{"id":137,"date":"1999-12-31T00:00:00","date_gmt":"1999-12-31T00:00:00","guid":{"rendered":""},"modified":"2025-10-23T10:03:08","modified_gmt":"2025-10-23T10:03:08","slug":"kislik-cicekli-soganli-bitkiler-137","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/kislik-cicekli-soganli-bitkiler-137","title":{"rendered":"KI\u015eLIK \u00c7\u0130\u00c7EKL\u0130 SO\u011eANLI B\u0130TK\u0130LER"},"content":{"rendered":"

<\/span>  <\/span>Ç\u0130ÇEK SO\u011eANI NED\u0130R<\/span> <\/span> <\/p>\n

\nBir so\u011fan yerin alt\u0131na dikilen ve orada kalan özel bir kök yap\u0131s\u0131d\u0131r. Kökleri a\u015fa\u011f\u0131ya do\u011fru büyür, kök ve yapraklar yukar\u0131ya do\u011fru büyür. So\u011fanlar\u0131n ço\u011fu görülür bir büyümenin olmad\u0131\u011f\u0131 bir uyku dönemine sahiptir. So\u011fan veya a\u015fa\u011f\u0131da belirtilen so\u011fan-benzeri yap\u0131lar\u0131n hepsine “so\u011fan” denir. <\/span>\n<\/p>\n

 <\/span><\/span>
\n   Gerçek so\u011fanlar : So\u011fanlar<\/span><\/span> Çiçek so\u011fanlar\u0131 genellikle gözya\u015f\u0131 damlas\u0131 \u015feklindedir, sivri bir tepe (üst) k\u0131s\u0131m ve yuvarlak bir alt k\u0131s\u0131m vard\u0131r. D\u0131\u015f serisi koyu kahverengi ve ka\u011f\u0131t gibidir.Ço\u011falma<\/span> ise bölünme ile sa\u011flan\u0131r. Yavru so\u011fanlar ana so\u011fan\u0131n alt k\u0131sm\u0131nda  <\/span>ana<\/span> so\u011fana yak\u0131n olarak bulunur. Yavru so\u011fanlar her ilkbaharda her ilkbaharda üretilir. Birkaç y\u0131l sonra içinde bölünmezse, so\u011fanlar bo\u015fluk ve besin g\u0131dalar için rekabet etti\u011fi için çiçeklerin ve bitkilerin boyutu küçülür. so\u011fan, lale  <\/span>de oldu\u011fu gibi d\u0131\u015f k\u0131sm\u0131nda bir kabuklu içi katmanl\u0131 \u015fekilde yap\u0131lm\u0131\u015f olan bir yap\u0131d\u0131r.Örnek<\/span> a\u015fa\u011f\u0131da tabloda verilmi\u015ftir<\/span> <\/span><\/span><\/span> <\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n
Botanik ismi<\/span><\/strong><\/span><\/td>\nNe zaman dikilmeli<\/span><\/strong><\/span><\/td>\nNe zaman çiçek açar<\/span><\/strong> <\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Allium<\/span><\/span><\/span><\/td>\nSonbahar<\/span><\/td>\n\u0130lkbahar sonu<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Hippeastrum<\/span><\/span><\/span><\/td>\nYaz<\/span><\/td>\nyaz<\/span><\/span> sonu<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Narcissus<\/span><\/span><\/span><\/td>\nSonbahar<\/span><\/td>\n\u0130lkbahar<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Muscari<\/span><\/span><\/span><\/td>\nSonbahar<\/span><\/td>\n\u0130lkbahar<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Hyacinthus<\/span><\/span><\/span><\/td>\nSonbahar<\/span><\/td>\n\u0130lkbahar<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Iris<\/span><\/span><\/span><\/td>\nSonbahar<\/span><\/td>\n\u0130lkbahar<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Lilium<\/span><\/span><\/span><\/td>\nSonbahar<\/span><\/td>\nYaz<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Galanthus<\/span><\/span><\/span><\/td>\nSonbahar<\/span><\/td>\n\u0130lkbahar ba\u015f\u0131<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Tulips<\/span><\/span><\/span><\/td>\nSonbahar<\/span><\/td>\n\u0130lkbahar<\/span><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

