BUDAMA NEDİR?
Meyve ağaçlarının düzgün ve kuvvetli bir taç oluşturmalarını, uzun zaman iyi ve bol ürün vermelerini, verimden düşen ağaçların tekrar verimli hale getirilmeleri için ağaçların toprak üstü organlarına uygulanan kesme, bükme, tomurcuk, sürgün ve yaprak alma işlemlerinin tümüne budama denir.
Budama yapılmayan ağaçlarda;
*taç düzensiz gelişir,
*fazla verim nedeniyle dallar kırılır,
*küçük ve verimsiz meyve oluşur,
*sık dallanma sonucu iç kısımdaki dallar ışık almaz,
*kısa zamanda verim düşer,
*periyodisite (ürün bir yıl var ve bir yıl yok) görülür.
BUDAMANIN FAYDALARI
*Gövde üzerinde ana dalların sayıları ve dağılışları düzenlenerek meyve ağaçlarının sağlam,düzenli ve dengeli bir taç oluşturmaları sağlanır.
*Meyve ağaçlarının en kısa sürede ürün vermesine yardımcı olunur.
*Güneş ışığından ağacın iyi bir şekilde faydalanması sağlanmış olur.
*Budama ile meyve iriliği,meyve kalitesi ve meyve kabuk renklenmesi artar.
*Ağaç büyüklüğü ve dalların sıklığı direk kontrol altına alına bilir.
*Püskürtülerek yapılan ilaçlamanın etkinliği artırabilir.
*Hastalıklı ve kuru dallar alınarak mücadeleye yardımcı olunur.
*Alet ve ekipmanların çalışabilmesi için gerekli boşluklar oluşturulmuş olur.
*Verimden düşen ağaçlar budama ile gençleştirilerek yeniden verimli ağaçlara dönüşmeleri sağlanır.
*Bazı meyve türlerinde görülen bir yıl çok bir yıl az veya hiç ürün vermeme durumu azaltılmış olur.
*Hasat daha kolay yapılır.

BUDAMANIN GENEL KURALLARI NELERDİR
Meyve ağaçlarının budanma şekli, meyve tür ve çeşidine, ağaçların yaşına, toprak ve iklim koşullarına, budamadan beklenen amaca ve ağacın gelişme gücüne göre değişir. Bu nedenle her meyve tür ve çeşidinin değişik iklim ve toprak koşullarındaki gelişme gücünün ve bunların budamaya karşı gösterdiği tepkilerin iyi bilinmesi gerekir. Ayrıca dalların kesilmesi, bırakılacak ve kesilecek dalların iyi seçilmesi konusundaki genel kuralların da bilinmesi zorunludur. Bazı kurallar aşağıda sıralanmıştır:
BUDAMA ZAMANI
Budama zamanı, meyve ağacının toplu büyümesini, kesime karşı göstereceği tepkiyi, verimini, fizyolojik ve ekonomik ömrünü etkiler.Budama kış ve yaz (yeşil) olmak üzere iki ayrı ve zıt mevsimlerde yapılır.
Kış budama zamanı, kışı ılık geçen yerlerde meyve ağaçlarının kış dinlenmesine girmelerinden sonraki süre, budama bakımından en uygun bir zaman dilimidir.Ancak kışı sert geçen şiddetli donlardan önce,budamanın yapılması doğru olmaz.Meyve ağaçlarını budamak için en uygun dönem, yaprak dökümünü izleyen günlerle ilkbahar gelişme periyodunun başlaması arasında geçen dönemdir
Yaz budaması, yaz boyunca meyve ağaçlarında sürgünlerin seyreltilmeleri, uç alma, bükme, eğme, dalların açılarının genişletilmesi veya daraltılması işlemlerin tümüdür.Yaz budamasında amaç meyvelerin daha iyi renklenmelerini sağlamak, kış aylarında yapılacak budama işlemlerini azaltmak ve derim işleri ile kültürel işlemleri kolaylaştırmaktadır.Yaz budaması özellikle meyve ağaçlarının şekillendirme yıllarında yapılması gerekli olan önemli bir teknik işlemdir.Meyve ağaçlarında, yaz budaması ilkbahar gelişme periyodunun sonu ve yaz gelişme periyodu içerisinde sürgünler odunlaşmaya başladıktan sonra yapılabilir.

