{"id":3672,"date":"2007-09-26T12:27:00","date_gmt":"2007-09-26T12:27:00","guid":{"rendered":""},"modified":"2025-10-23T10:00:25","modified_gmt":"2025-10-23T10:00:25","slug":"yavru-atma-brucellosis-3672","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/yavru-atma-brucellosis-3672","title":{"rendered":"YAVRU ATMA ( BRUCELLOS\u0130S )"},"content":{"rendered":"<p>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Brucella grubu bakterilerin olu\u015fturdu\u011fu &ccedil;ift t\u0131rnakl\u0131 hayvanlarda yavru atmaya neden olan, hayvanlardan insanlara da bula\u015fabilen bir hastal\u0131kt\u0131r. Hayvanlarda neden oldu\u011fu yavru kayb\u0131, s&uuml;t verimi ve dam\u0131zl\u0131k de\u011fer kayb\u0131 ayr\u0131ca k\u0131s\u0131rl\u0131k gibi zararlar\u0131 nedeni ile hayvanlar\u0131n en &ouml;nemli hastal\u0131klar\u0131ndan kabul edilir. Hastal\u0131\u011f\u0131n &ccedil;abuk yay\u0131lmas\u0131 kontrol ve m&uuml;cadelesinin g&uuml;&ccedil;l&uuml;\u011f&uuml;, tedavisinin uzun zaman almas\u0131 ve masrafl\u0131 olmas\u0131 nedeni ile en iyi m&uuml;cadele y&ouml;ntemi koruyucu a\u015f\u0131lamad\u0131r.\n<\/p>\n<p> Brucellozis &uuml;lkemizde hem hayvanlarda hem de insanlarda ihbar\u0131 mecburi bir hastal\u0131kt\u0131r. Hastal\u0131k geli\u015fmekte olan &uuml;lkelerde ( s&uuml;tlere \u0131s\u0131tma i\u015fleminin uygulanmad\u0131\u011f\u0131, k&ouml;t&uuml; temizlik \u015fartlar\u0131, &ccedil;i\u011f s&uuml;t kullan\u0131m\u0131n\u0131n oldu\u011fu yerlerde ) insanlarda &ccedil;ok yayg\u0131n olarak g&ouml;r&uuml;lmektedir. <\/p>\n<p>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Hastal\u0131\u011f\u0131n koyunlarda g&ouml;r&uuml;len tipi Bru\u0131cella Melitensis ad\u0131n\u0131 al\u0131p &uuml;&ccedil; alt tipi vard\u0131r. S\u0131\u011f\u0131rlarda ise hastal\u0131k Brucalla Abortus Bang ad\u0131n\u0131 al\u0131r. Brucella grubu mikroorganizmalar direk g&uuml;ne\u015f \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131, dezenfektanlar, past&ouml;rizasyon ve kuru \u015fartlara kar\u015f\u0131 dayan\u0131ks\u0131zd\u0131r. Ancak dondurulmu\u015f dokularda birka&ccedil; y\u0131l, 4-8 derecelik &ccedil;e\u015fme suyunda birka&ccedil; ay, 0 derecede 2,5 y\u0131l ve %40 nemli ortamda 144 g&uuml;n canl\u0131 kalabilirler.\n<\/p>\n<p>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Brucellosis hastal\u0131\u011fa duyarl\u0131 hayvanlara genellikle do\u011frudan temas yolu ile enfekte hayvanlar\u0131n ak\u0131nt\u0131lar\u0131 ile bula\u015f\u0131k meradan ge&ccedil;er. At\u0131k yavrular, yavru zarlar\u0131 ve s\u0131v\u0131lar\u0131, yavru atm\u0131\u015f veya do\u011fum yapm\u0131\u015f hastal\u0131kl\u0131 hayvan\u0131n vaginal ak\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131n hepsi &ccedil;ok say\u0131da Brucella mikrobu i&ccedil;erir. Hayvanlar bu at\u0131klarla bula\u015f\u0131k ot, yem, su gibi g\u0131dalar\u0131 yiyerek hastal\u0131k etkenlerini al\u0131rlar. Ayr\u0131ca hastal\u0131kl\u0131 annelerden yavrular\u0131na bula\u015fma anne karn\u0131nda oldu\u011fu gibi, a\u011f\u0131z s&uuml;t&uuml; vas\u0131tas\u0131 ile de olmaktad\u0131r. Kedi, k&ouml;pek, ku\u015f vb. yabani hayvanlarda yavru at\u0131klar\u0131n\u0131 yiyerek hastal\u0131\u011f\u0131 yay\u0131lmas\u0131nda rol oynamaktad\u0131rlar.