\nYA\u011eMURLAMA SULAMA YÖNTEM\u0130 NED\u0130R\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nSuyu toprak yüzeyine belirli bir bas\u0131nç alt\u0131nda ince damlac\u0131klar biçiminde, ya\u011fmur \u015feklinde püskürten meme veya ba\u015fl\u0131klar\u0131n yer ald\u0131\u011f\u0131 borulardan olu\u015fan sisteme "Ya\u011fmurlama Sulama Yöntemi" ad\u0131 verilir.\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nYa\u011fmurlama sulamada su, bas\u0131nç alt\u0131nda ya\u011fmurlama ba\u015fl\u0131klar\u0131na iletilerek yapay bir ya\u011fmur halinde arazi yüzeyine uygulan\u0131r.\n<\/p>\n
\nYöntemin uygulanabilmesi için ana boru ve lateral hatlardan olu\u015fan bir su iletim sistemine ve bas\u0131nc\u0131 sa\u011flayan bir sisteme gerek vard\u0131r. Bas\u0131nç genellikle pompaj birimi ile sa\u011flanmaktad\u0131r. Sistemi ya\u011fmurlama ba\u015fl\u0131klar\u0131 tamamlar. Sulanacak bitkiye, topra\u011fa ve ekonomik ko\u015fullara ba\u011fl\u0131 olarak de\u011fi\u015fik tiplerde ya\u011fmurlama ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 kullan\u0131l\u0131r.\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nYA\u011eMURLAMA SULAMA YÖNTEM\u0130N\u0130N UYGULAMA KO\u015eULLARI NELERD\u0130R\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nYa\u011fmurlama sulama sistemleri uygun biçimde i\u015fletilirse sulama suyu ihtiyaçlar\u0131 yüzey sulamalara göre önemli ölçüde az olmaktad\u0131r. Özellikle yüzeyi düzgün olmayan, e\u011fimli, s\u0131zd\u0131rma h\u0131z\u0131 yüksek olanlarda, s\u0131\u011f köklü bitkilerin sulanmas\u0131nda ba\u015far\u0131l\u0131 sonuçlar vermektedir.\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nYa\u011fmurlama sulama yönteminde, belirli bir ilk yat\u0131r\u0131m ve enerji giderleri gereklidir. Bu giderler yöntem uygulanarak, tar\u0131msal ürün art\u0131\u015f\u0131yla kar\u015f\u0131lanabilirse ya\u011fmurlama sulama sistemleri geli\u015febilir. Ya\u011fmurlama sulama yöntemleri daha az i\u015fçilik gerektirdikleri için, i\u015fçili\u011fin pahal\u0131 oldu\u011fu yerlerde geni\u015f uygulama alan\u0131 bulmu\u015flard\u0131r.\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nEnerji maliyetlerinin yüksekli\u011fi ve bak\u0131m-onar\u0131m yönünden baz\u0131 sorunlar bulunmas\u0131 sistemin en önemli dezavantajlar\u0131d\u0131r.\n<\/p>\n
\nYA\u011eMURLAMA SULAMA YÖNTEMLER\u0130N\u0130N \u0130\u015eLETME S\u0130STEMLER\u0130 NELERD\u0130R\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\n1. Ta\u015f\u0131nabilir Sistemler\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nBu sistemde motopomp ünitesi ana boru ve lateraller ta\u015f\u0131nabilmektedir. Yurdumuzda en yayg\u0131n uygulanan bu sistemdir.\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\n2. Yar\u0131 Ta\u015f\u0131nabilir Sistemler\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nMotopomp ünitesi ve anaboru hatt\u0131 sabit, lateraller hareketlidir. Genelde anaboru hatt\u0131 toprak alt\u0131na gömülüdür. Bu sistem meyve ve sebzeliklerin sulanmas\u0131nda geni\u015f ölçüde kullan\u0131lmaktad\u0131r.\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\n3. Ta\u015f\u0131nmayan (Sabit) Sistemler\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nBu sistemde motopomp, anaboru ve lateraller sabittir.\n<\/p>\n
