{"id":102187,"date":"2014-05-12T13:37:00","date_gmt":"2014-05-12T13:37:00","guid":{"rendered":""},"modified":"2025-10-23T09:57:58","modified_gmt":"2025-10-23T09:57:58","slug":"kuraklik-don-ustune-bir-de-dolu-102187","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/kuraklik-don-ustune-bir-de-dolu-102187","title":{"rendered":"Kurakl\u0131k, Don, \u00dcst\u00fcne Bir de Dolu"},"content":{"rendered":"

28 Nisan tarihli “Bir Yandan Kurakl\u0131k, Bir yandan Don” ba\u015fl\u0131kl\u0131 yaz\u0131mda “2013-2014 üretim sezonunun en ba\u015f\u0131ndan beri bütün yurt genelinde etkisini hissettiren kurakl\u0131k ile 29-31 Mart tarihlerinde \u0130ç Anadolu, Do\u011fu Anadolu, Karadeniz bölgeleri ile geçi\u015f bölgelerinde ya\u015fanan <\/strong>don zarar\u0131ndan bahsetmi\u015f, hem kurakl\u0131k hem de don zarar\u0131n\u0131n derecesinin önceden al\u0131nacak önlemlerle azalt\u0131labilece\u011fini belirterek kurakl\u0131k için ba\u015fta damla sulama olmak üzere modern bas\u0131nçl\u0131 sulama yöntemlerinin kullan\u0131m\u0131n\u0131n yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, don tehlikesine kar\u015f\u0131 için ise üreticilerin SMS’le önceden uyar\u0131lmas\u0131 \u015feklinde örneklendirerek, bu tip risklerin azalt\u0131labilece\u011fini ifade etmi\u015ftim”. Bir meslekta\u015f\u0131mdan bu yaz\u0131n\u0131n bir k\u0131sm\u0131na itiraz içeren, a\u015fa\u011f\u0131daki e-postay\u0131 ald\u0131m:<\/p>\n

“Say\u0131n Hocam bugünkü yaz\u0131n\u0131z\u0131n içeri\u011finin bir k\u0131sm\u0131na olan itiraz\u0131m\u0131 dile getirmek istiyorum. 
Evet kurakl\u0131k konusu için belirtti\u011finiz ölçülen de\u011ferler gerçekle\u015fmi\u015f ve s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 bir sürecin gelmekte oldu\u011funu öngörebiliriz.
Ancak kurakl\u0131k eylem plan\u0131n\u0131n sadece sulanan alanlar ba\u011flam\u0131nda ve bas\u0131nçl\u0131 sulama sistemi boyutuna indirgenmesi ise günlük sohbet düzeyinde bir yarar beklentisi olarak yorumluyorum. Çünkü ülkemizse 4,5 milyon ha olarak kabul edilen sulama alan\u0131 bahsedilen sisteme geçse bile yakla\u015f\u0131k yüzde 30 tasarruf sa\u011fland\u0131\u011f\u0131n\u0131 öngörsek (Uygulama pratikleri de\u011fi\u015fmedi\u011fi sürece bu kadar tasarruftan söz edilmesi neredeyse imkâns\u0131z) bile 1,5 m ha alan\u0131 daha sulu sistem içerisinde görebiliriz Ancak geriye kalan yakla\u015f\u0131k 18 M ha alan yine çözümsüzlükler içerisinde kalacakt\u0131r. Bu nedenle kurakl\u0131k eylem plan\u0131nda öncelikle kuru alanlar üzerinde yo\u011funla\u015f\u0131lmal\u0131 ve al\u0131nan ya\u011fmur suyunun etkin bir \u015fekilde bu alanlarda nas\u0131l üretime kazand\u0131r\u0131laca\u011f\u0131 üzerinde durulmal\u0131d\u0131r.
\u0130kinci konu olarak Aksaray civar\u0131nda bahsetti\u011finiz \u015fekerpancar\u0131 ve ayçiçe\u011finde gözlenen don zararlar\u0131 ile alakal\u0131 olarak o tarihte bu bitkileri ekim yapan çiftçinin sorgulanmas\u0131 gerekti\u011fini dü\u015fünüyorum. Art\u0131 bir nokta Orta Anadolu Bölgesinde para ön planda bulundurularak olas\u0131 riskler bir kenara b\u0131rak\u0131l\u0131p yazl\u0131k karakterli bu\u011fday ekimleri yapan çiftçinin ise gerçekten muhakeme edilmesi gerekir. 
Evet don zarar\u0131 olas\u0131 bir problemdir ancak dayan\u0131kl\u0131 çe\u015fit ve uygun ekim zaman\u0131 bir kenara itilirse bu bir felakete dönü\u015febilir. Bu konuda birazda uygulama sahipleri sorumluluk üstlenmelidir.
Selamlar”<\/p>\n

