Tweet
FİDE DİKİM MAKİNALARI
Önceden sera ve yastıklarda yetiştirilen fidelerin zamanı gelince tarlaya dikilmeleri gerekir.Elle dikim zor ve zaman alıcı bir iştir. Elle dikimde bitki istenildiği gibi dikilmediği için bitki gelişimi zayıf, tutma yüzdeleri düşüktür. Bunun için fideler fide dikim makineleri ile dikildiğinde iş ve zamandan tasarruf yapıldığı gibi daha başarılı bir dikim sağlanabilir. Tütün, patlıcan, biber,domates gibi bitkiler makine ile dikilebilir. Fide dikme makineleri geniş alanların kısa sürede dikimi için ideal bir makinedir.2-6 sıralı tipleri vardır.
ÇIPLAK KÖKLÜ FİDE DİKİM MAKİNELERİ
Fidelikten topraksız olarak sökülen çıplak köklü fidelerin dikiminde kullanılan makinelerdi. Diskli veya kıskaçlı tipte olabilmektedir.
DİSKLİ FİDE DİKİM MAKİNELERİ
Dikim organı, hareketini baskı tekerleğinden alarak dönen 2 adet saç veya polyester disk ile disklerin her 2 yanında yer alan ve yatayla 660 açı yapacak şekilde alt taraftan içe doğru kaydırılarak yerleştirilmiş olan baskı tekerleklerden oluşur. Dikim diskleri dönü yönlerine göre iki taraftan alt tarafa doğru kenarları birbirine değecek şekilde, geri kalan kenarları açık olacak şekilde yataklandırılmıştır. Çalışma esnasında, gömücü ayak istenilen derinlikte ve genişlikte çiziyi açar ve açılan çizinin içine can suyu verme düzeni yardımıyla yaklaşık 200 cc su boşaltılır. Dikim operatörü, dikilecek fideyi kökü yukarı gelecek şekilde disklerin açık bulunan üst kısmından disklerin arasına yedirir. Diskler kapandığı anda fideyi alt-tarafa doğru taşır ve alt noktaya gelindiğinde fidenin kökü aşağı, yaprakları yukarı doğru bir konumda bulunur. Bu esnada gömücü ayağın açmış olduğu çiziye fideler yerleştirilir ve diskler tekrar açılarak fideyi çizinin içinde bıraktığı anda, disklerin her iki yanında bulunan baskı tekerlekleri her iki yönden toprağı fidenin köküne doğru bastırarak fideyi sıkıştırır.
Dikilen fidelerin sıra üzeri mesafelerinin ayarlanması ve eşit olması için, diskler üzerine işaretler yerleştirilir. Fideler, diskler üzerindeki işaretlerin bulunduğu noktalara verilerek istenilen sıra üzeri mesafe elde edilir. Sıra üzeri mesafenin çok küçük istenmesi durumunda, disklerin dönü sayıları dişli transmisyon sistemi yardımıyla değiştirilerek diskin daha yavaş dönmesi sağlanır ve böylece dikim operatörüne fideyi yedirmesi için zaman kazandırılır.
KISKAÇLI FİDE DİKİM MAKİNELERİ
Dikim organı, dönen bir disk üzerine dizilmiş olan ve dönü yönüne göre üst tarafla alt taraf arasında kapalı, alt taraftan üst tarafa gelirken açık olan kıskaçlardan oluşmuştur. Hareketini ya baskı tekerleğinden veya özel bir tahrik tekerleğinden alır.
Dikim operatörü fideleri kökleri yukarı gelecek şekilde açık olan kıskaçların arasına tutar. Kıskaç üst noktada kapanarak fideyi sıkıştırır, taşır ve en alt noktada açılarak fideyi gömücü ayağın açmış olduğu can suyu verilmiş olan çiziye bırakır. Aynı anda baskı tekerlekleri her iki yönden toprağı bastırarak fidenin kökünü toprakla sıkıştırır.
Dikilen fidelerin sıra üzeri mesafeleri; tahrik tekerleğinin çapı değiştirilerek, transmisyon yardımıyla kıskaçların bağlı olduğu dikim diskinin dönü sayısı veya kıskaç sayısı değiştirilerek ayarlanabilir.
TOPRAKLI FİDE DİKİM MAKİNELERİ
Özel makineler yardımıyla hazırlanan toprak saksılar,çerisinde yetiştirilen fidelerin dikiminde kullanılan makinelerdir. Topraklı olarak dikilen fideler, çıplak köklü olarak dikilen fidelere göre bazı üstünlükler şu şekilde sıralanabilir.
1- Topraklı olarak diklen fidelerin tutma oranları daha yüksektir.