\nSon y\u0131llarda ya\u011fmurlama sulama unsurlar\u0131ndan boru hatlar\u0131 ve ya\u011fmurlama ba\u015fl\u0131klar\u0131nda önemli de\u011fi\u015fiklikler olmu\u015ftur. Kullan\u0131lan sistem daha ucuza mal edilme\u011fe ba\u015flanm\u0131\u015f, kullan\u0131m kolayl\u0131\u011f\u0131 sa\u011flanm\u0131\u015f böylece de daha yayg\u0131n uygulamaya ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r.\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nYa\u011fmurlama sulama yönteminin uygulanmas\u0131nda ya\u011fmurlama ba\u015fl\u0131klar\u0131 da çok önemlidir. Geni\u015f \u0131slatma çaplar\u0131na sahip olan büyük (gün) ya\u011fmurlama ba\u015fl\u0131klar\u0131 uygulamada tercih edilirler. Ancak bunlar yüksek i\u015fletme bas\u0131nçlar\u0131nda iyi sonuç vermektedirler. \u0130\u015fletme bas\u0131nc\u0131 yüksek olmayan olanlarda uygulan\u0131rsa toprak ve bitkide zararl\u0131 etkenler ortaya ç\u0131kabilmektedir.\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nEnerji maliyetlerinin çok yükselmesi sonucu, dü\u015fük bas\u0131nçla çal\u0131\u015fabilecek biçimde Sprink denilen küçük ya\u011fmurlama ba\u015fl\u0131klar\u0131 geli\u015ftirilerek kullan\u0131lma\u011fa ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r. Meyve bahçeleri, ba\u011f, sera bitkilerinin sulanmas\u0131nda yayg\u0131n olarak kullan\u0131lmaktad\u0131r. Suyun yaln\u0131z küçük ba\u015fl\u0131klar çevresine uygulanmas\u0131 ile su tasarrufu sa\u011flarlar.\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nYA\u011eMURLAMA SULAMA YÖNTEM\u0130UYGULAMASINDA NELER B\u0130L\u0130NMEL\u0130D\u0130R\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nYa\u011fmurlama sulama yöntemlerinin özellikle projelendirilmesiyle gerekli olan bilgiler \u015funlard\u0131r:\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\n1. Topraklar\u0131n kullan\u0131labilir su tutma kapasitesi.\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nBitkiler, toprakta tarla kapasitesi ile devaml\u0131 solma noktas\u0131 aras\u0131nda bulunan sudan yararlanabilirler. Bu nem miktar\u0131na, topraklar\u0131n "kullan\u0131labilir su tutma kapasitesi" veya "elveri\u015fli kapasite"denir. Buda topra\u011f\u0131n bünyesine göre de\u011fi\u015fmektedir.\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\n2. Bitkilerin Etkili Kök Derinlikleri:\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nBitkilerin normal geli\u015fmeleri için ihtiyaç duyduklar\u0131 suyun % 80 inin al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 kök derinli\u011fine "Etkili Kök Derinli\u011fi" denir. Bu de\u011fer sulamada \u0131slat\u0131lacak toprak derinli\u011fini olu\u015fturur ve bitki çe\u015fidine göre genellikle 30- 180 santimetre aras\u0131nda de\u011fi\u015fir.\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\n![\"\"](\"http:\/\/www.tarimsalpazarlama.com\/upload\/images\/%7BDB9D4DDF-5B23-4311-A069-8EF637DFE084%7D.jpg\")
\n<\/p>\n
\nTablo 2 – Baz\u0131 bitkilerin etkili kök derinlikleri\n<\/p>\n
