PAÇAL NUMUNE: Bir partiden alınan primer(ilk, alt) numunelerin bir araya getirilmesi ve homojen bir şekilde karıştırılmasıyla elde edilen numune. 5 kg'dan az olamaz.
PAÇAL: Amaca uygun emtia elde edebilmek için cinsleri, nevileri veya kaliteleri değişik olan malların birbirleri ile karıştırılması. (A.M.İ. İ Tem. K.İ.İ.Paça. Bölümü madde 13, sayfa 246)
PAHA: Fiyat, eder, değer.
PALAMAR ÜCRETİ: İskeleye veya rıhtıma yanaşan gemilerin bağlanmaları durumunda, alınan ücret.
PALAMAR: Rıhtımlara yanaşan gemilerin rıhtımların ön kenarlarına yakın bulunan halkalarına veya şamandıralarına bağlanması için kullanılan halat.
PALANDÖKEN-97: Bitki boyu uzun, Başaklar orta sık yoğunlukta, iğ şeklinde, beyaz ve kılçıklıdır. Daneler yumurta şeklinde ve beyazdır. 1000 tane ağırlığı 34 gr'dır. Kışlık olan çeşidin soğuğa dayanımı iyidir. Yapay ve doğal koşullarda, kahverengi pasa orta dayanıklı, diğer pas ve hastalıklara ise dayanıklı ekmeklik beyaz yarı sert buğday çeşidi. (Doğu Anadolu Tar. Arş. Ens. /Erzurum 1997)
PAMUKOVA-97: Bitki boyu orta uzunlukta, başaklar beyaz renkli, kılçıklı, daneler yumurta şeklinde ve kırmızıdır. 1000 tane ağırlığı 34 gr'dır. Soğuğa ve kurağa dayanımı iyi olan çeşit yatmaya orta dayanıklıdır. Yapay ve doğal koşullarda sarı ve kahverengi pasa dayanıklı ekmeklik kırmızı yarı sert buğday çeşidi. (Sakarya Tar. Bit. Arş. Ens.)
PANAYIR: Sergi niteliğinde büyük pazar.
PANDAS: İtalyan orijinli, kılçıklı, çıplak beyaz kavuzlu, soğuğa, yatmaya, kahverengi pasa toleranslı, bin dane ağırlığı 35 gr. civarında olan, Çukurova, Ege, Marmara ve Karadeniz Bölgeleri için uygun bir ekmeklik kırmızı sert buğday çeşidi.
PARAZİT (ASALAK): Başka bir canlı varlığın içinde veya üzerinde ve onun zararına yaşayan organizmalar.
PARSEL: İmar yasasına göre ayrılıp sınırlanmış toprak parçası. PARTİ: Bütünden ayrılmış bölüm parça
PAS: Bitkilerde özellikle buğdaygillerde pucciniaceae familyasına bağlı mantarların yaptığı ve çeşitli şekillerde görülen bir hastalık.
PASAPORT: Bir kişiye yabancı ülkelere kimliğini ispat ve serbest seyahatini temin etmek üzere yetkili makamlarca verilen resmi evrak.
PASAVAN: Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile komşu ülkeler arasında yapılmış ve yapılacak olan anlaşmalarla belirlenen hudut bölgesi dâhilinde geçerli olmak üzere ücretsiz verilen giriş-çıkış evrakı.
PATENT: Tek elden yapılması istenen bir iş için verilen onay. PATOJEN: Hastalık yapıcı özelliği olan mikroorganizma. PATRON: Mal sahibi, sermayedar. PAZAR: Satış yeri.
PAZARLIK: Malın fiyatı üstünde alıcı ile satıcı arasındaki çekişme.
PEARSON KARESİ: İstenilen özelliklere sahip bir paçal elde edebilmek için iki ayrı ürünün hangi oranlarda birbirleri ile karıştırılacağının tespitinde kullanılan metot.
PEHLİVAN: Sapları orta uzunlukta, başaklar beyaz, Dane, dış görünüş olarak Bezostajaya benzer fakat rengi daha koyu kırmızı olup taneleri daha iricedir. Ekmeklik kalitesi iyidir.1000 tane ağırlığı 36-37 gr'dır. Yapay ve doğal koşullarda sarı pasa dayanıklı, sürmeye hassas, kahverengi pasa toleranslı kırmızı yarı sert ekmeklik buğday çeşidi. (Trakya Tar. Arş. Ens. Edirne 1988)
PELEMİR (cephalaria syriaca):Yabancı ot tohumu.
