Tweet
Kaplı fidanlarda kullanılan materyaller-Belkıs DİNÇ
Toprak: Dünyadaki kara yüzeyinin dış kısmını birkaç milimetre ile birkaç metre kalınlıkta saran, organik veya inorganik maddelerin karışımından oluşan, belirli oranlarda su ve hava bulunduran, içinde ve üzerinde canlı bir ortamı barındıran, bitkilere durak yeri ve besin kaynağı sağlayan ayrışmış bir kattır. Fidan yetiştirme ortamı olarak da en çok kullanılan materyaldir. Toprağı oluşturan iri taneler toprağın iskeletini meydana getirmekte, kolloidal kısmı ise bitkiler tarafından absorbe edilen besin maddelerini depolamaktadır. Toprağın organik kısmı bir taraftan humus, çürüntü materyali gibi su ve besin maddelerinin tutulmasına yardım eder. Canlı organizmalardan olan kısmı ile de mikroorganizma faaliyeti yoluyla bitkilerin beslenmesinde etkili olur. Toprak, yapısındaki oranlarına göre kumlu, balçıklı kum, kumlu balçık, balçık, killi balçık, kil gibi gruplara ayrılmaktadır. Bunlar bitkilerin beslenmesi, havalanması ve drenaj sorunları bakımından ayrı özellikler taşırlar.
Kum: Esas materyali silis olan kuvars kumu genellikle üretme ortamlarında kullanılmaktadır. Fidanlıklarımızda daha çok 2 mm çaplara sahip dere kumu (mili) dediğimiz tuz içermeyen kum kullanılmaktadır. Kullanılan karışımda kum miktarının fazla olması toprağın havalanma ve geçirgenliğini artırır ancak su tutma kapasitesini düşürür.
Perlit: Topraktan çıkarılan bu volkanik kökenli materyal, fırınlarda ısıtılarak suyu buharlaştırılır. Geriye küçük süngerimsi yapıda patlamış mısır taneleri gibi beyaz renkte bir ortam materyali ortaya çıkar. Perlit çok hafiftir, sterildir ve pH’ı normaldir. Su tutma kapasitesine sahiptir. Taneli yapısı nedeniyle ortamın hava kapasitesini artırır. Özellikle organik kökenli bir yapıya sahip olması nedeniyle ayrışarak ortama katılmadığı için hava kapasitesi düşük yetiştirme materyallerine belirli oranlarda eklenerek uygun yapıdaki yetiştirme ortamı elde edilebilir.
Turba (Torf): Bitki artıklarından oluşmuş, % 55 karbon ihtiva eden, genelde meydana geldiği orijinal organik maddenin % 90 civarında bulunduğu, su çekme özelliğine sahip hafif bir materyaldir. Turba bitki yetiştirme ortamı olarak en iyi ortamdır. İleri derecede ayrışmamış turbalar asit karakterlidir.
Turbayı oluşturan belli başlı bitki artıkları;
a) Turba yosunları (sphagnum)
b) Gerçek yosunlar (bryales)
c) Sedges (carex sp. phragmites)
d) Odunsu bitkiler
Uluslararası literatüre göre materyalin turba olarak kabul edilebilmesi için en azından kuru ağırlığının % 75’inin organik madde yani turbayı oluşturan orijinal bitki olması gerekir.
Doğal turba bir sünger gibi su çekme özelliğine sahiptir ve % 90 su ihtiva eder. Sphagnum turbaları en kaliteli turbalardır. Büyük hücre boşluklarına ve ince hücre duvarlarına sahiptir.
Turbaların kompostlaşma derecesi uluslararası literatürde Van Post’a göre sınıflandırılmaktadır. Bu sınıflandırma turbanın kaynağında yapılır. Derecesi H ile gösterilir ve kompostlaşma derecesi H1-H10 arasıdır. Bu tayini yapabilmek için turba el ile sıkıldığında çıkan suyun rengine bakılır. Suyun renginin açık ya da koyu oluşu turbanın kompostlaşma derecesi hakkında bilgi verir. Turba avuç içinde sıkıldıktan sonra turbanın elastiki durumuna bakılır, eski haline dönmüşse tam kompostlaşmadığını gösterir, yine turbanın genel rengi de (açık sarımtırak renkte H1, koyu siyah renkte H10) kompostlaşma derecesi hakkında bilgi verir.
