{"id":248,"date":"2007-02-10T19:03:00","date_gmt":"2007-02-10T19:03:00","guid":{"rendered":""},"modified":"2025-10-23T10:02:48","modified_gmt":"2025-10-23T10:02:48","slug":"harika-bitki-soya-248","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/harika-bitki-soya-248","title":{"rendered":"Harika bitki: SOYA"},"content":{"rendered":"<p>Soya fasulyesi asr\u0131m\u0131zda b&uuml;y&uuml;k yeri ve &ouml;nemi olan bir tar\u0131m &uuml;r&uuml;n&uuml; olmu\u015ftur. &Ouml;zellikle kanatl\u0131 yemlerinde kullan\u0131lan k&uuml;spesi dolay\u0131s\u0131yla da geni\u015f &ccedil;apta yayg\u0131n hale gelmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Genellikle ya\u011f bitkisi olan soya bir &ccedil;ok meziyetlerinden dolay\u0131 asr\u0131n harika bitkisi olarak tan\u0131nmaktad\u0131r.<br \/>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Soya fasulyesinin uluslararas\u0131 ticaret ve ekonomisinde stratejik bir tar\u0131m &uuml;r&uuml;n&uuml; olarak bilinir.<br \/>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Soya fasulyesi &uuml;retimine bizi zorlayan nedenlerin toplumumuza iyi anlat\u0131lmas\u0131 gerekmektedir.<br \/>\n &nbsp;* Yurdumuz topraklar\u0131 azot bak\u0131m\u0131ndan fakirdir. Soya bitkisi hava azotunu ba\u011fl\u0131yarak toprak verimlili\u011fini art\u0131rmaktad\u0131r.<br \/>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; * B&uuml;y&uuml;k fedakarl\u0131klarla kurulan ya\u011f fabrikalar\u0131m\u0131zdaki bo\u015f kapasitenin doldurulmas\u0131na, ya\u011f ve k&uuml;spe a&ccedil;\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n giderilmesine yard\u0131m edecektir. <br \/>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; * Soya fasulyesi, karma yem sanayimizin &ouml;nemli bir hammaddesidir.<br \/>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; *Soya ve m\u0131s\u0131r proteini kanatl\u0131 eti &uuml;retiminin temel maddeleridir.<br \/>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; * Soya proteinin biyolojik de\u011ferinin y&uuml;ksekli\u011fi nedeniyle pek &ccedil;ok g\u0131da maddesine kat\u0131labilir. <br \/>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; *G\u0131da maddelirene kat\u0131lmas\u0131 ile beslenme de\u011feri art\u0131r\u0131labilir.<br \/>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; * &Uuml;lkemizde soya &uuml;retiminin art\u0131r\u0131lmas\u0131 ile yakla\u015f\u0131k 250 &ccedil;e\u015fit sanayi dal\u0131nda kullan\u0131labilece\u011finden, i\u015fsizlik gibi &ouml;nemli bir sorunumuzun &ccedil;&ouml;z&uuml;m&uuml;ne de katk\u0131da bulunacakt\u0131r.<br \/>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; D&uuml;nya&rsquo;y\u0131 besleyen 5-6 &ouml;nemli bitkisel &uuml;r&uuml;nden biri olan soyan\u0131n bir &ccedil;ok hastal\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 insan beslenmesinde &ouml;nemli bir yeri vard\u0131r. Bug&uuml;n geli\u015fmi\u015f &uuml;lkelerde soyan\u0131n s&uuml;t&uuml;, peyniri, sosu, dondurmas\u0131, eti, unu, m&uuml;rekkebi, mumu, benzine kadar pek &ccedil;ok soyal\u0131 sanayi &uuml;r&uuml;n&uuml; bulunabilmektedir.<br \/>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Soya, kaz\u0131k k&ouml;kl&uuml; bir bitki olup, kuvvetli sa&ccedil;ak k&ouml;k sistemi olu\u015fturmaktad\u0131r. Havadaki azotu depolama &ouml;zelli\u011fine sahiptir. Boyu &ccedil;evre \u015fartlar\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak 60-150 cm aras\u0131nda de\u011fi\u015febilmektedir. Dane genellikle sar\u0131 ve kahverenginin de\u011fi\u015fik tonlar\u0131d\u0131r. Danedeki protein oran\u0131 %40-45, ya\u011f oran\u0131 %18-22 aras\u0131ndad\u0131r.<br \/>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Genel olarak m\u0131s\u0131r tar\u0131m\u0131 i&ccedil;in uygun olan iklim ve toprak \u015fartlar\u0131nda soyan\u0131n da ba\u015far\u0131l\u0131 bir \u015fekilde yeti\u015ftirilebilece\u011fi Kabul edilmektedir. May\u0131s- eyl&uuml;l aylar\u0131 aras\u0131nda ortalama 25 derece s\u0131cakl\u0131k var ise soyan\u0131n &uuml;retimi i&ccedil;in uygun ortam var diye Kabul edilmektedir.<br \/>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Ekim zaman\u0131; toprak s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131n\u0131n 12-13 dereceyi buldu\u011fu zamand\u0131r. Tohuma bakteri a\u015f\u0131lamas\u0131 ile topra\u011fa bedava saf azot biriktirebilmektedir. Soyan\u0131n ilk geli\u015fme devresinde g&uuml;bre olarak dekara 2-3 kg saf azota, 6 kg. da fosfora ihtiya&ccedil; vard\u0131r.