PENJAMO 62(Triticum aestivum v. Erythrospermum): Meksika orijinli, yazlık, uzun boylu, kışa duyarlı, kılçıklı, beyaz ve uzun başaklı, ekmeklik kalitesi orta, Güneydoğu Bölgesi için uygun bir kırmızı ekmeklik yarı sert buğday çeşidi.
PERAKENDE: Tek tek yapılan satış.
PERDELİ SONDA: Stokun çeşitli katlarındaki durumunu tespit etmek amacıyla kullanılan sonda.
PERİKARP: Buğday tanesinin dış kabuk katmanlarının tamamı.
PERMİ: İzin belgesi.
PEŞİN: Alımdan önce ya da alım sırasında ödenen.
PEY: Satış bedeline mahsup edilmek üzere önceden verilen para.
PEYGAMBER ÇİÇEĞİ: Bkz. Gelin düğmesi
PEYGAMBER DÜĞMESİ: Pelemir.
PH: Bir sıvının asit veya bazlık derecesini gösteren değer.
PITIRAK (turgeria latifolia):Yabancı ot tohumu.
PİGMENT: Hücrelere özgü renk veren madde.
PİLOT BÖLGE: Herhangi bir politika ya da metodu özel ve sınırlı bir denemeye tabi tutmak amacıyla seçilen bölge.
PİRİNÇ İMALAT CETVELİ: Pirinç imalatı sırasında ve sonucunda elde edilen pirincin fiziksel özelliklerinin işlendiği cetvel.
PİRİNÇ: Bkz. çeltik.
PİŞMANLIKNAVLUNU: Önceden sözleşmesi yapılmış ancak taşıtan tarafından yolculuktan veya nakliyeden vazgeçilmesi durumunda navlunun yarısının ödenmesi.
PİYASA RAYİCİ: Bir malın belirli bir piyasada alınıp satıldığı fiyat. PİYASA: Mal sürümü ile mal aranırının karşılaştıkları yer. PLAN: Bir işin önceden tasarlanması. PLANLAMA: Bir işin önceden saptanan plana göre düzenlenmesi.
PLANLI EKONOMİ: Toplumun ihtiyaçlarının karşılanması ve gelişmesi amacını güden ekonomi.
PLASMAN: Yatırım.
PLATFORM: Kurumumuzda, kamyon kaldırıcılarının kamyonları kaldırdığı yüzey, araçların tartımı için üzerinde durdukları kantar yüzeyi.
PNÖMATİK: Kurumuzdaki depolar ve yığınlar ile kamyon ve gemilerdeki dökme halindeki emtianın hava akımı ile aşağıdan yukarıya taşınmasında kullanılan sistem.
POLİÇE: Sigorta senedi.
POLİETİLENLİ TOPRAKLI YIĞIN: Kurumumuzda, açıkta hububat depolamak amacıyla kullanılan yöntemlerden biridir. (İç genişliği 6.5-8.0 m ,yastık başlarının yüksekliği 25-30 cm., yastık genişliği ve tırnak uzunluğu 40-50 cm olan,1.60-1.75 cm yüksekliğe sahip olup ürünün üzerine tekrar polietilen serilerek polietilenin dış etkenlerden zarar görmemesi için 10-20 cm. kalınlığında toprak örtülerek yapılan depolama ünitesi). (Alım ve Muhafaza İşleri İzah namesi Depolama İşleri Bölümü Madde 10, sayfa 74)
POLYETİLEN: Bir polimer türü olup, kurumumuzda genellikle açık yığınların yapımında ürünlerin muhafazası için kullanılan madde.
POPAVER SOMNİFERUM: Papaver Latincede gelincik, somniferum ise uyku verici-rüya gördürücü anlamına gelmektedir. Papaver somniferum Türkiye 'de tarımı yapılan haşhaş olup; tarlalarda, kırlarda kendiliğinden yetişen gelincik ile uzaktan akrabadır. Haşhaşın, kapsül kabukları ilaç sanayinde, tohumları yağ sanayinde kullanılır.
