{"id":5611,"date":"2008-01-01T20:07:00","date_gmt":"2008-01-01T20:07:00","guid":{"rendered":""},"modified":"2025-10-23T09:59:09","modified_gmt":"2025-10-23T09:59:09","slug":"2007-yili-tarimsal-degerlendirme-raporu-5611","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/2007-yili-tarimsal-degerlendirme-raporu-5611","title":{"rendered":"2007 YILI TARIMSAL DE\u011eERLEND\u0130RME RAPORU"},"content":{"rendered":"

\n1. 2007 YILINDA TEMEL TARIMSAL ÜRÜNLERDE ÖNEML\u0130 ÜRET\u0130M KAYBI YA\u015eANDI<\/strong>\n<\/p>\n

\n2007 y\u0131l\u0131nda temel tar\u0131msal ürünlerin üretiminde önemli bir dü\u015fme gözlenmi\u015ftir.
\nBu dü\u015fü\u015fün nedenlerini iki grupta ele alabiliriz:\n<\/p>\n

\nA-KURAKLIK<\/strong>\n<\/p>\n

\nTar\u0131m, 2007 y\u0131l\u0131nda kurakl\u0131ktan en fazla etkilenen sektör olmu\u015ftur. Tar\u0131msal üretimin do\u011fa ko\u015fullar\u0131na ba\u011fl\u0131 olu\u015fu bu etkiyi art\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Nitekim hükümet kurakl\u0131ktan zarar gören çiftçilere maddi yard\u0131m yap\u0131lmas\u0131 konusunda 4 Temmuz 2007 tarihinde bir Bakanlar Kurulu Karar\u0131 ç\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r.\n<\/p>\n

\n \n<\/p>\n

\nTar\u0131m ve Köyi\u015fleri Bakan\u0131 Say\u0131n Mehdi Eker, kurakl\u0131\u011f\u0131n bu y\u0131lki faturas\u0131n\u0131n 2.5-3 milyar YTL'yi buldu\u011funu belirtmektedir. Bakanl\u0131\u011f\u0131n resmi rakamlar\u0131na göre 435 bin çiftçi kurakl\u0131ktan yo\u011fun olarak zarar görmü\u015ftür.\n<\/p>\n

\n            Ya\u015fanan kurakl\u0131ktan zarar gören ürünlerin ba\u015f\u0131nda, serin iklim tah\u0131llar\u0131 olarak adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131z bu\u011fday,arpa, çavdar ve yulaf gelmektedir. Yine ayçiçe\u011fi,m\u0131s\u0131r,incir,elma, karpuz en çok zarar gören ürünlerdendir. Narenciye a\u015f\u0131r\u0131 s\u0131caklardan meyve dökülmesi ve yan\u0131k zarar\u0131 ya\u015famaktad\u0131r.\n<\/p>\n

\n            Türkiye'de ekili alanlar\u0131n ¾ ünde tah\u0131l ürünleri üretilmektedir. Tah\u0131llar y\u0131ll\u0131k ya\u011f\u0131\u015f\u0131 450 mm olan alanlarda ilave bir sulama yap\u0131lmaks\u0131z\u0131n yeti\u015ftirilebilirler. Ya\u011f\u0131\u015f rejiminde ortaya ç\u0131kan normal d\u0131\u015f\u0131 geli\u015fmeler verim üzerinde önemli etki yapar. Tah\u0131llar ekimi takiben çimlenme-karde\u015flenme ve sapa kalkma dönemlerinde dü\u015fük s\u0131cakl\u0131k, kapal\u0131 ve nemli günler isterler. Tah\u0131llar iklim isteklerini yeteri oranda kar\u015f\u0131layamad\u0131klar\u0131 takdirde ciddi üretim ve verim sorunu ya\u015farlar.\n<\/p>\n

\n            Kurakl\u0131k nedeniyle Türkiye genelinde bu\u011fdayda üretim kayb\u0131 ortalama % 20 olmu\u015ftur. Son y\u0131llarda ortalama 20 milyon ton olan bu\u011fday üretimimiz bu zarar oran\u0131yla 2007 y\u0131l\u0131nda 16 milyona dü\u015fmü\u015f bulunmaktad\u0131r. Tüketim ve tohumluk olarak y\u0131ll\u0131k yakla\u015f\u0131k 18 milyon ton olan bu\u011fday ihtiyac\u0131m\u0131z\u0131 bu y\u0131l kar\u015f\u0131layamayacak duruma gelmi\u015f bulunuyoruz.\n<\/p>\n