2- Topraklı olarak dikilen fideler, dikimden sonra duraksamadan gelişmelerini sürdürebilmektedirler. Çıplak köklü olarak dikilen fideler, dikimden sonra belirli bir süre tarla koşullarına adaptasyon dönemi geçirirler.
3- Topraklı olarak dikilen fideler daha erkencidir. Çıplak köklü olarak dikilen fidelere göre daha erken ürün verir.
Topraklı fidelerin dikiminde kullanılan çok değişik tipte dikim makineleri bulunmaktadır. Topraklı ve çıplak köklü fide dikim makinelerinde görülen en belirgin yapısal farklılık, daha geniş bir çizi açan gömücü ayak ve fideleri dikebilen dikim organlarındandır. Topraklı fide dikim makinalarının dikim organları; zincirli, parmaklı, diskli ve kıskaçlı tip olabilmektedir. Dikim organları, verilen topraklı fideyi genellikle toprağından yakalayarak gömücü ayağın açmış olduğu çizgiye bırakır. Aynı anda baskı tekerleri her iki yandan fideyi sıkıştırır.
Bazı otomatik topraklı fide dikim makinalarında, fidenin dikim organına yedirilmesi eğimli bir platform yardımıyla dikim operatörüne gerek duyulmadan yapılmaktadır. Eğimli yüzey üzerindeki topraklı fideler, eğim nedeniyle kendiliklerinden öne doğru kayarak dikilir.
FİDAN DİKİM VE ÇUKUR AÇMA MAKİNELERİ
Fidan dikim makineleri, aynı fide dikim makineleri gibi çalışır. En belirgin farklılık dikim derinliğinde görülmektir. Fidanlar ort. 30 cm derine dikilir. Fidan dikim makinesi; gömücü ayak, dikim ünitesi ve baskı tekerleğinden oluşur. Gömücü ayak istenilen derinlikte çiziyi açar ve kenarlarında bulunan kanatlar yardımıyla çizi duvarındaki toprakların çizi içine yuvarlanması önlenir. Dikim organı genellikle kıskaçlı tiptedir. Yapılış ve kullanışları aynı fide dikim makinelerinde olduğu gibidir. Ancak fidan boyunun büyüklüğü nedeniyle kıskaç boyları daha uzundur. Fidanların dikim organına yerleştirilmesi, bir işçi tarafından elle yapılmaktadır.
Meyve ve orman ağaçları ile çit ve bağ direklerinin ve köklendirilmiş olan bağ çubuklarının dikimi için gerekli olan çukurların açılmasında toprak burguları kullanılır. Çatı, dişli mekanizması ve aktif organdan oluşan toprak burgusu, hareketini traktörün kuyruk milinden alır. Aktif organ, helisel bir burgu şeklindedir. Helisin alt ucunda toprağı kesip helisin üstüne kaydıran bıçaklar vardır. Çalışma esnasında burguyu döndüren kuyruk miline hareket verilir. Bıçak tarafından kesilen toprak, helisel yüzey üzerinde kayarak yükselir ve toprak yüzeyine çıktığı zaman santrifüj kuvvet nedeniyle belirli bir daire çapına kadar çukurun etrafına yayılır.
Toprak burgusu ile, 20-100 cm çapında ve 100 cm derinliğinde çukur açılabilmektedir.
PATATES DİKİM MAKİNALARI
Patates bir çapa bitkisidir. Dikim sırasında; sıra arası ve üzeri mesafenin düzgün olmasına, dikim derinliğine, patates yumrusunun iyi bir şekilde kapatılmasına ve gömülmesine dikkat edilmelidir.Patates dikim makinesi; dikim çizilerinin açılması, yumruların bırakılması, yumruların örtülmesi işlerini bir arada yapar.
Patates dikim makineleri basit ve otomatik dikim makineleri olarak iki gruba ayrılır. Basit patates dikim makineleri, genellikle daha küçük çapta alanlar için filizlendirilmiş yumruların dikiminde kullanılırlar, iki veya daha fazla sıralı olabilirler.,Otomatik dikim makineleri büyük alanların dikimi için daha kullanışlıdır.2-4-6-8 sıralı olabilirler. Depoları büyüktür. Basit patates dikim makinelerinde yumrular elle dikici ve yürütücü sisteme verilir. Dikici ve götürücü organ yumruyu düşey boruya getirir. Buradan yumru makinenin açtığı çiziye düşer ve kapatıcı diskler tarafından kapatılır. Otomatik makinede ise yumrular küçük ve standarttır.Depodan kepçeli zincir düzenleri ile alınan yumrular gerekli dönme işleminden sonra açılan çiziye düşer ve kapatıcılar tarafından üstleri örtülür
Önceden sera ve yastıklarda yetiştirilen fidelerin zamanı gelince tarlaya dikilmeleri gerekir.Elle dikim zor ve zaman alıcı bir iştir. Elle dikimde bitki istenildiği gibi dikilmediği için bitki gelişimi zayıf, tutma yüzdeleri düşüktür. Bunun için fideler fide dikim makineleri ile dikildiğinde iş ve zamandan tasarruf yapıldığı gibi daha başarılı bir dikim sağlanabilir. Tütün, patlıcan, biber,domates gibi bitkiler makine ile dikilebilir. Fide dikme makineleri geniş alanların kısa sürede dikimi için ideal bir makinedir.2-6 sıralı tipleri vardır.