\n– Baz\u0131 bitkilerin etkili kök derinlikleri\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\n3. Ürünler için sulama suyu ihtiyaçlar\u0131\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nÜrünler Bir defada verilecek\n<\/p>\n
\nSu miktar\u0131 Sulama\n<\/p>\n
\n(Ha\/mm) ( Ha\/m3 ) Sulama say\u0131s\u0131 aral\u0131klar\u0131(gün) Sulama say\u0131s\u0131 aral\u0131klar\u0131(gün)\n<\/p>\n
\nTah\u0131llar 100-150 1000-1500 2-3 20-30\n<\/p>\n
\nSebzeler 20-70 200-700 12-20 5-10\n<\/p>\n
\nMeyvelikler 70-100 700-1000 4-5 20-25\n<\/p>\n
\nFidanl\u0131klar 50-80 500-800 8-10 10-15\n<\/p>\n
\nYonca 100-125 1000-1250 4-8 20-30\n<\/p>\n
\n4. Topraklar\u0131n Su Alma (\u0130nfiltrasyon) H\u0131zlar\u0131\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nTopraklar\u0131n su alma h\u0131z\u0131n\u0131n bilinmesi sulamada önemlidir. Topra\u011f\u0131n su alma h\u0131z\u0131na; topra\u011f\u0131n yap\u0131 ve bünyesi, topraktaki organik madde miktar\u0131, nem miktar\u0131, bitki örtüsü, arazinin e\u011fimi, uygulanan sulama yöntemi, topra\u011f\u0131n s\u0131k\u0131\u015fmas\u0131 ve çatlamas\u0131, toprakta ve suda bulunan tuzlar\u0131n cinsi ve miktar\u0131 gibi sebepler etki eder.\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nYA\u011eMURLAMA SULAMA YÖNTEM\u0130N\u0130N YARARLARI VE SAKINCALARI NELERD\u0130R\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nYa\u011fmurlama sulama metodunun, yüzeysel sulama metotlar\u0131na göre üstünleri \u015funlard\u0131r.\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\n1. Su kullanma rand\u0131man\u0131 yüksektir. Sulama suyunun az oldu\u011fu yerlerde bu sudan azami yararlan\u0131labilir.\n<\/p>\n
\n2. Meyilli, arazi \u015fekilleri (topo\u011frafya) bozuk yerlerde erozyona neden olmadan sulama yap\u0131labilir.\n<\/p>\n
\n3. Tohum çimlenme zaman\u0131nda topra\u011f\u0131n kaymak ba\u011flamas\u0131 nedeniyle bitkinin toprak üstüne ç\u0131kmama durumunu ortadan kald\u0131r\u0131r.\n<\/p>\n
\n4. \u0130\u015fletme masraf\u0131ndan ve i\u015fçilikten tasarruf sa\u011flan\u0131r.\n<\/p>\n
\n5. Toprak derinli\u011fi az ve s\u0131\u011f, geçirgen topraklarda en uygun sulama sistemidir.\n<\/p>\n
\n6. Özellikle denize yak\u0131n yerlerde rüzgarla ta\u015f\u0131nan tuzlu sular\u0131n\n<\/p>\n
\nbitkilere b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 tuz zerreleri, tozlar ve zararl\u0131 ha\u015fereler, ya\u011fmurlama ile y\u0131kanabilir.\n<\/p>\n
\n7. Ya\u011fmurlama sulama ile kontrollü su verme imkan\u0131 oldu\u011fundan; taban suyu yüksek, drenaj sorunu olan yerlerde en uygun sulama metodu olmaktad\u0131r.\n<\/p>\n
\n8. Tarla hendeklerine gerek kalmad\u0131\u011f\u0131ndan, ekim alan\u0131 artmakta ve tar\u0131msal i\u015fletmeler kolay yürütülmektedir.\n<\/p>\n
\n9. Eriyebilir suni gübreler; sulama suyu ile birlikte i\u015fçili\u011fe gerek kalmadan bitkilere verilebilir.\n<\/p>\n
\n10. Sebze, narenciye ba\u011f ve di\u011fer meyvelikler dondan ve s\u0131caktan korunabilmektedir.\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nBütün bu yararlar\u0131n\u0131n yan\u0131nda ya\u011fmurlama sulama yönteminin:\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\n1. \u0130lk tesis masraf\u0131 özellikle sabit sistemlerde çok yüksektir.\n<\/p>\n
