Tweet
HİNDİBA Botanik Özellikleri
HİNDİBA 3.1. Bitki Oluşumu
Hindiba, birinci sene bol yapraklı bir demet meydana getirir. İkinci sene çiçek sapı vererek, çiçek açar ve tohum bağlar. Tohumların çimlenmesi ile beraber bol saçak köklü bir yapı meydana gelir. Bu sırada toprak yüzünde yaprak demeti oluşmaya başlar. Dış yapraklar iri, iç yapraklar daha küçük boyutludur. Bütün bir yıl boyunca yaprak oluşumu devam eder. Kışı yaprak şeklinde geçirir. Bu sırada gerekli soğuk ihtiyacını karşılar. Sürgün tomurcuklarında başkalaşım meydana gelerek, ertesi yıl havalar müsait olunca, Nisan ve Mayıs’ta çiçek sürgünü meydana getirir. Bol çiçekli sürgün üzerinde tohumlar Ağustos ayı içinde olgunlaşır. Bu tohumlar rüzgar vasıtasıyla etrafa saçılır. Böylece yeniden toprağa karışan tohumlar yeni bitkileri meydana getirir.
HİNDİBA 3.2. Kök
Kökler ince ve uzundur. Her kök müstakil bir görünümdedir. Dip taraflarda dallanma meydana gelir. Kökler oldukça derinlere iner. Köklerin büyük çoğunluğu % 70-80’i toprağın 20-30 cm’lik tabakası içinde yayılmıştır. Geri kalan kökler % 10-15’i, 50-60 cm ve geri kalan % 5-10’u da 100-160 cm kadar derine iner. Köklerin yana yayılması azdır. Her kök daha çok aşağı doğru uzar. Yetiştirme sonrası toprakta dönüme 250-300 kg bir kök kalıntısı bırakır.
HİNDİBA 3.3. Yaprak
Çeşitlere göre yaprak formu farklıdır. Yaprak büyüklüğü bir bitkide bile farklıdır. Oval geniş yapraklar yanında uzun oval yapraklar vardır. Bu iki form arasında geçit formlar görülür. Genelde sapa ve uca doğru yaprak ayası incelir. Yapraklar parçasız düz, parçalı düz, kıvırcık düz, kıvırcık parçalı olabilir. Yaprak kenarları düz veya girintili çıkıntılıdır. Yaprak damarları üstte az, altta ise tam belirgindir. Yapraklar üzerinde tüyler bulunabilir. Yapraklar değişik yeşil tonda olabildiği gibi, süs için kullanılanlarda çok farklı renkler gözlenir ve renk sarı, turuncu, kırmızı, koyu kırmızı, mora kadar değişir.
HİNDİBA 3.4. Çiçek
Hindiba birleşik çiçekler grubundadır. Bir çiçek tablası üzerinde erkek ve dişi organdan meydana gelen sayısız organ topluluğu bulunur. Böylece erselik çiçek yapısı ortaya çıkar. Çiçek tablasında en dışta sayısı 15-20 arasında değişen, yeşil yapraklı, dipte birleşmiş, uzun, ucu sivri çanak yapraklar, yine sayısı 15-20 arasında değişen, sarı, bazen beyaz renkli çanak yapraklar bulunur. Çanak yapraklar uzun ovaldir. Ortada sayısı değişken ve ileride tohumu meydana getirecek yumurtalık, bunun boğum kısmından erkek organların birleşmesiyle meydana gelen çan ve bu çanın içinden dışarı çıkan dişicik borusu bulunur. Bu haliyle çiçeğin yapısı enteresandır.
HİNDİBA 3.5. Tohum
Hindibanın tohumları uzun elips şeklindedir. Üstü hafif girintiliden başlar, oldukça girintili çıkıntılı oluk görünümündedir. Tohumun üst kısmında kurumuş bir kalıntı, gaga bulunur. Uzunluğu 2-3 mm, genişliği ve kalınlığı 1-2 mm’dir. Tohumluğun temizliği % 95, çimlenme kabiliyeti % 79-95, kullanılma değeri % 70-80’dir. Bin dane ağırlığı 1,3-1,5 gr, bir litre tohumluk 330-440 gr gelir ve 1 gr tohumlukta 600-900 adet tohum bulunur. Tohumlar optimal 20-30°C sıcaklıkta çimlenir. Çimlenme karanlık koşullarda 6-10 gün içinde başlar. Tohumlar canlılıklarını 5-10 yıl muhafaza edebilir.