\n            Bu geli\u015fme üretim sezonu içinde de öngörüldü\u011fü için bu\u011fday ithalat\u0131 kaç\u0131n\u0131lmaz olmu\u015ftur  Bu\u011fday\u0131 girdi olarak kullanan i\u015fletmeler ürettikleri ürünlere birbiri arkas\u0131na zam yapmaktad\u0131r. Bu arada yap\u0131lan zamlar genellikle spekülatif bir özellik de ta\u015f\u0131makta ve bu\u011fday fiyatlar\u0131ndaki art\u0131\u015f\u0131n çok üzerinde olabilmektedir. Özellikle, ekmek söz konusu oldu\u011funda, ekmek maliyeti içindeki bu\u011fday maliyeti oran\u0131 dikkate al\u0131narak zam talepleri de\u011ferlendirilmelidir.\n<\/p>\n

\n            Bundan önceki y\u0131llar kendine yetecek miktardan fazla bu\u011fday üretimi yapan ülkemiz bu y\u0131l ve kurak geçmesi beklenen önümüzdeki y\u0131llarda da bu\u011fday ihtiyac\u0131n\u0131n bir bölümünü ithalatla kar\u015f\u0131lamak zorunda kalacakt\u0131r. Özellikle bu\u011fday üretiminin önemli bir ço\u011funlu\u011funu gerçekle\u015ftiren Konya, Ankara gibi \u0130ç Anadolu Bölgesindeki illerde kurakl\u0131k zarar\u0131n\u0131n % 40'lar\u0131 a\u015fmas\u0131 kurak geçmesi beklenen önümüzdeki y\u0131llar için endi\u015feyi daha da art\u0131rmaktad\u0131r. Ku\u015fkusuz bu durum kurakl\u0131\u011f\u0131n çok etkiledi\u011fi di\u011fer ürünler için de geçerli olacakt\u0131r. Örne\u011fin Ayçiçe\u011finin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 kurakl\u0131k zarar\u0131 nedeniyle hem ayçiçe\u011fi tohumunda hem de ayçiçe\u011fi ya\u011f\u0131nda önemli fiyat art\u0131\u015flar\u0131 meydana gelmi\u015ftir.\n<\/p>\n

\n             Hükümet 2007 y\u0131l\u0131nda ya\u015fanan kurakl\u0131kla ilgili olarak ilk olarak 4 Temmuz 2007'de kurakl\u0131ktan zarar gören çiftçilere yard\u0131m yap\u0131lmas\u0131n\u0131 düzenleyen bir Bakanlar kurulu Karar\u0131 ç\u0131karm\u0131\u015f, arkas\u0131ndan kurakl\u0131\u011f\u0131n kal\u0131c\u0131 oldu\u011fundan hareketle 8 temmuz 2008 tarihinde ikinci bir Bakanlar Kurulu Karar\u0131 ç\u0131kararak bundan sonra da ya\u015fanmas\u0131 muhtemel kurakl\u0131ktan dolay\u0131 kurakl\u0131\u011f\u0131n etkisini azaltmak ve al\u0131nacak tedbirleri belirlemek amac\u0131yla kamu sorumlulu\u011fu alacak \u015fekilde bir çal\u0131\u015fmay\u0131 ba\u015flatm\u0131\u015ft\u0131r.\n<\/p>\n

\n             Hükümetin ç\u0131karm\u0131\u015f oldu\u011fu ilk Bakanlar Kurulu karar\u0131n\u0131n kurakl\u0131ktan dolay\u0131 yap\u0131lacak yard\u0131m\u0131 40 il ve 4 ürünle (bu\u011fday, arpa, fi\u011f ve korunga) s\u0131n\u0131rland\u0131rm\u0131\u015f olmas\u0131, ya\u015fanan kurakl\u0131\u011f\u0131n boyutlar\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda yetersiz kalm\u0131\u015ft\u0131r. Halbuki yap\u0131lan çal\u0131\u015fmalar göstermi\u015ftir ki bu dört ürünün d\u0131\u015f\u0131nda özellikle ayçiçe\u011fi, pamuk, m\u0131s\u0131r, sebzeler, incir ba\u015fta olmak üzere baz\u0131 meyveler de kurakl\u0131ktan fazlaca etkilenmi\u015f ve ciddi verim dü\u015fmeleri ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu yüzden ortaya ç\u0131kan bu eksiklikleri de kar\u015f\u0131layacak biçimde 2007 y\u0131l\u0131 için \u0130lgili Bakanlar kurulu karar\u0131 yenilenerek kapsam\u0131 geni\u015fletilmek suretiyle ortaya ç\u0131kan adaletsizlik giderilmelidir. \n<\/p>\n