\n2. Su da\u011f\u0131l\u0131m\u0131na rüzgar\u0131n olumsuz etkisi vard\u0131r.\n<\/p>\n
\n3. Pompaj için güç gereklidir. Bu da yak\u0131t sarfiyat\u0131 ve masraf gerektirir.\n<\/p>\n
\nYA\u011eMURLAMA SULAMA YÖNTEM\u0130 \u0130LE TOPRAK NASIL GÜBRELEN\u0130R\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nYa\u011fmurlama yoluyla yap\u0131lan sulamada ticari gübreler sulama suyu ile birlikte bitkilere verilebilir. Bu \u015fekilde gübrelerin sulama suyuyla topra\u011fa aktar\u0131lmas\u0131 uygulamada çe\u015fitli kolayl\u0131klar ve avantajlar sa\u011flamaktad\u0131r. Bunlar\u0131 \u015föyle özetleyebiliriz.\n<\/p>\n
\n– \u0130\u015fçili\u011fi azalt\u0131r\n<\/p>\n
\n– Gübrenin topra\u011fa homojen olarak da\u011f\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 sa\u011flar\n<\/p>\n
\n– Alet ve ekipmanlar\u0131n daha ekonomik olarak kullan\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flar\n<\/p>\n
\n– Uygun zamanda ve miktarda gübreleme imkan\u0131 sa\u011flar\n<\/p>\n
\n– Ürünün kalite ve miktar\u0131n\u0131n artmas\u0131n\u0131 sa\u011flar\n<\/p>\n
\nBu düzenle gübre at\u0131ld\u0131ktan sonra sulamaya devam edilerek boru ve ba\u015fl\u0131klardaki gübreler temizlenir. Ayn\u0131 zamanda yapraklar üzerinde biriken gübre çözeltileri de y\u0131kanm\u0131\u015f olur.\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nYA\u011eMURLAMA SULAMA YÖNTEM\u0130 YERLE\u015eT\u0130RMEDE NELERE D\u0130KKAT ED\u0130LMEL\u0130D\u0130R\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\n– Ana boru hatt\u0131 hâkim e\u011fim do\u011frultusunda yerle\u015ftirilmelidir\n<\/p>\n
\n– Ya\u011fmurlama lateralleri hakim meyile dik ve imkan nispetinde tesviye e\u011frilerine paralel do\u011frultuda olmal\u0131d\u0131r.\n<\/p>\n
\n– Rüzgar h\u0131z\u0131n\u0131n fazla oldu\u011fu yerlerde lateraller hakim rüzgar yönüne dik gelecek biçimde yerle\u015ftirilmelidir.\n<\/p>\n
\n– Çok uzun ya\u011fmurlama laterallerinin kullan\u0131lmas\u0131ndan kaç\u0131n\u0131lmal\u0131d\u0131r. Laterallerin k\u0131sa olmas\u0131 i\u015fçili\u011fi azalt\u0131r ve e\u015fit su da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 sa\u011flar.\n<\/p>\n
\n– Laterallerin ana hat üzerinde ki hareketi en az i\u015f gücüne ihtiyaç gösterecek biçimde düzenlenmelidir.\n<\/p>\n
\n– Lateral hareketlerinin kolay ve birlikte çal\u0131\u015fan ba\u015fl\u0131k say\u0131lar\u0131nda ki de\u011fi\u015fimin az olmas\u0131 için sistem imkan oran\u0131nda kare veya dikdörtgen \u015feklinde düzenlenmelidir.\n<\/p>\n
\n– Sistemin boru büyüklükleri ve tertibi, y\u0131ll\u0131k masraflar\u0131 en aza indirecek biçimde olmal\u0131d\u0131r.\n<\/p>\n
\n\u0130mkanlar\u0131n izin vermesi durumunda, uygun ve ekonomik boru çaplar\u0131\n<\/p>\n
\nseçimine imkan verece\u011finden, pompaj ünitesi alan\u0131n ortas\u0131na yerle\u015ftirilmelidir.\n<\/p>\n
\nYA\u011eMURLAMA SULAMA YÖNTEM\u0130N\u0130N \u0130\u015eLET\u0130LMES\u0130 VE BAKIMINDA D\u0130KKAT ED\u0130LECEK HUSUSLAR NELERD\u0130R\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\n– Sabit ve yar\u0131 sabit sistemlerde, bas\u0131nç denemesi yap\u0131l\u0131p daha sonra borular\u0131n üstü kapat\u0131lmal\u0131d\u0131r.\n<\/p>\n
