Tweet
PATLICAN Hasat, Standardizasyon, Piyasaya Arz, Muhafaza ve Nakliye
PATLICAN 9.1. Hasat
Patlıcanlarda hasat meyveler belli büyüklüğü alınca yapılır. İlk hasatta, meyve sayısı hemen hemen bitki sayısına yakındır. Eğer bitkiler arasında büyüme ve meyve verme yönünden farklılık olmazsa, ikinci hasattan, birinci hasadın iki katı ürün alınır. Bu böyle devam eder. Fakat zamanla bitkiler arasında farklılıklar oluştuğundan, bu teorik durum bozulur. Buna karşın bitkilerdeki dal sayısına bakarak tahmini bir verim çok az hata ile aşağı yukarı hesaplanır. Meyve hasadını, meyvenin sap kısmı makas veya bıçakla keserek yapmak iyidir. Çoğu kez zamandan kazanmak için çekerek kopartmak, gövde ve dal kırılmasına yol açar, bitkide büyük yaralar oluşturur. Bu kısımlardan bitkinin hastalık kapma olasılığı artar. 1 dekardan tarla tarımında 3-5 ton, ser tarımında 4-8 ton arasında ürün alınabilmektedir. Halen Türkiye ortalaması 3-4 ton arasındadır.
PATLICAN 9.2. Standardizasyon
Türk Standartları Enstitüsünün (TS 1255) standartlarına göre, patlıcan özelliklerine göre iki sınıfa ayrılmaktadır. Birinci sınıfa, çeşidin kendine özgü renk ve şeklinde olan, iyi nitelikte patlıcanlar girer. Bu patlıcanlarda toplam yüzeyi 3 mm²’yi geçmeyen ve genel görünüşü bozmayan berelere, irileşmemiş yara izlerine ve çok az renk değişikliğine izin verilir. Meyve üzerinde güneş yanıkları bulunmamalıdır.
İkinci sınıfta, birinci sınıfa girmeyen patlıcanlar alınır. Bu patlıcanlarda, ürünün görünüşü bozulmamak kaydı ile, hafif şekil ve renk bozukluğuna, 4 mm²’yi geçmeyen güneş yanıklığına, geçmiş yara ve berelere izin verilir.
Boylamada uzunluk esas alınmıştır. Uzun patlıcanlar 40 cm’den uzun ve 10 cm’den kısa boyda olmamalıdır. Aynı ambalaj için uzun patlıcanlar arasında 4 cm’den fazla uzunluk ve 20 mm’den; yuvarlak patlıcanlarda 25 mm’den fazla çapta meyve farklılıkları bulunmamalıdır. 1. Sınıfta, bu sınıfın özelliklerine uymayan fakat II. sınıfa giren patlıcanlardan ağırlık ve sayıca % 10 tolerans tanınır. Aynı durum II. sınıf içinde geçerlidir. II. sınıfa girmeyen fakat tüketime elverişli bulunan patlıcanlardan ağırlık ve sayıca % 10 kadar bulunabilir. Boy toleranslarında da % 10’luk bir farklılığa izin verilir.
Patlıcanlar piyasaya bir örnek arz edilmelidir. Her ambalaj kabında çeşit, sınıf ve boy bakımından bir örneklik aranır.
PATLICAN 9.3. Piyasaya Arz
Patlıcanlar, tahta, mukavva kutular içinde sevk edilir. Ancak ürünün çok fazla olduğu dönemlerde küfe, büyük telis ve naylon çuvallar içinde ve nihayet dökme patlıcan olarak arz edilir. Son yıllarda patlıcan iyi para ettiği için ambalajlanmasına özen gösterilmektedir. Ambalaj kaplarına bir veya iki sıra patlıcan konulmaktadır. Ambalaj kaplarında 5 kg’dan başlayarak 10 kg ve nihayet 15 kg’a kadar patlıcan doldurulur. Ambalajlamada kullanılan kağıt ve diğer malzeme temiz olmalı ve insan sağlığına zarar vermemelidir. Basılı kağıtlarda yazılar ürüne deymemeli ve dışa gelmelidir.