POSTA VAGONU: Demiryollarında katarlara posta nakli ile ilgili olarak takılan vagon.
POSTA VAPURU: Önceden düzenlenen ve ilan edilen bir programa göre belirli hatlarda düzenli seferler yapan ve devlet postasını taşıyan gemi.
PRATİKA: Mahalli idareler tarafından gemi kaptanına, hastalık olmadığına dair verilen evrak.
PRİM: Genellikle zamana göre saptanmış olan, heveslendirip iş hacmini artırmak amacıyla asıl ücretin yanı sıra verilen ek ödeme, Sosyal Güvenlik kurumları kesintisi.
PRİMER NUMUNE
Birincil, alt numune):Partinin biryerinden alınan en az numune miktarı. En az 5 noktadan alınır.
PRİMLİ ÜCRET: İş hacmi ile orantılı olarak verilen ücret. PRODÜKSİYON: Üretim. PRODÜKTİVİTE: Üretkenlik, verimlilik.
PROMETRE: Ürünlerin hem sıcaklık hem de rutubetlerini ölçen, seyyar veya depolara sabit olabilen cihaz.
PROSTAR: Bitki boyu 70-75 cm olan, Başaklar kılçıklı ve rengi açık sarıdır. Daneler oval şeklinde ve kırmızıdır.1000 tane ağırlığı 33-40 gr'dır. Soğuğa, kurağa ve yatmaya dayanıklıdır. Küllenmeye dayanıklı, kahverengi ve sarı pasa ise orta dayanıklı ekmeklik buğday çeşidi. (Trakya Tar. Arş. Ens. Edirde 1999.)
PROTEİN: Amino grup asitlerden meydana gelen azotlu maddeler.
PROTESTO: Ekonomik ve hukuksal bir anlaşmazlığı saptamak için noter aracılığı ile gönderilen ihtar.
PROVİZYON: İşletme zararlarının karşılanması için ayrılan para, tahsil edilmek üzere bir bankaya verilen çekin karşılığının bulunup bulunmadığının sorulması.
PUANTAJ: Kontrol işareti.
PUSULA: Yön bulmaya yarayan alet.
PÜLVERİZATÖR: Sıvı haldeki dezenfektan ilacı, küçük zerrecikler halinde istenilen yüzeye uygulamaya yarayan alet.
PAÇAL: Amaca uygun emtia elde edebilmek için cinsleri, nevileri veya kaliteleri değişik olan malların birbirleri ile karıştırılması. (A.M.İ. İ Tem. K.İ.İ.Paça. Bölümü madde 13, sayfa 246)
PAHA: Fiyat, eder, değer.
PALAMAR ÜCRETİ: İskeleye veya rıhtıma yanaşan gemilerin bağlanmaları durumunda, alınan ücret.
PALAMAR: Rıhtımlara yanaşan gemilerin rıhtımların ön kenarlarına yakın bulunan halkalarına veya şamandıralarına bağlanması için kullanılan halat.
PALANDÖKEN-97: Bitki boyu uzun, Başaklar orta sık yoğunlukta, iğ şeklinde, beyaz ve kılçıklıdır. Daneler yumurta şeklinde ve beyazdır. 1000 tane ağırlığı 34 gr'dır. Kışlık olan çeşidin soğuğa dayanımı iyidir. Yapay ve doğal koşullarda, kahverengi pasa orta dayanıklı, diğer pas ve hastalıklara ise dayanıklı ekmeklik beyaz yarı sert buğday çeşidi. (Doğu Anadolu Tar. Arş. Ens. /Erzurum 1997)
PAMUKOVA-97: Bitki boyu orta uzunlukta, başaklar beyaz renkli, kılçıklı, daneler yumurta şeklinde ve kırmızıdır. 1000 tane ağırlığı 34 gr'dır. Soğuğa ve kurağa dayanımı iyi olan çeşit yatmaya orta dayanıklıdır. Yapay ve doğal koşullarda sarı ve kahverengi pasa dayanıklı ekmeklik kırmızı yarı sert buğday çeşidi. (Sakarya Tar. Bit. Arş. Ens.)
PANAYIR: Sergi niteliğinde büyük pazar.
