Tweet
Kaktüslerden;
SÜTUNKAKTÜS (Meşalekaktüsü, Boylusütunkaktüs,
Gelintokmağı, Kayakaktüsü) (Cereus sp.); YILBAŞIÇİÇEĞİ
(Zygocactus sp.); ATLASÇİÇEĞİ (Atlaskaktüsü) (Epiphyllum sp.);
HASTALIKLARI
(Kaktüs Bitki, Etli Bitki, Salon Bitkisi)
Kaktüs bitkilerinde ortaya çıkan hastalıklar şunlardır:
Solgunluk: Pythium debaryanum mantarının sebep olduğu bu hastalık bitkiden bitkiye hızla yayılır, bir esmerleşme ve solma husule getirir, bu olgu da dipten başlayarak yukarılara doğru yayılır. Mücadele için bitki, uzun bir dönem boyunca fazla sulamadan ve aşırı rutubetten kaçınılır; bitki çoğaltma için temiz toprak kullanılır.,
Fusarium oxysporum'un sebep olduğu solgunluk hastalığı, Cereus cinsi
Prof.Dr.Sabri SÜMER --SÜS BİTKİLERİ HASTALIKLARI ---2008
mensuplarını etkilemektedir. Hastalığın belirtisi "yumuşak ve siyah çürüklük"dür, bitkinin uçlarından başlar ve aşağıya doğru yayılır. Cam sera altındaki sıcak yastıklarda yer alan bitkiler kötü biçimde hastalanabilir. Herhangi bir mücadele usulü bilinmemektedir.
Yaprak Lekelenmesi ve Yanıklık : Cereus cinsinde "solgunluk"a sebep olan Fusarium oxysporum mantarı, yılbaşıçiçeği'ni de (Zyğocactus truncatus) etkilemektedir. Suya sokulmuş gibi ve sık sık kenarı kırmızımsı olan bir çürüklük toprak seviyesinde gelişir. Yassı ve birleşik gövdelerde portakal renkliden esmere değişen leke'ler husule gelir.
Mücadele : Hastalanmış bitkiler tedavi edilemez. "Benlat", "thiabendazol", "dakonil" veya "tersan OM" gibi ilaçlar ite işlem görmüş çelik'ler bulaşmadan tamamen korunmaktadır.
Çürüklük : Helminthosporium cactivorum mantarı tarafından sebep olunan "gövde çürüklüğü", belirgin sarı ölü dokular ile başlar, bunlar daha sonra koyu esmere döner. Tüm bitki çöker ve 2-4 gün içinde ölür. Mantar yaşlı bitkilere stoma'lar veya yaralardan girer; genç bitkilere doğrudan epidermis'i delerek nüfuz eder. Mücadele ; her 10-14 günde küçük miktarda yayıcı-yapıştırıcı içerenr "kaptan" püskürtülür; kötü hastalanmış bitkiler yok edilir, yeni bitki ekim-dikimine başlamak için toprak buhar ile pastörize edilir.
Asperğillus alliaceus mantarı tarafından sebep olunan "yastık çürümesi", bazı kaktüs tür'lerinde gövde'nin ve dal'ların çürümesi olarak ortaya çıkar. Mantar yüksek sıcaklıkta güçlenir. Sarı küme'ler halindeki spor'lar çimlenir ve yara'lardan bitkiye giriş yapar. Mücadele ;yaralardan kaçınılır; hastalıklı bitki kısımları kesilip atılarak yok edilir.
Phytophthora cactorum mantarı tarafından sebep olunan "yapışkan kök boynu çürüklüğü"nde, siyah, yapışkan ve yumuşak bir çürüklük bitkinin dibinde gelişir. Hastalık bilhassa Cereus cinsi kaktüslerde can sıkıcıdır. Mantar bitkinin civarında 1-1,5 santimetre derinliğe kadar toprağı işgal eder. Etkili bir denetleme usulü yoktur.