PATLICAN 9.4. Muhafaza
Patlıcanın uzun süre muhafazası için herhangi bir çalışma yapılmamıştır. Hasat edilen ürün hemen piyasaya yollanır. Aslında % 80-85 nem 2-3°C sıcaklıkta 30-40 gün arası soğuk hava depolarında muhafaza edilebilir. Yalnız 40 günden sonra bazı mantari enfeksiyonlar ortaya çıkar. 0°C’nin altında tutulan meyvelerde iç kararması meydana geldiği ve acılaştığı görülür. Bu konuda araştırma yapılmasının, kanımızca yararı vardır. Yaz aylarında çok ucuz fiyatla satılan patlıcanlar 2-3 ay depolanarak Aralık ve Ocak ayında piyasaya sürüldüğünde oldukça yüksek fiyatlara satılabilir. Bu aylarda ısıtılmayan seralarda üretim pek iyi olmamakta, ısıtılan serlerde masraf yükseldiğinden patlıcan yetiştiriciliği ekonomik olarak gerçekleşmemektedir. Patlıcanın yaz aylarında tarla koşullarında ucuz üretilerek ve serde yetiştiriciliğe nazaran depolanmaları daha ekonomik olduğundan bu aylarda piyasaya çıkarılmaları karlı olur. Normal koşullarda 10-15 gün patlıcan kendi kendine durabilir. Fakat su kaybı ile ağırlığı % 20-30 azalır, pörsüme meydana gelir.
PATLICAN 9.5. Nakliye
Patlıcanın nakliyesinde büyük bir zorluk meydana gelmez. Açık kasalı kamyonlarda bile 2-3 günlük nakliyeye rahatça dayanır. Sürenin uzaması ve sıcak zamanlarda mutlaka frigorifik kamyonlar kullanılmalıdır. Nakliye sıcaklığı 4-6°C arasında tutulabilir. Bu durumda süre 5-10 güne kadar rahatça çıkabilir.
PATLICAN 9.1. Hasat
Patlıcanlarda hasat meyveler belli büyüklüğü alınca yapılır. İlk hasatta, meyve sayısı hemen hemen bitki sayısına yakındır. Eğer bitkiler arasında büyüme ve meyve verme yönünden farklılık olmazsa, ikinci hasattan, birinci hasadın iki katı ürün alınır. Bu böyle devam eder. Fakat zamanla bitkiler arasında farklılıklar oluştuğundan, bu teorik durum bozulur. Buna karşın bitkilerdeki dal sayısına bakarak tahmini bir verim çok az hata ile aşağı yukarı hesaplanır. Meyve hasadını, meyvenin sap kısmı makas veya bıçakla keserek yapmak iyidir. Çoğu kez zamandan kazanmak için çekerek kopartmak, gövde ve dal kırılmasına yol açar, bitkide büyük yaralar oluşturur. Bu kısımlardan bitkinin hastalık kapma olasılığı artar. 1 dekardan tarla tarımında 3-5 ton, ser tarımında 4-8 ton arasında ürün alınabilmektedir. Halen Türkiye ortalaması 3-4 ton arasındadır.
PATLICAN 9.2. Standardizasyon
Türk Standartları Enstitüsünün (TS 1255) standartlarına göre, patlıcan özelliklerine göre iki sınıfa ayrılmaktadır. Birinci sınıfa, çeşidin kendine özgü renk ve şeklinde olan, iyi nitelikte patlıcanlar girer. Bu patlıcanlarda toplam yüzeyi 3 mm²’yi geçmeyen ve genel görünüşü bozmayan berelere, irileşmemiş yara izlerine ve çok az renk değişikliğine izin verilir. Meyve üzerinde güneş yanıkları bulunmamalıdır.
