Tweet
Beslenme ve İnsan Sağlığı Bakımından Önemi / RAVENT / SEBZECİLİK
Çeşitlere göre büyük farklılık saptanmıştır, örnek olarak Holsteiner Bulut ve Elmsfeuer çeşitlerinde kuru madde miktarı oldukça fazla, Viktoria çeşidinde ise düşüktür. (DİLLİNGEN 1956). Ravent oksalik asit içerir. Oksalik asidin insan sağlığı açısından zehirleyici tehlikesi yanında, böbreklerde taşları oluşturması, raventin dikkat edilerek kullanılması gereken bir sebze olduğunu gösterir. Yaprağın 500 gramında, 2,5 gr oksalik asit bulunur. Oksalik asidin gelişmiş insanlarda 10 gr’ı, 8 yaşından küçük çocuklarda ise 3-4 gr’ı zehirlenme hudududur. Zehirlemenin meydana gelmemesi, ravendin pişirme ortamına kalsiyum bikarbonat Ca (H2CO3)2 ilave edilmesiyle, oksalik asidin kalsiyum ile birleşmesi ve suda çözünmeyen kalsiyum oksalat haline dönüşmesiyle ortadan kalkar. Yahut sapları pişirme sırasında, önce sap ve yapraklar haşlanır ve bu haşlama suyu kullanılmaz dökülürse, oksalik asidin büyük bir miktarı ortamdan uzaklaştırılmış ve zehirleme etkisi yok edilmiş olur. Bitkinin değişik kısımlarında bulunan oksalik asit miktarı farklıdır. Yaprak ucundan sapa ve saptan sap dibine doğru oksalik asit miktarı artar. Yaprak ayasında az, damarlarda ise fazladır. Sapta, yaprak damarlarından daha yüksek seviyede bulunur. Yalnız sap ve yapraklar birkaç gün karanlıkta tutulursa asit miktarı yine bir miktar azalmaktadır. Oksalik asit miktarı genç yaprak ve saplarda az, yaşlı yaprak ve saplarda daha fazladır. Yaşlılık arttıkça miktarda artar. Nitekim, 35 günlük yapraklara karşılık, 70 günlük yapraklarda 2 kat oksalik asit bulunur. Oksalik asit yanında, Ravent elma asiti de içerir. Elma asidi arzulanan bir asittir ve insan vücudunda kanın yenilenmesini sağlar. Yemeklere özel bir tat verir. Mide ve barsak rahatsızlıklarını giderir. Cetvel 6.1 ve 6.2’de raventin değişik organlarında bulunan maddeler verilmiştir (DİLLİNGEN 1956).
Cetvel 6.1. 100 gr taze materyalin kuru maddesinde bulunan miktarlar
Kuru Ham Azotsuz Selüloz Ham yağ Kül
Bitki organları madde protein Maddeler
% % % % % %
Sap 4-6 0,5-0,75 1,2-3,3 0,6-0,8 0,6-0,11 0,4-0,9
Yaprak ayası 8-11 3-4 1-4 1-2 0,5-0,7 1,38
Cetvel 6.2. 100 gr taze materyalde bulunan maddeler
Bitki organları Azot Fosfor Potasyum Kalsiyum Magnezyum
% % % % %
Sap 0,83 0,35 1,4 0,65 0,25
Yaprak ayası 6,33 1,37 0,76 1,52 1,51
Kök 2,08 0,96 2,51 2,24 0,73
Ravent konserve yapılacaksa cam kavanozlara konmalı*dır. Aksi halde teneke kutuda kalay kısmını eritir ve bu kutulardaki ürünü yiyen kimselerde kusma, bulantı mey*dana gelebilir ve zehirlenme tehlikesi ortaya çıkabilir. Ravent, oksalik asit bir tarafa bırakılırsa mineral mad*deler ve vitaminler bakımından yeterli sayılacak bir sebzedir. GRAFE’ye (1960) göre, 100 gr taze Raventte 13 gr kalori, 0,6 gr protein, 0,1 gr yağ, 2,4 gr karbonhidrat, 94 gr su, 40 mg kalsiyum, eseri miktarda A, Niacin, 0,05 mg B2 ve 10 mg C vitamini bulunur.
Cetvel 6.3. 100 kısım taze materyalde bulunan maddeler
Bitki organları Azot Fosfor Potasyum Kalsiyum Magnezyum
% % % % %
Sap 0,83 0,35 1,4 0,65 0,25
Yaprak ayası 6,33 1,37 0,76 1,52 1,51
Kök 2,08 0,96 2,51 2,24 0,73
Raventin sapları ve özellikle kökleri kurutulup toz haline ge*tirilip, bu tozdan bir çay kaşığı kadarı alınıp, bir çay bardağı suya karıştırılıp, çay haline getirilirse ve bu çaydan günde 3-4 kez alınırsa ishal ve kronik bağırsak hastalıkları te*davi edilir, bağırsaklar temizlenir ve ayrıca iştah açılarak zayıf insanların şişmanlatılması sağlanır (HERTWIG 1954).
