Meyve a\u011façlar\u0131n\u0131n yapraklar\u0131n\u0131 döktükten sonra belirli baz\u0131 dü\u015fük s\u0131cakl\u0131\u011fa maruz kalarak ilkbaharda tekrar faaliyetlerine ba\u015flamalar\u0131na k\u0131\u015f dinlenmesi denir.
\n Bu dinlenme olmadan meyve a\u011façlar\u0131 ilkbaharda çiçek açmazlar, dolay\u0131s\u0131yla meyve veremezler.
\n Bu dü\u015fük s\u0131cakl\u0131k meyve a\u011façlar\u0131 için hem faydal\u0131 hem de zorunludur.
\n K\u0131\u015f dinlenmesini iki k\u0131sma ay\u0131rarak incelemek yerinde olur.
\n Bunlar:
\n 1) Zorunlu(mecburi) k\u0131\u015f dinlenmesi
\n 2) Zorunsuz(ihtiyari) k\u0131\u015f dinlenmesi<\/p>\n
1- Zorunlu(mecburi) k\u0131\u015f dinlenmesi:
\n Meyve a\u011façlar\u0131n\u0131n çiçek ve yaprak tomurcuklar\u0131 açabilmeleri için mutlak ihtiyaç duyduklar\u0131 dinlenmeye zorunlu k\u0131\u015f dinlenmese denir.
\n 2- \u0130htiyari k\u0131\u015f dinlenmesi:
\n Mecburi k\u0131\u015f dinlenmesi bittikten sonra d\u0131\u015f \u015fartlar\u0131n uygun olmamas\u0131 nedeniyle a\u011façlar\u0131n dinlenmede kalmas\u0131na zorunsuz(ihtiyari)k\u0131\u015f dinlenmesi denir.
\n Baz\u0131 tohumlar\u0131nda k\u0131\u015f dinlenmesine ihtiyac\u0131 oldu\u011fundan söz etmek mümkündür
\n Yap\u0131lan çe\u015fitli çal\u0131\u015fmalarda k\u0131\u015f dinlenmesi için kabul edilmi\u015f s\u0131cakl\u0131k derecesi a\u011façlar\u0131 +7 derecenin alt\u0131nda geçirdikleri saatler toplam\u0131 dinlenmeyi temin eder.+7 derecenin üstünde k\u0131\u015f dinlenmesi meydana gelmez.
\n Meyve türlerinin k\u0131\u015f dinlenme ihtiyaçlar\u0131 ayn\u0131 de\u011fildir. Hatta ayn\u0131 tür içindeki çe\u015fitlerde k\u0131\u015f dinlenmesi bak\u0131m\u0131ndan farkl\u0131l\u0131klar gösterirler.
\n Mesela kay\u0131s\u0131da bu dinlenme ihtiyac\u0131 600 saat ile 1600 saat aras\u0131nda de\u011fi\u015fmektedir. Bu demektirki a\u011façlar yapraklar\u0131n\u0131 döktükten sonra +7 derecenin alt\u0131nda geçen saatler toplam\u0131 600-1600 olmal\u0131d\u0131r.
\n Bir a\u011fc\u0131n kuzeye bakan taraf\u0131yla güneye bakan taraf\u0131 aras\u0131nda da k\u0131\u015f dinlenmesi bak\u0131m\u0131ndan farkl\u0131l\u0131klar vard\u0131r. K\u0131\u015f dinlenmesi ihtiyac\u0131 kesin bir saat rakam\u0131 olarak verilemez. Ancak s\u0131n\u0131rl\u0131 olarak verilebilir.+7 derecenin alt\u0131nda olan saatler toplam\u0131 1200-1500 saattir.
\n K\u0131\u015f dinlenmesi için saat olarak kesin bir rakam verilememesi ve bunun belirli s\u0131n\u0131rlar içinde belirtilmesinin sebebi \u015funlard\u0131r:
\n Çe\u015fitten, bulutlu geçen günlerin az veya çok olmas\u0131ndan(Bulutlu günler çoksa k\u0131\u015f dinlenmesi çabuk kar\u015f\u0131lan\u0131r). So\u011fuk geçen günlerin kesintili veya kesintisiz devam etmesindendir.(So\u011fuk günler kesintisiz devam eriyorsa k\u0131\u015f dinlenmesi daha etkilidir.)
\n K\u0131\u015f dinlenmesi ihtiyac\u0131n\u0131 etkileyen di\u011fer faktörler de \u015funlard\u0131r:
\n a) Devaml\u0131 so\u011fuk rüzgalar
\n b) Yön
\n c) Devaml\u0131 sisler
\n d) A\u011fac\u0131n kuvvetli veya zay\u0131f olu\u015fu
\n Ayn\u0131 bahçede ayn\u0131 çe\u015fitler aras\u0131nda da k\u0131\u015f dinlenmesi bak\u0131m\u0131ndan farkl\u0131l\u0131klar vard\u0131r.Bununda sebebi beslenme fizyolojisi ile ilgilidir. Zay\u0131f a\u011façta k\u0131\u015f dinlenmesi daha çabuk kar\u015f\u0131lan\u0131r.
\n Meyve a\u011fçlar\u0131nda k\u0131\u015f dinlenmesi nas\u0131l meydana gelmektedir:
\n Son yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar k\u0131\u015f dinlenmesinin tamamiyle tomurcuklarda bulunan baz\u0131 kimyasal maddelerle ilgili oldu\u011funu göstermi\u015ftir.
