Bilindi\u011fi üzere, 2012 y\u0131l\u0131nda ç\u0131kar\u0131lan.6360 say\u0131l\u0131 Büyük\u015fehir-Bütün\u015fehir Yasas\u0131 ile nüfusu 750 bini geçen 30 ilimiz, s\u0131n\u0131rlar\u0131 bütün ili kapsayacak \u015fekilde Büyük\u015fehir statüsü kazand\u0131. Bu il s\u0131n\u0131rlar\u0131nda bulunan belde belediyeleri ve köyler kald\u0131r\u0131larak, mahalleye dönü\u015ftürülüyor; ayr\u0131ca bu yerle\u015fim yerlerindeki \u0130l Özel \u0130dareleri ile \u0130l Genel Meclisleri de kald\u0131r\u0131l\u0131yor. Bu kapsamda, 30 Mart mahalli idareler seçiminden sonra 1591 belde belediyesi ile 16.082 köy mahalleye dönü\u015ftürülmü\u015f, 30 ilde de il özel idaresi ve \u0130l Genel Meclislerinin tüzel ki\u015fili\u011fi kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015f olacak. Yasayla birlikte ülkemizin kent ve k\u0131r nüfusu da de\u011fi\u015fti. Belde ve köylerde ikamet edenlerin oran\u0131 2012 y\u0131l\u0131nda yüzde 22,7 iken, yasa marifetiyle bu oran 2013 y\u0131l\u0131nda yüzde 8,7 olarak gerçekle\u015fti. Yani yasayla kentle\u015fen bir ülkeyiz.<\/p>\n
***<\/p>\n
Ülkemizin idari ve demografik yap\u0131s\u0131nda önemli sonuçlar\u0131 olan bu yasan\u0131n, tar\u0131ma ve k\u0131rsala etkileri ne olacak? Bu konuyla ilgili Ziraat Mühendisleri Odas\u0131 Adana \u015eubesi, 1 Mart 2014 tarihinde, bir konferans düzenledi. Konferansa konu\u015fmac\u0131 olarak kat\u0131lan, Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tar\u0131m Ekonomisi Bölümü ö\u011fretim üyesi, ayn\u0131 zamanda Ziraat Mühendisleri Odas\u0131 Yönetim Kurulu Üyesi olan Say\u0131n Prof.Dr. Bülent Gülçubuk önemli aç\u0131klamalarda bulundu. Bu aç\u0131klamalardan öne ç\u0131kan baz\u0131 sat\u0131r ba\u015flar\u0131n\u0131 sizlerle payla\u015fmak isterim:<\/p>\n
***<\/p>\n
– “Yasa ile Büyük\u015fehir s\u0131n\u0131rlar\u0131na dahil edilen köylerde ya\u015fayanlar içme suyu, sulama suyu, at\u0131k su gideri, alt yap\u0131 yat\u0131r\u0131mlar\u0131 ve benzerleri için zamanla ‘bedel, kat\u0131l\u0131m pay\u0131’ ad\u0131 vb. adlarla yeni harcama kalemleri ile kar\u015f\u0131la\u015facaklar. Bahçedeki, tarladaki, yayladaki, meradaki su ücretlendirilecek. Bu giderler zaman içinde (-ki geçi\u015f olarak 5 y\u0131l sonras\u0131 deniliyor) büyük\u015fehir de\u011ferleri üzerinden belirlenecek. Türkiye’de suyun %75’inin tar\u0131mda kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 dü\u015fünülürse, çiftçi ve k\u0131rdaki aile a\u011f\u0131r maliyetli bir ya\u015fama mahkûm olacak. Bu durumda mahalleye dönü\u015fmü\u015f k\u0131rdan, kente yeni bir göç dalgas\u0131 olu\u015facakt\u0131r. Üretim kaynaklar\u0131 s\u0131n\u0131rlanan, ya\u015fam biçimine müdahale edilen k\u0131rsaldaki yurtta\u015f kentlerde daha zor ko\u015fullarda ya\u015famaya, i\u015f bulmaya ve bar\u0131nmaya zorlanacakt\u0131r.<\/p>\n
<\/p>\n
– Yasa, yönetimin tek elde toplanmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan, yereldeki farkl\u0131l\u0131klar\u0131 görmeyen, özgünlüklerini göz ard\u0131 eden bir düzenleme getiriyor. Bu durum k\u0131rsal ya\u015fam\u0131n kendine özgü niteliklerini ve de\u011ferlerini a\u015f\u0131nd\u0131racak.<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
– Kanun ile köylere yönelik yürütülecek hizmetler, kent merkezinin öncelikleri içinde geri planda kalacakt\u0131r.<\/p>\n
<\/p>\n
– Yasa ile üretim için kullan\u0131lmas\u0131 gereken verimli tar\u0131m arazilerinin, kentsel alan kapsam\u0131na al\u0131n\u0131p arsaya dönü\u015ftürülmesinin yolu aç\u0131lacakt\u0131r.<\/p>\n
<\/p>\n
– Yasa ile tüzel ki\u015fili\u011fi sona eren köylerde, f\u0131rsatç\u0131lar\u0131n gözünü dikti\u011fi k\u0131y\u0131 alanlar\u0131 ve meralar korunamayaca\u011f\u0131 için bu alanlar “amaç d\u0131\u015f\u0131 kullan\u0131ma” aç\u0131lacak ve böylece do\u011fal varl\u0131klar ve k\u0131r ya\u015fam\u0131, ekosistem dengesi gözetilmeksizin tahribata u\u011frayacakt\u0131r.”<\/p>\n
***<\/p>\n
Konferanstan, 6360 say\u0131l\u0131 Büyük\u015fehir-Bütün\u015fehir Yasas\u0131n\u0131n tar\u0131m ve k\u0131rsal üzerine muhtemel etkilerinin özeti böyle. E\u011fer ifade edildi\u011fi gibi yasa ile tar\u0131msal üretim maliyeti ve k\u0131rda ya\u015fama maliyeti yükselecekse, ülkemiz tar\u0131m\u0131n\u0131 ve k\u0131rsal\u0131n\u0131 zor günler beklemektedir. Önümüzdeki dönemlerde bunlar\u0131n sonuçlar\u0131n hep birlikte görece\u011fiz.<\/p>\n
Prof.Dr. Mehmet Mert<\/span><\/p>\n \u0130leti\u015fim E-Posta: mmert71@gmail.com<\/span><\/p>\n <\/p>\n