\n            Ya\u015fan\u0131lan iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi süreci de dikkate al\u0131narak ortaya ç\u0131kmas\u0131 muhtemel kurakl\u0131k ve sel gibi do\u011fal afetlerin risk kapsam\u0131na dahil edilerek, Tar\u0131m Sigortalar\u0131na dahil edilmesi bu alanda ya\u015fanacak ma\u011fduriyetleri ortadan kald\u0131racakt\u0131r.\n<\/p>\n

\n            Yine kurakl\u0131k, don, sel gibi do\u011fal afetlerden zarar gören muhtaç çiftçilere tohumluk yard\u0131m\u0131 yap\u0131lmas\u0131n\u0131 düzenleyen 5254 say\u0131l\u0131 yasan\u0131n tar\u0131m sigortalar\u0131 yasas\u0131n\u0131n ç\u0131kar\u0131laca\u011f\u0131 gerekçesiyle daha önceden yürürlükten kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131, 2090 say\u0131l\u0131 yasan\u0131ndan faydalanma ko\u015fullar\u0131n\u0131n a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 nedeniyle kurakl\u0131ktan zarar gören çiftçilerimizin bu zararlar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131nda etkili bir yasal düzenleme yoktur. Bu ihtiyac\u0131n bir an önce giderilmesi gerekmektedir. 2090 say\u0131l\u0131 tasa kurakl\u0131\u011f\u0131 da kapsayacak \u015fekilde ve yararlanma ko\u015fullar\u0131 kolayla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f olarak yeniden düzenlenmesi bu alandaki bo\u015flu\u011fu dolduracakt\u0131r.\n<\/p>\n

\nB-EKONOM\u0130K GÜÇLÜKLER<\/strong>\n<\/p>\n

\n \n<\/p>\n

\n \n<\/p>\n

\nTar\u0131m ürünleri, üretim ko\u015fullar\u0131n\u0131n do\u011fal ko\u015fullardan etkilenmesi, stratejik önemleri ve beslenme aç\u0131s\u0131ndan ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131 önem nedeniyle dünyan\u0131n her yerinde destekleme kapsam\u0131na al\u0131nm\u0131\u015flard\u0131r.
\nTürkiye'de de tar\u0131m ürünleri destekleme kapsam\u0131nda olmakla birlikte, özellikle son y\u0131llarda uygulamaya konulan IMF önlemleri nedeniyle bu kapsam son derece daralt\u0131lm\u0131\u015f bulunmaktad\u0131r.\n<\/p>\n

\nTürkiye'de halen desteklemenin temel biçimini DGD olu\u015fturmaktad\u0131r.\n<\/p>\n

\nDo\u011frudan Gelir Deste\u011fi (DGD), esas olarak tar\u0131mda a\u015f\u0131r\u0131 üretimi engellemek amac\u0131yla geli\u015ftirilmi\u015f bir destek sistemidir. Bat\u0131l\u0131 ülkelerde, bir dönem tar\u0131m ürünleri aç\u0131\u011f\u0131n\u0131 kapatmak için uygulanm\u0131\u015f olan üretim destekleri, a\u015f\u0131r\u0131 bir üretime yol aç\u0131nca, bu ülkeler, söz konusu a\u015f\u0131r\u0131 üretimin yol açt\u0131\u011f\u0131 uluslararas\u0131 piyasalarda fiyatlar\u0131n ve kar oranlar\u0131n\u0131n dü\u015fmesi, stoklama maliyetlerinin artmas\u0131 gibi sorunlardan yola ç\u0131karak DGD'yi geli\u015ftirmi\u015flerdir. Bu sistemde destek üretime de\u011fil, topr\u011fa verilmekte, böylece, çiftçi a\u015f\u0131r\u0131 üretilen bir ürünü ekmedi\u011fi takdirde bile destekten faydalanabilmektedir.\n<\/p>\n