\n Ara\u015ft\u0131rmalar k\u0131\u015f dinlenmesinin geli\u015fmeyi durdurucu maddelerle ilgili oldu\u011funu ortaya koymu\u015ftur. Bunlardan mesela \u015feftalide "Maringenin" adl\u0131 bir madde bulunmu\u015ftur. Geli\u015fmeyi durdurucu bu maddeler yaprakta te\u015fekkül eder.
\n Yapraklar dökülünce bu maddeler tomurcuklarda toplan\u0131r. So\u011fuk devam etti\u011fi müddetçe bu maddeler parçalan\u0131p azal\u0131r. Belirli bir süre a\u015f\u0131l\u0131ncada geli\u015fmeyi durdurucu bu maddeler tamamen ortadan kalkar ve a\u011faç geli\u015fmeye ba\u015flar.
\n Baz\u0131 kimyasal maddelerle k\u0131\u015f\u0131 \u0131l\u0131k geçen bölgelerde a\u011faca bu kimyasal maddeler belirli dozlarda püskürtülerek tomurcuklardaki dinlenme ortadan kald\u0131r\u0131l\u0131r ve a\u011faç geli\u015fmesine devam eder.
\n Bazende dinlenmeyi uzatmak suretiyle çiçeklenme geciktirilerek a\u011fac\u0131n ilkbahar donlar\u0131ndan korunmas\u0131 yine kimyevi maddelerle sa\u011flanabilir. Fakat bu kimyevi maddelerde k\u0131\u015f dinlenmesini ortadan kald\u0131rmak veya çiçeklenmeyi geciktirmek tatbikat\u0131 henüz memleketimizde uygulanmamaktad\u0131r.
\n Dinlenme devrelerinin tamamlanmas\u0131 için +7 derecenin nin alt\u0131nda geçirmeleri gereken müddetler, dinlenme müddetleri baz\u0131 türler için \u015föyle tesbit edilmi\u015ftir:
\n Elma 1200-1560 saat (7-9 hafta)
\n Armut 1200-1500 saat (7-9 hafta)
\n Kiraz 1100-1300 saat (6-8 hafta)
\n Vi\u015fne 1200 saat (9 hafta)
\n \u015eeftali 1000-1200 saat (6-7 hafta)
\n Erik 800-1100 saat (5-7 hafta)
\n Ceviz 700-1500 saat (4-9 hafta)
\n Kay\u0131s\u0131 700-1100 saat (4-6 hafta)
\n Badem 200-300 saat (1-2 hafta)
\n \u0130ncir \u0130htiyac\u0131 yok.
\n Meyve a\u011façlar\u0131nda k\u0131\u015f dinlenmesi tamamlanamad\u0131\u011f\u0131 hallerde a\u011façlarda \u015fu anormallikler görülür.
\n a) So\u011fuk iste\u011finin kar\u015f\u0131lanamamas\u0131 halinde bilhassa sert çekirdekli meyve türlerinde çiçek tomurcuklar\u0131nda dökülme olur, dolay\u0131s\u0131yla meyve tutumunda azalma görülür.
\n b) So\u011fuk iste\u011fini tamamlayamayan a\u011façlarda anormal çiçeklere rastlan\u0131r. Erkek organlardan baz\u0131lar\u0131n\u0131n taç yapra\u011f\u0131na, çanak yapraklar\u0131n\u0131n ise normal yaprak haline dönü\u015fmesi gibi.
\n c) A\u011façlarda çiçeklenme, normal y\u0131llara nazaran daha uzun bir zamanda olur.
\n d) So\u011fuk iste\u011fini tam olarak kar\u015f\u0131layamayan a\u011façlarda çiçeklenme gecikebilir.
\n e) Dinlenmesini tamamlayan yaprak tomurcuklar\u0131 dökülmeyip dinlenmeye devam edebilirler. Bu gibi hallerde a\u011fac\u0131 besleyecek yaprak sath\u0131 az olur ve a\u011faç zay\u0131f kal\u0131r.
\n Say\u0131n müstahsiller, yukar\u0131daki bilgilerden nas\u0131l faydalanabilece\u011fini di\u011fer bilgileri okuduktan sonra bu konuyu niçin aktard\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 dü\u015fünenleriniz olabilir.
\n Bütün ilerlemi\u015f tekni\u011fe ra\u011fmen insano\u011flu bugün bile meteorolojik \u015fartlar\u0131n esiri durumundad\u0131r. Hava \u015fartlar\u0131n\u0131 istedi\u011fimiz gibi tanzim edemedi\u011fimize göre pratik olarak yukar\u0131da izah olunan dinlenmeyi meyve a\u011façlar\u0131m\u0131za uygulama imkan\u0131m\u0131z yoktur.
\n Fakat yukar\u0131daki bilgilerin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda, a\u011façlar\u0131m\u0131zda baz\u0131 seneler ortaya ç\u0131kan durgunluklar\u0131n gerilemelerin ve sebebi bilinmeyen baz\u0131 anormalliklerin sebeplerinden birini bulmam\u0131z mümkün olacakt\u0131r.
\n Zaten iyi bir çiftçinin iklim faktörlerini iyi bilmesi, iyi takip etmesi gerekti\u011fini hepimiz biliriz.
\n Bundan böyle yapaca\u011f\u0131m\u0131z gözlemlerde yukar\u0131daki bilgileri de kullanacak olursak izah edemedi\u011fimiz baz\u0131 durumlar\u0131n izah edilebilir hale gelece\u011fini, netice olarak bu bilgilerin siz üreticilerimizee faydal\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 dü\u015fünerek bu sat\u0131rlar\u0131 yazd\u0131k.<\/p>\n
<\/p>\n