Tweet
Buðday Pas Hastalýklarý
A ) Sarý Pas (Pucinia striiformis) : Hastalýk buðday tarlalarýnda ilkbaharda hava sýcaklýðýnýn 10-15 ºC olduðu zaman görülmeye baþlar. Yapraklarýn üst yüzeyinde makine
Dikiþine benzer þekilde limon veya portakal renginde püstüller oluþur. Bu püstüllerden oluþan milyonlarca yazlýk spor rüzgarla çevreye daðýlýr. Uygun koþullarda taþýndýðý buðday bitkilerini enfekte ederek yeni püstüller oluþturur. Yazlýk sporlarýn çimlenip konukçuya giriþ yapabilmesi için %100`e yakýn nisbi neme ve yaðýþa ihtiyaç vardýr.
Hastalýk yaprak sap ve baþaklarda görülse de esas görüldüðü yer yapraklardýr. Zira en erken görülen pas türüdür.
Þiddetli enfeksiyonlar verim ve kalite kayýplarýna neden olmaktadýr.
B ) Kahverengi Pas (Pucinia recondita tritici) : Yaprak ayasý ve kýnýnýn üst yüzeyinde üst boðum arasý ve kýlçýklarda yuvarlaða yakýn þekilde, kahverengi ürediospor (yazlýk spor) kümelerinden oluþan püstüller halindedir. Ýlk enfeksiyonlar rüzgar yardýmýyla uzaklardan da gelebilen ürediosporlarca meydana getirilir. Yüksek nem ve 10-18 ºC arasý sýcaklýkta hastalýk hýzla geliþir ve her 10-14 günde yeni bir yazlýk spor nesli oluþur. Bitkiler olgunlaþtýðýnda siyah renkli teliospor (kýþlýk spor) kümeleri oluþur
Kahverengi pas da verim ve kalite kayýplarýna neden olur.
C ) Kara Pas (Pucinia graministritici) : Kara pas etmeni kýþý hastalýklý bitki parçacýklarý üzerinde teliospor formunda geçirir. Ýlkbaharda uygun koþullarda çimlenerek oluþturduðu sporlar ara konukçu olan berberis veya mahonia bitkilerinin yapraklarýna ulaþtýðýnda çimlenerek enfekte eder. Yapraðýn alt yüzeyinde meydana gelen esiosporlar rüzgarla tahýl, yaprak ve saplarýn üzerine taþýnarak uygun koþullarda (5-18 ºC sýcaklýk , %100 civarýnda nem) çimlenerek yazlýk sporlar meydana gelir. Uygun þartlar sürdükçe yazlýk sporlar devamlý çoðalarak epidemilere (salgýnlara) neden olurlar. Koyu kýrmýzý kahverengi püstüller yapraðýn iki yüzünde, sapta ve baþakta oluþabilir. Bu püstülleri oluþturan spor kümeleri epidermisi yýrtýp çýktýðýnda bitki yüzeyi pürüzlü ve yýrtýk bir görünüþ alýr. Bitki olgunlaþtýðýnda siyah spor kümeleri oluþur. Kara pas kardeþlenmeyi azaltýr, miktar ve kalite kaybýna eden olur. Hastalýða uygun þartlar tam oluþtuðunda bütün ürün kaybedilebilir.
Pas Hastalýklarý ile Mücadele
A ) Kültürel Tedbirler :
Sýk ekim yapýlmamalý
Yabancý ot mücadelesi zamanýnda yapýlmalý
Paslara karþý dayanýklý çeþitler seçilmeli
Tarla içinde ve çevresinde ara konukçu olan bitkiler imha edilmelidir
B ) Kimyasal (ilaçlý) Mücadele :
Hastalýðýn her yýl þiddetli görüldüðü yerlerde ve duyarlý buðday çeþitlerinde yeþil akþam ilaçlamasý uygulanabilir.bunun için ilk pas püstülleri görüldüðünde bitkinin tamamý ýslanacak þekilde aþaðýdaki ilaçlardan biri uygulanýr.