\nTürkiye'de DGD, esasta Tar\u0131m Reformu ad\u0131 alt\u0131nda 1999 y\u0131l\u0131ndan bu yana uygulanmakta olan IMF patentli politikalar\u0131n bir uzant\u0131s\u0131 olarak uygulamaya konulmu\u015ftur. Amaç, tar\u0131ma yap\u0131lan sübvansiyonlar\u0131n kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ko\u015fullarda bu deste\u011fi bir tür sosyal yard\u0131m olarak kullanmak ve tepkileri azaltmak yönündeydi. Nitekim, 1999-2002 aras\u0131nda, tar\u0131msal desteklerdeki kesintiler 5.5 milyar dolar\u0131 bulmu\u015ftur. Ayn\u0131 dönemde tar\u0131msal destekler, GSMH'n\u0131n yüzde 2.3'ü oran\u0131nda azalt\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Sübvansiyon kesintilerinin yar\u0131dan fazlas\u0131n\u0131, devlet taraf\u0131ndan finanse edilen ürün al\u0131mlar\u0131nda sa\u011flanan 3.1 milyar dolarl\u0131k indirimden olu\u015fmaktad\u0131r. Gübre sübvansiyonunda da 300 milyon dolarl\u0131k kesinti yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.\n<\/p>\n

\nBuna kar\u015f\u0131l\u0131k,  reform dönemi süresince net tar\u0131msal gelirin gayrisafi tar\u0131msal gelire oran\u0131 de\u011ferlendirildi\u011finde, DGD ödemelerinin, çiftçilerin u\u011frad\u0131\u011f\u0131 gelir kayb\u0131n\u0131n ancak yüzde 40'\u0131n\u0131 telafi etti\u011fini göstermektedir.\n<\/p>\n

\nTürkiye'de 2007 y\u0131l\u0131nda bütçeden tar\u0131ma ayr\u0131lan kaynaklar\u0131n toplam\u0131 5.2 milyar YTL'dir. Bu rakam bütçenin yakla\u015f\u0131k yüzde 2.5'ini GSMH'nin ise yakla\u015f\u0131k yüzde 1'ini olu\u015fturmaktad\u0131r. Üyesi olmay\u0131 hedefledi\u011fimiz AB'de, toplam bütçenin yüzde 40'\u0131n\u0131n tar\u0131m desteklerine ayr\u0131ld\u0131\u011f\u0131 dü\u015fünülürse, bu oranlar\u0131n yetersizli\u011fi daha aç\u0131k anla\u015f\u0131l\u0131r.\n<\/p>\n

\n \n<\/p>\n

\nSONUÇ:<\/strong>\n<\/p>\n

\n            Türk tar\u0131m\u0131 gerek küresel \u0131s\u0131nmaya ba\u011fl\u0131 dengesiz iklim ko\u015fullar\u0131, gerekse ürün fiyatlar\u0131n\u0131n dü\u015fük, girdi fiyatlar\u0131n\u0131n pahal\u0131 olmas\u0131 nedeniyle üretim aç\u0131s\u0131ndan bir dar bo\u011faz içine girmi\u015f bulunmaktad\u0131r.\n<\/p>\n

\nBu dar bo\u011faz, tar\u0131m\u0131n 2007 y\u0131l\u0131nda küçülmesi ve önemli tar\u0131m ürünlerinde görülen rekolte kayb\u0131n\u0131n ba\u015fl\u0131ca sorumlusudur.   \n<\/p>\n

\nNitekim, gayri safi milli has\u0131lada (GSMH) y\u0131l\u0131n üçüncü çeyre\u011finde geçen y\u0131l\u0131n ayn\u0131 dönemine göre yüzde 2 büyüme tar\u0131mda yüzde 7.8'lik küçülme görülmü\u015ftür. Tar\u0131mdaki küçülme nedeniyle kesintisiz büyüme rekoru 23 çeyre\u011fe ula\u015fmakla birlikte son 22 çeyre\u011fin en dü\u015fük oranl\u0131 büyümesi kaydedilmi\u015ftir. Tümünde yüzde 5 büyüme hedeflenen bu y\u0131l\u0131n ilk dokuz ayl\u0131k döneminde GSMH büyüme oran\u0131 yüzde 4 olarak gerçekle\u015fmi\u015ftir.\n<\/p>\n