ÇIPLAK KÖKLÜ FİDE DİKİM MAKİNELERİ
Fidelikten topraksız olarak sökülen çıplak köklü fidelerin dikiminde kullanılan makinelerdi. Diskli veya kıskaçlı tipte olabilmektedir.
DİSKLİ FİDE DİKİM MAKİNELERİ
Dikim organı, hareketini baskı tekerleğinden alarak dönen 2 adet saç veya polyester disk ile disklerin her 2 yanında yer alan ve yatayla 660 açı yapacak şekilde alt taraftan içe doğru kaydırılarak yerleştirilmiş olan baskı tekerleklerden oluşur. Dikim diskleri dönü yönlerine göre iki taraftan alt tarafa doğru kenarları birbirine değecek şekilde, geri kalan kenarları açık olacak şekilde yataklandırılmıştır. Çalışma esnasında, gömücü ayak istenilen derinlikte ve genişlikte çiziyi açar ve açılan çizinin içine can suyu verme düzeni yardımıyla yaklaşık 200 cc su boşaltılır. Dikim operatörü, dikilecek fideyi kökü yukarı gelecek şekilde disklerin açık bulunan üst kısmından disklerin arasına yedirir. Diskler kapandığı anda fideyi alt-tarafa doğru taşır ve alt noktaya gelindiğinde fidenin kökü aşağı, yaprakları yukarı doğru bir konumda bulunur. Bu esnada gömücü ayağın açmış olduğu çiziye fideler yerleştirilir ve diskler tekrar açılarak fideyi çizinin içinde bıraktığı anda, disklerin her iki yanında bulunan baskı tekerlekleri her iki yönden toprağı fidenin köküne doğru bastırarak fideyi sıkıştırır.
Dikilen fidelerin sıra üzeri mesafelerinin ayarlanması ve eşit olması için, diskler üzerine işaretler yerleştirilir. Fideler, diskler üzerindeki işaretlerin bulunduğu noktalara verilerek istenilen sıra üzeri mesafe elde edilir. Sıra üzeri mesafenin çok küçük istenmesi durumunda, disklerin dönü sayıları dişli transmisyon sistemi yardımıyla değiştirilerek diskin daha yavaş dönmesi sağlanır ve böylece dikim operatörüne fideyi yedirmesi için zaman kazandırılır.
KISKAÇLI FİDE DİKİM MAKİNELERİ
Dikim organı, dönen bir disk üzerine dizilmiş olan ve dönü yönüne göre üst tarafla alt taraf arasında kapalı, alt taraftan üst tarafa gelirken açık olan kıskaçlardan oluşmuştur. Hareketini ya baskı tekerleğinden veya özel bir tahrik tekerleğinden alır.
Dikim operatörü fideleri kökleri yukarı gelecek şekilde açık olan kıskaçların arasına tutar. Kıskaç üst noktada kapanarak fideyi sıkıştırır, taşır ve en alt noktada açılarak fideyi gömücü ayağın açmış olduğu can suyu verilmiş olan çiziye bırakır. Aynı anda baskı tekerlekleri her iki yönden toprağı bastırarak fidenin kökünü toprakla sıkıştırır.
Dikilen fidelerin sıra üzeri mesafeleri; tahrik tekerleğinin çapı değiştirilerek, transmisyon yardımıyla kıskaçların bağlı olduğu dikim diskinin dönü sayısı veya kıskaç sayısı değiştirilerek ayarlanabilir.
TOPRAKLI FİDE DİKİM MAKİNELERİ
Özel makineler yardımıyla hazırlanan toprak saksılar,çerisinde yetiştirilen fidelerin dikiminde kullanılan makinelerdir. Topraklı olarak dikilen fideler, çıplak köklü olarak dikilen fidelere göre bazı üstünlükler şu şekilde sıralanabilir.
1- Topraklı olarak diklen fidelerin tutma oranları daha yüksektir.