Botrytis cinerea mantarının sebep olduğu "yumuşak çürüklük, boz küf hastalığında kaktüs parçaları özellikle Cereus'unkiler, renk bozulmasına uğrar, üst yüz yavaş yavaş çürüklüğe uğrar ve çöker. Dokular yapışkan bir çözülmeye uğrar. Nemli şartlar altında hastalıklı kısımların yüzeyi üzerinde boz renkli küf gelişmesi olur. Hastalığın çoğalıp yayılmasına yarayan siyah sklerotium'lar oluşur. Mücadele ; hastalıklı kısımlar uzaklaştırılır ve yok edilir; sera yetiştirmesinde daha kuru şartlar sağlamak üzere sulama ve havalandırma düzenlemeleri yapılır, "kaptan" püskürtülmesi de faydalı olur.
Bakteriden dolayı Yanıklık : Eminia carnegieana bakterisinin sebep olduğu bu hastalık göllerdeki devkaktüs (Carnegiea gigantea) bitkilerinde şiddetle tahripçi olmaktadır. Etmen bakteri önce küçük, yuvarlak ve açık renkli lekeler oluşturur, bunların kenarı suya sokulmuş gibi görüşlüdür. Alttaki dokular siyahlaşır. Lekeler genişledikçe, doku çatlar ve esmer bir sıvı dışarı sızar. Nihayette tüm bitki çürümeye uğrar.
Mücadele : Kötü hastalanmış fertler kesilip atılır ve toprağa gömülür. Küçük ve yer yer olan bulaşma kısımları kesilip çıkarılır, yara dezenfekte edilir, daha sonra iyi bir ağaç örtüsü ile boyanır.
Ur : "Tepe ur'ıTna sebep olan Agrobacterium tumefaciens bakterisinin devkaktüs'e (Carneğiea ğigantea) saldırdığı bilinmektedir. Köklerde ve parçalarda ur'lar oluşturur. Topraküstü urları bazan 5 0-60 santimetreden daha büyük çapa ulaşabilir.
Kök ur'ları süngersidir ve bazan 30 santimetre çapa ve 3-4 kilogram ağırlığa ulaşır.
Mücadele : Topraküstü kısımlardaki ur'lar bitkiyi tahrip etmeden başarılı biçimde kesilip atılabilir. Eğer bakterilerin dikimlerde mevcut olduğu bilinmekteyse, süs kaktüslerinin yaralanmasından dikkatle kaçınılmalıdır. Kök ur'larınm önlenmesi için kökler bir antibiyotik mesela streptomisin çözeltisi içine sokulmalıdır. Bakteriler ile kirletilmiş toprak bitki çoğaltama işinde kullanılmamalıdır.
Tomurcuk Dökümü : Tomurcukların olgunlaşmadan dökülmesi ve bitkinin bodurlaşması olgusu, kötü yetiştirme şartlarından olmaktadır. Bu gibi şartlar arasında; besin eksikliği, "azot'lu" gübrelerin aşırılığı, toprağın kuruması ve ıslatma için çok soğuk su kullanılması sayılabilir.
Mantarımsı Kalkık Kabuk: Düzensiz pas gib^ veya mantar dokulu leke'ler birçok kaktüs türünün özellikle kaynanadili'nin (Opuntia sp.) gövdesinde görülmektedir. Sürgünler bu leke'ler ile kalın bir biçimde örtülebilir, sadece genç büyümeler bunlardan yoksundur. Şiddetli hücumlarda tüm sürgünler tahrip görebilir, daha hafiflerde bitkinin çiçek üretimi azalır. Epidermis hücreleri kurur, epidermis çatlar, açılır ve kıvrılır. Daha sonra kabuk mantarına benzeyen aşırı bir büyüme, alttan görünür duruma geçer.
Mücadele : Hastalık, rutubeti azaltmak ve ışığı artırmak yolu ile önlenebilir. Bununla beraber bazı kaktüsler güneş ışığına fazla maruz kalınca hasar görürler.
Camsı Görünüş : Bu hastalık koyu yeşil ve yarı saydam leke'ler halinde kendini gösterir. Bunların birine uygulanan hafif bir basınç epidermis'i ezer ve alttaki doku hızla siyahlaşır. Şiddetli hücumlar leke'nin yukarısındaki sürgünleri öldürebilir. Hafif saldırılar mantar tabakasının veya lekenin gelişmesine sebep olur, böylece hastalıklı dokuyu ayırır. Bakteriler ve mantarlar sık sık parçalara girer ve çürüme yaratır.