\nTar\u0131m sektörü ilk çeyrekteki yüzde 2.9'luk büyümenin ard\u0131ndan, ikinci çeyrekte yüzde 2.1 üçüncü çeyrekte yüzde 7.8 küçülmü\u015ftür. Böylece tar\u0131m sektöründe Ocak-Eylül döneminde geçen y\u0131l\u0131n ayn\u0131 dönemine göre yüzde 5.6'l\u0131k bir küçülme ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131r. Her zaman oldu\u011fu gibi, y\u0131l sonu revizyonu ad\u0131 alt\u0131nda büyüme rakamlar\u0131yla oynansa da, bu durum art\u0131k kamuoyunu tatmin etmemektedir ve y\u0131l sonu rakamlar\u0131n\u0131n "hormonlu" oldu\u011fu yolundaki inanç yayg\u0131nla\u015fmaktad\u0131r.\n<\/p>\n

\n \n<\/p>\n

\n             Nitekim, yine TÜ\u0130K'in verdi\u011fi üretim rakamlar\u0131na göre, 2007 y\u0131l\u0131n\u0131n tümündeki bitkisel üretim miktar\u0131, bu y\u0131l, geçen y\u0131la göre tah\u0131llarda yüzde 14,4, sebzelerde yüzde 2,7 ve meyvelerde yüzde 3,9 dü\u015fmü\u015f bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n

Buna göre, bu\u011fday üretimi yüzde 13,3 dü\u015fü\u015fle 17,3 milyon ton, arpa üretimi yüzde 22,4 dü\u015fü\u015fle 7,4 milyon ton, çeltik üretimi yüzde 4,6 dü\u015fü\u015fle 664 bin ton ve dane m\u0131s\u0131r üretimi yüzde 3,2 dü\u015fü\u015fle yakla\u015f\u0131k 3,7 milyon ton olarak belirlenmi\u015ftir.
\n               Baklagil ürünlerinin hemen hepsinde azal\u0131\u015f gözlenirken, önemli ürünlerden fasulyede yüzde 18,2, nohutta yüzde 7,2, k\u0131rm\u0131z\u0131 mercimekte yüzde 9,1 ve ye\u015fil mercimekte yüzde 23,3 oran\u0131nda azal\u0131\u015f görülmü\u015ftür.
\n               Yumru bitkilerden patateste ise üretim miktar\u0131n\u0131n yüzde 5,6 oran\u0131nda azal\u0131\u015fla yakla\u015f\u0131k 4,1 milyon ton olarak gerçekle\u015fmesi beklenmektedir.
\n               Ayçiçe\u011fi üretiminin bu y\u0131l geçen y\u0131la göre yüzde 22,8 oran\u0131nda azalarak yakla\u015f\u0131k 863 bin ton olmas\u0131 öngörülmektedir.
\n               Tahminlere göre üretim \u015feker pancar\u0131 üretimindeki azalma yüzde 10,9 olmu\u015f ve üretim yakla\u015f\u0131k 12,9 milyon ton olarak gerçekle\u015fmi\u015ftir.\n<\/p>\n

\nKütlü pamukta üretim yüzde 10,5 azalarak yakla\u015f\u0131k 2,2 milyon ton olmu\u015ftur.
\n               Üretim azalmas\u0131 sebze üretiminde de gözlenmektedir. TÜ\u0130K'e göre, 2007 y\u0131l\u0131n\u0131n ikinci tahmininde sebze ürünleri üretim miktar\u0131nda geçen y\u0131la göre yüzde 2,7 dü\u015fü\u015fle yakla\u015f\u0131k 25 milyon ton olarak öngörülmü\u015ftür.
\n               Sebzeler grubunun önemli ürünlerinden domateste yüzde 0,1, h\u0131yarda yüzde 5,0, kavunda yüzde 7,7, karpuzda yüzde 4,1, sak\u0131z kaba\u011f\u0131nda yüzde 7,7, patl\u0131canda yüzde 6,6, p\u0131rasada yüzde 23,2, fasulyede 11,2, sivri biberde yüzde 6,9, dolmal\u0131k biberde yüzde 10,4, salçal\u0131k biberde yüzde 6,2, ba\u015f lahanada yüzde 9,0 ve \u0131spanakta yüzde 3,5 oran\u0131nda azal\u0131\u015f görülmü\u015ftür. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k yaln\u0131zca kuru so\u011fanda yüzde 3,4, havuçta yüzde 27,5 oran\u0131nda art\u0131\u015f gözlenmi\u015ftir.
\n               Meyve ürünlerinin üretim miktar\u0131n\u0131n geçen y\u0131la göre yüzde 3,9 azalarak yakla\u015f\u0131k 14 milyon ton olarak gerçekle\u015fmesi beklenmektedir. Meyvede üretim azalmas\u0131 en çok turunçgillerde görülmü\u015ftür. Azalma, portakalda yüzde 6,2, mandalinada yüzde 9,0, limonda yüzde 1,7, sert kabuklu meyvelerden f\u0131nd\u0131kda yüzde 19,8, antep f\u0131st\u0131\u011f\u0131nda yüzde 33,1 oran\u0131ndad\u0131r.\n<\/p>\n

