{"id":2983,"date":"2007-08-29T16:43:00","date_gmt":"2007-08-29T16:43:00","guid":{"rendered":""},"modified":"2025-10-23T10:00:50","modified_gmt":"2025-10-23T10:00:50","slug":"sulamanin-onemi-2983","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/sulamanin-onemi-2983","title":{"rendered":"Sulaman\u0131n \u00d6nemi"},"content":{"rendered":"<p>\nYery&uuml;z&uuml;nde susuz bir hayat d&uuml;\u015f&uuml;nmek m&uuml;mk&uuml;n de\u011fildir.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nSulaman\u0131n &Ouml;nemi\n<\/p>\n<ul>\n<li>Yery&uuml;z&uuml;nde susuz bir hayat d&uuml;\u015f&uuml;nmek m&uuml;mk&uuml;n de\u011fildir. Eski &ccedil;a\u011flardan g&uuml;n&uuml;m&uuml;ze kadar medeniyetin be\u015fi\u011fi olarak adland\u0131r\u0131lan b&ouml;lgeler her zaman su havzalar\u0131n\u0131n yak\u0131n\u0131nda kurulmu\u015f, medeniyetler suyun hayat verdi\u011fi topraklarda ye\u015fermi\u015ftir. Tarih boyunca akarsulardan yararlanma imk&acirc;n\u0131 bulan toplumlar d&ouml;nemlerinin en ileri medeniyetlerini kurmu\u015flar, bulamayanlar ise yurtlar\u0131n\u0131 terk edip g&ouml;&ccedil; etmek zorunda kalm\u0131\u015flard\u0131r. Yery&uuml;z&uuml;ndeki medeniyetin ilk kayna\u011f\u0131 olarak g&ouml;sterilen, yaz\u0131n\u0131n bulundu\u011fu, verimli topraklar\u0131nda ilk tar\u0131m\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve &quot;verimli hil&acirc;l&quot; olarak da adland\u0131r\u0131lan Mezopotamya, bu ev sahipli\u011fini Dicle ve F\u0131rat&#39;\u0131n bereketli sular\u0131na bor&ccedil;ludur. M.&Ouml;. 3000 y\u0131l\u0131nda S&uuml;merler taraf\u0131ndan yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 san\u0131lan bir kanal \u015febekesiyle F\u0131rat ve Dicle nehirleri birbirine ba\u011flanarak bu nehirlerden daha fonksiyonel \u015fekilde yararlan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bilinmektedir. <\/li>\n<\/ul>\n<p> &nbsp; <\/p>\n<li>G&uuml;n&uuml;m&uuml;zde de su ve sulama &ouml;nemini korumakta olup, su arz\u0131n\u0131n giderek artan d&uuml;nya n&uuml;fusunun taleplerini kar\u015f\u0131layamaz hale gelmesi ile suyun stratejik bir meta haline geldi\u011fini g&ouml;rmekteyiz. Gelecekte su kaynaklar\u0131n\u0131n kullan\u0131m\u0131 ve kalitesini etkileyecek en &ouml;nemli fakt&ouml;r n&uuml;fus olacakt\u0131r. D&uuml;nya toplam n&uuml;fusu 2000 y\u0131l\u0131nda 6 milyar\u0131 a\u015fm\u0131\u015f, 2025&#39;de ise 8,3 milyara ula\u015faca\u011f\u0131 tahmin edilmektedir. Bir ba\u015fka deyi\u015fle 2025 y\u0131l\u0131na gelindi\u011finde, 2000 y\u0131l\u0131ndaki d&uuml;nya n&uuml;fusu, %35 oran\u0131nda artm\u0131\u015f olacakt\u0131r. G&uuml;n&uuml;m&uuml;zde d&uuml;nyadaki toplam y\u0131ll\u0131k g\u0131da maddeleri &uuml;retimi, d&uuml;nya t&uuml;ketimini kar\u015f\u0131layabilecek d&uuml;zeydedir. Ancak, &ccedil;e\u015fitli b&ouml;lgeler aras\u0131nda ki\u015fi ba\u015f\u0131na d&uuml;\u015fen &uuml;retim miktar\u0131 y&ouml;n&uuml;nden farkl\u0131l\u0131klar vard\u0131r. N&uuml;fusunun %7&#39;sinden daha az\u0131 tar\u0131m sekt&ouml;r&uuml;nde faaliyette bulunan geli\u015fmi\u015f &uuml;lkelerde bir &ccedil;ift&ccedil;i ailesi kendisine ilave olarak tar\u0131m d\u0131\u015f\u0131 sekt&ouml;rlerde faaliyette bulunan 50 ki\u015finin g\u0131da ihtiyac\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layabilmektedir. N&uuml;fusunun %60&#39;\u0131 tar\u0131m sekt&ouml;r&uuml;nde faaliyette bulunan geli\u015fmekte olan &uuml;lkelerde ise bu de\u011fer 2 ki\u015fi ile