AMAÇLARINA GÖRE BUDAMA ÇEŞİTLERİ
*ŞEKİL BUDAMASI (TERBİYE): Meyve ağaçlarının toprak üstü organı olan taca verilecek şekli ekolojik şartlara ve ağacın morfolojik yapısına göre değişir.Günümüzde dünyada ve ülkemizde en yaygın olarak verilen şekil ‘Merkezi Lider Terbiye Sistemi’dir .Bu terbiye sistemi elma, armut, kayısı, kiraz, vişne, erik, şeftali ve ceviz gibi birçok meyve türü için en uygun şeklidir.Biz burada ceviz türüne uygun olan sistemi sizlere anlatmaya çalışacağız.
“Merkezi Lider Terbiye Sistemi”: Bu tip budama şeklini çöğür, MM111, MM106 gibi kuvvetli veya yarı bodur gelişen anaçlar ve ceviz uygulamak mümkündür.Genç elma ağaçları için kolay terbiye sistemi Merkezi Lider sistemidir.
Meyve bahçesine dikilecek fidan dallı veya kamçı şeklinde dalsız olabilir. Eğer fidan kamçı şeklinde dalsız fidan ise dikimden sonra 75 cm’den tepesi vurulur. Tepesi vurulurken son göz aşı noktasının ters tarafında olmalıdır. Eğer bir veya iki yaşlı dallı fidan dikilecekse 4-5 adet geniş açılı yan dal bırakılır, tepesi de en üstteki yan dalın 25 cm üzerinden vurulur. Toprak seviyesinden itibaren 30-45 cm’ye kadar olan dallar dipten çıkarılır.

Birinci Yıl:
Dikimi takip eden yaz ayları başında şekil verme işlemlerinde başlanır. Sürgünler 7,5-10 cm olunca yaz budamasına başlanır. Fidanın üst tarafına yakın dik büyüyen bir dal lider olarak seçilir.Yaz aylarında süren sürgünlerden 4-6 tanesi ana dal olarak seçilir.Diğer sürgünler çıkartılır.Lidere yakın olup onunla rekabet edecekler çıkartılır.Böylece birinci oluşturacak dallar seçilmiş olur.Durgun dönemde birinci katı oluşturan dalların en üstündekinin 50-60 cm yukarısından liderin tepesi vurulmalıdır.Yan dalların ucu 1/4 oranında kesilir.Yan dalların ucu lider seçilen daldan aşağıda olmalıdır.

İkinci Yıl:
Birinci katın 50-60 cm üzerinden ikinci bir kat oluşturulmalıdır. İkinci kay olarak 3-5 dal seçilir. Dalların açıları geniş olmalı, gövde ile dal arası açı 45-600 arasında olmalıdır. Yeni oluşturulan ikinci katın dalları birincinden daha kısa olmalıdır. Böylece alttaki dallar gölgelenemez. Ana dalların ucu son göz aşağı bakacak şekilde 1/3 oranında kısaltılmalıdır.
Üçüncü Yıl:
Her yıl ana dalların ve liderin ucundan 1/3 oranında kesilir. Ağaç çeşidine, toprak ve iklim durumuna göre 8-12 ana dal olgun verim çağında bir ağaçta bulunmalıdır. İhtiyaca göre 3. Bir kat da oluşturulabilir. Ölü dallar, hastalıklı ve kırılmış dallar budanır. Bu işlemlere ileriki yıllarda da devam edilir.