\n               Zeytin üretiminde ise yüzde 34,8 oran\u0131nda azal\u0131\u015f olaca\u011f\u0131 tahmin edilmektedir.
\nYine üzüm üretiminde yüzde 9,7, incir üretiminde yüzde 26,0 oran\u0131nda azalma görülmü\u015ftür.
\nYa\u015f çay üretiminin bir önceki y\u0131la göre yüzde 1,0 azalarak yakla\u015f\u0131k 1 milyon ton olaca\u011f\u0131 tahmin ediliyor.\n<\/p>\n

\n \n<\/p>\n

\n2. 2007 YILINDA TARIM KES\u0130M\u0130NDE YOKSULLUK VE \u0130\u015eS\u0130ZL\u0130K ARTTI<\/strong>\n<\/p>\n

\n \n<\/p>\n

\n            Yukar\u0131da aktard\u0131\u011f\u0131m\u0131z olgular ve rakamlar da aç\u0131kça göstermektedir ki, 2007 y\u0131l\u0131nda tar\u0131m alan\u0131nda küçülmeye ba\u011fl\u0131 bir gelir azalmas\u0131 olmu\u015f yoksulluk ve tar\u0131m\u0131 terk e\u011filimi artm\u0131\u015ft\u0131r.\n<\/p>\n

\nÜretim azalmas\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda ithalat\u0131n artmas\u0131, gümrük vergilerinin azalt\u0131lmas\u0131 gibi önlemler ise bu e\u011filimi daha da art\u0131rmaktad\u0131r. Nitekim, 2007 y\u0131l\u0131nda bu\u011fday, arpa, m\u0131s\u0131r ve daha birçok hububat ürününde gümrük vergileri, yüzde 60-130 düzeyinden yüzde 5-8'lere dü\u015fürülmü\u015ftür.\n<\/p>\n

\n \n<\/p>\n

\n            2007'nin bir di\u011fer özelli\u011fi olan tar\u0131msal kredilerdeki art\u0131\u015f ve özel bankalar\u0131n tar\u0131m kredilerine yönelmesi olumlu bir geli\u015fme olmakla birlikte, tar\u0131m kesimindeki yoksulla\u015fman\u0131n devam etmesi durumunda küçük ve orta üretici düzleminde kredi borçlar\u0131n\u0131n da bir süre sonra soruna dönü\u015fmesi kaç\u0131n\u0131lmaz görünmektedir.\n<\/p>\n

\nYoksullukla ilgili 2007 rakamlar\u0131 henüz aç\u0131klanmam\u0131\u015f olmakla beraber, gecti\u011fimiz y\u0131llardaki rakamlar temel al\u0131narak yap\u0131lacak bir analiz, k\u0131rsal alandaki yoksulla\u015fman\u0131n artma e\u011filimini aç\u0131kça göstermektedir.\n<\/p>\n

\n \n<\/p>\n

\nYOKSULLUK SINIRI YÖNTEMLER\u0130NE GÖRE FERT YOKSULLUK ORANLARI<\/strong>\n<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n
\n

\n\t\t\tYÖNTEMLER<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\tFERT YOKSULLUK ORANI(%)<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

\n\t\t\tTÜRK\u0130YE<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\tKENT<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\tKIR<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

\n\t\t\t2002<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t2003<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t2004<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t2005<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t2002<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t2003<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t2004<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t2005<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t2002<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t2003<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t2004<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t2005<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

\n\t\t\tGIDA YOKSULLU\u011eU
\n\t\t\tAÇLIK<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t1,35<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t1,29<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t1,29<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t0,87<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t0,92<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t0,74<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t0,62<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t0,64<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t2,01<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t2,15<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t2,36<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t1,24<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

\n\t\t\tYOKSULLUK
\n\t\t\t(GIDA+GIDA DI\u015eI)<\/span><\/strong>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t26,96<\/span><\/strong>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t28,1<\/span><\/strong>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t25,6<\/span><\/strong>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t20,5<\/span><\/strong>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t21,95<\/span><\/strong>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t22,3<\/span><\/strong>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t16,57<\/span><\/strong>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t12,8<\/span><\/strong>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t34,48<\/span><\/strong>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t37,13<\/span><\/strong>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t39,97<\/span><\/strong>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t32,95<\/span><\/strong>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