s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmaktad\u0131r. <\/li>\n<li>Tar\u0131m sekt&ouml;r&uuml;n&uuml;n bir di\u011fer i\u015flevi ise kalk\u0131nman\u0131n finansman\u0131n\u0131 sa\u011flamas\u0131d\u0131r. Ekonomik kalk\u0131nmada tar\u0131m ve sanayi sekt&ouml;rleri kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 ili\u015fki i&ccedil;inde olma durumundad\u0131r. Geli\u015fen tar\u0131m, tar\u0131m d\u0131\u015f\u0131 sekt&ouml;rlerde &uuml;retilen girdileri ve t&uuml;ketim mallar\u0131n\u0131 talep ederek tar\u0131m d\u0131\u015f\u0131 sekt&ouml;rlerin daha da geli\u015fmesini sa\u011flarken, tar\u0131m d\u0131\u015f\u0131 sekt&ouml;r de tar\u0131mdaki fazla i\u015fg&uuml;c&uuml;ne istihdam alanlar\u0131 sa\u011flayarak ve ayn\u0131 zamanda tar\u0131msal &uuml;r&uuml;nleri talep ederek, tar\u0131m\u0131n geli\u015fmesini sa\u011flayacakt\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla tar\u0131m ve sanayi sekt&ouml;rleri kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 olarak s&uuml;rekli ili\u015fki i&ccedil;inde olan ve birbirlerini kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 olarak besleyen iki pazar durumundad\u0131r. Ekonomik kalk\u0131nma hamlesinde her ikisinin de ihmal edilmemesi gerekmektedir. <\/li>\n<li><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.dsi.gov.tr\/hizmet\/foto\/tarim_clip_image005_0001.gif\" alt=\"\" width=\"281\" height=\"171\" \/><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.dsi.gov.tr\/hizmet\/foto\/tarim_clip_image007_0001.gif\" alt=\"\" width=\"281\" height=\"171\" \/>&nbsp; <\/li>\n<li>T&uuml;rkiye&#39;nin y&uuml;z&ouml;l&ccedil;&uuml;m&uuml; 78 milyon hektar olup tar\u0131m arazileri bu alan\u0131n yakla\u015f\u0131k &uuml;&ccedil;te biri, yani 28 milyon hektar mertebesindedir. Yap\u0131lan et&uuml;tlere g&ouml;re ekonomik olarak sulanabilecek alan 8,5 milyon ha olan T&uuml;rkiye&#39;de 2004 y\u0131l\u0131 itibar\u0131 ile toplam 4,9 milyon ha arazi sulanmaktad\u0131r. Bu miktar\u0131n 2,8 milyon hektar\u0131 DS\u0130 taraf\u0131ndan in\u015fa edilmi\u015f modern sulama \u015febekesine sahiptir. 1,1 milyon hektar\u0131 m&uuml;lga K&ouml;y Hizmetleri Genel M&uuml;d&uuml;rl&uuml;\u011f&uuml; (KHGM) taraf\u0131ndan i\u015fletmeye a&ccedil;\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ayr\u0131ca yakla\u015f\u0131k 1 milyon hektar alanda halk sulamas\u0131 yap\u0131lmaktad\u0131r. 2030 y\u0131l\u0131nda ekonomik olarak sulanabilir 8,5 milyon hektar arazinin 6,5 milyon hektar\u0131n\u0131n Genel M&uuml;d&uuml;rl&uuml;\u011f&uuml;m&uuml;z taraf\u0131ndan i\u015fletmeye a&ccedil;\u0131lmas\u0131 hedeflenmi\u015f olup, kalan 1,5 milyon hektar alan\u0131n Di\u011fer kamu kurulu\u015flar\u0131 taraf\u0131ndan i\u015fletmeye a&ccedil;\u0131lmas\u0131 ve 0,5 milyon hektar\u0131n\u0131n ise halk sulamalar\u0131 kapsam\u0131nda sulanaca\u011f\u0131 tahmin edilmektedir. <\/li>\n<li>DS\u0130 Genel M&uuml;d&uuml;rl&uuml;\u011f&uuml; g&uuml;n&uuml;m&uuml;ze kadar T&uuml;rkiye&#39;nin ekonomik olarak sulanmas\u0131 uygun olan 8,5 milyon hektar tar\u0131m sahas\u0131n\u0131n yakla\u015f\u0131k 1\/3&#39;&uuml;n&uuml; suya kavu\u015fturmu\u015ftur. 2,8 milyon hektar olan bu alan &uuml;lkemizin toplam tar\u0131m alan\u0131n\u0131n (28 milyon ha) yakla\u015f\u0131k %10&#39;nu te\u015fkil etmektedir. 