PANDAS: İtalyan orijinli, kılçıklı, çıplak beyaz kavuzlu, soğuğa, yatmaya, kahverengi pasa toleranslı, bin dane ağırlığı 35 gr. civarında olan, Çukurova, Ege, Marmara ve Karadeniz Bölgeleri için uygun bir ekmeklik kırmızı sert buğday çeşidi.
PARAZİT (ASALAK): Başka bir canlı varlığın içinde veya üzerinde ve onun zararına yaşayan organizmalar.
PARSEL: İmar yasasına göre ayrılıp sınırlanmış toprak parçası. PARTİ: Bütünden ayrılmış bölüm parça
PAS: Bitkilerde özellikle buğdaygillerde pucciniaceae familyasına bağlı mantarların yaptığı ve çeşitli şekillerde görülen bir hastalık.
PASAPORT: Bir kişiye yabancı ülkelere kimliğini ispat ve serbest seyahatini temin etmek üzere yetkili makamlarca verilen resmi evrak.
PASAVAN: Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile komşu ülkeler arasında yapılmış ve yapılacak olan anlaşmalarla belirlenen hudut bölgesi dâhilinde geçerli olmak üzere ücretsiz verilen giriş-çıkış evrakı.
PATENT: Tek elden yapılması istenen bir iş için verilen onay. PATOJEN: Hastalık yapıcı özelliği olan mikroorganizma. PATRON: Mal sahibi, sermayedar. PAZAR: Satış yeri.
PAZARLIK: Malın fiyatı üstünde alıcı ile satıcı arasındaki çekişme.
PEARSON KARESİ: İstenilen özelliklere sahip bir paçal elde edebilmek için iki ayrı ürünün hangi oranlarda birbirleri ile karıştırılacağının tespitinde kullanılan metot.
PEHLİVAN: Sapları orta uzunlukta, başaklar beyaz, Dane, dış görünüş olarak Bezostajaya benzer fakat rengi daha koyu kırmızı olup taneleri daha iricedir. Ekmeklik kalitesi iyidir.1000 tane ağırlığı 36-37 gr'dır. Yapay ve doğal koşullarda sarı pasa dayanıklı, sürmeye hassas, kahverengi pasa toleranslı kırmızı yarı sert ekmeklik buğday çeşidi. (Trakya Tar. Arş. Ens. Edirne 1988)
PELEMİR (cephalaria syriaca):Yabancı ot tohumu.
PENJAMO 62(Triticum aestivum v. Erythrospermum): Meksika orijinli, yazlık, uzun boylu, kışa duyarlı, kılçıklı, beyaz ve uzun başaklı, ekmeklik kalitesi orta, Güneydoğu Bölgesi için uygun bir kırmızı ekmeklik yarı sert buğday çeşidi.
PERAKENDE: Tek tek yapılan satış.
PERDELİ SONDA: Stokun çeşitli katlarındaki durumunu tespit etmek amacıyla kullanılan sonda.
PERİKARP: Buğday tanesinin dış kabuk katmanlarının tamamı.
PERMİ: İzin belgesi.
PEŞİN: Alımdan önce ya da alım sırasında ödenen.
PEY: Satış bedeline mahsup edilmek üzere önceden verilen para.
PEYGAMBER ÇİÇEĞİ: Bkz. Gelin düğmesi
PEYGAMBER DÜĞMESİ: Pelemir.
PH: Bir sıvının asit veya bazlık derecesini gösteren değer.
PITIRAK (turgeria latifolia):Yabancı ot tohumu.
PİGMENT: Hücrelere özgü renk veren madde.
PİLOT BÖLGE: Herhangi bir politika ya da metodu özel ve sınırlı bir denemeye tabi tutmak amacıyla seçilen bölge.
PİRİNÇ İMALAT CETVELİ: Pirinç imalatı sırasında ve sonucunda elde edilen pirincin fiziksel özelliklerinin işlendiği cetvel.
PİRİNÇ: Bkz. çeltik.
PİŞMANLIKNAVLUNU: Önceden sözleşmesi yapılmış ancak taşıtan tarafından yolculuktan veya nakliyeden vazgeçilmesi durumunda navlunun yarısının ödenmesi.
PİYASA RAYİCİ: Bir malın belirli bir piyasada alınıp satıldığı fiyat. PİYASA: Mal sürümü ile mal aranırının karşılaştıkları yer. PLAN: Bir işin önceden tasarlanması. PLANLAMA: Bir işin önceden saptanan plana göre düzenlenmesi.