\n\t\t\tK\u0130\u015e\u0130 BA\u015eINA GÜNLÜK
\n\t\t\t 1$'IN ALTI(1)<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t0,2<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t0,01<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t0,02<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t0,01<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t0,03<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t0,01<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t0,01<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t0<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t0,46<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t0,01<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t0,02<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t0,04<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

\n\t\t\tK\u0130\u015e\u0130 BA\u015eINA GÜNLÜK
\n\t\t\t2,15$'IN ALTI(1)<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t3,04<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t2,39<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t2,49<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t1,55<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t2,37<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t1,54<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t1,23<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t0,97<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t4,06<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t3,71<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t4,51<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t2,49<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

\n\t\t\tK\u0130\u015e\u0130 BA\u015eINA GÜNLÜK
\n\t\t\t 4,3$'IN ALTI(1)<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t30,3<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t23,8<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t20,89<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t16,36<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t24,62<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t18,3<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t13,51<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t10,1<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t38,82<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t32,18<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t32,62<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t26,59<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

\n\t\t\tGÖREL\u0130 YOKSULLUK<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t14,74<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t15,5<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t14,18<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t16,16<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t11,33<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t11,3<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t8,34<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t9,89<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t19,86<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t22,08<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t23,48<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n

\n

\n\t\t\t26,35<\/span>\n\t\t\t<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

\n \n<\/p>\n

\nKAYNAK: TÜ\u0130K<\/span>\n<\/p>\n

\nBu tablonun da gösterdi\u011fi gibi 2000 y\u0131l\u0131nda IMF program\u0131n\u0131n uygulamaya konmas\u0131 ve ard\u0131ndan 2001 krizi Türkiye'de yoksullu\u011fu zirveye ç\u0131karm\u0131\u015f, 2003 y\u0131l\u0131ndan itibaren yoksulluk oranlar\u0131nda nispi bir azalma görülmü\u015ftür. Ancak burada dikkati çeken k\u0131rsal alanda yoksulluk oran\u0131n\u0131n 2004'e kadar artarak devam etmesi ve kentsel yoksulluk oran\u0131n\u0131n g\u0131da yoksullu\u011funda yakla\u015f\u0131k iki kat\u0131, genel yoksullukta iki kat\u0131ndan daha fazla bir oranda olmas\u0131d\u0131r.<\/span>\n<\/p>\n

\n \n<\/p>\n

\nTar\u0131m alan\u0131ndaki i\u015fsizli\u011fe ili\u015fkin rakamlar istatistiklerde dü\u015fük görünse de bunun en büyük nedeni tar\u0131m alan\u0131nda i\u015fini, üretim imkanlar\u0131n\u0131 yitiren kesimin kentlere göç etmesidir. <\/span>\n<\/p>\n

\n
\n<\/span> \n<\/p>\n

\n3. 2007 YILINDA TOPRAKLARIN PARÇALANMASI SORUNUNA KAR\u015eI ÇALI\u015eMALAR GÜNDEME GELD\u0130<\/span><\/strong>\n<\/p>\n

\n \n<\/p>\n

\n2007 y\u0131l\u0131nda, miras hukukunda yap\u0131lacak yeni düzenlemeyle, tar\u0131m arazilerinin Toprak Koruma ve Arazi Kullan\u0131m\u0131 Kanunu'nda belirlenen parsel büyüklüklerinin daha alt\u0131nda bölünmesinin engellenmesi çal\u0131\u015fmalar\u0131 ba\u015flat\u0131ld\u0131. Bu çal\u0131\u015fma, tar\u0131msal yap\u0131m\u0131z\u0131n en büyük sorunlar\u0131ndan birine çözüm bulunmas\u0131na katk\u0131 aç\u0131s\u0131ndan önemli bir geli\u015fmedir.\n<\/p>\n

\n
\n            Tar\u0131m Bakanl\u0131\u011f\u0131 verilerine göre, ülkemizde 22 milyon parsel tar\u0131m arazisinde 3 milyon 100 bin i\u015fletme bulunuyor. Bu da her i\u015fletmenin ortalama 7 parça araziden olu\u015ftu\u011funu ortaya koyuyor. Günümüz tar\u0131m i\u015fletmecili\u011finde çok özel baz\u0131 bahçe ürünleri ve serac\u0131l\u0131k d\u0131\u015f\u0131nda bu kadar küçük ve parçal\u0131 i\u015fletmelerde modern bir i\u015fletmecilik yap\u0131lmas\u0131 mümkün de\u011fildir.\n<\/p>\n