***<\/p>\n

Öncelikle gösterilen bu duyarl\u0131l\u0131k için te\u015fekkür ediyorum. Tabi ki kuru tar\u0131m alanlar\u0131ndaki kurakl\u0131kla mücadele konusu önemli.  Ancak, ba\u015fta damla sulama olmak üzere modern bas\u0131nçl\u0131 sulama yöntemlerinin kullan\u0131m\u0131n\u0131n yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n öneminin vurgulanmas\u0131, kurakl\u0131k eylem plan\u0131n\u0131n sadece sulanan alanlarda, bas\u0131nçl\u0131 sulama sistemi boyutuna indirgendi\u011fi anlam\u0131na gelmez. Bu arada damla sulama olmak üzere modern bas\u0131nçl\u0131 sulama yöntemlerinin kullan\u0131m\u0131n\u0131n yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n, sulu tar\u0131m alanlar\u0131ndaki kurakl\u0131kla eylem plan\u0131 kapsam\u0131nda; kurakl\u0131\u011fa haz\u0131rlanma, kurakl\u0131k alarm\u0131, acil eylem ve k\u0131s\u0131tlama gibi ad\u0131mlar\u0131n en önemli konusu oldu\u011funu da belirtmek isterim. Don tehlikesine kar\u015f\u0131, yaz\u0131mda belirtti\u011fim gibi, üreticilerin SMS’le önceden uyar\u0131lmas\u0131n\u0131n önemini bir kez daha vurgulamak isterim. K\u0131sacas\u0131, bir kö\u015fe yaz\u0131s\u0131nda, kurakl\u0131k ve donla ilgili önceden al\u0131nacak önlemlerin hepsinden bahsetmek imkâns\u0131z. O nedenle örneklendirmek suretiyle bu konulara de\u011finilmi\u015ftir.  \u0130leriki yaz\u0131lar\u0131m\u0131zda ayr\u0131nt\u0131lara girmek mümkün olabilecektir.<\/p>\n

***<\/p>\n

Kurakl\u0131k ve donun ard\u0131ndan 27 Nisan tarihinde bir de dolu olay\u0131 ya\u015fand\u0131. Ziraat Odalar\u0131 Birli\u011finin aç\u0131klamas\u0131na göre “Dolu ya\u011f\u0131\u015f\u0131, \u0130zmir’in Kemalpa\u015fa, Isparta’n\u0131n Uluborlu, Ayd\u0131n’\u0131n Efeler ve \u0130ncirliova ilçelerinde kiraz, \u015feftali, kay\u0131s\u0131, erik, kestane, ceviz bahçeleri ve ba\u011f alanlar\u0131 ile Mu\u011fla’n\u0131n Fethiye ve Seydikemer ilçelerinde seralar, meyve bahçeleri ve zeytinliklerinde etkili oldu”. 30 Nisan tarihli Milliyet Gazetesinin haberine göre sadece \u0130zmir’in Kemalpa\u015fa \u0130lçesindeki kiraz bahçelerinde, <\/strong>90 bin ton olarak beklenilen rekoltenin, <\/strong>73 bin tonunun dolu ya\u011f\u0131\u015f\u0131ndan zarar gördü\u011fü \u015feklinde.<\/strong><\/p>\n

***<\/p>\n

K\u0131sacas\u0131, bundan böyle küresel \u0131s\u0131nmadan kaynaklanan iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin etkisiyle, tar\u0131msal üretimde kurakl\u0131k, dolu, don gibi risklerin görülme s\u0131kl\u0131\u011f\u0131nda bir art\u0131\u015f ya\u015fanaca\u011f\u0131, bilimsel verilerin ortaya koydu\u011fu bir sonuçtur. Art\u0131k bu tip risklerin olumsuz etkilerini azaltman\u0131n yolunun da bunlar\u0131 yönetmekten, yani riskler ortaya ç\u0131kmadan önceki dönemlerde al\u0131nacak teknik koruma önlemleri ile ürünlerin sigortalanarak riskin payla\u015f\u0131lmas\u0131ndan (tar\u0131m sigortas\u0131) geçti\u011fini bilmemiz gerekiyor.<\/p>\n

Not: kurakl\u0131k tar\u0131m sigortas\u0131 kapsam\u0131nda de\u011fil.<\/p>\n

PROF.DR.MEHMET MERT<\/p>\n

\u0130leti\u015fim E-Posta: mmert71@gmail.com<\/span><\/p>\n

<\/p>\n

Bu yaz\u0131 Prof. Dr. Mehmet MERT<\/strong> kategorisinde yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

28 Nisan tarihli “Bir Yandan Kurakl\u0131k, Bir yandan Don” ba\u015fl\u0131kl\u0131 yaz\u0131mda “2013-2014 üretim sezonunun en ba\u015f\u0131ndan beri bütün yurt genelinde etkisini hissettiren kurakl\u0131k ile 29-31 Mart tarihlerinde \u0130ç Anadolu, Do\u011fu Anadolu, Karadeniz bölgeleri ile geçi\u015f bölgelerinde ya\u015fanan don zarar\u0131ndan bahsetmi\u015f, hem kurakl\u0131k hem de don zarar\u0131n\u0131n derecesinin önceden al\u0131nacak önlemlerle azalt\u0131labilece\u011fini belirterek kurakl\u0131k için ba\u015fta damla sulama […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[405],"tags":[],"fp_columnist":[],"class_list":["post-102187","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kose-yazilari"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/102187","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=102187"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/102187\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":170445,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/102187\/revisions\/170445"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=102187"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=102187"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=102187"},{"taxonomy":"fp_columnist","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/fp_columnist?post=102187"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}