<br \/>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Dekara kullan\u0131lacak tohum miktar\u0131, tohumun irili\u011fine ve ekim zaman\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak dekara 7-10 kg. aras\u0131nda de\u011fi\u015fmektedir. S\u0131ra aras\u0131 40-60 cm, s\u0131ra &uuml;zeri 5 cm, ekim derinli\u011fi 3-4 cm civar\u0131nda olmal\u0131d\u0131r. Sulama tava usul&uuml; ile yap\u0131lmal\u0131, tava geni\u015fli\u011fi bi&ccedil;erd&ouml;ver tablas\u0131na uygun olmal\u0131d\u0131r. Sulama say\u0131s\u0131 iklim durumuna g&ouml;re de\u011fi\u015fmekle birlikte yeti\u015fme d&ouml;neminde soyan\u0131n 550-600 mm suya ihtiyac\u0131 vard\u0131r. Birinci su bitki 8-10 cm boya gelince, ikinci su ilk &ccedil;i&ccedil;ekler g&ouml;r&uuml;lmeye ba\u015fland\u0131\u011f\u0131nda, &uuml;&ccedil;&uuml;nc&uuml; su baklalar \u015fi\u015fmeye ba\u015flay\u0131nca, d&ouml;rd&uuml;nc&uuml; su &uuml;&ccedil;&uuml;nc&uuml; sudan 10-20 g&uuml;n sonra yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. \u0130limizde iklime ba\u011fl\u0131 olarak 7-8 su verildi\u011fi d&ouml;nemler olmu\u015ftur.<br \/>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Soyada sulama d&ouml;nemleri ka&ccedil;\u0131r\u0131lmamal\u0131d\u0131r. Aksi halde verimi etkiler. Soya geli\u015fmesinin ilk devresinde yabanc\u0131 otlarla rekabete giremeyece\u011finden elle veya makine ile &ccedil;apa yap\u0131lmal\u0131d\u0131r.<br \/>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Hasat; danedeki nem %14-15&rsquo;e d&uuml;\u015ft&uuml;\u011f&uuml; zaman bi&ccedil;erd&ouml;verle yap\u0131labilir. Depolama nemi %13&rsquo;&uuml;n alt\u0131nda olmal\u0131d\u0131r.<br \/>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Verim; dekara 300- 400 kg&rsquo;a kadar &ccedil;\u0131kabilmektedir. Hasat d&ouml;nemine dikkat edilmelidir. Zaman\u0131 ge&ccedil;irilirse baklalarda &ccedil;atlamalar g&ouml;r&uuml;lebilir.<br \/>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Bir b&ouml;lge i&ccedil;in uygun &ccedil;e\u015fit se&ccedil;iminde o b&ouml;lgenin soya yeti\u015ftirmeye elveri\u015fli toplam g&uuml;n say\u0131s\u0131 bilinmelidir. Soya yakla\u015f\u0131k 90-150 g&uuml;n aras\u0131nda yeti\u015fmektedir. Bu sebeple tar\u0131ma elveri\u015fli g&uuml;nlerin say\u0131s\u0131 s\u0131n\u0131rl\u0131 ise o b&ouml;lge i&ccedil;in daha erkenci &ccedil;e\u015fitler se&ccedil;ilmelidir. Toplam s\u0131cakl\u0131k iste\u011fi (soya yeti\u015fme s&uuml;resix ortalama s\u0131cakl\u0131k) 2500 derece civar\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Soya fasulyesi asr\u0131m\u0131zda b&uuml;y&uuml;k yeri ve &ouml;nemi olan bir tar\u0131m &uuml;r&uuml;n&uuml; olmu\u015ftur. &Ouml;zellikle kanatl\u0131 yemlerinde kullan\u0131lan k&uuml;spesi dolay\u0131s\u0131yla da geni\u015f &ccedil;apta yayg\u0131n hale gelmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Genellikle ya\u011f bitkisi olan soya bir &ccedil;ok meziyetlerinden dolay\u0131 asr\u0131n harika bitkisi olarak tan\u0131nmaktad\u0131r. &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Soya fasulyesinin uluslararas\u0131 ticaret ve ekonomisinde stratejik bir tar\u0131m &uuml;r&uuml;n&uuml; olarak bilinir. &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Soya fasulyesi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[425],"tags":[],"fp_columnist":[],"class_list":["post-248","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-tarla-bitkileri"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/248","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=248"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/248\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":173083,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/248\/revisions\/173083"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=248"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=248"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=248"},{"taxonomy":"fp_columnist","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/fp_columnist?post=248"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}