H1, H2, H3 I. Grup
Rengi açık sarımtırak, tam ayrışmamış,
H4, H5, H6 II. Grup
Rengi koyu kahverengi, orta derecede ayrışmış,
H7, H8, H9, H10 III. Grup
Rengi siyah, tam ayrışmış olan turbadır.
Bizim için en ideal yetiştirme ortamı I. Grupta yer alan rengi açık sarımtırak, tam ayrışmamış olan turbalardır.
Ancak Türkiye’de mevcut turbalar bazı istisnalar dışında (Barma gibi) genellikle bu iyi özellikleri taşımamaktadır. Genellikle Türkiye turbaları (H5, H6) orta kalitede başlamaktadır. Turbaların orijinal organik maddesi % 30-50, pH’ı ise 7-8.5 arasındadır. Bazı istisna sahalar dışındaki turbaların genel karakteri bu şekildedir.
Kompost ve Çürümüş Yaprak Toprağı: Kaplı fidan üretiminde kullanılan kompost, besin değeri olan her türlü organik artıklardan (otlar, yapraklar, her türlü bitkisel artıklar) hazırlanabilir. Özellikle sonbaharda dökülen yapraklar kompostlaştırılarak kullanılabilir. Usulüne uygun olarak hazırlanmış kompost hayvan gübresinden daha zengin organik madde içermektedir. Kompost ortamın fiziksel özelliklerini iyileştirir, asiditesini ıslah eder ve besin değerini yükseltir. Meşe yaprakları fazla tanen içerdiği için tercih edilmemelidir. Kayın ve gürgen yaprakları ise en iyi çürüntü yapıyı oluştururlar.
Diğer taraftan kestane ağaçları altından, kök ve çevresinin çürümüş kısımlarından alınan toprak da, iyi bir yetiştirme ortamıdır.
Parçalanmış ve Öğütülmüş Ağaç Kabukları: Ağaç kabukları, organik materyallerin içinde en rahat ve en çok kullanabileceğimiz bir materyaldir. Su tutma kapasitesi düşük, ancak hava kapasitesi yüksektir. pH değeri ağaç türüne göre değişir. Genellikle iğne yapraklı ağaç türlerinin kabukları asit reaksiyonlu, yapraklı ağaç kabukları kısmen alkalen reaksiyonludur.
Genellikle çam kabukları bugün fidanlıklarımızda da yüksek oranda kullanılan bir materyaldir. Öğütme kalınlığı 1-3 mm arasında olması önerilir. Ancak kabuk materyalinin % 35’inin 1 mm’ den ince ve % 10’unun iyi bir drenaj ve havalanma için 3 mm’ den daha kalın materyal halinde karışıma katılması isabetli olur. Kabuk ve diğer organik materyallerin mutlaka kompostlaştırılıp olgunlaştırıldıktan sonra kullanılması gerekmektedir.
Bu materyallerin kompostlaştırlması için 1 kg üre/m3 materyale karıştırılıp sulandıktan sonra yığın yapılarak üstü örtülür. Zaman zaman karıştırılarak ortama gerekli oksijen sağlanır ve materyalin yanması hızlandırılır. Ayrıca yığındaki sıcaklığın 55 oC‘ yi aşması halinde içinde bulunan yararlı mikroorganizmalar öleceğinden zaman zaman termometre ile sıcaklığın kontrol edilmesi gerekir. Yeni bir organik materyal kullanılacaksa mutlaka analizi yapılmalı, özellikle tuz oranına bakılmalıdır.
Kaplı fidan üretiminde kullanılan bu materyaller genellikle belirli oranlarda karıştırılarak kullanılır. Karışımlarda kullanılacak toprak, mil vb. gibi materyaller elenmeli ve taneleri homojen bir büyüklüğe getirilmelidir.
Karışımda kullanılacak materyal çok kuru ise hafifçe ıslatılmalıdır. Özellikle turba toprakla karıştırılacaksa, toprağa göre suyu daha yavaş emdiğinden mutlaka karışım hazırlanmadan hafifçe ıslatılmalıdır. Bütün karışımlar çok homojen hazırlanmalıdır.
Bugün çimlendirme, köklendirme, köklü bitkileri geliştirmede kullanılan birçok materyal karışım oranları elimizdeki materyale, yetiştirdiğimiz türe, türün yaşına göre deneyimlerimizden de yola çıkarak hazırlayabilir ve çeşitlendirebiliriz.