\n– Sabit ve yar\u0131 sabit sistemlerde borular k\u0131\u015f\u0131 hafif geçen yörelerde en az 40, a\u011f\u0131r geçen yörelerde en az 70 cm. derinli\u011fe gömülmektedir.\n<\/p>\n
\n– Motor elektrikle çal\u0131\u015f\u0131yorsa mutlaka toprak hatt\u0131 yap\u0131lmal\u0131d\u0131r.\n<\/p>\n
\n– Borular ta\u015f\u0131n\u0131rken elektrik tellerine dokunmamas\u0131na dikkat edilmelidir.\n<\/p>\n
\n– Sistemi önce küçük debide çal\u0131\u015ft\u0131r\u0131p Lateral ve ara borular su ile doldurulmal\u0131, körtapay\u0131 çok k\u0131sa bir süre açarak boru hatt\u0131n\u0131n temizlenmesi sa\u011flanmal\u0131d\u0131r.\n<\/p>\n
\n– Yabanc\u0131 maddelerin girmemesi ve ya\u011fmurlay\u0131c\u0131 memelerin t\u0131kanmamas\u0131 için pompa emme borusuna süzgeç tak\u0131lmal\u0131d\u0131r.\n<\/p>\n
\n– Laterallerin yer de\u011fi\u015ftirme zaman\u0131 mutlaka belirlenmelidir.\n<\/p>\n
\n– Ya\u011fmurlama da\u011f\u0131l\u0131m\u0131n\u0131n uygun olmas\u0131 için rüzgar durumuna göre laterallerin konum durumlar\u0131 iyi ayarlanmal\u0131d\u0131r. ;\n<\/p>\n
\n– Borular\u0131n ve ya\u011fmurlama ba\u015fl\u0131klar\u0131n\u0131n ya\u011flanmas\u0131nda gres veya benzeri ya\u011flar kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r.\n<\/p>\n
\n– Sulama i\u015fi bitti\u011finde contalar kurulanarak bir kutuda saklanmal\u0131d\u0131r.\n<\/p>\n
\n– Sabit sistemlerde sezon sonunda borular\u0131n suyu bo\u015falt\u0131lmal\u0131d\u0131r.\n<\/p>\n
\n– Borular\u0131n kolay sökülüp tak\u0131lmas\u0131 için borular birbirine tak\u0131l\u0131rken ek yerleri ve contalar\u0131 sabunlu bezle silinmelidir.\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nKaynak : tedgem.gov.tr<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Yüzeyi düzgün olmayan, e\u011fimi fazla, infiltrasyon (su alma) h\u0131z\u0131 yüksek arazilerde yüzey sulama yöntemlerinin uygulanmas\u0131 rand\u0131manl\u0131 olmamaktad\u0131r. Yine su alma h\u0131z\u0131 yüksek olan topraklarda, ak\u0131\u015f uzunlu\u011funu azalmas\u0131 nedeniyle yüzey sulama ekonomik olmamaktad\u0131r. Bu gibi topraklarda ideal sulama ya\u011fmurlama sulamad\u0131r. Bunun gibi baz\u0131 durumlarda göz önünde bulundurularak ve sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 bir çok avantajlardan dolay\u0131 ya\u011fmurlama sulama yöntemi […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[412],"tags":[],"fp_columnist":[],"class_list":["post-2961","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-sulama"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2961","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2961"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2961\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":172080,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2961\/revisions\/172080"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2961"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2961"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2961"},{"taxonomy":"fp_columnist","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/fp_columnist?post=2961"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}