2005 y\u0131l\u0131 ba\u015f\u0131 itibariyle &uuml;lkemizde sulanan toplam 4,9 milyon hektar alan\u0131n %57&#39;sini te\u015fkil eden 2,8 milyon hektar DS\u0130 projeleri marifeti ile sulanmakta iken, 2030 y\u0131l\u0131nda DS\u0130 taraf\u0131ndan sulama suyu sa\u011flanan alan\u0131n 6,5 milyon hektara ula\u015fmas\u0131 ile bu oran %76&#39;ya &ccedil;\u0131kacakt\u0131r. <\/li>\n<p>Ekonomik olarak sulanabilecek 8,5 milyon hektar tar\u0131m alan\u0131n\u0131n halen yakla\u015f\u0131k %58&#39;inin sulanabildi\u011fi &uuml;lkemizde; beslenme ihtiyac\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131, end&uuml;strinin ihtiyac\u0131 olan tar\u0131msal &uuml;r&uuml;nlerin dengeli ve s&uuml;rekli &uuml;retilebilmesi, tar\u0131m kesiminde &ccedil;al\u0131\u015fan n&uuml;fusun i\u015fsizlik sorununun &ccedil;&ouml;z&uuml;lmesi ve hayat seviyesinin y&uuml;kseltilmesi i&ccedil;in geri kalan yakla\u015f\u0131k 3,61 milyon hektar\u0131n da sulanmas\u0131 ve bunun i&ccedil;in gereken sulama tesislerinin bir an &ouml;nce in\u015fa edilmesi &ouml;zel bir &ouml;nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r. <\/p>\n<p align=\"justify\">\n&nbsp;\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\n.\n<\/p>\n<ul>\n<li><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.dsi.gov.tr\/hizmet\/foto\/tarim_clip_image005_0002.gif\" alt=\"\" width=\"603\" height=\"222\" \/><br \/>\n\tYakla\u015f\u0131k olarak toplam alan\u0131n %94&#39;&uuml;nde y&uuml;zeysel sulama metotlar\u0131 (kar\u0131k, tava ve salma) kullan\u0131larak sulama yap\u0131lmaktad\u0131r. Geri kalan k\u0131s\u0131mda bas\u0131n&ccedil;l\u0131 sulama (ya\u011fmurlama ve damla) yap\u0131lmaktad\u0131r. Geleneksel (elle boru ta\u015f\u0131ma) ya\u011fmurlama sulamas\u0131 &ccedil;ift&ccedil;iler aras\u0131nda b&uuml;t&uuml;n &uuml;lke genelinde yayg\u0131nd\u0131r ve 200 000 hektar\u0131n bu metotla suland\u0131\u011f\u0131 tahmin edilmektedir. DS\u0130 sulamalar\u0131nda 80 000 hektardan daha fazla alan ya\u011fmurlama metodu ile sulanmaktad\u0131r (ba\u015fl\u0131ca \u015feker pancar\u0131, tah\u0131l, yonca, ay&ccedil;i&ccedil;e\u011fi, bostan ve sebzeler i&ccedil;in). DS\u0130&#39;nin i\u015fletmeye a&ccedil;t\u0131\u011f\u0131 yakla\u015f\u0131k 11 000 hektar alanda ba\u015fl\u0131ca turun&ccedil;giller, &uuml;z&uuml;m ba\u011flar\u0131, &ccedil;ilek ve sebze damla sulama ile sulanmaktad\u0131r. <\/p>\n<p>\n\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.dsi.gov.tr\/hizmet\/foto\/tarim_clip_image007.jpg\" alt=\"\" width=\"288\" height=\"210\" \/><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.dsi.gov.tr\/hizmet\/foto\/tarim_clip_image009.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"193\" \/> Tar\u0131msal geli\u015fmede, su en &ouml;nemli girdilerden biri olup, toprakta bitki i&ccedil;in gerekli olan nemi temin ederek verimi art\u0131rman\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, sekt&ouml;r&uuml; iklim \u015fartlar\u0131ndan ba\u011f\u0131ms\u0131z k\u0131lmakta, ilave istihdam yaratmakta, k\u0131rsal alanda gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 d&uuml;zeltmekte, g&uuml;bre kullan\u0131m\u0131na imkan sa\u011flamakta, &uuml;retimin &ccedil;e\u015fitlenmesine ve tenebb&uuml;t m&uuml;ddetinin uzunlu\u011funa ba\u011fl\u0131 olarak birim alandan birden fazla &uuml;r&uuml;n al\u0131nmas\u0131na imkan vermektedir. DS\u0130 taraf\u0131ndan sulanan alanlar\u0131n 6,5 milyon hektara &ccedil;\u0131kmas\u0131 ile ilave olarak 2 milyon ki\u015fiye istihdam sa\u011flanarak ekonomik faydan\u0131n yan\u0131nda sosyal fayda da sa\u011flanacak ve b&uuml;y&uuml;k \u015fehirlere g&ouml;&ccedil; olay\u0131 b&uuml;y&uuml;k &ouml;l&ccedil;&uuml;de &ouml;nlenecektir.