Hazırlanan tüp harcının analizi yapılarak materyalin fiziksel ve kimyasal yapısının bilinmesi, yetiştirilen türün istekleri gözönünde bulundurularak uygulamaların yapılması gerekir.
İster saf ister karışık olsun kullanılan çeşitli yetiştirme ortamları; herşeyden önce kolay, ucuz, hafif, elden geçirilme işlemi kolay, nakli ekonomik, hastalık ve ot tohumları taşımayan, ekonomik ve üniform olarak öğütülebilme niteliğine sahip olmalı, fiziksel ve kimyasal özelliklerini kaybetmeden bir süre depolanma niteliği taşımalıdır.
Kaplı fidan üretiminde kullanılan kaplar geçmişten günümüze çok çeşitlilik arzetmiştir. Ülkemizdeki fidanlıklarda ilk olarak mendil tüp şekliyle başlayan kaplı fidan üretimi, bugün çok çeşitli ebat ve şekillerde, farklı fidan üretim teknikleriyle modernize olmuştur.
Bugün için fidanlıklarımızda kaplı fidan yetiştirmede kullanılan kaplar;
- Polietilen torbalar
- Teneke, varil, bidon, vb.gibi kaplar
- Plastik ve toprak saksılar
- Konteynr tipi kaplar olarak sayılabilir.
10x23, 16x25, 18x30, 25x30, 30x40, 40x40 vb. gibi ebatlarda üretilecek fidanın türüne ve kapta kalma süresine bağlı olarak kullanılmaktadır. Polietilen torbalar bugün için daha çok kamu ağaçlandırmalarına yönelik fazla boylandırılmayan, müşteri açısından ekonomik sayılabilecek fiyatlarda satılan kitlesel fidan üretimlerinde kullanılmaktadır.
- Teneke, varil, bidon vs. gibi büyük ebatlarda kullanılan kaplar,
Piyasada genellikle yağ, peynir tenekeleri olarak 10 kg, 18 kg’ lık tenekeler
ve daha büyük ebattaki bidonlar daha çok boylu fidan olarak peyzaj amaçlı kullanılan fidan üretiminde kullanılmaktadır. Ancak teneke, bidon gibi kapların paslanması ve çürümesi sonucunda satış sırasında kötü bir görüntü arzetmesi ve dikim sırasında kesim zorluğu gibi nedenlerle, giderek kullanımı azalmaktadır. Ancak fazla özellik arzetmeyen ve pazarlanması sırasında alıcıya fazla ekonomik maliyet getirmeyen türler ve bunların kitlesel üretiminde tercih edilmektedir.
- Plastik ve toprak saksılarda fidan üretimi;
Günümüzde ebat ve şekil itibariyle çok çeşitli olarak tüketicinin alımına
sunulmuş saksılar artık fidan üretiminde tercih edilen fidan üretim kabı konumuna gelmiş kap şeklidir. Özellikle tür itibariyle özellik arzeden ve boylu olarak pazarlanan fidanların üretiminde tercih edilmektedir.
Saksı bedelinin teneke, torba gibi kaplara nazaran fazla olması nedeniyle fidan üretiminde bu yönde bir kısıtlamaya gitmek zorunda kalınmaktadır. Ancak saksılı fidanlar;
- Saksılı fidan üretiminde pazarlama sırasında daha özenli ve albenili görülmesi nedeniyle müşteri tarafından daha kolay tercih edilmektedir.
- Fidanlıklarda belli bir boya kadar büyütülen fidan birkaç defa kap ebadı değiştirilerek repikaj yapılmaktadır. Bu amaçla kullanılan saksılar birkaç kez daha kullanılabilmekte, fidan repikajı sırasında işçilik tasarrufu sağlamaktadır.
- Saksılı fidan için ayrıca yastık yapmaya gerek yoktur.
- Saksıların homojen yapıda olması nedeniyle, sulamada karşılaşılacak sorunlar aza indirgenmekte kök yapısının daha sağlıklı olmasında rol oynamaktadır.
Kaplı fidanların üretiminde özellikle sulama rejimine dikkat edilmelidir. Özellikle
saksılı kapların sulanmasında ekonomikliği ve homojen sulama ve gübreleme kolaylığı nedeniyle damla sulama sistemleri kullanılması tercih edilmelidir.