PLANLI EKONOMİ: Toplumun ihtiyaçlarının karşılanması ve gelişmesi amacını güden ekonomi.
PLASMAN: Yatırım.
PLATFORM: Kurumumuzda, kamyon kaldırıcılarının kamyonları kaldırdığı yüzey, araçların tartımı için üzerinde durdukları kantar yüzeyi.
PNÖMATİK: Kurumuzdaki depolar ve yığınlar ile kamyon ve gemilerdeki dökme halindeki emtianın hava akımı ile aşağıdan yukarıya taşınmasında kullanılan sistem.
POLİÇE: Sigorta senedi.
POLİETİLENLİ TOPRAKLI YIĞIN: Kurumumuzda, açıkta hububat depolamak amacıyla kullanılan yöntemlerden biridir. (İç genişliği 6.5-8.0 m ,yastık başlarının yüksekliği 25-30 cm., yastık genişliği ve tırnak uzunluğu 40-50 cm olan,1.60-1.75 cm yüksekliğe sahip olup ürünün üzerine tekrar polietilen serilerek polietilenin dış etkenlerden zarar görmemesi için 10-20 cm. kalınlığında toprak örtülerek yapılan depolama ünitesi). (Alım ve Muhafaza İşleri İzah namesi Depolama İşleri Bölümü Madde 10, sayfa 74)
POLYETİLEN: Bir polimer türü olup, kurumumuzda genellikle açık yığınların yapımında ürünlerin muhafazası için kullanılan madde.
POPAVER SOMNİFERUM: Papaver Latincede gelincik, somniferum ise uyku verici-rüya gördürücü anlamına gelmektedir. Papaver somniferum Türkiye 'de tarımı yapılan haşhaş olup; tarlalarda, kırlarda kendiliğinden yetişen gelincik ile uzaktan akrabadır. Haşhaşın, kapsül kabukları ilaç sanayinde, tohumları yağ sanayinde kullanılır.
POSTA VAGONU: Demiryollarında katarlara posta nakli ile ilgili olarak takılan vagon.
POSTA VAPURU: Önceden düzenlenen ve ilan edilen bir programa göre belirli hatlarda düzenli seferler yapan ve devlet postasını taşıyan gemi.
PRATİKA: Mahalli idareler tarafından gemi kaptanına, hastalık olmadığına dair verilen evrak.
PRİM: Genellikle zamana göre saptanmış olan, heveslendirip iş hacmini artırmak amacıyla asıl ücretin yanı sıra verilen ek ödeme, Sosyal Güvenlik kurumları kesintisi.
PRİMER NUMUNE
Birincil, alt numune):Partinin biryerinden alınan en az numune miktarı. En az 5 noktadan alınır.PRİMLİ ÜCRET: İş hacmi ile orantılı olarak verilen ücret. PRODÜKSİYON: Üretim. PRODÜKTİVİTE: Üretkenlik, verimlilik.
PROMETRE: Ürünlerin hem sıcaklık hem de rutubetlerini ölçen, seyyar veya depolara sabit olabilen cihaz.
PROSTAR: Bitki boyu 70-75 cm olan, Başaklar kılçıklı ve rengi açık sarıdır. Daneler oval şeklinde ve kırmızıdır.1000 tane ağırlığı 33-40 gr'dır. Soğuğa, kurağa ve yatmaya dayanıklıdır. Küllenmeye dayanıklı, kahverengi ve sarı pasa ise orta dayanıklı ekmeklik buğday çeşidi. (Trakya Tar. Arş. Ens. Edirde 1999.)
PROTEİN: Amino grup asitlerden meydana gelen azotlu maddeler.
PROTESTO: Ekonomik ve hukuksal bir anlaşmazlığı saptamak için noter aracılığı ile gönderilen ihtar.
PROVİZYON: İşletme zararlarının karşılanması için ayrılan para, tahsil edilmek üzere bir bankaya verilen çekin karşılığının bulunup bulunmadığının sorulması.
PUANTAJ: Kontrol işareti.
PUSULA: Yön bulmaya yarayan alet.
PÜLVERİZATÖR: Sıvı haldeki dezenfektan ilacı, küçük zerrecikler halinde istenilen yüzeye uygulamaya yarayan alet.



Comment