ÜRÜN (VERİM) BUDAMASI:
Şekil verme işlemi tamamlanan ağaçlarda fizyolojik denge oluşturulmuştur. Kurulan bu dengenin uzun süre muhafaza edilmesi gerekir. Ürün budamasında dikkat edilecek hususlar:
*ana dallar tek tek ele alınmalı, bunlar üzerinde dikine büyüyen birbiri üzerine gelen dallar var ise çıkartılmalıdır.
*Ana veya yardımcı dallardan çıplaklaşmaya yönelenler kısa kesilerek boş yerlerde yeni dalların oluşturulmasına çalışılır.
*Meyve dallarından bir kısmı özellikle yaşlı olanları kesilerek atılır.
*Kuru, hastalıklı veya zayıflamış dallar diplerinden kesilerek çıkarılır.
*Bir ana veya yardımcı dal üzerinde fazla miktarda meyve dalı oluşmuş ise bunlar arasında seyreltme yapılır.
*Verim budamasında dal bükme ve eğmelerine yer verilmemeli, dallar ancak bağ olarak kullanılmalıdır.
*Meyve ağırlığı nedeniyle eğilerek açıları genişlemiş dallar diğer dallara bağlanarak eski hallerine getirilir.
Gençleştirme Budaması:
Verimden düşmüş yaşlı ağaçlarda yeniden kuvvetli sürgünler oluşturarak yeni bir taç oluşturulmasına gençleştirme budaması denir. Gençleştirme budamasında önce kurumuş, sık ve birbiri üzerine gelen dallar çıkarılır. Geri kalan dallarda da kısa budamalar yapılarak ağacın tacı küçültülmüş ve yeniden kuvvetli sürgün oluşumu sağlanmış olur. Gençleştirme budaması yapılan ağaçların ana dalları ve gövdeleri üzerinde birçok obur dallar, kuvvetli sürgünler oluşur. Bunlardan yalnız yeni tacın oluşumu için gerekli olanlar bırakılır, diğerleri tamamen çıkartılır.

Budayıcı Budama Sırasında Aşağıdaki Konulara Dikkat Etmelidir;
*Budamanın şeklini ve dal kesim miktarını,
*Ağacın gelişme gücünü,
*Ağaçtan bir yıl önce alınan meyve miktarını,
*Meyve dallarındaki çiçek tomurcuğunun miktarını,
*Budamaya etkili olabilecek diğer faktörleri…
Budama Sonrasında neler yapılmalıdır?
Budama sonunda çıkan budama artıkları ve bahçe kenarlarındaki çalılıkları kuru bitki parçaları hastalık ve zararlıların en iyi barınak yeridir. Meyve ağaçlarına ve ürünlerine zarar veren bu hastalık ve zararlıların çoğalmaması için bu artıklar yakılmalı veya bahçeden uzaklaştırılmalıdır. Budama sonunda meyve ağaçlarında kış ilaçlamalarının da yapılması zorunludur.
NOT: Daha iyi ve daha doğrusunu öğrenme hevesi ve heyecanı nı hiçbir zaman kaybetmemek dileğiyle
saygılarımla
Yabancı isme doğru sertifikalı ceviz fidanlarımız
chandler
pedro
fernor
mıdlant
franguette (tozlayıcı)
Fernette (tozlayıcı)
Yerli ceviz fidanlarımız isme doğru sertifikalı
kaman 1
kaman 5
yalova 1
yalova 3
şebin
bilecik
KULAKTAN DOLMA BİLGİLERLE DEĞİL, AKADEMİSYENLER GÖZETİMİNDE PROFOSYENEL BİR CEVİZ
YETİŞTİRİCİLİĞİ İÇİN SİZİNLEYİZ
EXPO YAŞAM FİDANCILIK TEK.HİZ.BÖL/Samsun
GSM: 0532 506 78 74
GSM: 0549 450 55 55
TEL&: 0362 266 91 90
Ayrıntılı bilgi için ÖNEMLİ:Profesyonel Ceviz Yetiştiriciliği
Meyve ağaçlarının düzgün ve kuvvetli bir taç oluşturmalarını, uzun zaman iyi ve bol ürün vermelerini, verimden düşen ağaçların tekrar verimli hale getirilmeleri için ağaçların toprak üstü organlarına uygulanan kesme, bükme, tomurcuk, sürgün ve yaprak alma işlemlerinin tümüne budama denir.
Budama yapılmayan ağaçlarda;
*taç düzensiz gelişir,
*fazla verim nedeniyle dallar kırılır,
*küçük ve verimsiz meyve oluşur,
*sık dallanma sonucu iç kısımdaki dallar ışık almaz,
*kısa zamanda verim düşer,
*periyodisite (ürün bir yıl var ve bir yıl yok) görülür.
BUDAMANIN FAYDALARI
*Gövde üzerinde ana dalların sayıları ve dağılışları düzenlenerek meyve ağaçlarının sağlam,düzenli ve dengeli bir taç oluşturmaları sağlanır.
*Meyve ağaçlarının en kısa sürede ürün vermesine yardımcı olunur.
*Güneş ışığından ağacın iyi bir şekilde faydalanması sağlanmış olur.
*Budama ile meyve iriliği,meyve kalitesi ve meyve kabuk renklenmesi artar.
*Ağaç büyüklüğü ve dalların sıklığı direk kontrol altına alına bilir.
*Püskürtülerek yapılan ilaçlamanın etkinliği artırabilir.
*Hastalıklı ve kuru dallar alınarak mücadeleye yardımcı olunur.
*Alet ve ekipmanların çalışabilmesi için gerekli boşluklar oluşturulmuş olur.
*Verimden düşen ağaçlar budama ile gençleştirilerek yeniden verimli ağaçlara dönüşmeleri sağlanır.
*Bazı meyve türlerinde görülen bir yıl çok bir yıl az veya hiç ürün vermeme durumu azaltılmış olur.
*Hasat daha kolay yapılır.