Toprak: Dünyadaki kara yüzeyinin dış kısmını birkaç milimetre ile birkaç metre kalınlıkta saran, organik veya inorganik maddelerin karışımından oluşan, belirli oranlarda su ve hava bulunduran, içinde ve üzerinde canlı bir ortamı barındıran, bitkilere durak yeri ve besin kaynağı sağlayan ayrışmış bir kattır. Fidan yetiştirme ortamı olarak da en çok kullanılan materyaldir. Toprağı oluşturan iri taneler toprağın iskeletini meydana getirmekte, kolloidal kısmı ise bitkiler tarafından absorbe edilen besin maddelerini depolamaktadır. Toprağın organik kısmı bir taraftan humus, çürüntü materyali gibi su ve besin maddelerinin tutulmasına yardım eder. Canlı organizmalardan olan kısmı ile de mikroorganizma faaliyeti yoluyla bitkilerin beslenmesinde etkili olur. Toprak, yapısındaki oranlarına göre kumlu, balçıklı kum, kumlu balçık, balçık, killi balçık, kil gibi gruplara ayrılmaktadır. Bunlar bitkilerin beslenmesi, havalanması ve drenaj sorunları bakımından ayrı özellikler taşırlar.
Kum: Esas materyali silis olan kuvars kumu genellikle üretme ortamlarında kullanılmaktadır. Fidanlıklarımızda daha çok 2 mm çaplara sahip dere kumu (mili) dediğimiz tuz içermeyen kum kullanılmaktadır. Kullanılan karışımda kum miktarının fazla olması toprağın havalanma ve geçirgenliğini artırır ancak su tutma kapasitesini düşürür.
Perlit: Topraktan çıkarılan bu volkanik kökenli materyal, fırınlarda ısıtılarak suyu buharlaştırılır. Geriye küçük süngerimsi yapıda patlamış mısır taneleri gibi beyaz renkte bir ortam materyali ortaya çıkar. Perlit çok hafiftir, sterildir ve pH’ı normaldir. Su tutma kapasitesine sahiptir. Taneli yapısı nedeniyle ortamın hava kapasitesini artırır. Özellikle organik kökenli bir yapıya sahip olması nedeniyle ayrışarak ortama katılmadığı için hava kapasitesi düşük yetiştirme materyallerine belirli oranlarda eklenerek uygun yapıdaki yetiştirme ortamı elde edilebilir.
Turba (Torf): Bitki artıklarından oluşmuş, % 55 karbon ihtiva eden, genelde meydana geldiği orijinal organik maddenin % 90 civarında bulunduğu, su çekme özelliğine sahip hafif bir materyaldir. Turba bitki yetiştirme ortamı olarak en iyi ortamdır. İleri derecede ayrışmamış turbalar asit karakterlidir.
Turbayı oluşturan belli başlı bitki artıkları;
a) Turba yosunları (sphagnum)
b) Gerçek yosunlar (bryales)
c) Sedges (carex sp. phragmites)
d) Odunsu bitkiler
Uluslararası literatüre göre materyalin turba olarak kabul edilebilmesi için en azından kuru ağırlığının % 75’inin organik madde yani turbayı oluşturan orijinal bitki olması gerekir.
Doğal turba bir sünger gibi su çekme özelliğine sahiptir ve % 90 su ihtiva eder. Sphagnum turbaları en kaliteli turbalardır. Büyük hücre boşluklarına ve ince hücre duvarlarına sahiptir.
Turbaların kompostlaşma derecesi uluslararası literatürde Van Post’a göre sınıflandırılmaktadır. Bu sınıflandırma turbanın kaynağında yapılır. Derecesi H ile gösterilir ve kompostlaşma derecesi H1-H10 arasıdır. Bu tayini yapabilmek için turba el ile sıkıldığında çıkan suyun rengine bakılır. Suyun renginin açık ya da koyu oluşu turbanın kompostlaşma derecesi hakkında bilgi verir. Turba avuç içinde sıkıldıktan sonra turbanın elastiki durumuna bakılır, eski haline dönmüşse tam kompostlaşmadığını gösterir, yine turbanın genel rengi de (açık sarımtırak renkte H1, koyu siyah renkte H10) kompostlaşma derecesi hakkında bilgi verir.
