{"id":3531,"date":"2007-09-17T21:05:00","date_gmt":"2007-09-17T21:05:00","guid":{"rendered":""},"modified":"2025-10-23T10:00:26","modified_gmt":"2025-10-23T10:00:26","slug":"kentsel-donusum-ve-tasarima-etkisi-3531","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/kentsel-donusum-ve-tasarima-etkisi-3531","title":{"rendered":"Kentsel D\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm ve Tasar\u0131ma Etkisi.."},"content":{"rendered":"

\"image016\"<\/i><\/span>Kentsel Dönü\u015füm, son günlerde sadece akademik literatürde de\u011fil, gazete ve televizyonlarda art\u0131k s\u0131kça rastlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir kavram haline gelmeye ba\u015flad\u0131. bir sosyal,kültürel ve ekonomik olan\u0131n mekanla çok boyutlu ili\u015fkisi sonucu iç ve d\u0131\u015f dinamiklerin etkile\u015fimidir kentsel  dönü\u015füm. \u015eu anda yap\u0131lmakta olan proje çal\u0131\u015fmalar\u0131 sadece mekana ve mekan\u0131n ekonomik boyutuna göndermede bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n

\n Kentsel Dönü\u015fümün bilimsel literatüre girmesiyle ilgili iki önemli kavramsal kategoriyi sayabiliriz: Postmodernizm ve Küreselle\u015fme.\n<\/p>\n

\nPostmodernizm, kente bütün olarak bakmaz onun yerine modernizmin bakt\u0131\u011f\u0131 kente bütün olarak de\u011fil bir çok kent parçac\u0131klar\u0131 olarak bakar.\n<\/p>\n

\nPostmodernizme göre Kent, parçalardan olu\u015fan bir kolajd\u0131r.Kente bilimsel bak\u0131\u015f yerini ki\u015finin zevk,estetik ve psikolojisini yönlendiren tasar\u0131m alm\u0131\u015ft\u0131r. Kentteki herkesin kendini ifade etmek olarak mekanda bu farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131 yans\u0131tan özgün ve de\u011fi\u015fik tasar\u0131m biçimleri alm\u0131\u015ft\u0131r.Kentte toplum de\u011fil toplumu olu\u015fturan  bölgesel bak\u0131\u015f aç\u0131s\u0131 vard\u0131r. Postmodernistlere göre kenti olu\u015fturan toplum de\u011fildir.\n<\/p>\n

\nKüreselle\u015fme kente bir al\u0131n\u0131p sat\u0131labilen bir meta olarak bakmaktad\u0131r.\n<\/p>\n

\nKentler kullan\u0131m de\u011ferinin de\u011fil de\u011fi\u015fim de\u011ferinin odakland\u0131\u011f\u0131 yerler olmu\u015ftur. Bu tezi savunanlara  göre kentler küreselle\u015fmenin motor gücü olacaklard\u0131r. Önemli olan kentlerin yar\u0131\u015fmac\u0131 üstünlüklerini kullanarak sermayeyi kendilerine çekmeleridir.Bu ça\u011f kentler aras\u0131nda yar\u0131\u015fman\u0131n ça\u011f\u0131d\u0131r. Kentler de sermayenin yo\u011funla\u015ft\u0131\u011f\u0131 birim olmaktad\u0131r. Kentsel Dönü\u015füm Projeleri bu alanlarda gerek kamu gerek kamu-özel i\u015fbirli\u011fi ile gerekse de özel giri\u015fimler sonucunda olu\u015fturulmaktad\u0131r. Ancak unutulmamal\u0131d\u0131r ki, Kentsel dönü\u015füm projeleri a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak kamu öncülü\u011fünde gerçekle\u015fmektedir.\n<\/p>\n

\nBu alanlarda yap\u0131lan kentsel dönü\u015füm projeleri fiziksel mekana a\u015f\u0131r\u0131 vurgu yapmas\u0131 ve de\u011fi\u015fim de\u011ferine öncelik vermesi ele\u015ftiri konusu olmu\u015ftur.\n<\/p>\n

\nDi\u011fer bir ele\u015ftiri de bu alanlardaki yeniden yap\u0131land\u0131rma sonucu burada ve yak\u0131n çevrede ya\u015fayanlar giderek kent d\u0131\u015f\u0131na do\u011fru itilmekte ve giderek d\u0131\u015flanmaktad\u0131r. Bundan dolay\u0131 kentsel dönü\u015füm projeleri kentin ve kentlinin sosyo-ekonomik, kültürel ve psikolojik ko\u015fullar\u0131n\u0131 dü\u015fünmeden fiziksel mekâna a\u011f\u0131rl\u0131k verilmektedir.Bay\u0131nd\u0131rl\u0131k ve \u0130skan  Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n Zeytinburnu 'nda ba\u015flatmay\u0131 dü\u015fündü\u011fü Kentsel  dönü\u015füm ata\u011f\u0131nda zaten plans\u0131z geli\u015fme gösteren Zeytunburnu tarihi dokuyu bar\u0131nd\u0131ran alanla iç içe .Yani Eski \u0130stanbul olarak tabir etti\u011fimiz noktan\u0131n bitti\u011fi yer di\u011fer bir ifade ile surd\u0131\u015f\u0131n\u0131n ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 alan.\n<\/p>\n

