Tweet
Buğday Pas Hastalıkları
A ) Sarı Pas (Pucinia striiformis) : Hastalık buğday tarlalarında ilkbaharda hava sıcaklığının 10-15 ºC olduğu zaman görülmeye başlar. Yaprakların üst yüzeyinde makine
Dikişine benzer şekilde limon veya portakal renginde püstüller oluşur. Bu püstüllerden oluşan milyonlarca yazlık spor rüzgarla çevreye dağılır. Uygun koşullarda taşındığı buğday bitkilerini enfekte ederek yeni püstüller oluşturur. Yazlık sporların çimlenip konukçuya giriş yapabilmesi için %100`e yakın nisbi neme ve yağışa ihtiyaç vardır.
Hastalık yaprak sap ve başaklarda görülse de esas görüldüğü yer yapraklardır. Zira en erken görülen pas türüdür.
Şiddetli enfeksiyonlar verim ve kalite kayıplarına neden olmaktadır.
B ) Kahverengi Pas (Pucinia recondita tritici) : Yaprak ayası ve kınının üst yüzeyinde üst boğum arası ve kılçıklarda yuvarlağa yakın şekilde, kahverengi ürediospor (yazlık spor) kümelerinden oluşan püstüller halindedir. İlk enfeksiyonlar rüzgar yardımıyla uzaklardan da gelebilen ürediosporlarca meydana getirilir. Yüksek nem ve 10-18 ºC arası sıcaklıkta hastalık hızla gelişir ve her 10-14 günde yeni bir yazlık spor nesli oluşur. Bitkiler olgunlaştığında siyah renkli teliospor (kışlık spor) kümeleri oluşur
Kahverengi pas da verim ve kalite kayıplarına neden olur.
C ) Kara Pas (Pucinia graministritici) : Kara pas etmeni kışı hastalıklı bitki parçacıkları üzerinde teliospor formunda geçirir. İlkbaharda uygun koşullarda çimlenerek oluşturduğu sporlar ara konukçu olan berberis veya mahonia bitkilerinin yapraklarına ulaştığında çimlenerek enfekte eder. Yaprağın alt yüzeyinde meydana gelen esiosporlar rüzgarla tahıl, yaprak ve sapların üzerine taşınarak uygun koşullarda (5-18 ºC sıcaklık , %100 civarında nem) çimlenerek yazlık sporlar meydana gelir. Uygun şartlar sürdükçe yazlık sporlar devamlı çoğalarak epidemilere (salgınlara) neden olurlar. Koyu kırmızı kahverengi püstüller yaprağın iki yüzünde, sapta ve başakta oluşabilir. Bu püstülleri oluşturan spor kümeleri epidermisi yırtıp çıktığında bitki yüzeyi pürüzlü ve yırtık bir görünüş alır. Bitki olgunlaştığında siyah spor kümeleri oluşur. Kara pas kardeşlenmeyi azaltır, miktar ve kalite kaybına eden olur. Hastalığa uygun şartlar tam oluştuğunda bütün ürün kaybedilebilir.
Pas Hastalıkları ile Mücadele
A ) Kültürel Tedbirler :
Sık ekim yapılmamalı
Yabancı ot mücadelesi zamanında yapılmalı
Paslara karşı dayanıklı çeşitler seçilmeli
Tarla içinde ve çevresinde ara konukçu olan bitkiler imha edilmelidir
B ) Kimyasal (ilaçlı) Mücadele :
Hastalığın her yıl şiddetli görüldüğü yerlerde ve duyarlı buğday çeşitlerinde yeşil akşam ilaçlaması uygulanabilir.bunun için ilk pas püstülleri görüldüğünde bitkinin tamamı ıslanacak şekilde aşağıdaki ilaçlardan biri uygulanır.