HİNDİBA 3.1. Bitki Oluşumu
Hindiba, birinci sene bol yapraklı bir demet meydana getirir. İkinci sene çiçek sapı vererek, çiçek açar ve tohum bağlar. Tohumların çimlenmesi ile beraber bol saçak köklü bir yapı meydana gelir. Bu sırada toprak yüzünde yaprak demeti oluşmaya başlar. Dış yapraklar iri, iç yapraklar daha küçük boyutludur. Bütün bir yıl boyunca yaprak oluşumu devam eder. Kışı yaprak şeklinde geçirir. Bu sırada gerekli soğuk ihtiyacını karşılar. Sürgün tomurcuklarında başkalaşım meydana gelerek, ertesi yıl havalar müsait olunca, Nisan ve Mayıs’ta çiçek sürgünü meydana getirir. Bol çiçekli sürgün üzerinde tohumlar Ağustos ayı içinde olgunlaşır. Bu tohumlar rüzgar vasıtasıyla etrafa saçılır. Böylece yeniden toprağa karışan tohumlar yeni bitkileri meydana getirir.
HİNDİBA 3.2. Kök
Kökler ince ve uzundur. Her kök müstakil bir görünümdedir. Dip taraflarda dallanma meydana gelir. Kökler oldukça derinlere iner. Köklerin büyük çoğunluğu % 70-80’i toprağın 20-30 cm’lik tabakası içinde yayılmıştır. Geri kalan kökler % 10-15’i, 50-60 cm ve geri kalan % 5-10’u da 100-160 cm kadar derine iner. Köklerin yana yayılması azdır. Her kök daha çok aşağı doğru uzar. Yetiştirme sonrası toprakta dönüme 250-300 kg bir kök kalıntısı bırakır.
HİNDİBA 3.3. Yaprak
Çeşitlere göre yaprak formu farklıdır. Yaprak büyüklüğü bir bitkide bile farklıdır. Oval geniş yapraklar yanında uzun oval yapraklar vardır. Bu iki form arasında geçit formlar görülür. Genelde sapa ve uca doğru yaprak ayası incelir. Yapraklar parçasız düz, parçalı düz, kıvırcık düz, kıvırcık parçalı olabilir. Yaprak kenarları düz veya girintili çıkıntılıdır. Yaprak damarları üstte az, altta ise tam belirgindir. Yapraklar üzerinde tüyler bulunabilir. Yapraklar değişik yeşil tonda olabildiği gibi, süs için kullanılanlarda çok farklı renkler gözlenir ve renk sarı, turuncu, kırmızı, koyu kırmızı, mora kadar değişir.
HİNDİBA 3.4. Çiçek
Hindiba birleşik çiçekler grubundadır. Bir çiçek tablası üzerinde erkek ve dişi organdan meydana gelen sayısız organ topluluğu bulunur. Böylece erselik çiçek yapısı ortaya çıkar. Çiçek tablasında en dışta sayısı 15-20 arasında değişen, yeşil yapraklı, dipte birleşmiş, uzun, ucu sivri çanak yapraklar, yine sayısı 15-20 arasında değişen, sarı, bazen beyaz renkli çanak yapraklar bulunur. Çanak yapraklar uzun ovaldir. Ortada sayısı değişken ve ileride tohumu meydana getirecek yumurtalık, bunun boğum kısmından erkek organların birleşmesiyle meydana gelen çan ve bu çanın içinden dışarı çıkan dişicik borusu bulunur. Bu haliyle çiçeğin yapısı enteresandır.
HİNDİBA 3.5. Tohum
Hindibanın tohumları uzun elips şeklindedir. Üstü hafif girintiliden başlar, oldukça girintili çıkıntılı oluk görünümündedir. Tohumun üst kısmında kurumuş bir kalıntı, gaga bulunur. Uzunluğu 2-3 mm, genişliği ve kalınlığı 1-2 mm’dir. Tohumluğun temizliği % 95, çimlenme kabiliyeti % 79-95, kullanılma değeri % 70-80’dir. Bin dane ağırlığı 1,3-1,5 gr, bir litre tohumluk 330-440 gr gelir ve 1 gr tohumlukta 600-900 adet tohum bulunur. Tohumlar optimal 20-30°C sıcaklıkta çimlenir. Çimlenme karanlık koşullarda 6-10 gün içinde başlar. Tohumlar canlılıklarını 5-10 yıl muhafaza edebilir.