SÜTUNKAKTÜS (Meşalekaktüsü, Boylusütunkaktüs,
Gelintokmağı, Kayakaktüsü) (Cereus sp.); YILBAŞIÇİÇEĞİ
(Zygocactus sp.); ATLASÇİÇEĞİ (Atlaskaktüsü) (Epiphyllum sp.);
HASTALIKLARI
(Kaktüs Bitki, Etli Bitki, Salon Bitkisi)
Kaktüs bitkilerinde ortaya çıkan hastalıklar şunlardır:
Solgunluk: Pythium debaryanum mantarının sebep olduğu bu hastalık bitkiden bitkiye hızla yayılır, bir esmerleşme ve solma husule getirir, bu olgu da dipten başlayarak yukarılara doğru yayılır. Mücadele için bitki, uzun bir dönem boyunca fazla sulamadan ve aşırı rutubetten kaçınılır; bitki çoğaltma için temiz toprak kullanılır.,
Fusarium oxysporum'un sebep olduğu solgunluk hastalığı, Cereus cinsi
Prof.Dr.Sabri SÜMER --SÜS BİTKİLERİ HASTALIKLARI ---2008
mensuplarını etkilemektedir. Hastalığın belirtisi "yumuşak ve siyah çürüklük"dür, bitkinin uçlarından başlar ve aşağıya doğru yayılır. Cam sera altındaki sıcak yastıklarda yer alan bitkiler kötü biçimde hastalanabilir. Herhangi bir mücadele usulü bilinmemektedir.
Yaprak Lekelenmesi ve Yanıklık : Cereus cinsinde "solgunluk"a sebep olan Fusarium oxysporum mantarı, yılbaşıçiçeği'ni de (Zyğocactus truncatus) etkilemektedir. Suya sokulmuş gibi ve sık sık kenarı kırmızımsı olan bir çürüklük toprak seviyesinde gelişir. Yassı ve birleşik gövdelerde portakal renkliden esmere değişen leke'ler husule gelir.
Mücadele : Hastalanmış bitkiler tedavi edilemez. "Benlat", "thiabendazol", "dakonil" veya "tersan OM" gibi ilaçlar ite işlem görmüş çelik'ler bulaşmadan tamamen korunmaktadır.
Çürüklük : Helminthosporium cactivorum mantarı tarafından sebep olunan "gövde çürüklüğü", belirgin sarı ölü dokular ile başlar, bunlar daha sonra koyu esmere döner. Tüm bitki çöker ve 2-4 gün içinde ölür. Mantar yaşlı bitkilere stoma'lar veya yaralardan girer; genç bitkilere doğrudan epidermis'i delerek nüfuz eder. Mücadele ; her 10-14 günde küçük miktarda yayıcı-yapıştırıcı içerenr "kaptan" püskürtülür; kötü hastalanmış bitkiler yok edilir, yeni bitki ekim-dikimine başlamak için toprak buhar ile pastörize edilir.
Asperğillus alliaceus mantarı tarafından sebep olunan "yastık çürümesi", bazı kaktüs tür'lerinde gövde'nin ve dal'ların çürümesi olarak ortaya çıkar. Mantar yüksek sıcaklıkta güçlenir. Sarı küme'ler halindeki spor'lar çimlenir ve yara'lardan bitkiye giriş yapar. Mücadele ;yaralardan kaçınılır; hastalıklı bitki kısımları kesilip atılarak yok edilir.
Phytophthora cactorum mantarı tarafından sebep olunan "yapışkan kök boynu çürüklüğü"nde, siyah, yapışkan ve yumuşak bir çürüklük bitkinin dibinde gelişir. Hastalık bilhassa Cereus cinsi kaktüslerde can sıkıcıdır. Mantar bitkinin civarında 1-1,5 santimetre derinliğe kadar toprağı işgal eder. Etkili bir denetleme usulü yoktur.