\nBu bölgelerde yap\u0131lan tasar\u0131mlar tarihi doku bozmadan özellikle zemin bak\u0131m\u0131ndan zay\u0131f alanlard\u0131r.\n<\/p>\n

\nBu bölgeler genellikle altyap\u0131s\u0131z sa\u011fl\u0131k ko\u015fullar\u0131n\u0131n son derece yetersiz oldu\u011fu yerlerdir. Di\u011fer yandan buralarda i\u015fsizlik oranlar\u0131 da son derece yüksektir Burada en formel ili\u015fkiler hakim hale gelmi\u015ftir.\n<\/p>\n

\nDi\u011fer taraftan K.Çekmece Alt\u0131n \u015fehir Özellikle Olimpiyat stadyumunun Kuzey bat\u0131 bölgelerinde olu\u015fturulacak alanlar neredeyse tek tip yap\u0131la\u015fmalarla maket  \u015fehir görüntüsü vermektedir.\n<\/p>\n

\nBu bölgelerde ya\u015fayan insanlar kendilerini d\u0131\u015flanm\u0131\u015f hissetmektedirler. Bu yerler giderek çöküntü alanlar\u0131 haline gelmektedir.\n<\/p>\n

\n"Mekansal Yenile\u015fme"de, ya\u015fam kalitesi art\u0131rmak, fiziksel mekan\u0131n yenilenmesi ve mekansal de\u011fer art\u0131m\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 için kamusal mekanlar\u0131n olu\u015fturulmas\u0131, park alanlar\u0131n\u0131n tasarlanmas\u0131, cadde ve meydanlar\u0131n düzenlenmesi, ye\u015fil alanlar\u0131n kentsel doku içine sokulmas\u0131, su ö\u011fesi, kent mobilyalar\u0131, bitkilendirme ve çe\u015fitli fonksiyonlar\u0131n alanda kullan\u0131lmas\u0131 ile mekan kalitesinin art\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekli. "kentsel dönü\u015füm"de ekonomik taraf\u0131n a\u011f\u0131r bast\u0131\u011f\u0131 bir olu\u015fumlar zinciridir. kentsel dönü\u015füm gibi projelerde turizm potansiyelinin pazarlanmas\u0131 ile \u0130stanbul‘un yabanc\u0131 sermayeye adeta görücüye ç\u0131kar\u0131lmas\u0131 dü\u015füncesi baz\u0131 bölgesel ve dü\u015fünce kavram\u0131na sahip ki\u015filerin olabilece\u011fi unutulmamal\u0131d\u0131r.Bununla birlikte Dünya standard\u0131n\u0131 yakalama ad\u0131na ye\u015fil alanlar\u0131 betonla\u015ft\u0131rmakla kenti düzene mi sokuyoruz.Büyük \u015fehirleri kent d\u0131\u015f\u0131na ta\u015f\u0131ma ad\u0131na kentte arsa b\u0131rakmamak için adeta yar\u0131\u015f yap\u0131l\u0131rken küresel \u0131s\u0131nmaya kar\u015f\u0131 mucadele gücüde zay\u0131flamaktad\u0131r. Dönü\u015füm alanlar\u0131 belirlenirken ekonomik, ekolojik, sosyal ve tarihi de\u011ferler çok iyi tan\u0131mlanmal\u0131 her alan dönü\u015füm alan\u0131 olarak ileri sürülmemelidir, bilindi\u011fi gibi dönü\u015füm modeli o alana çözüm getirmek yerine çözümsüzlü\u011fe de sürükleyebilir.Özel sektör ve kamu beraber bu alanlar\u0131n dönü\u015fümünde yer almal\u0131 ekonomik girdiler çok iyi hesaplanmal\u0131d\u0131r.Kentsel Dönü\u015füm alanlar\u0131nda peyzaj de\u011ferleri de göz önünde tutulmak zorundad\u0131r.Kentsel ve bölgesel girdiler alan içinde olumlu rekabet olgusu yaratmal\u0131d\u0131r.Dönü\u015füm projeleriyle kentsel alanlar\u0131n sürdürülebilirli\u011fi sa\u011flanmal\u0131, kent içindeki dönü\u015füm alanlar\u0131n\u0131n sa\u011fl\u0131kl\u0131 kullan\u0131m potansiyeli ortaya ç\u0131kar\u0131lmal\u0131d\u0131r.Kentsel alanlar\u0131n dönü\u015fümünde kentsel ve bölgesel ,tarihsel ve kültürel miras anlam\u0131nda ortaya ç\u0131kar\u0131lmas\u0131 ve projelerde önemle üstünde durulmas\u0131 gerekmektedir\n<\/p>\n