2- Topraklı olarak dikilen fideler, dikimden sonra duraksamadan gelişmelerini sürdürebilmektedirler. Çıplak köklü olarak dikilen fideler, dikimden sonra belirli bir süre tarla koşullarına adaptasyon dönemi geçirirler.
3- Topraklı olarak dikilen fideler daha erkencidir. Çıplak köklü olarak dikilen fidelere göre daha erken ürün verir.
Topraklı fidelerin dikiminde kullanılan çok değişik tipte dikim makineleri bulunmaktadır. Topraklı ve çıplak köklü fide dikim makinelerinde görülen en belirgin yapısal farklılık, daha geniş bir çizi açan gömücü ayak ve fideleri dikebilen dikim organlarındandır. Topraklı fide dikim makinalarının dikim organları; zincirli, parmaklı, diskli ve kıskaçlı tip olabilmektedir. Dikim organları, verilen topraklı fideyi genellikle toprağından yakalayarak gömücü ayağın açmış olduğu çizgiye bırakır. Aynı anda baskı tekerleri her iki yandan fideyi sıkıştırır.
Bazı otomatik topraklı fide dikim makinalarında, fidenin dikim organına yedirilmesi eğimli bir platform yardımıyla dikim operatörüne gerek duyulmadan yapılmaktadır. Eğimli yüzey üzerindeki topraklı fideler, eğim nedeniyle kendiliklerinden öne doğru kayarak dikilir.
FİDAN DİKİM VE ÇUKUR AÇMA MAKİNELERİ
Fidan dikim makineleri, aynı fide dikim makineleri gibi çalışır. En belirgin farklılık dikim derinliğinde görülmektir. Fidanlar ort. 30 cm derine dikilir. Fidan dikim makinesi; gömücü ayak, dikim ünitesi ve baskı tekerleğinden oluşur. Gömücü ayak istenilen derinlikte çiziyi açar ve kenarlarında bulunan kanatlar yardımıyla çizi duvarındaki toprakların çizi içine yuvarlanması önlenir. Dikim organı genellikle kıskaçlı tiptedir. Yapılış ve kullanışları aynı fide dikim makinelerinde olduğu gibidir. Ancak fidan boyunun büyüklüğü nedeniyle kıskaç boyları daha uzundur. Fidanların dikim organına yerleştirilmesi, bir işçi tarafından elle yapılmaktadır.
Meyve ve orman ağaçları ile çit ve bağ direklerinin ve köklendirilmiş olan bağ çubuklarının dikimi için gerekli olan çukurların açılmasında toprak burguları kullanılır. Çatı, dişli mekanizması ve aktif organdan oluşan toprak burgusu, hareketini traktörün kuyruk milinden alır. Aktif organ, helisel bir burgu şeklindedir. Helisin alt ucunda toprağı kesip helisin üstüne kaydıran bıçaklar vardır. Çalışma esnasında burguyu döndüren kuyruk miline hareket verilir. Bıçak tarafından kesilen toprak, helisel yüzey üzerinde kayarak yükselir ve toprak yüzeyine çıktığı zaman santrifüj kuvvet nedeniyle belirli bir daire çapına kadar çukurun etrafına yayılır.
Toprak burgusu ile, 20-100 cm çapında ve 100 cm derinliğinde çukur açılabilmektedir.
PATATES DİKİM MAKİNALARI
Patates bir çapa bitkisidir. Dikim sırasında; sıra arası ve üzeri mesafenin düzgün olmasına, dikim derinliğine, patates yumrusunun iyi bir şekilde kapatılmasına ve gömülmesine dikkat edilmelidir.Patates dikim makinesi; dikim çizilerinin açılması, yumruların bırakılması, yumruların örtülmesi işlerini bir arada yapar.
Patates dikim makineleri basit ve otomatik dikim makineleri olarak iki gruba ayrılır. Basit patates dikim makineleri, genellikle daha küçük çapta alanlar için filizlendirilmiş yumruların dikiminde kullanılırlar, iki veya daha fazla sıralı olabilirler.,Otomatik dikim makineleri büyük alanların dikimi için daha kullanışlıdır.2-4-6-8 sıralı olabilirler. Depoları büyüktür. Basit patates dikim makinelerinde yumrular elle dikici ve yürütücü sisteme verilir. Dikici ve götürücü organ yumruyu düşey boruya getirir. Buradan yumru makinenin açtığı çiziye düşer ve kapatıcı diskler tarafından kapatılır. Otomatik makinede ise yumrular küçük ve standarttır.Depodan kepçeli zincir düzenleri ile alınan yumrular gerekli dönme işleminden sonra açılan çiziye düşer ve kapatıcılar tarafından üstleri örtülür