 <\/span>•          <\/span>Corm<\/span><\/span> : D\u0131\u015far\u0131dan<\/span> so\u011fana benzer fakat iç yap\u0131s\u0131 farkl\u0131 olan bir yap\u0131dad\u0131r. (crocus<\/span> ve gladialus<\/span>).Corms<\/span> so\u011fanlara benzer,<\/span> ve ço\u011fu insan aradaki fark\u0131 bilmez. So\u011fan so\u011fanlardan daha k\u0131sa ve so\u011fanlardan daha yuvarlakt\u0131r. Alt k\u0131sm\u0131 ise çukurdur. D\u0131\u015f derisi kahverengidir ve serttir. So\u011fan\u0131n gerisinden ay\u0131rt etmek mümkün de\u011fildir.Onlar<\/span> ço\u011funlukla düz bir üst k\u0131sma sahiptir.Cormlar<\/span> so\u011fanlar gibi ço\u011fal\u0131r. Fakat yavru so\u011fanlar ana so\u011fan\u0131n tepesinden büyür. Ana so\u011fan genellikle yavrular\u0131n\u0131 verdikten sonra bir mevsimde ölür. <\/span> <\/span> <\/span> <\/span><\/span><\/span> <\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n\n
Botanik \u0130smi<\/span><\/strong><\/span><\/td>\nNe zaman dikilmeli<\/span><\/strong><\/span><\/td>\nNe zaman çiçek açar<\/span><\/strong> <\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Colchicum<\/span><\/span><\/span><\/td>\nyaz<\/span><\/span><\/span><\/td>\nSonbahar<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Crocus<\/span><\/span><\/span><\/td>\nSonbahar<\/span><\/td>\n\u0130lkbahar ba\u015f\u0131<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Colocasia<\/span><\/span><\/span><\/td>\n\u0130lkbahar<\/span><\/td>\nyaz<\/span><\/span><\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Freesia<\/span><\/span><\/span><\/td>\nSonbahar <\/span><\/td>\n\u0130lkbahar<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Gladiolus<\/span><\/span><\/span><\/td>\n\u0130lkbahar<\/span><\/td>\nYaz ortas\u0131<\/span><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

·        <\/span><\/span><\/span>Rhizomlular<\/span><\/span> ve Tüplü Yumrulular<\/span>Rhizomes<\/span><\/span> kök benzeri gövdeye sahip bitkilerdir. Geni\u015fleyen gövde yer alt\u0131nda<\/span> büyür, kökler a\u015fa\u011f\u0131, gövde ve yapraklar yukar\u0131 do\u011fru gider. Ço\u011falma ise yumrular\u0131n en az tek gözlü farkl\u0131 parçalara bölünmesiyle sa\u011flan\u0131r. Yaz\u0131n açan so\u011fanlar: (Yumrulu begonia<\/span>, calla<\/span>, canna<\/span>, dahlia<\/span>, gladiolus<\/span> ve  <\/span>lily<\/span><\/span>) \u0130lkbaharda dikilir, yaz-sonbaharda çiçek açar, K\u0131\u015f\u0131n uykuda yatar.<\/span>Sebzeler dünyas\u0131nda, örnekler aras\u0131nda Patatesler, Yer elmas\u0131, Ginseng, Zencefil kökü, Jarusselam<\/span> enginar\u0131<\/span> <\/span><\/span> <\/span> <\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n\n
Botanik \u0130smi<\/span><\/strong><\/span><\/td>\nNe zaman dikilmeli<\/span><\/strong><\/span><\/td>\nNe zaman çiçek açar<\/span><\/strong> <\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Begonia<\/span><\/span><\/span><\/td>\nilkbahar<\/span><\/span><\/span><\/td>\nyaz<\/span><\/span><\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Canna<\/span><\/span><\/span><\/td>\n\u0130lkbahar<\/span><\/td>\nyaz<\/span><\/span><\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Caladium<\/span><\/span><\/span><\/td>\n\u0130lkbahar<\/span><\/td>\nyaz<\/span><\/span><\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Iris<\/span><\/span><\/span><\/td>\nSonbahar<\/span><\/td>\nyaz<\/span><\/span><\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Convallaria<\/span><\/span><\/span><\/td>\nSonbahar<\/span><\/td>\n\u0130lkbahar<\/span><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