BUDAMANIN GENEL KURALLARI NELERDİR
Meyve ağaçlarının budanma şekli, meyve tür ve çeşidine, ağaçların yaşına, toprak ve iklim koşullarına, budamadan beklenen amaca ve ağacın gelişme gücüne göre değişir. Bu nedenle her meyve tür ve çeşidinin değişik iklim ve toprak koşullarındaki gelişme gücünün ve bunların budamaya karşı gösterdiği tepkilerin iyi bilinmesi gerekir. Ayrıca dalların kesilmesi, bırakılacak ve kesilecek dalların iyi seçilmesi konusundaki genel kuralların da bilinmesi zorunludur. Bazı kurallar aşağıda sıralanmıştır:
BUDAMA ZAMANI
Budama zamanı, meyve ağacının toplu büyümesini, kesime karşı göstereceği tepkiyi, verimini, fizyolojik ve ekonomik ömrünü etkiler.Budama kış ve yaz (yeşil) olmak üzere iki ayrı ve zıt mevsimlerde yapılır.
Kış budama zamanı, kışı ılık geçen yerlerde meyve ağaçlarının kış dinlenmesine girmelerinden sonraki süre, budama bakımından en uygun bir zaman dilimidir.Ancak kışı sert geçen şiddetli donlardan önce,budamanın yapılması doğru olmaz.Meyve ağaçlarını budamak için en uygun dönem, yaprak dökümünü izleyen günlerle ilkbahar gelişme periyodunun başlaması arasında geçen dönemdir
Yaz budaması, yaz boyunca meyve ağaçlarında sürgünlerin seyreltilmeleri, uç alma, bükme, eğme, dalların açılarının genişletilmesi veya daraltılması işlemlerin tümüdür.Yaz budamasında amaç meyvelerin daha iyi renklenmelerini sağlamak, kış aylarında yapılacak budama işlemlerini azaltmak ve derim işleri ile kültürel işlemleri kolaylaştırmaktadır.Yaz budaması özellikle meyve ağaçlarının şekillendirme yıllarında yapılması gerekli olan önemli bir teknik işlemdir.Meyve ağaçlarında, yaz budaması ilkbahar gelişme periyodunun sonu ve yaz gelişme periyodu içerisinde sürgünler odunlaşmaya başladıktan sonra yapılabilir.