Ýlacýn Etkili Maddesi Formulasyonu Dozu(dekara) Kullaným aralýðý
Oxycarboxin 75 W.P. 300 gr. 25 gün ara ile 2 defa
Mancozeb 80 W.P. 350 gr. 10 gün ara ile 2 defa
Maneb 80 W.P. 350 gr. 10 gün ara ile 2 defa
Flutriafole E.C. 100 ml. 10 gün ara ile 2 defa
Tebuconazole 250 E.C. 75 ml. 10 gün ara ile 2 defa
A ) Sarý Pas (Pucinia striiformis) : Hastalýk buðday tarlalarýnda ilkbaharda hava sýcaklýðýnýn 10-15 ºC olduðu zaman görülmeye baþlar. Yapraklarýn üst yüzeyinde makine
Dikiþine benzer þekilde limon veya portakal renginde püstüller oluþur. Bu püstüllerden oluþan milyonlarca yazlýk spor rüzgarla çevreye daðýlýr. Uygun koþullarda taþýndýðý buðday bitkilerini enfekte ederek yeni püstüller oluþturur. Yazlýk sporlarýn çimlenip konukçuya giriþ yapabilmesi için %100`e yakýn nisbi neme ve yaðýþa ihtiyaç vardýr.
Hastalýk yaprak sap ve baþaklarda görülse de esas görüldüðü yer yapraklardýr. Zira en erken görülen pas türüdür.
Þiddetli enfeksiyonlar verim ve kalite kayýplarýna neden olmaktadýr.
B ) Kahverengi Pas (Pucinia recondita tritici) : Yaprak ayasý ve kýnýnýn üst yüzeyinde üst boðum arasý ve kýlçýklarda yuvarlaða yakýn þekilde, kahverengi ürediospor (yazlýk spor) kümelerinden oluþan püstüller halindedir. Ýlk enfeksiyonlar rüzgar yardýmýyla uzaklardan da gelebilen ürediosporlarca meydana getirilir. Yüksek nem ve 10-18 ºC arasý sýcaklýkta hastalýk hýzla geliþir ve her 10-14 günde yeni bir yazlýk spor nesli oluþur. Bitkiler olgunlaþtýðýnda siyah renkli teliospor (kýþlýk spor) kümeleri oluþur
Kahverengi pas da verim ve kalite kayýplarýna neden olur.
C ) Kara Pas (Pucinia graministritici) : Kara pas etmeni kýþý hastalýklý bitki parçacýklarý üzerinde teliospor formunda geçirir. Ýlkbaharda uygun koþullarda çimlenerek oluþturduðu sporlar ara konukçu olan berberis veya mahonia bitkilerinin yapraklarýna ulaþtýðýnda çimlenerek enfekte eder. Yapraðýn alt yüzeyinde meydana gelen esiosporlar rüzgarla tahýl, yaprak ve saplarýn üzerine taþýnarak uygun koþullarda (5-18 ºC sýcaklýk , %100 civarýnda nem) çimlenerek yazlýk sporlar meydana gelir. Uygun þartlar sürdükçe yazlýk sporlar devamlý çoðalarak epidemilere (salgýnlara) neden olurlar. Koyu kýrmýzý kahverengi püstüller yapraðýn iki yüzünde, sapta ve baþakta oluþabilir. Bu püstülleri oluþturan spor kümeleri epidermisi yýrtýp çýktýðýnda bitki yüzeyi pürüzlü ve yýrtýk bir görünüþ alýr. Bitki olgunlaþtýðýnda siyah spor kümeleri oluþur. Kara pas kardeþlenmeyi azaltýr, miktar ve kalite kaybýna eden olur. Hastalýða uygun þartlar tam oluþtuðunda bütün ürün kaybedilebilir.
Pas Hastalýklarý ile Mücadele
A ) Kültürel Tedbirler :
Sýk ekim yapýlmamalý
Yabancý ot mücadelesi zamanýnda yapýlmalý
Paslara karþý dayanýklý çeþitler seçilmeli
Tarla içinde ve çevresinde ara konukçu olan bitkiler imha edilmelidir
B ) Kimyasal (ilaçlý) Mücadele :
Hastalýðýn her yýl þiddetli görüldüðü yerlerde ve duyarlý buðday çeþitlerinde yeþil akþam ilaçlamasý uygulanabilir.bunun için ilk pas püstülleri görüldüðünde bitkinin tamamý ýslanacak þekilde aþaðýdaki ilaçlardan biri uygulanýr.
Ýlacýn Etkili Maddesi Formulasyonu Dozu(dekara) Kullaným aralýðý
Oxycarboxin 75 W.P. 300 gr. 25 gün ara ile 2 defa
Mancozeb 80 W.P. 350 gr. 10 gün ara ile 2 defa
Maneb 80 W.P. 350 gr. 10 gün ara ile 2 defa
Flutriafole E.C. 100 ml. 10 gün ara ile 2 defa
Tebuconazole 250 E.C. 75 ml. 10 gün ara ile 2 defa