H1, H2, H3 I. Grup
Rengi açık sarımtırak, tam ayrışmamış,
H4, H5, H6 II. Grup
Rengi koyu kahverengi, orta derecede ayrışmış,
H7, H8, H9, H10 III. Grup
Rengi siyah, tam ayrışmış olan turbadır.
Bizim için en ideal yetiştirme ortamı I. Grupta yer alan rengi açık sarımtırak, tam ayrışmamış olan turbalardır.
Ancak Türkiye’de mevcut turbalar bazı istisnalar dışında (Barma gibi) genellikle bu iyi özellikleri taşımamaktadır. Genellikle Türkiye turbaları (H5, H6) orta kalitede başlamaktadır. Turbaların orijinal organik maddesi % 30-50, pH’ı ise 7-8.5 arasındadır. Bazı istisna sahalar dışındaki turbaların genel karakteri bu şekildedir.
Kompost ve Çürümüş Yaprak Toprağı: Kaplı fidan üretiminde kullanılan kompost, besin değeri olan her türlü organik artıklardan (otlar, yapraklar, her türlü bitkisel artıklar) hazırlanabilir. Özellikle sonbaharda dökülen yapraklar kompostlaştırılarak kullanılabilir. Usulüne uygun olarak hazırlanmış kompost hayvan gübresinden daha zengin organik madde içermektedir. Kompost ortamın fiziksel özelliklerini iyileştirir, asiditesini ıslah eder ve besin değerini yükseltir. Meşe yaprakları fazla tanen içerdiği için tercih edilmemelidir. Kayın ve gürgen yaprakları ise en iyi çürüntü yapıyı oluştururlar.
Diğer taraftan kestane ağaçları altından, kök ve çevresinin çürümüş kısımlarından alınan toprak da, iyi bir yetiştirme ortamıdır.
Parçalanmış ve Öğütülmüş Ağaç Kabukları: Ağaç kabukları, organik materyallerin içinde en rahat ve en çok kullanabileceğimiz bir materyaldir. Su tutma kapasitesi düşük, ancak hava kapasitesi yüksektir. pH değeri ağaç türüne göre değişir. Genellikle iğne yapraklı ağaç türlerinin kabukları asit reaksiyonlu, yapraklı ağaç kabukları kısmen alkalen reaksiyonludur.
Genellikle çam kabukları bugün fidanlıklarımızda da yüksek oranda kullanılan bir materyaldir. Öğütme kalınlığı 1-3 mm arasında olması önerilir. Ancak kabuk materyalinin % 35’inin 1 mm’ den ince ve % 10’unun iyi bir drenaj ve havalanma için 3 mm’ den daha kalın materyal halinde karışıma katılması isabetli olur. Kabuk ve diğer organik materyallerin mutlaka kompostlaştırılıp olgunlaştırıldıktan sonra kullanılması gerekmektedir.
Bu materyallerin kompostlaştırlması için 1 kg üre/m3 materyale karıştırılıp sulandıktan sonra yığın yapılarak üstü örtülür. Zaman zaman karıştırılarak ortama gerekli oksijen sağlanır ve materyalin yanması hızlandırılır. Ayrıca yığındaki sıcaklığın 55 oC‘ yi aşması halinde içinde bulunan yararlı mikroorganizmalar öleceğinden zaman zaman termometre ile sıcaklığın kontrol edilmesi gerekir. Yeni bir organik materyal kullanılacaksa mutlaka analizi yapılmalı, özellikle tuz oranına bakılmalıdır.
Kaplı fidan üretiminde kullanılan bu materyaller genellikle belirli oranlarda karıştırılarak kullanılır. Karışımlarda kullanılacak toprak, mil vb. gibi materyaller elenmeli ve taneleri homojen bir büyüklüğe getirilmelidir.
Karışımda kullanılacak materyal çok kuru ise hafifçe ıslatılmalıdır. Özellikle turba toprakla karıştırılacaksa, toprağa göre suyu daha yavaş emdiğinden mutlaka karışım hazırlanmadan hafifçe ıslatılmalıdır. Bütün karışımlar çok homojen hazırlanmalıdır.
Bugün çimlendirme, köklendirme, köklü bitkileri geliştirmede kullanılan birçok materyal karışım oranları elimizdeki materyale, yetiştirdiğimiz türe, türün yaşına göre deneyimlerimizden de yola çıkarak hazırlayabilir ve çeşitlendirebiliriz.