\n<\/p>\n<p>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; S\u0131\u011f\u0131rlarda hastal\u0131\u011f\u0131n belirtisi ba\u015fl\u0131ca yavru atmad\u0131r. Genellikle gebeli\u011fin 5-7 aylar\u0131nda g&ouml;r&uuml;l&uuml;r. Bazen do\u011fum ger&ccedil;ekle\u015fir ama yavru k\u0131sa zaman i&ccedil;inde &ouml;l&uuml;r. Yavru zarlar\u0131n\u0131n at\u0131lamamas\u0131 ve rahim iltihaplanmas\u0131 nedeni ile kal\u0131c\u0131 k\u0131s\u0131rl\u0131k olu\u015fabilir. S&uuml;t verimi azal\u0131r. Bula\u015f\u0131k s&uuml;r&uuml;lerde yavru atma oran\u0131 %30-80 aras\u0131 olabilir. Hastal\u0131kl\u0131 inekler genelde bir kez veya iki y\u0131lda bir yavru atarlar. Hastal\u0131kl\u0131 ineklerin danalar\u0131 sa\u011fl\u0131kl\u0131 g&ouml;r&uuml;nseler de mikrobu devaml\u0131 ta\u015f\u0131yarak hastal\u0131\u011f\u0131n yay\u0131lmas\u0131na sebep olurlar. Bu nedenle hastal\u0131kl\u0131 inekten do\u011fan danalar a\u015f\u0131lansalar dahi gizli hastal\u0131k devam edebilece\u011finden dam\u0131zl\u0131kta kullan\u0131lmamal\u0131d\u0131rlar. \u0130neklerde hastal\u0131k meme ve meme lenf yumrular\u0131nda kal\u0131c\u0131 oldu\u011fundan &ouml;m&uuml;rleri boyunca s&uuml;tle zaman zaman mikrobu bula\u015ft\u0131r\u0131r ve insanlar i&ccedil;in de hastal\u0131k riski olu\u015ftururlar.\n<\/p>\n<p>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Koyun ve ke&ccedil;ilerde hastal\u0131\u011f\u0131n ba\u015fl\u0131ca belirtisi yavru atmad\u0131r. Genellikle yavru atma gebeli\u011fin son iki ay\u0131nda g&ouml;r&uuml;l&uuml;r. Canl\u0131 fakat zay\u0131f kuzu do\u011fumu da g&ouml;r&uuml;l&uuml;r. Bir defa at\u0131k yapan koyunlar nadiren ikinci kez yavru atarlar. Bak\u0131m ve beslenme \u015fartlar\u0131 da at\u0131k say\u0131s\u0131n etkiler. Koyun ve ke&ccedil;ilerde s&uuml;t veriminde azal\u0131\u015f s\u0131\u011f\u0131rlara g&ouml;re daha fazla olmaktad\u0131r.\n<\/p>\n<p>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Brucella hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n te\u015fhisi ancak laboratuvar testleri ile m&uuml;mk&uuml;nd&uuml;r. Bu ama&ccedil;la laboratuvara hastal\u0131\u011f\u0131n tespiti amac\u0131yla at\u0131k yavru, yavru zarlar\u0131, vaginal s\u0131v\u0131lar, s&uuml;t &ouml;rnekleri uygun \u015fartlarda g&ouml;nderilmelidir. Hayvanlarda Brucellan\u0131n tedavisi &ccedil;ok ba\u015far\u0131l\u0131 olmamakla beraber ekonomik de\u011fildir. Ancak a\u015f\u0131lama tedbirleri ile hastal\u0131klar ile m&uuml;cadele edilebilir.\n<\/p>\n<p>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Brucella hastal\u0131\u011f\u0131 bir s&uuml;r&uuml;ye girdikten sonra s&uuml;r&uuml;y&uuml; hastal\u0131ktan ari hale getirebilmek olduk&ccedil;a g&uuml;&ccedil;, zaman al\u0131c\u0131 ve &ccedil;ok masrafl\u0131d\u0131r. Hastal\u0131\u011f\u0131n kontrol&uuml; genel olarak temizlik tedbirlerinin al\u0131nmas\u0131, karantina, hasta hayvanlar\u0131n kesim yolu ile s&uuml;r&uuml;den &ccedil;\u0131kar\u0131lmas\u0131 ve a\u015f\u0131lama y&ouml;ntemleri ile olmaktad\u0131r. Hasta hayvanlar\u0131n at\u0131\u011f\u0131 ile temas eden yem ve altl\u0131klar yak\u0131lmal\u0131, a\u011f\u0131l ve ah\u0131rlar dezenfekte edilmelidir. S&uuml;r&uuml;ye yeni giren hayvan s\u0131\u011f\u0131rlarda S 19, koyunlarda Rew 1 a\u015f\u0131s\u0131 ile yetkilisi taraf\u0131ndan a\u015f\u0131lanmal\u0131d\u0131r. Bunlar di\u011fer hayvanlardan ayr\u0131 tutularak 30-60 g&uuml;n sonra tekrar test yap\u0131larak s&uuml;r&uuml;ye al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Hayvana sat\u0131n al\u0131n\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman hastal\u0131ks\u0131z s&uuml;r&uuml;ler tercih edilmelidir. Brucella hastal\u0131\u011f\u0131 tespit edile hayvanlar sat\u0131lmamal\u0131d\u0131r. B&uuml;t&uuml;n at\u0131k vakalar\u0131nda zaman ge&ccedil;irilmeden Bakanl\u0131k \u0130l ve \u0130l&ccedil;e M&uuml;d&uuml;rl&uuml;klerine veya en yak\u0131n Veteriner Hekime m&uuml;racaat edilmeli, hayvanlar Brucellosise kar\u015f\u0131 a\u015f\u0131lat\u0131lmal\u0131d\u0131r.