İlacın Etkili Maddesi Formulasyonu Dozu(dekara) Kullanım aralığı
Oxycarboxin 75 W.P. 300 gr. 25 gün ara ile 2 defa
Mancozeb 80 W.P. 350 gr. 10 gün ara ile 2 defa
Maneb 80 W.P. 350 gr. 10 gün ara ile 2 defa
Flutriafole E.C. 100 ml. 10 gün ara ile 2 defa
Tebuconazole 250 E.C. 75 ml. 10 gün ara ile 2 defa
A ) Sarı Pas (Pucinia striiformis) : Hastalık buğday tarlalarında ilkbaharda hava sıcaklığının 10-15 ºC olduğu zaman görülmeye başlar. Yaprakların üst yüzeyinde makine
Dikişine benzer şekilde limon veya portakal renginde püstüller oluşur. Bu püstüllerden oluşan milyonlarca yazlık spor rüzgarla çevreye dağılır. Uygun koşullarda taşındığı buğday bitkilerini enfekte ederek yeni püstüller oluşturur. Yazlık sporların çimlenip konukçuya giriş yapabilmesi için %100`e yakın nisbi neme ve yağışa ihtiyaç vardır.
Hastalık yaprak sap ve başaklarda görülse de esas görüldüğü yer yapraklardır. Zira en erken görülen pas türüdür.
Şiddetli enfeksiyonlar verim ve kalite kayıplarına neden olmaktadır.
B ) Kahverengi Pas (Pucinia recondita tritici) : Yaprak ayası ve kınının üst yüzeyinde üst boğum arası ve kılçıklarda yuvarlağa yakın şekilde, kahverengi ürediospor (yazlık spor) kümelerinden oluşan püstüller halindedir. İlk enfeksiyonlar rüzgar yardımıyla uzaklardan da gelebilen ürediosporlarca meydana getirilir. Yüksek nem ve 10-18 ºC arası sıcaklıkta hastalık hızla gelişir ve her 10-14 günde yeni bir yazlık spor nesli oluşur. Bitkiler olgunlaştığında siyah renkli teliospor (kışlık spor) kümeleri oluşur
Kahverengi pas da verim ve kalite kayıplarına neden olur.
C ) Kara Pas (Pucinia graministritici) : Kara pas etmeni kışı hastalıklı bitki parçacıkları üzerinde teliospor formunda geçirir. İlkbaharda uygun koşullarda çimlenerek oluşturduğu sporlar ara konukçu olan berberis veya mahonia bitkilerinin yapraklarına ulaştığında çimlenerek enfekte eder. Yaprağın alt yüzeyinde meydana gelen esiosporlar rüzgarla tahıl, yaprak ve sapların üzerine taşınarak uygun koşullarda (5-18 ºC sıcaklık , %100 civarında nem) çimlenerek yazlık sporlar meydana gelir. Uygun şartlar sürdükçe yazlık sporlar devamlı çoğalarak epidemilere (salgınlara) neden olurlar. Koyu kırmızı kahverengi püstüller yaprağın iki yüzünde, sapta ve başakta oluşabilir. Bu püstülleri oluşturan spor kümeleri epidermisi yırtıp çıktığında bitki yüzeyi pürüzlü ve yırtık bir görünüş alır. Bitki olgunlaştığında siyah spor kümeleri oluşur. Kara pas kardeşlenmeyi azaltır, miktar ve kalite kaybına eden olur. Hastalığa uygun şartlar tam oluştuğunda bütün ürün kaybedilebilir.
Pas Hastalıkları ile Mücadele
A ) Kültürel Tedbirler :
Sık ekim yapılmamalı
Yabancı ot mücadelesi zamanında yapılmalı
Paslara karşı dayanıklı çeşitler seçilmeli
Tarla içinde ve çevresinde ara konukçu olan bitkiler imha edilmelidir
B ) Kimyasal (ilaçlı) Mücadele :
Hastalığın her yıl şiddetli görüldüğü yerlerde ve duyarlı buğday çeşitlerinde yeşil akşam ilaçlaması uygulanabilir.bunun için ilk pas püstülleri görüldüğünde bitkinin tamamı ıslanacak şekilde aşağıdaki ilaçlardan biri uygulanır.
İlacın Etkili Maddesi Formulasyonu Dozu(dekara) Kullanım aralığı
Oxycarboxin 75 W.P. 300 gr. 25 gün ara ile 2 defa
Mancozeb 80 W.P. 350 gr. 10 gün ara ile 2 defa
Maneb 80 W.P. 350 gr. 10 gün ara ile 2 defa
Flutriafole E.C. 100 ml. 10 gün ara ile 2 defa
Tebuconazole 250 E.C. 75 ml. 10 gün ara ile 2 defa