Hazırlanan tüp harcının analizi yapılarak materyalin fiziksel ve kimyasal yapısının bilinmesi, yetiştirilen türün istekleri gözönünde bulundurularak uygulamaların yapılması gerekir.
İster saf ister karışık olsun kullanılan çeşitli yetiştirme ortamları; herşeyden önce kolay, ucuz, hafif, elden geçirilme işlemi kolay, nakli ekonomik, hastalık ve ot tohumları taşımayan, ekonomik ve üniform olarak öğütülebilme niteliğine sahip olmalı, fiziksel ve kimyasal özelliklerini kaybetmeden bir süre depolanma niteliği taşımalıdır.
Kaplı fidan üretiminde kullanılan kaplar geçmişten günümüze çok çeşitlilik arzetmiştir. Ülkemizdeki fidanlıklarda ilk olarak mendil tüp şekliyle başlayan kaplı fidan üretimi, bugün çok çeşitli ebat ve şekillerde, farklı fidan üretim teknikleriyle modernize olmuştur.
Bugün için fidanlıklarımızda kaplı fidan yetiştirmede kullanılan kaplar;
- Polietilen torbalar
- Teneke, varil, bidon, vb.gibi kaplar
- Plastik ve toprak saksılar
- Konteynr tipi kaplar olarak sayılabilir.
10x23, 16x25, 18x30, 25x30, 30x40, 40x40 vb. gibi ebatlarda üretilecek fidanın türüne ve kapta kalma süresine bağlı olarak kullanılmaktadır. Polietilen torbalar bugün için daha çok kamu ağaçlandırmalarına yönelik fazla boylandırılmayan, müşteri açısından ekonomik sayılabilecek fiyatlarda satılan kitlesel fidan üretimlerinde kullanılmaktadır.
- Teneke, varil, bidon vs. gibi büyük ebatlarda kullanılan kaplar,
Piyasada genellikle yağ, peynir tenekeleri olarak 10 kg, 18 kg’ lık tenekeler
ve daha büyük ebattaki bidonlar daha çok boylu fidan olarak peyzaj amaçlı kullanılan fidan üretiminde kullanılmaktadır. Ancak teneke, bidon gibi kapların paslanması ve çürümesi sonucunda satış sırasında kötü bir görüntü arzetmesi ve dikim sırasında kesim zorluğu gibi nedenlerle, giderek kullanımı azalmaktadır. Ancak fazla özellik arzetmeyen ve pazarlanması sırasında alıcıya fazla ekonomik maliyet getirmeyen türler ve bunların kitlesel üretiminde tercih edilmektedir.
- Plastik ve toprak saksılarda fidan üretimi;
Günümüzde ebat ve şekil itibariyle çok çeşitli olarak tüketicinin alımına
sunulmuş saksılar artık fidan üretiminde tercih edilen fidan üretim kabı konumuna gelmiş kap şeklidir. Özellikle tür itibariyle özellik arzeden ve boylu olarak pazarlanan fidanların üretiminde tercih edilmektedir.
Saksı bedelinin teneke, torba gibi kaplara nazaran fazla olması nedeniyle fidan üretiminde bu yönde bir kısıtlamaya gitmek zorunda kalınmaktadır. Ancak saksılı fidanlar;
- Saksılı fidan üretiminde pazarlama sırasında daha özenli ve albenili görülmesi nedeniyle müşteri tarafından daha kolay tercih edilmektedir.
- Fidanlıklarda belli bir boya kadar büyütülen fidan birkaç defa kap ebadı değiştirilerek repikaj yapılmaktadır. Bu amaçla kullanılan saksılar birkaç kez daha kullanılabilmekte, fidan repikajı sırasında işçilik tasarrufu sağlamaktadır.
- Saksılı fidan için ayrıca yastık yapmaya gerek yoktur.
- Saksıların homojen yapıda olması nedeniyle, sulamada karşılaşılacak sorunlar aza indirgenmekte kök yapısının daha sağlıklı olmasında rol oynamaktadır.
Kaplı fidanların üretiminde özellikle sulama rejimine dikkat edilmelidir. Özellikle
saksılı kapların sulanmasında ekonomikliği ve homojen sulama ve gübreleme kolaylığı nedeniyle damla sulama sistemleri kullanılması tercih edilmelidir.