Kaynak: Genel Sebzecilik Kitabı Prof. Dr. Atila Günay
Çeşitlere göre büyük farklılık saptanmıştır, örnek olarak Holsteiner Bulut ve Elmsfeuer çeşitlerinde kuru madde miktarı oldukça fazla, Viktoria çeşidinde ise düşüktür. (DİLLİNGEN 1956). Ravent oksalik asit içerir. Oksalik asidin insan sağlığı açısından zehirleyici tehlikesi yanında, böbreklerde taşları oluşturması, raventin dikkat edilerek kullanılması gereken bir sebze olduğunu gösterir. Yaprağın 500 gramında, 2,5 gr oksalik asit bulunur. Oksalik asidin gelişmiş insanlarda 10 gr’ı, 8 yaşından küçük çocuklarda ise 3-4 gr’ı zehirlenme hudududur. Zehirlemenin meydana gelmemesi, ravendin pişirme ortamına kalsiyum bikarbonat Ca (H2CO3)2 ilave edilmesiyle, oksalik asidin kalsiyum ile birleşmesi ve suda çözünmeyen kalsiyum oksalat haline dönüşmesiyle ortadan kalkar. Yahut sapları pişirme sırasında, önce sap ve yapraklar haşlanır ve bu haşlama suyu kullanılmaz dökülürse, oksalik asidin büyük bir miktarı ortamdan uzaklaştırılmış ve zehirleme etkisi yok edilmiş olur. Bitkinin değişik kısımlarında bulunan oksalik asit miktarı farklıdır. Yaprak ucundan sapa ve saptan sap dibine doğru oksalik asit miktarı artar. Yaprak ayasında az, damarlarda ise fazladır. Sapta, yaprak damarlarından daha yüksek seviyede bulunur. Yalnız sap ve yapraklar birkaç gün karanlıkta tutulursa asit miktarı yine bir miktar azalmaktadır. Oksalik asit miktarı genç yaprak ve saplarda az, yaşlı yaprak ve saplarda daha fazladır. Yaşlılık arttıkça miktarda artar. Nitekim, 35 günlük yapraklara karşılık, 70 günlük yapraklarda 2 kat oksalik asit bulunur. Oksalik asit yanında, Ravent elma asiti de içerir. Elma asidi arzulanan bir asittir ve insan vücudunda kanın yenilenmesini sağlar. Yemeklere özel bir tat verir. Mide ve barsak rahatsızlıklarını giderir. Cetvel 6.1 ve 6.2’de raventin değişik organlarında bulunan maddeler verilmiştir (DİLLİNGEN 1956).
Cetvel 6.1. 100 gr taze materyalin kuru maddesinde bulunan miktarlar
Kuru Ham Azotsuz Selüloz Ham yağ Kül
Bitki organları madde protein Maddeler
% % % % % %
Sap 4-6 0,5-0,75 1,2-3,3 0,6-0,8 0,6-0,11 0,4-0,9
Yaprak ayası 8-11 3-4 1-4 1-2 0,5-0,7 1,38
Cetvel 6.2. 100 gr taze materyalde bulunan maddeler
Bitki organları Azot Fosfor Potasyum Kalsiyum Magnezyum
% % % % %
Sap 0,83 0,35 1,4 0,65 0,25
Yaprak ayası 6,33 1,37 0,76 1,52 1,51
Kök 2,08 0,96 2,51 2,24 0,73
Ravent konserve yapılacaksa cam kavanozlara konmalı*dır. Aksi halde teneke kutuda kalay kısmını eritir ve bu kutulardaki ürünü yiyen kimselerde kusma, bulantı mey*dana gelebilir ve zehirlenme tehlikesi ortaya çıkabilir. Ravent, oksalik asit bir tarafa bırakılırsa mineral mad*deler ve vitaminler bakımından yeterli sayılacak bir sebzedir. GRAFE’ye (1960) göre, 100 gr taze Raventte 13 gr kalori, 0,6 gr protein, 0,1 gr yağ, 2,4 gr karbonhidrat, 94 gr su, 40 mg kalsiyum, eseri miktarda A, Niacin, 0,05 mg B2 ve 10 mg C vitamini bulunur.
Cetvel 6.3. 100 kısım taze materyalde bulunan maddeler
Bitki organları Azot Fosfor Potasyum Kalsiyum Magnezyum
% % % % %
Sap 0,83 0,35 1,4 0,65 0,25
Yaprak ayası 6,33 1,37 0,76 1,52 1,51
Kök 2,08 0,96 2,51 2,24 0,73
Raventin sapları ve özellikle kökleri kurutulup toz haline ge*tirilip, bu tozdan bir çay kaşığı kadarı alınıp, bir çay bardağı suya karıştırılıp, çay haline getirilirse ve bu çaydan günde 3-4 kez alınırsa ishal ve kronik bağırsak hastalıkları te*davi edilir, bağırsaklar temizlenir ve ayrıca iştah açılarak zayıf insanların şişmanlatılması sağlanır (HERTWIG 1954).
Kaynak: Genel Sebzecilik Kitabı Prof. Dr. Atila Günay