Bu Talimatta; bağlarda zarar yapan hastalık, zararlı ve yabancıotların mücadelesinde: biyolojik mücadele, biyoteknik yöntemler, dayanıklı çeşitler, genetik mücadele, mekanik ve fiziksel mücadele ile kültürel tedbirler gibi kimyasal mücadeleye alternatif mücadele yöntemlerine öncelik verilmiştir. Alternatif mücadele yöntemleri ile kontrol altına alınabilen hastalık, zararlı ve yabancıotların mücadelesinde, kimyasal mücadele tavsiye edilmemiştir. Kimyasal mücadele yapılması zorunlu olan hastalık, zararlı ve yabancıotların mücadelesinde ise “Zirai Mücadele Teknik Talimatları”nda önerilen bütün ilaçlar değil; insan sağlığı, çevre ve biyolojik denge üzerine olumsuz etkisi çok düşük olan veya hiç bulunmayan, çevre dostu ve spesifik pestisitler tavsiye edilmiştir. Geçici olarak tavsiye edilen bazı konular dışında, riski yüksek olan ilaçlar, bu talimata alınmamıştır(Çizelge 2 ).
İlaçların seçimi, uluslararası standartlar dikkate alınarak yapılmıştır. Bunun için, konu uzmanı araştırıcılardan oluşan komisyonlar teşkil edilmiştir. Bu komisyonlar, uluslararası kuruluşlar tarafından geliştirilen kriterleri kullanarak, ilaçları etkili madde grupları itibariyle değerlendirmiştir. Bu kriterlere göre ilaçlar; insan sağlığı, memeli hayvanlar, doğal düşmanlar(parazitoidler, predatörler, entomopatojenler), bal arıları, kuşlar ve balıklara yan etkileri ile çevre ortamlarındaki(toprak, su, hava) kalıcılıklarına göre puanlanmıştır. Bu puanlama sonucu, 7(yedi) ve 7’nin altında puan alanlar, Entegre mücadele programlarında tavsiye edilmiştir. Ancak bunlar da “Öncelikli Olarak Tavsiye Edilen İlaçlar” ve “İkinci Derecede Tavsiye Edilen İlaçlar” olmak üzere iki gruba ayrılarak önerilmiştir.
Bazı hastalık, zararlı ve yabancıotların mücadelesinde, Entegre mücadele programları için uygun ilaç bulunmaması veya sayısının çok az olması nedeniyle, bu konularda puanı 7’nin üzerinde olan bazı ilaçlar geçici olarak tavsiye edilmiştir. Entegre mücadele programları için uygun ilaçlar tavsiyeye girdiği zaman, geçici olarak tavsiye edilen ilaçlar, bu talimattan çıkartılacaktır.
Karışım ilaçların seçiminde, risk puanı yüksek olan etkili madde esas alınmıştır. Herbisitlerin faydalı organizmalara yan etkileri ile ilgili yeterli araştırma sonucu bulunmadığı için, bunların değerlendirilmesinde diğer kriterler esas alınmıştır.
Bundan sonra ruhsat alacak ilaçlar da aynı kriterlere göre değerlendirilecek ve bu talimatlardaki ilgili listeye dahil edilecektir. Bunun için, ilaç listelerinde boş satırlar bırakılmıştır.
Entegre mücadele programlarında yapılacak ilaç tavsiyelerinde, "Öncelikli Olarak Tavsiye Edilen İlaçlar” grubundakilere öncelik verilmelidir. İlaçlar, doğal düşmanların en az zarar göreceği zamanlarda kullanılmalı ve ilaçlamalar, uygun alet ve uygulama tekniği kullanılarak yapılmalıdır. Entegre Mücadele Programında tavsiye edilen ilaçlar, Çizelge 2’de verilmiştir.
Çizelge 2. Bağ Entegre Mücadele Programında Hastalık, Zararlı ve Yabancıotlara Karşı Kullanılacak Pestisitler ve Dozları
1. Salkım güvesi (Lobesia botrana Den.-Schiff.)
Etkili madde adı ve oranı(%) Form.tipi Doz (Preparat/100 l su)
Öncelikli olarak tavsiye edilen ilaçlar
Bacillus thuringiensis(16000 IU/mg) + Şeker W.P. + Toz
150 g *** +1000 g
Bacillus thuringiensis(16000 IU/mg) + Pekmez W.P. + Sıvı
100 g****+100 g
Bacillus thuringiensis*(16000 IU/mg) W.P.
150 g*****
Bacillus thuringiensis*(10000 IU/mg) + Şeker S.C. + Toz
300 ml +1000 g
Bacillus thuringiensis* % 50 + Şeker W.P. + Toz
100 g +1000 g
Bacillus thuringiensis* (32000 IU/mg) + Şeker W.G. + Toz
75 g +1000 g
Tebufenozide 240 g/l * E.C
40 ml
İkinci derecede tavsiye edilen ilaçlar
Flufenoxuron 50 g/l ** D.C.
100 ml
Phosalone 350 g/l E.C.
200 ml
Phosalone % 30 W.P.
250 g
Trichlorfon 600 g/l E.C.
250 ml
fenitrothion 550 g/l E.C.
100 ml
Quinalphos 250 g/l E.C.
125 ml
* B.thuringiensis’li preparatlar ve tebufenozide(IGR) bağda tespit edilen Salkım güvesi yumurtalarının karabaş döneminde uygulanmalıdır.
** Flufenoxuron’un hem ovisit hem de larvisit etkisinden yararlanabilmek için bağda her dölde tuzaklarda yakalanan Salkım güvesi kelebek sayısı yükselmeye başladığında tepe noktası oluşmadan ve yumurta bırakılmadan önce uygulama yapılmalıdır.