AMAÇLARINA GÖRE BUDAMA ÇEŞİTLERİ
*ŞEKİL BUDAMASI (TERBİYE): Meyve ağaçlarının toprak üstü organı olan taca verilecek şekli ekolojik şartlara ve ağacın morfolojik yapısına göre değişir.Günümüzde dünyada ve ülkemizde en yaygın olarak verilen şekil ‘Merkezi Lider Terbiye Sistemi’dir .Bu terbiye sistemi elma, armut, kayısı, kiraz, vişne, erik, şeftali ve ceviz gibi birçok meyve türü için en uygun şeklidir.Biz burada ceviz türüne uygun olan sistemi sizlere anlatmaya çalışacağız.
“Merkezi Lider Terbiye Sistemi”: Bu tip budama şeklini çöğür, MM111, MM106 gibi kuvvetli veya yarı bodur gelişen anaçlar ve ceviz uygulamak mümkündür.Genç elma ağaçları için kolay terbiye sistemi Merkezi Lider sistemidir.
Meyve bahçesine dikilecek fidan dallı veya kamçı şeklinde dalsız olabilir. Eğer fidan kamçı şeklinde dalsız fidan ise dikimden sonra 75 cm’den tepesi vurulur. Tepesi vurulurken son göz aşı noktasının ters tarafında olmalıdır. Eğer bir veya iki yaşlı dallı fidan dikilecekse 4-5 adet geniş açılı yan dal bırakılır, tepesi de en üstteki yan dalın 25 cm üzerinden vurulur. Toprak seviyesinden itibaren 30-45 cm’ye kadar olan dallar dipten çıkarılır.

Birinci Yıl:
Dikimi takip eden yaz ayları başında şekil verme işlemlerinde başlanır. Sürgünler 7,5-10 cm olunca yaz budamasına başlanır. Fidanın üst tarafına yakın dik büyüyen bir dal lider olarak seçilir.Yaz aylarında süren sürgünlerden 4-6 tanesi ana dal olarak seçilir.Diğer sürgünler çıkartılır.Lidere yakın olup onunla rekabet edecekler çıkartılır.Böylece birinci oluşturacak dallar seçilmiş olur.Durgun dönemde birinci katı oluşturan dalların en üstündekinin 50-60 cm yukarısından liderin tepesi vurulmalıdır.Yan dalların ucu 1/4 oranında kesilir.Yan dalların ucu lider seçilen daldan aşağıda olmalıdır.

İkinci Yıl:
Birinci katın 50-60 cm üzerinden ikinci bir kat oluşturulmalıdır. İkinci kay olarak 3-5 dal seçilir. Dalların açıları geniş olmalı, gövde ile dal arası açı 45-600 arasında olmalıdır. Yeni oluşturulan ikinci katın dalları birincinden daha kısa olmalıdır. Böylece alttaki dallar gölgelenemez. Ana dalların ucu son göz aşağı bakacak şekilde 1/3 oranında kısaltılmalıdır.
Üçüncü Yıl:
Her yıl ana dalların ve liderin ucundan 1/3 oranında kesilir. Ağaç çeşidine, toprak ve iklim durumuna göre 8-12 ana dal olgun verim çağında bir ağaçta bulunmalıdır. İhtiyaca göre 3. Bir kat da oluşturulabilir. Ölü dallar, hastalıklı ve kırılmış dallar budanır. Bu işlemlere ileriki yıllarda da devam edilir.