\n<\/p>\n<p>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Brucellosis m&uuml;cadelesinde s\u0131\u011f\u0131rlarda S 19 a\u015f\u0131s\u0131 kullan\u0131lmakta olup gen&ccedil; ve ergin olmak &uuml;zere iki &ccedil;e\u015fittir. Gen&ccedil; tipi 4-8 ayl\u0131k di\u015fi danalara, ergin tipi 8 ayl\u0131ktan b&uuml;y&uuml;k di\u015fi s\u0131\u011f\u0131rlara tatbik edilir. Koyunlarda da a\u015f\u0131 gen&ccedil; ve ergin olmak &uuml;zere iki &ccedil;e\u015fittir. Ge&ccedil; tipi 3-8 ayl\u0131k di\u015fi ve erkek kuzu ve o\u011flaklara, ergin tipi ise 8 ayl\u0131ktan b&uuml;y&uuml;k ergin koyun ve ke&ccedil;ilere yap\u0131l\u0131r. Erkek hayvanlara yap\u0131lmaz.\n<\/p>\n<p>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u0130limiz dahilinde Veteriner Kontrol ve Ara\u015ft\u0131rma Enstit&uuml;s&uuml; M&uuml;d&uuml;rl&uuml;\u011f&uuml;nde hastal\u0131\u011f\u0131n te\u015fhisi yap\u0131lmaktad\u0131r.\n<\/p>\n<p>\n&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Brucella mikroorganizmalar\u0131 insanlara &ccedil;e\u015fitli yollarla bula\u015f\u0131r. En yayg\u0131n\u0131 bula\u015f\u0131k &ccedil;i\u011f s&uuml;t ve s&uuml;t &uuml;r&uuml;nlerinin t&uuml;ketilmesidir. &Ouml;zellikle y&ouml;remizde genellikle koyun ve ke&ccedil;i s&uuml;t&uuml;nden yap\u0131lan peynirler hi&ccedil;bir \u0131s\u0131tma i\u015flemi uygulanmadan yap\u0131lmakta ve insanlar i&ccedil;in risk ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Ayr\u0131ca hasta hayvanlar at\u0131k yavru ve yavru zarlar\u0131 ile direk temasla da bula\u015fma olmaktad\u0131r. Do\u011frudan temasta sindirim sistemi ile bula\u015fma &ouml;n planda olmakta ayr\u0131ca hasarl\u0131 deriden ve solunum yolu ile de bula\u015fma s&ouml;z konusudur. Hayvan yeti\u015ftirenler, Veteriner Hekimler, Veteriner Sa\u011fl\u0131k Teknisyenleri, mezbaha ve laboratuvar &ccedil;al\u0131\u015fanlar\u0131 brucellosisin bula\u015fmas\u0131 a&ccedil;\u0131s\u0131ndan risk ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Et &ccedil;ok nadir bula\u015fma kayna\u011f\u0131d\u0131r. \u0130limizde Brucella hastal\u0131\u011f\u0131na kar\u015f\u0131 &ouml;zelikle yaz aylar\u0131nda a\u015f\u0131lama kampanyas\u0131 y&uuml;r&uuml;t&uuml;lmektedir.\n<\/p>\n<p>\nhttp:\/\/www.erzurum-tarim.gov.tr\/teknik\/brusella.htm<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Brucella grubu bakterilerin olu\u015fturdu\u011fu &ccedil;ift t\u0131rnakl\u0131 hayvanlarda yavru atmaya neden olan, hayvanlardan insanlara da bula\u015fabilen bir hastal\u0131kt\u0131r. Hayvanlarda neden oldu\u011fu yavru kayb\u0131, s&uuml;t verimi ve dam\u0131zl\u0131k de\u011fer kayb\u0131 ayr\u0131ca k\u0131s\u0131rl\u0131k gibi zararlar\u0131 nedeni ile hayvanlar\u0131n en &ouml;nemli hastal\u0131klar\u0131ndan kabul edilir. Hastal\u0131\u011f\u0131n &ccedil;abuk yay\u0131lmas\u0131 kontrol ve m&uuml;cadelesinin g&uuml;&ccedil;l&uuml;\u011f&uuml;, tedavisinin uzun zaman almas\u0131 ve masrafl\u0131 olmas\u0131 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[436],"tags":[],"fp_columnist":[],"class_list":["post-3672","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hayvancilik"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3672","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3672"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3672\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":171699,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3672\/revisions\/171699"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3672"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3672"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3672"},{"taxonomy":"fp_columnist","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/fp_columnist?post=3672"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}