Botrytis cinerea mantarının sebep olduğu "yumuşak çürüklük, boz küf hastalığında kaktüs parçaları özellikle Cereus'unkiler, renk bozulmasına uğrar, üst yüz yavaş yavaş çürüklüğe uğrar ve çöker. Dokular yapışkan bir çözülmeye uğrar. Nemli şartlar altında hastalıklı kısımların yüzeyi üzerinde boz renkli küf gelişmesi olur. Hastalığın çoğalıp yayılmasına yarayan siyah sklerotium'lar oluşur. Mücadele ; hastalıklı kısımlar uzaklaştırılır ve yok edilir; sera yetiştirmesinde daha kuru şartlar sağlamak üzere sulama ve havalandırma düzenlemeleri yapılır, "kaptan" püskürtülmesi de faydalı olur.
Bakteriden dolayı Yanıklık : Eminia carnegieana bakterisinin sebep olduğu bu hastalık göllerdeki devkaktüs (Carnegiea gigantea) bitkilerinde şiddetle tahripçi olmaktadır. Etmen bakteri önce küçük, yuvarlak ve açık renkli lekeler oluşturur, bunların kenarı suya sokulmuş gibi görüşlüdür. Alttaki dokular siyahlaşır. Lekeler genişledikçe, doku çatlar ve esmer bir sıvı dışarı sızar. Nihayette tüm bitki çürümeye uğrar.
Mücadele : Kötü hastalanmış fertler kesilip atılır ve toprağa gömülür. Küçük ve yer yer olan bulaşma kısımları kesilip çıkarılır, yara dezenfekte edilir, daha sonra iyi bir ağaç örtüsü ile boyanır.
Ur : "Tepe ur'ıTna sebep olan Agrobacterium tumefaciens bakterisinin devkaktüs'e (Carneğiea ğigantea) saldırdığı bilinmektedir. Köklerde ve parçalarda ur'lar oluşturur. Topraküstü urları bazan 5 0-60 santimetreden daha büyük çapa ulaşabilir.
Kök ur'ları süngersidir ve bazan 30 santimetre çapa ve 3-4 kilogram ağırlığa ulaşır.
Mücadele : Topraküstü kısımlardaki ur'lar bitkiyi tahrip etmeden başarılı biçimde kesilip atılabilir. Eğer bakterilerin dikimlerde mevcut olduğu bilinmekteyse, süs kaktüslerinin yaralanmasından dikkatle kaçınılmalıdır. Kök ur'larınm önlenmesi için kökler bir antibiyotik mesela streptomisin çözeltisi içine sokulmalıdır. Bakteriler ile kirletilmiş toprak bitki çoğaltama işinde kullanılmamalıdır.
Tomurcuk Dökümü : Tomurcukların olgunlaşmadan dökülmesi ve bitkinin bodurlaşması olgusu, kötü yetiştirme şartlarından olmaktadır. Bu gibi şartlar arasında; besin eksikliği, "azot'lu" gübrelerin aşırılığı, toprağın kuruması ve ıslatma için çok soğuk su kullanılması sayılabilir.
Mantarımsı Kalkık Kabuk: Düzensiz pas gib^ veya mantar dokulu leke'ler birçok kaktüs türünün özellikle kaynanadili'nin (Opuntia sp.) gövdesinde görülmektedir. Sürgünler bu leke'ler ile kalın bir biçimde örtülebilir, sadece genç büyümeler bunlardan yoksundur. Şiddetli hücumlarda tüm sürgünler tahrip görebilir, daha hafiflerde bitkinin çiçek üretimi azalır. Epidermis hücreleri kurur, epidermis çatlar, açılır ve kıvrılır. Daha sonra kabuk mantarına benzeyen aşırı bir büyüme, alttan görünür duruma geçer.
Mücadele : Hastalık, rutubeti azaltmak ve ışığı artırmak yolu ile önlenebilir. Bununla beraber bazı kaktüsler güneş ışığına fazla maruz kalınca hasar görürler.
Camsı Görünüş : Bu hastalık koyu yeşil ve yarı saydam leke'ler halinde kendini gösterir. Bunların birine uygulanan hafif bir basınç epidermis'i ezer ve alttaki doku hızla siyahlaşır. Şiddetli hücumlar leke'nin yukarısındaki sürgünleri öldürebilir. Hafif saldırılar mantar tabakasının veya lekenin gelişmesine sebep olur, böylece hastalıklı dokuyu ayırır. Bakteriler ve mantarlar sık sık parçalara girer ve çürüme yaratır.