 60 litreden daha fazla olmalıdır.
Mildiyö ye karşı kullanılabilecek etkili maddeye göre diğer bazı fungusitler: Hazır bakır, Çaptan, Cymoxani1+mancozeb, Dichlofluamid, Dithianon, Folpet,Mancozeb, Mancozeb+metalaxy1 Methyl zineb, Met İram, Oxadixy1+mancozeb, Propineb, Zineb.
BAĞCILIK KİTABI Prof. Dr. H. İbrahim UZUN