\n\t<\/p>\n<p>\n\t.\n\t<\/p>\n<p>\n\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.dsi.gov.tr\/hizmet\/foto\/tarim_clip_image007_0002.gif\" alt=\"Metin Kutusu: SULAMA PROJELER\u0130 \u0130LE GAYR\u0130 SAF\u0130 M\u0130LL\u0130 Z\u0130RA\u0130 GEL\u0130R (GSMZG) YAKLA\u015eIK 5 KAT ARTMAKTADIR\" width=\"575\" height=\"58\" \/>\n\t<\/p>\n<p>\n\t.\n\t<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<p align=\"center\">\n<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.dsi.gov.tr\/hizmet\/foto\/tarim_clip_image004.gif\" alt=\"\" width=\"370\" height=\"261\" \/>\n<\/p>\n<ul>\n<li>Ayr\u0131ca, sulu tar\u0131m ile gayri safi milli zirai gelir yakla\u015f\u0131k be\u015f kat artmaktad\u0131r. 2004 y\u0131l\u0131 verilerine g&ouml;re sulama &ouml;ncesi projesiz durumda ortalama tar\u0131msal gelir 60 YTL\/da iken, sulama sonras\u0131nda 310 YTL\/da olmu\u015ftur. <\/li>\n<li>Bu kadar &ccedil;e\u015fitli faydalar\u0131 olan sulaman\u0131n ger&ccedil;ekle\u015ftirilmesi, her \u015feyden &ouml;nce sulanacak arazilerin sulamaya elveri\u015fli olmas\u0131na, sulamada kullan\u0131lacak su kayna\u011f\u0131n\u0131n yeterli bulunmas\u0131 ve kalitesinin uygunlu\u011funa ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bu iki esas \u015fart\u0131n mevcudiyeti halinde, suyu sulama sahas\u0131na iletecek ve &ccedil;ift&ccedil;i taraf\u0131ndan kullan\u0131m\u0131n\u0131 sa\u011flayacak sulama \u015febekesi ile fazla sular\u0131 sulama sahas\u0131ndan uzakla\u015ft\u0131racak olan drenaj \u015febekesinin tesisi gerekli olur. B&uuml;t&uuml;n bu fiziki tesislerin tam ve m&uuml;kemmel olmas\u0131 dahi ba\u015far\u0131l\u0131 bir sulama i&ccedil;in yeterli olmayacakt\u0131r. Nitekim sulama, canl\u0131 bir i\u015f olup, ba\u015far\u0131s\u0131 sistemin mesul idarece iyi i\u015fletilmesi kadar, &ccedil;ift&ccedil;ilerin bilgi ve becerilerine de ba\u011fl\u0131 bir keyfiyettir. <\/li>\n<\/ul>\n<p>\ndsi.gov.tr<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yery&uuml;z&uuml;nde susuz bir hayat d&uuml;\u015f&uuml;nmek m&uuml;mk&uuml;n de\u011fildir. Sulaman\u0131n &Ouml;nemi Yery&uuml;z&uuml;nde susuz bir hayat d&uuml;\u015f&uuml;nmek m&uuml;mk&uuml;n de\u011fildir. Eski &ccedil;a\u011flardan g&uuml;n&uuml;m&uuml;ze kadar medeniyetin be\u015fi\u011fi olarak adland\u0131r\u0131lan b&ouml;lgeler her zaman su havzalar\u0131n\u0131n yak\u0131n\u0131nda kurulmu\u015f, medeniyetler suyun hayat verdi\u011fi topraklarda ye\u015fermi\u015ftir. Tarih boyunca akarsulardan yararlanma imk&acirc;n\u0131 bulan toplumlar d&ouml;nemlerinin en ileri medeniyetlerini kurmu\u015flar, bulamayanlar ise yurtlar\u0131n\u0131 terk edip g&ouml;&ccedil; [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[412],"tags":[],"fp_columnist":[],"class_list":["post-2983","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-sulama"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2983","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2983"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2983\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":172072,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2983\/revisions\/172072"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2983"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2983"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2983"},{"taxonomy":"fp_columnist","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/fp_columnist?post=2983"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}