 <\/span>·        <\/span><\/span><\/span>Yumrumsu (tüplü) Kökler :Yumrular<\/span> ve yumru kökler;So\u011fan benzeri ancak tatl\u0131 patatese benzer bir yap\u0131 (dahlia<\/span>, tuberous<\/span> begonia<\/span> vb)<\/span>Yumrumsu kökler Rhizomes’e<\/span> benzer. Ancak bunlar gerçek kök de\u011fildir. Geni\u015fletilmi\u015f kökler gövde ve yapraklar\u0131 d\u0131\u015far\u0131 ç\u0131kar\u0131r. Ço\u011falma köklerin ayr\u0131lmas\u0131yla sa\u011flan\u0131r.<\/span> <\/span><\/span><\/span> <\/p>\n\n\n\n\n\n\n
Botanik \u0130smi<\/span><\/strong><\/span><\/td>\nNe zaman dikilmeli<\/span><\/strong><\/span><\/td>\nNe zaman çiçek açar<\/span><\/strong> <\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Clivia<\/span><\/span><\/span><\/td>\nHerzaman<\/span><\/span><\/span><\/td>\n\u0130lkbahar<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Dahlia<\/span><\/span><\/span><\/td>\n\u0130lkbahar<\/span><\/td>\nyaz<\/span><\/span><\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Hemerocallis<\/span><\/span><\/span><\/td>\n\u0130lkbahar<\/span><\/td>\nyaz<\/span><\/span><\/span><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

 <\/span>\u0130lkbaharda açan so\u011fanlar: (Crocus<\/span> (çi\u011fdem), hyacinth<\/span> (sümbül), daffodil<\/span> (bodur nergis), tulip<\/span> (lale), iris, scilla<\/span>, fritillaria<\/span> (\u015fah tac\u0131-ters lale)  <\/span>ve allium<\/span>) Sonbaharda dikilir, ilkbaharda açar, yaz\u0131n uykuda geçer.<\/span> <\/span><\/span> <\/span> <\/span> <\/span> <\/span> <\/span>Tulipa<\/span><\/span> spp<\/span>. \/LALE <\/span> <\/span> <\/span>Tam güne\u015fli ortamlarda yeti\u015fir. So\u011fanlar\u0131 12 cm derine 10’ar cm aral\u0131klarla dikilir. \u0130lkbaha<\/span> ba\u015f\u0131ndan sonra ilkbahar sonlar\u0131na kadar çiçek açar. Daha uzun süreli çiçek için farkl\u0131 (erken, orta ve geç) zamanlarda çiçek açan laleleri dikiniz. Çok gösteri\u015fli ve düzenli görünü\u015flüdürler. Büyük kümeler halinde, büyük miktarda dikince veya düzenli dikince, belli bir hat boyunca dikildi\u011finde en iyi görüntüyü sa\u011flar. \u0130yi görüntü için y\u0131l  <\/span>a\u015f\u0131r\u0131<\/span> olarak yeniden dikilmelidir. Buketler için extra<\/span> büyütmek gerekir. \u0130lkbaharda çiçek açan di\u011fer so\u011fanlar, hercai menek\u015fe ve uzun ömürlü bitkilerle iyi kombine olu\u015fturur<\/span> <\/span>Narcissus<\/span><\/span> spp<\/span>\/NERG\u0130S <\/span> <\/span> <\/span><\/span><\/span>\u0130lkbahar ba\u015f\u0131 ile ortas\u0131 aras\u0131nda çiçek açar. A\u011façlar ve çal\u0131lar alt\u0131nda naturalize<\/span> etmek için uygundur. A\u011façl\u0131k alanlar ve meralar için harikad\u0131r. Tam güne\u015f ve yar\u0131 gölgeli alanlar uygundur. Daffodillerin<\/span> (bodur nergis) büyük ço\u011funlu\u011fu 20 cm derine ve 20 cm aral\u0131kla dikilir. Tete<\/span> a Tete<\/span>, Jack<\/span> Snipe<\/span>, Suzy<\/span>, February<\/span> Gold<\/span>, Baby<\/span> Moon<\/span>, Canaliculatus<\/span>, Thalia<\/span> gibi türleri ise 15-17,5 cm derine dikilir. Kümeler halinde dikildi\u011finde en iyi sonuçlar\u0131 verir. So\u011fanlar ço\u011fal\u0131r ve yay\u0131l\u0131r.Di\u011fer<\/span> ilkbaharda açan so\u011fanlarla ve hercai menek\u015felerle çok iyi birle\u015fir. Buketler için mükemmeldir. <\/span> <\/span>Hyacinthus<\/span><\/span> spp<\/span>.\/SÜMBÜL <\/span> <\/span><\/span> <\/span>           <\/span>Tam güne\u015f veya yar\u0131 gölgeli alanlarda büyür. 20 cm derinli\u011fe 15’er cm aral\u0131klarla dikilir. \u0130lkbahar ortas\u0131nda çiçek açar. Yol kenarlar\u0131na veya bahçe önlerine düzenli görünü\u015flü, gruplar halinde veya düzenli s\u0131ralar halinde dikildi\u011finde en iyi görüntüyü verir.Güzel<\/span> bir görüntünün sürdürülebilmesi için birer y\u0131l aral\u0131kl\u0131 olarak dikilmelidir. Yo\u011fun koku vard\u0131r. Buket için extra<\/span> büyümü\u015f olarak kesiniz. \u0130lkbaharda çiçek açan di\u011fer so\u011fanlar, hercai menek\u015fe ve uzun ömürlü bitkilerle iyi kombine olu\u015fturur. <\/span> <\/span>Crocus<\/span><\/span> vernus<\/span> \/ SAFRAN\/Ç\u0130\u011eDEM<\/span> <\/span><\/span> <\/span>Son baharda 7,5 cm derine 10 cm aral\u0131klarla kök olarak dikilir.Yaprak<\/span> çimenimsi; koyu ye\u015fil, e\u011frilmi\u015f, yaprak merkezinden a\u015fa\u011f\u0131ya gümü\u015f çizgiler, çiçeklerden k\u0131sa yapraklar, çiçek açt\u0131ktan sonra 20-30 cm ‘ye geni\u015fler.Çiçek 2.5-3,5 cm den 20 cm kadar uzun, beyaz, sar\u0131, mor veya çizgili, umumiyetle tek do\u011far, gece veya bulutlu havalarda kapan\u0131r, ilk baharda açar.\u0130yi drene edilmi\u015f topra\u011fa, bol güne\u015fli veya yar\u0131 gölgeli, e\u011fer yapra\u011f\u0131n uygun \u015fekilde olgunla\u015fmas\u0131na müsaade edilirse çim alan\u0131nda da do\u011fal olarak yeti\u015febilir. Bunun 3 türü vard\u0131r: C. chrysanthus<\/span> (Golden Crocus<\/span>) küçük çiçekleri vrad\u0131r<\/span> ve çok erken çiçek açar; C. vernus<\/span> (Dutch<\/span> Crocus<\/span>) en popüler olan\u0131d\u0131r ve geni\u015f çiçekleri vard\u0131r; 3. grup ise botanik türlerini içerir, küçük ve parlak renkli çiçekler olma e\u011filimindedir. Sonbaharda açan türleri de vard\u0131r<\/span> <\/span>Fritillaria<\/span><\/span> imperialis<\/span> \/\u015eAH TACI<\/span> <\/span> <\/span>Sonbahar ba\u015flar\u0131nda, so\u011fanlar 10-15 cm derine 10-15 cm aral\u0131kl\u0131 olarak dikilir.Habit<\/span><\/span> 23-40 cm dik olarak,yaprak  <\/span>az say\u0131da, yenilenen yapraklar; düzenli; 7,5-15 <\/p>\n