\nKentsel Dönü\u015füm projeleri bu yerlerin kentle bütünle\u015fmesini ve buradaki topraklar\u0131n ak\u0131lc\u0131 ve do\u011fru kullan\u0131m\u0131 iddias\u0131yla devreye girmektedir. Yukar\u0131da bahsetti\u011fimiz tarihsel bölgeyle ilgili ele\u015ftiriler burada da geçerlidir. Bu bölge kentsel dönü\u015füm projeleri çerçevesinde yeniden yap\u0131land\u0131r\u0131larak de\u011fer art\u0131\u015f\u0131 yarat\u0131lmaktad\u0131r. Burada ya\u015fayanlar ya kentin ba\u015fka bölümlerine ta\u015f\u0131nacak ya da kentin daha da d\u0131\u015f\u0131nda yeni bir gecekondu alan\u0131 olu\u015facakt\u0131r.Çünkü bu insanlar\u0131n burada oturma \u015fans\u0131 neredeyse yok gibidir. Burada ya\u015fayanlar kendilerini katmerli d\u0131\u015flanm\u0131\u015fl\u0131kla ba\u015f ba\u015fa bulacaklard\u0131r. Yüksek rant buraya sermayeyi çekecektir. Bu rant çevresini de etkileyece\u011finden bu durum d\u0131\u015fsal ekonomilerini yaratacakt\u0131r.Her yeni yer beraberinde yeni varo\u015flar do\u011furmaktad\u0131r.Bu olumsuz yakla\u015f\u0131mlara dikkat çekmek ak\u0131ll\u0131ca bir yakla\u015f\u0131m olacakt\u0131r.\n<\/p>\n

\nKentsel Dönü\u015füm projesinin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yere yap\u0131lan müdahale sadece fiziksel de\u011fil çok yönlü etkileri oldu\u011fu unutulmamal\u0131d\u0131r. Kentsel dönü\u015füm projeleri kentin sosyal, kültürel ve psikolojik çok yönlü ili\u015fkilerini görmezden gelmekte fiziksel mekâna estetik ve sermaye mant\u0131\u011f\u0131yla bakmaktad\u0131r.\n<\/p>\n

\nKentsel dönü\u015füm, kente neo-liberal bak\u0131\u015f\u0131n\u0131n mekandaki izdü\u015fümüdür.\n<\/p>\n

\nKentler giderek parçalanmaya ve çeli\u015fkilerin derinle\u015fti\u011fi alanlar haline gelmektedir. Bu ayr\u0131m çizgisi etnik ve dini kimliklerle ifade bulabilen s\u0131n\u0131fsal ayr\u0131md\u0131r. Kent, sermaye mant\u0131\u011f\u0131yla biçimlendirilip dönü\u015ftürülürken kentte ya\u015fayanlar öteki konumuna itilerek d\u0131\u015flanmaktad\u0131rlar.Neo liberalizm kentte yeni kent yoksullar\u0131 üretirken, onlar\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 yerleri meta haline indirgeyerek d\u0131\u015flanmay\u0131 artt\u0131rmaktad\u0131rlar.\n<\/p>\n

\nÇa\u011flar AYDIN\n<\/p>\n

\nZiraat Mühendisi\n<\/p>\n

<\/p>\n

Bu yaz\u0131 Z\u0131raat Y. M\u00fchendisi \u00c7a\u011flar AYDIN<\/strong> kategorisinde yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Kentsel Dönü\u015füm, son günlerde sadece akademik literatürde de\u011fil, gazete ve televizyonlarda art\u0131k s\u0131kça rastlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir kavram haline gelmeye ba\u015flad\u0131. bir sosyal,kültürel ve ekonomik olan\u0131n mekanla çok boyutlu ili\u015fkisi sonucu iç ve d\u0131\u015f dinamiklerin etkile\u015fimidir kentsel  dönü\u015füm. \u015eu anda yap\u0131lmakta olan proje çal\u0131\u015fmalar\u0131 sadece mekana ve mekan\u0131n ekonomik boyutuna göndermede bulunmaktad\u0131r.  Kentsel Dönü\u015fümün bilimsel literatüre girmesiyle […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[405],"tags":[],"fp_columnist":[],"class_list":["post-3531","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kose-yazilari"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3531","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3531"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3531\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":171726,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3531\/revisions\/171726"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3531"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3531"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3531"},{"taxonomy":"fp_columnist","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/fp_columnist?post=3531"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}