\n
\n            Türkiye'de i\u015flenebilir tar\u0131m arazileri 1980-90 aras\u0131nda tümüyle i\u015fletmeye aç\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. O zamandan bu yana, kentle\u015fme nedeniyle baz\u0131 tar\u0131m arazilerinin yitirilmesi ve a\u015f\u0131r\u0131 parçalanma nedeniyle ekonomik olmaktan ç\u0131kan küçük toprak parçalar\u0131n\u0131n ekilmemesi nedeniyle ekilen arazi miktar\u0131 azalm\u0131\u015ft\u0131r.\n<\/p>\n

\n \n<\/p>\n

\n            Arazi parçalanmas\u0131 sorunu, genel olarak Türkiye'de arazi da\u011f\u0131l\u0131m\u0131ndaki büyük e\u015fitsizli\u011fin bir parças\u0131d\u0131r. Öyle ki, günümüzde 5 hektardan küçük 2 milyon civar\u0131nda i\u015fletmenin (i\u015fletmelerin yüzde 65'i) i\u015fledi\u011fi alan 20 hektardan büyük 175 bin i\u015fletmenin (i\u015fletmelerin yüzde 5'i) i\u015fledi\u011fi alan\u0131n üçte ikisi civar\u0131ndad\u0131r.\n<\/p>\n

\n \n<\/p>\n

\n            Tar\u0131msal i\u015fletmelerdeki arazi parças\u0131 say\u0131s\u0131na bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ortaya ç\u0131kan tablo da arazi toplula\u015fma sürecinin kendili\u011finden bir biçimde de olsa zaman içinde gerçekle\u015fti\u011fini ortaya koymaktad\u0131r. Nitekim, 10'un üzerinde arazi parças\u0131ndan olu\u015fan i\u015fletme say\u0131s\u0131 1991-2004 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda 587.000'den (toplam i\u015fletmelerin yüzde 14'ü) 214.000'e (toplam i\u015fletmelerin yüzde 7'si) dü\u015fmü\u015ftür. Bunda bölünemez arazi büyüklü\u011fünün 10 dekardan 20 dekara ç\u0131kar\u0131lmas\u0131 da bir rol oynam\u0131\u015ft\u0131r.\n<\/p>\n

\n            Bu kendili\u011finden ya\u015fanan toplula\u015fma sürecinin önemli bir mahzuru küçük üreticilerin tümüyle üretimden d\u0131\u015flanmalar\u0131 ve toprak da\u011f\u0131l\u0131m\u0131ndaki e\u015fitsizli\u011fin büyümesidir. Her ne kadar Türkiye'de genel olarak i\u015fletme büyüklükleri geli\u015fmi\u015f ülkelerle, örne\u011fin AB ülkeleriyle k\u0131yasland\u0131\u011f\u0131nda (Bkz. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

1. 2007 YILINDA TEMEL TARIMSAL ÜRÜNLERDE ÖNEML\u0130 ÜRET\u0130M KAYBI YA\u015eANDI 2007 y\u0131l\u0131nda temel tar\u0131msal ürünlerin üretiminde önemli bir dü\u015fme gözlenmi\u015ftir. Bu dü\u015fü\u015fün nedenlerini iki grupta ele alabiliriz: A-KURAKLIK Tar\u0131m, 2007 y\u0131l\u0131nda kurakl\u0131ktan en fazla etkilenen sektör olmu\u015ftur. Tar\u0131msal üretimin do\u011fa ko\u015fullar\u0131na ba\u011fl\u0131 olu\u015fu bu etkiyi art\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Nitekim hükümet kurakl\u0131ktan zarar gören çiftçilere maddi yard\u0131m yap\u0131lmas\u0131 […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[426],"tags":[],"fp_columnist":[],"class_list":["post-5611","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-temel-tarimsal-bilgiler-ortak-konular"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5611","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5611"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5611\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":171104,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5611\/revisions\/171104"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5611"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5611"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5611"},{"taxonomy":"fp_columnist","embeddable":true,"href":"https:\/\/gardensel.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/fp_columnist?post=5611"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}