<\/p>\n

Bu yaz\u0131 Z\u0131raat M\u00fchendisi S\u00fcreyya ALTUNI\u015eIK<\/strong> kategorisinde yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

  Ç\u0130ÇEK SO\u011eANI NED\u0130R  Bir so\u011fan yerin alt\u0131na dikilen ve orada kalan özel bir kök yap\u0131s\u0131d\u0131r. Kökleri a\u015fa\u011f\u0131ya do\u011fru büyür, kök ve yapraklar yukar\u0131ya do\u011fru büyür. So\u011fanlar\u0131n ço\u011fu görülür bir büyümenin olmad\u0131\u011f\u0131 bir uyku dönemine sahiptir. So\u011fan veya a\u015fa\u011f\u0131da belirtilen so\u011fan-benzeri yap\u0131lar\u0131n hepsine “so\u011fan” denir.     Gerçek so\u011fanlar : So\u011fanlar Çiçek so\u011fanlar\u0131 genellikle gözya\u015f\u0131 damlas\u0131 […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[405],"tags":[],"fp_columnist":[],"class_list":["post-137","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kose-yazilari"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/137","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=137"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/137\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":173278,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/137\/revisions\/173278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=137"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=137"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=137"},{"taxonomy":"fp_columnist","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/fp_columnist?post=137"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}