Hakan KARABIYIK
\nZiraat Mühendisi
\n De\u011ferli çiftçilerimiz,
\n Topra\u011fa at\u0131lacak gübre miktar\u0131n\u0131 belirlemede mutlak surette toprak tahlilinin yap\u0131lmas\u0131 ve gübrelenmesinde bu tahlil sonuç yar\u0131na göre yap\u0131lmas\u0131nda büyük fayda vard\u0131r. Toprak analizi sonunda topra\u011fa fosforlu gübre vermek gerekiyorsa, fosforun tamam\u0131 ekim öncesinde veya esnas\u0131nda at\u0131lmal\u0131 ve topra\u011fa kar\u0131\u015fmas\u0131 sa\u011flanmal\u0131d\u0131r. Fosforlu gübrelerin topraktan y\u0131kanarak gitmesi söz konusu de\u011fildir. Yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalara göre, fosforlu gübrelerin topra\u011fa ekim esnas\u0131nda banda uygulanmas\u0131 \u015feklinde verilmesi gerekmektedir. Gübrenin banda verilmesiyle bu\u011fday\u0131n k\u0131\u015fa dayan\u0131kl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 art\u0131rmaktad\u0131r. Azot bu\u011fday\u0131n topraktan en fazla kald\u0131rd\u0131\u011f\u0131 besin maddesidir. Azotlu gübreler toprak bünyesinde y\u0131kanarak gitti\u011fi için her y\u0131l düzenli olarak verilmesi gerekmektedir.
\n Ülkemizde kullan\u0131lan kombine mibzerlerin büyük ço\u011funlu\u011funda gübre ve tohum, tohum yata\u011f\u0131na birlikte b\u0131rak\u0131lmaktad\u0131r. Bu uygulama özellikle nem yetersizli\u011fi olan bölgelerde tohuma zarar verebilmekte, çimlenme ve ç\u0131k\u0131\u015f\u0131 olumsuz yönde etkilemektedir. Bu aç\u0131dan hububat ekim mibzerlerinin gübreyi tohum alt\u0131na, banda uygulayacak \u015fekilde imal edilmesinde ülke ekonomisi aç\u0131s\u0131ndan da büyük yarar vard\u0131r. Kurak bölgelerde gübrenin tohumla birlikte verilme zorunlulu\u011fu var ise uygulanacak gübre miktar\u0131 k\u0131s\u0131lmal\u0131d\u0131r.
\n Ekimden sonra gübreleme esas itibariyle azot gübrelemesidir. Sulanan alanlarda ve fazla ya\u011f\u0131\u015f olan bölgelerde azot bölünerek verilmelidir. Azotun tamam\u0131n\u0131n ekimle beraber verilmesi yatmaya neden olabilir. Bitkilerin azot ihtiyac\u0131 göz önüne al\u0131narak en fazla dekara 3 kg. azot ekim esnas\u0131nda DAP (18-46), kompoze yada amonyum sülfat \u015feklinde banda verilmelidir.
\n Kalan azotun yar\u0131s\u0131 sulu \u015fartlarda erken ilkbahar ve karde\u015flenme döneminde üre gübresi, geri kalan yar\u0131s\u0131 ise sapa kalkma veya ba\u015fak olu\u015fturma döneminde amonyum nitrat %33 gübresi \u015feklinde üst gübresi olarak verilmelidir (*). Kuru \u015fartlarda ise kalan azotun tamam\u0131 erken ilkbaharda üre gübresi \u015feklinde verilmelidir (*). Kurak bölgelerde yeti\u015ftirilen bu\u011fdaylarda ise, gübre ya\u011fmurdan hemen önce toprak yüzeyi kuru iken verilmelidir. Böylece gübrenin verilmesinden sonra ya\u011facak ya\u011fmurla h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde kök bölgesine inmesi sa\u011flan\u0131r.
\n Potasyum Gübrelemesi: Ülkemiz topraklar\u0131 genel olarak potasyumca zengindir. Ayr\u0131ca potasyum verim, kalite yan\u0131nda azotun etkilerini de azalt\u0131r. Genel olarak potasyum gübrelemesi; azota benzer bir \u015fekilde veya tamam\u0131 ekim esnas\u0131nda banda yada karde\u015flenme, sapa kalkma dönemlerinden birinde yap\u0131labilir. Ancak bu\u011fday tar\u0131m\u0131 yap\u0131lan topraklar\u0131n büyük ço\u011funlu\u011fu bazik reaksiyonlu ve kireçli oldu\u011fu için kükürt elementi de sa\u011flad\u0131\u011f\u0131ndan potasyum sülfat tercih edilmelidir(*).
\n Ayr\u0131ca gene yap\u0131lacak olan toprak tahlilleri neticesinde bitkilerin geli\u015fme döneminde almak zorunda oldu\u011fu mikro besin elementlerinin de (demir, çinko, bak\u0131r, molibden, bor, mangan) gübre ile uygulanmas\u0131 gerekmektedir (verim ve kalite aç\u0131s\u0131ndan).
\n Mutlak surette toprak analizlerinin yap\u0131lmas\u0131 ve buna göre gübre uygulamas\u0131 yap\u0131lmas\u0131 \u015fartt\u0131r. Ancak gübre analizi yap\u0131lmadan ekim yap\u0131lacaksa bu\u011fday bitkisinin ihtiyac\u0131 olan saf besin maddesi a\u015fa\u011f\u0131ya ç\u0131kar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.
\n Suluda dekara; 14-16 kg. azot (N), 7-10 Kg. Fosfor (P2O5)
\n kuruda dekara ; 6-9 kg. azot (N), 5-7 kg fosfor (P2O5)
\n Ancak bu\u011fday çe\u015fitlerinin gübre istekleri de de\u011fi\u015fmekle birlikte, genel olarak ekmeklik bu\u011fdaya verilecek azot miktar\u0131 makarnal\u0131k bu\u011fdaya göre dekara 3-4 kg. daha az olmal\u0131d\u0131r.
\n Daha ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bilgi için Tar\u0131m \u0130l ve \u0130lçe Müdürlüklerimize müracaat ediniz. Internet adresimiz: konyatarim. com.
\n KAYNAK: Prof.Dr.Sait GEZG\u0130N S.Ü.Zir.Fak.Toprak Bölümü
\n (Konya Ticaret Borsas\u0131 Dergisi \u015eubat 2003 Y\u0131l: 6 Say\u0131: 14)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Hakan KARABIYIK Ziraat Mühendisi De\u011ferli çiftçilerimiz, Topra\u011fa at\u0131lacak gübre miktar\u0131n\u0131 belirlemede mutlak surette toprak tahlilinin yap\u0131lmas\u0131 ve gübrelenmesinde bu tahlil sonuç yar\u0131na göre yap\u0131lmas\u0131nda büyük fayda vard\u0131r. Toprak analizi sonunda topra\u011fa fosforlu gübre vermek gerekiyorsa, fosforun tamam\u0131 ekim öncesinde veya esnas\u0131nda at\u0131lmal\u0131 ve topra\u011fa kar\u0131\u015fmas\u0131 sa\u011flanmal\u0131d\u0131r. Fosforlu gübrelerin topraktan y\u0131kanarak gitmesi söz konusu de\u011fildir. […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[425],"tags":[],"fp_columnist":[],"class_list":["post-497","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-tarla-bitkileri"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/497","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=497"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/497\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":172870,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/497\/revisions\/172870"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=497"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=497"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=497"},{"taxonomy":"fp_columnist","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/fp_columnist?post=497"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}