Standardizasyon / Hasat, Standardizasyon, Piyasaya Arz, Muhafaza ve Nakliye / SARMISAK / SEBZECİLİK
Ülkemizde son yıllarda, sarmısak için bir standart ha*zırlanmış olmasına rağmen, bu standart henüz kullanılma sokulmamıştır. Yetiş*tirici kendi usullerine göre hasat edilen sarmısakları 1-2 bo*ya ayırır.
Birinci boy I. kalite olup yüksek fiyatla satılır. İkinci boya I. kaliteye alınmayan sarmısaklar girer. Ekseri üretici boylama dahi yapmaz. Ürünü hasat ettiği irili ufaklı şekliyle piyasaya çıkartır. Bu durumda fiyat oldukça düşer. Bizde sınıflama elle yapılır. Dış ülkelerde özel tasnif maki*neleri kullanılır. Sarmısak, bizim standartlarımıza göre Allium sativum türüne dahil ve tüketiciye arz edilmek üzere kuru haldeki sarmısakları kapsar. Taze ve sanayide kullanıla*cak sarmısaklar için standart geliştirilmemiştir. Tüketim için hazırlanan sarmısaklarda asgari özellikler şunlardır. Başlar sağlam, normal sıklıkta, toz, toprak, çamur, ilaç ve gübre artıklarından arınmış olmalı, üzerinde don ve güneş zararı bulunmamalı, yara, küf içermemeli, sürme meydana gelmemeli, yabancı koku ve tat, aşırı nem içermemelidir. Bu genel özellikleri taşıyan sarmısaklar üç sınıfa ayrılır.
Ekstra sınıfı : Bu sınıfta sarımsak başları üstün nitelikte, çeşidin kendine özgü renginde ve tipinde, tam, muntazam şekilli, temiz, başı meydana getiren dişler sıkı ve muntazam şekilde sıralanmış, dış kabuğu parçalanmamış ve kökleri tam dipten iyice kesilmiş olmalıdır.
I. Sınıf: Başlar, genel özellikler kapsamı içine girecek şekilde tam, çeşit özelliğine uygun şekil ve renkte olmalıdır. Bu sınıfta hafif şekil bozuklukları, dişler arasında çok hafif gevşeklik ve kabuk zarında fazla belirgin olmayan çatlamalar kabul edilir. II. Sınıf: Genel özellikleri gösteren ve ekstra ile I. sını*fa alınmayan sarmısaklar bu sınıfa girer.
Bu üç sınıftaki sarmısak başları, çap genişliği dikkate alınarak boylara ayrılır. Ekstra sınıfı için minimum çap 45 mm’dir. I. ve II. sı*nıflar için ise çap 30 mm’dir. Bir ambalaj içinde bulunan başlar içinde en büyük ile en küçük çap arasındaki fark 25 mm’yi geçemez.
Kalite toleranslarına gelince, Ekstra sınıfı içersinde I. sınıf sarmısaklardan, I. sınıfta ise, II. sınıf sarmısaklardan ağırlık ve adetçe % 5’ten fazla baş bulunamaz.
Kaynak: Genel Sebzecilik Kitabı Prof. Dr. Atila Günay
Ülkemizde son yıllarda, sarmısak için bir standart ha*zırlanmış olmasına rağmen, bu standart henüz kullanılma sokulmamıştır. Yetiş*tirici kendi usullerine göre hasat edilen sarmısakları 1-2 bo*ya ayırır.
Birinci boy I. kalite olup yüksek fiyatla satılır. İkinci boya I. kaliteye alınmayan sarmısaklar girer. Ekseri üretici boylama dahi yapmaz. Ürünü hasat ettiği irili ufaklı şekliyle piyasaya çıkartır. Bu durumda fiyat oldukça düşer. Bizde sınıflama elle yapılır. Dış ülkelerde özel tasnif maki*neleri kullanılır. Sarmısak, bizim standartlarımıza göre Allium sativum türüne dahil ve tüketiciye arz edilmek üzere kuru haldeki sarmısakları kapsar. Taze ve sanayide kullanıla*cak sarmısaklar için standart geliştirilmemiştir. Tüketim için hazırlanan sarmısaklarda asgari özellikler şunlardır. Başlar sağlam, normal sıklıkta, toz, toprak, çamur, ilaç ve gübre artıklarından arınmış olmalı, üzerinde don ve güneş zararı bulunmamalı, yara, küf içermemeli, sürme meydana gelmemeli, yabancı koku ve tat, aşırı nem içermemelidir. Bu genel özellikleri taşıyan sarmısaklar üç sınıfa ayrılır.
Ekstra sınıfı : Bu sınıfta sarımsak başları üstün nitelikte, çeşidin kendine özgü renginde ve tipinde, tam, muntazam şekilli, temiz, başı meydana getiren dişler sıkı ve muntazam şekilde sıralanmış, dış kabuğu parçalanmamış ve kökleri tam dipten iyice kesilmiş olmalıdır.
I. Sınıf: Başlar, genel özellikler kapsamı içine girecek şekilde tam, çeşit özelliğine uygun şekil ve renkte olmalıdır. Bu sınıfta hafif şekil bozuklukları, dişler arasında çok hafif gevşeklik ve kabuk zarında fazla belirgin olmayan çatlamalar kabul edilir. II. Sınıf: Genel özellikleri gösteren ve ekstra ile I. sını*fa alınmayan sarmısaklar bu sınıfa girer.
Bu üç sınıftaki sarmısak başları, çap genişliği dikkate alınarak boylara ayrılır. Ekstra sınıfı için minimum çap 45 mm’dir. I. ve II. sı*nıflar için ise çap 30 mm’dir. Bir ambalaj içinde bulunan başlar içinde en büyük ile en küçük çap arasındaki fark 25 mm’yi geçemez.
Kalite toleranslarına gelince, Ekstra sınıfı içersinde I. sınıf sarmısaklardan, I. sınıfta ise, II. sınıf sarmısaklardan ağırlık ve adetçe % 5’ten fazla baş bulunamaz.
Kaynak: Genel Sebzecilik Kitabı Prof. Dr. Atila Günay