ÜRÜN (VERİM) BUDAMASI:
Şekil verme işlemi tamamlanan ağaçlarda fizyolojik denge oluşturulmuştur. Kurulan bu dengenin uzun süre muhafaza edilmesi gerekir. Ürün budamasında dikkat edilecek hususlar:
*ana dallar tek tek ele alınmalı, bunlar üzerinde dikine büyüyen birbiri üzerine gelen dallar var ise çıkartılmalıdır.
*Ana veya yardımcı dallardan çıplaklaşmaya yönelenler kısa kesilerek boş yerlerde yeni dalların oluşturulmasına çalışılır.
*Meyve dallarından bir kısmı özellikle yaşlı olanları kesilerek atılır.
*Kuru, hastalıklı veya zayıflamış dallar diplerinden kesilerek çıkarılır.
*Bir ana veya yardımcı dal üzerinde fazla miktarda meyve dalı oluşmuş ise bunlar arasında seyreltme yapılır.
*Verim budamasında dal bükme ve eğmelerine yer verilmemeli, dallar ancak bağ olarak kullanılmalıdır.
*Meyve ağırlığı nedeniyle eğilerek açıları genişlemiş dallar diğer dallara bağlanarak eski hallerine getirilir.
Gençleştirme Budaması:
Verimden düşmüş yaşlı ağaçlarda yeniden kuvvetli sürgünler oluşturarak yeni bir taç oluşturulmasına gençleştirme budaması denir. Gençleştirme budamasında önce kurumuş, sık ve birbiri üzerine gelen dallar çıkarılır. Geri kalan dallarda da kısa budamalar yapılarak ağacın tacı küçültülmüş ve yeniden kuvvetli sürgün oluşumu sağlanmış olur. Gençleştirme budaması yapılan ağaçların ana dalları ve gövdeleri üzerinde birçok obur dallar, kuvvetli sürgünler oluşur. Bunlardan yalnız yeni tacın oluşumu için gerekli olanlar bırakılır, diğerleri tamamen çıkartılır.

Budayıcı Budama Sırasında Aşağıdaki Konulara Dikkat Etmelidir;
*Budamanın şeklini ve dal kesim miktarını,
*Ağacın gelişme gücünü,
*Ağaçtan bir yıl önce alınan meyve miktarını,
*Meyve dallarındaki çiçek tomurcuğunun miktarını,
*Budamaya etkili olabilecek diğer faktörleri…
Budama Sonrasında neler yapılmalıdır?
Budama sonunda çıkan budama artıkları ve bahçe kenarlarındaki çalılıkları kuru bitki parçaları hastalık ve zararlıların en iyi barınak yeridir. Meyve ağaçlarına ve ürünlerine zarar veren bu hastalık ve zararlıların çoğalmaması için bu artıklar yakılmalı veya bahçeden uzaklaştırılmalıdır. Budama sonunda meyve ağaçlarında kış ilaçlamalarının da yapılması zorunludur.
NOT: Daha iyi ve daha doğrusunu öğrenme hevesi ve heyecanı nı hiçbir zaman kaybetmemek dileğiyle
saygılarımla
Yabancı isme doğru sertifikalı ceviz fidanlarımız
chandler
pedro
fernor
mıdlant
franguette (tozlayıcı)
Fernette (tozlayıcı)
Yerli ceviz fidanlarımız isme doğru sertifikalı
kaman 1
kaman 5
yalova 1
yalova 3
şebin
bilecik
KULAKTAN DOLMA BİLGİLERLE DEĞİL, AKADEMİSYENLER GÖZETİMİNDE PROFOSYENEL BİR CEVİZ
YETİŞTİRİCİLİĞİ İÇİN SİZİNLEYİZ
EXPO YAŞAM FİDANCILIK TEK.HİZ.BÖL/Samsun
GSM: 0532 506 78 74
GSM: 0549 450 55 55
TEL&: 0362 266 91 90
Ayrıntılı bilgi için ÖNEMLİ:Profesyonel Ceviz Yetiştiriciliği