İkinci sınıfta, birinci sınıfa girmeyen patlıcanlar alınır. Bu patlıcanlarda, ürünün görünüşü bozulmamak kaydı ile, hafif şekil ve renk bozukluğuna, 4 mm²’yi geçmeyen güneş yanıklığına, geçmiş yara ve berelere izin verilir.
Boylamada uzunluk esas alınmıştır. Uzun patlıcanlar 40 cm’den uzun ve 10 cm’den kısa boyda olmamalıdır. Aynı ambalaj için uzun patlıcanlar arasında 4 cm’den fazla uzunluk ve 20 mm’den; yuvarlak patlıcanlarda 25 mm’den fazla çapta meyve farklılıkları bulunmamalıdır. 1. Sınıfta, bu sınıfın özelliklerine uymayan fakat II. sınıfa giren patlıcanlardan ağırlık ve sayıca % 10 tolerans tanınır. Aynı durum II. sınıf içinde geçerlidir. II. sınıfa girmeyen fakat tüketime elverişli bulunan patlıcanlardan ağırlık ve sayıca % 10 kadar bulunabilir. Boy toleranslarında da % 10’luk bir farklılığa izin verilir.
Patlıcanlar piyasaya bir örnek arz edilmelidir. Her ambalaj kabında çeşit, sınıf ve boy bakımından bir örneklik aranır.
PATLICAN 9.3. Piyasaya Arz
Patlıcanlar, tahta, mukavva kutular içinde sevk edilir. Ancak ürünün çok fazla olduğu dönemlerde küfe, büyük telis ve naylon çuvallar içinde ve nihayet dökme patlıcan olarak arz edilir. Son yıllarda patlıcan iyi para ettiği için ambalajlanmasına özen gösterilmektedir. Ambalaj kaplarına bir veya iki sıra patlıcan konulmaktadır. Ambalaj kaplarında 5 kg’dan başlayarak 10 kg ve nihayet 15 kg’a kadar patlıcan doldurulur. Ambalajlamada kullanılan kağıt ve diğer malzeme temiz olmalı ve insan sağlığına zarar vermemelidir. Basılı kağıtlarda yazılar ürüne deymemeli ve dışa gelmelidir.
PATLICAN 9.4. Muhafaza
Patlıcanın uzun süre muhafazası için herhangi bir çalışma yapılmamıştır. Hasat edilen ürün hemen piyasaya yollanır. Aslında % 80-85 nem 2-3°C sıcaklıkta 30-40 gün arası soğuk hava depolarında muhafaza edilebilir. Yalnız 40 günden sonra bazı mantari enfeksiyonlar ortaya çıkar. 0°C’nin altında tutulan meyvelerde iç kararması meydana geldiği ve acılaştığı görülür. Bu konuda araştırma yapılmasının, kanımızca yararı vardır. Yaz aylarında çok ucuz fiyatla satılan patlıcanlar 2-3 ay depolanarak Aralık ve Ocak ayında piyasaya sürüldüğünde oldukça yüksek fiyatlara satılabilir. Bu aylarda ısıtılmayan seralarda üretim pek iyi olmamakta, ısıtılan serlerde masraf yükseldiğinden patlıcan yetiştiriciliği ekonomik olarak gerçekleşmemektedir. Patlıcanın yaz aylarında tarla koşullarında ucuz üretilerek ve serde yetiştiriciliğe nazaran depolanmaları daha ekonomik olduğundan bu aylarda piyasaya çıkarılmaları karlı olur. Normal koşullarda 10-15 gün patlıcan kendi kendine durabilir. Fakat su kaybı ile ağırlığı % 20-30 azalır, pörsüme meydana gelir.
PATLICAN 9.5. Nakliye
Patlıcanın nakliyesinde büyük bir zorluk meydana gelmez. Açık kasalı kamyonlarda bile 2-3 günlük nakliyeye rahatça dayanır. Sürenin uzaması ve sıcak zamanlarda mutlaka frigorifik kamyonlar kullanılmalıdır. Nakliye sıcaklığı 4-6°C arasında tutulabilir. Bu durumda süre 5-10 güne kadar rahatça çıkabilir.