Ürünlere Yapılan Diğer Özel İşlemler / Standardizasyonun Tanımı ve Kapsamı / Özel Paketleme Evleri / Paketleme / PAZARLAMA / SEBZECİLİK
Ürünlere daha iyi ve kolay satılmasını sağlamak üzere bazı özel uygulamalar yapılabilir. Bunlar, ürünü hasat sonrasında veya muhafazası sırasında olgulaştırma, sarartma (veya renk verme) ve kür uygulaması olarak yapılır. Ancak yapılacak bu uygulamalar insan sağlığına zararlı olmamalıdır.
Olgunlaştırma ve sarartma bazı kışlık kavunlarda, kabaklarda uygulanabilir, bunun için özel olgunlaştırma odaları kullanılır. Bu odalar dışarıya gaz geçirmeyecek şekilde inşa edilir. Belirli sıcaklık derecelerinde ve havalandırma koşullarında ürünler erken olgunlaştırılır ve ürünün kaldığı odaya etilen gazı, karpit ve benzeri maddeler belirli oranlarda verilerek renkleri sarartılır veya renklenmeleri sağlanır.
Kür uygulaması daha çok patates, soğan, sarmısak gibi sebzelerde yapılır. Bu ürünlerin daha fazla direnç kazanması ve daha uzun süre pazarlanabilir kalması sağlanır.
Soğan ve sarmısaklarda hasat sonrası sap kısmı kesilmez. İyice kuruyup dökülmesi sağlanır, kurutma işlemi hasat sonrası güneşli günlerde 5-6 gün ürün toprak üzerinde serili bırakılarak tabii kuruma sağlanır. Çoğu kez hasat sonrası güneşli havalar bulunmayabilir. Bu durumda soğan ve sarmısaklar 45-50oC’deki özel havalandırılabilir odalarda 8-15 saat bırakılarak, suni yoldan kurutulur. Bu işlem soğan ve sarmısak sürgün uçlarında yara açılmasına ve depolama sırasında ürünün iç kısmında patojenlerin girmesine ve küflenip çürümesine engel olur. Patates ve tatlı patateslerde ürünün kür’lemesi yapılır. Bu ürünlerin topraktan çıkartılışı sırasında kabuk kısımları zedelenebilir. Bu yaralar iyileşmeden depolama yapılırsa büyük ölçüde çürüme ve küflenme ortaya çıkar. Hasat sonrası ürün, uygun koşullarda tutularak bu yara ve berelenin kapanması, kabuğun kalınlaşması sağlanır. Böylece ürünler saklama sırasında fazla su kaybetmez ve depolanma hastalıklarına yakalanması daha az olur. Kür uygulanan patateslerin dış kabuk hücrelerinde mantar dokusu sıkı yapılı ve suberinleşmiş hücrelerden oluşur. Bu sırada yara ve bereler de kapanır. Uygulamanın ilk 2-3 günü, kür uygulaması yapılacak odada sıcaklığı 15-20oC’de ve % 90-95 nemde tutulur. Daha sonra sıcaklık 7-10oC’ye düşürülür, bu sıcaklıkta 10-15 gün bekletilir. Kürleme sırasında her bir ton patatese 2 m3/saat taze hava verilir ve bu havanın 90-120 m3/saat hızda hareket etmesi sağlanır. Böylece yığın içerisinde nem ve karbondioksit birikmesi meydana getirilmez. Eğer yığın içerisinde karbondioksit miktarı % 0,5’i geçerse patateslerde sürme (filizlenme) meydana gelir. Kür süresi uzatılırsa kabuk kalınlığı giderek fazlalaşır. Kür sonrası patatesler, 4-6oC’de ve nemi % 85-95 olan depolara alınır ve muhafaza edilir.
Kaynak: Genel Sebzecilik Kitabı Prof. Dr. Atila Günay
Ürünlere daha iyi ve kolay satılmasını sağlamak üzere bazı özel uygulamalar yapılabilir. Bunlar, ürünü hasat sonrasında veya muhafazası sırasında olgulaştırma, sarartma (veya renk verme) ve kür uygulaması olarak yapılır. Ancak yapılacak bu uygulamalar insan sağlığına zararlı olmamalıdır.
Olgunlaştırma ve sarartma bazı kışlık kavunlarda, kabaklarda uygulanabilir, bunun için özel olgunlaştırma odaları kullanılır. Bu odalar dışarıya gaz geçirmeyecek şekilde inşa edilir. Belirli sıcaklık derecelerinde ve havalandırma koşullarında ürünler erken olgunlaştırılır ve ürünün kaldığı odaya etilen gazı, karpit ve benzeri maddeler belirli oranlarda verilerek renkleri sarartılır veya renklenmeleri sağlanır.
Kür uygulaması daha çok patates, soğan, sarmısak gibi sebzelerde yapılır. Bu ürünlerin daha fazla direnç kazanması ve daha uzun süre pazarlanabilir kalması sağlanır.
Soğan ve sarmısaklarda hasat sonrası sap kısmı kesilmez. İyice kuruyup dökülmesi sağlanır, kurutma işlemi hasat sonrası güneşli günlerde 5-6 gün ürün toprak üzerinde serili bırakılarak tabii kuruma sağlanır. Çoğu kez hasat sonrası güneşli havalar bulunmayabilir. Bu durumda soğan ve sarmısaklar 45-50oC’deki özel havalandırılabilir odalarda 8-15 saat bırakılarak, suni yoldan kurutulur. Bu işlem soğan ve sarmısak sürgün uçlarında yara açılmasına ve depolama sırasında ürünün iç kısmında patojenlerin girmesine ve küflenip çürümesine engel olur. Patates ve tatlı patateslerde ürünün kür’lemesi yapılır. Bu ürünlerin topraktan çıkartılışı sırasında kabuk kısımları zedelenebilir. Bu yaralar iyileşmeden depolama yapılırsa büyük ölçüde çürüme ve küflenme ortaya çıkar. Hasat sonrası ürün, uygun koşullarda tutularak bu yara ve berelenin kapanması, kabuğun kalınlaşması sağlanır. Böylece ürünler saklama sırasında fazla su kaybetmez ve depolanma hastalıklarına yakalanması daha az olur. Kür uygulanan patateslerin dış kabuk hücrelerinde mantar dokusu sıkı yapılı ve suberinleşmiş hücrelerden oluşur. Bu sırada yara ve bereler de kapanır. Uygulamanın ilk 2-3 günü, kür uygulaması yapılacak odada sıcaklığı 15-20oC’de ve % 90-95 nemde tutulur. Daha sonra sıcaklık 7-10oC’ye düşürülür, bu sıcaklıkta 10-15 gün bekletilir. Kürleme sırasında her bir ton patatese 2 m3/saat taze hava verilir ve bu havanın 90-120 m3/saat hızda hareket etmesi sağlanır. Böylece yığın içerisinde nem ve karbondioksit birikmesi meydana getirilmez. Eğer yığın içerisinde karbondioksit miktarı % 0,5’i geçerse patateslerde sürme (filizlenme) meydana gelir. Kür süresi uzatılırsa kabuk kalınlığı giderek fazlalaşır. Kür sonrası patatesler, 4-6oC’de ve nemi % 85-95 olan depolara alınır ve muhafaza edilir.
Kaynak: Genel Sebzecilik Kitabı Prof. Dr. Atila Günay