*** Ege Bölgesinde tavsiye edilen doz
**** Güney ve Orta Anadolu Bölgesi’nde tavsiye edilen doz.
***** Orta Anadolu Bölgesinde zararlı popülasyonunun fazla olmadığı ve parazitlenmenin olduğu bağlarda tavsiye edilen doz
2. Bağ Küllemesi (Uncinula necator "Sch." Burr.)
Etkili madde adı ve oranı(%) Form. tipi Doz(Preparat/100 l su)
Dekar
100 l su
Öncelikli olarak tavsiye edilen ilaçlar
Kükürt 99, 98, 96, 92 * Toz
1. İlaçlama 2000 g
2. İlaçlama 6000 g
3. İlaçlama 8000 g
Kükürt 73 W.P
500 g
Kükürt 80 W.P
400 g
Triforine 190 g/l E.C.
125 ml
Hexaconazole 5 g/l S.C.
30 ml
Fenarimol 120 g/l E.C.
15 ml
Triflumizole % 30 W.P.
30 g
Tebuconazole 250 g/l E.C.
40 ml
Triadimefon % 5 W.P.
100 g
Triadimenol 50 g/l E.W.
100 ml
Triadimenol 250 g/l E.C.
10 ml
Nuarimol 90 g/l E.C.
10 ml
Myclobutanil 125 g/l E.C.
15 ml
Flusilazol 400 g/l E.C.
3 ml
Cyproconazole 50 g/l E.C.
20 ml
Cyproconazole % 8+ Kükürt % 80 W.P.
100 g
İkinci derecede tavsiye edilen ilaçlar
Bupirimate 250 g/l E.C.
40 ml
Carbendazim % 50 W.P.
60 g
Pyrazophos 300 g/l E.C.
50 ml
Quinomethionate 500 g/l S.C.
25 ml
Fenbuconazole 50 g/l E.C.
40 ml
Penconazole 100 g/l E.C
25 ml
Penconazole 200 g/l E.W.
10 ml
Diniconazole 50 g/l E.C.
30 ml
Bromuconazole 100 g/l S.C.
30 ml
Azoxystrobin 250 g/l S.C.
75 ml
* 1/5 oranında sönmüş kireç tozu vb. katılmalı
3. Bağ Mildiyösü (Plasmopara viticola “B.et.C.”)
Etkili madde adı ve oranı(%) Form. tipi
Doz (Preparat/100 l su)
Öncelikli olarak tavsiye edilen ilaçlar
Propineb % 70 W.P.
200 g
Mancozeb % 80 W.P
175 g
Mancozeb % 75 W.G.
150 g
Folpet % 50 W.P.
200 g
Metiram komplex % 80 D.F.
200 g
Dithianon % 75 W.P.
100 g
Dichlofluanid % 50 W.P.
200 g
Bakıroksiklorür % 50 W.P.
500 g
Bakıroksit % 50 W.P.
500 g
Bakırhidroksit % 77 W.P.
250 g
Bakır sülfat % 98+Sönmemiş kireç Bulamaç
500 g + 250 g *
1000 g + 500 g *
1500 g + 750 g *
Azoxystrobin 250 g/l S.C.
75 ml
Oxadixyl % 10+Propineb % 56** W.P.
200 g
Cymoxanil %6+Propineb %70** W.P.
200 g
Cymoxanil%4.20+Metalik bakır%39.75** D.F.
200 g
Mancozeb %45+Cymoxanil %5** W.P.
300 g
Oxadixyl %10+Mancozeb %56** W.P.
200 g
Mancozeb %64+ Metalaxyl %8** W.P.
250 g
Benalaxyl %8+Mancozeb %65** W.P.
250 g
Dimethomorph %9+Mancozeb %60** W.P.
200 g
* Tahmin Uyarıya göre, uyarı, bitki fenolojisinin ilk devrelerinde verildiyse düşük doz, daha sonraki fenolojik devrelerde verildiyse daha yüksek dozlarda kullanılabilir.
** Mücadele zamanı, hava koşullarının yağmurlu olduğu bir devreye denk geldiyse
kullanılabilir.
4. Haziran böceği (Polyphylla fullo L. )
Etkili madde adı ve oranı(%) Form. Tipi
Doz( Preparat)
Dekar
100 l su
Geçici olarak tavsiye edilen ilaçlar
Endosulfan % 32,9 W.P.
75 g
Parathion- methyl 360 g/l E.C.
100 ml
5. Bağ Maymuncukları ( Otiorhynchus spp.)
Etkili madde adı ve oranı(%) Form. tipi
Doz (Preparat/100 l su)
Carbaryl %50 W.P.
200 g
Carbaryl %85 W.P.
120 g
6. Bağ salkım maymuncuğu (Strophomorphus ctenotus Desber.)
Etkili madde adı ve oranı(%) Form. tipi
Doz (Preparat/100 l su)
Geçici olarak tavsiye edilen ilaçlar
Monocrotophos 400 g/l W.P.
125 g
7. Bağ gözkurdu (Theresimima ampelophaga Bayle)
Etkili madde adı ve oranı(%) Form. tipi
Doz (Preparat/100 l su)
Carbaryl %85 W.P.
120 g
Carbaryl %50 W.P.
200 g
8. Dürmece / Bağ pirali (Sparganothis pilleriana Schiff)
Etkili madde adı ve oranı(%) Form. tipi
Doz
(Preparat/100 l su)
Carbaryl %50 W.P.
200 g
9. Bağ çadır tırtılı (Arctia sp.)
Etkili madde adı ve oranı(%) Form. tipi
Doz (Preparat/100 l su)
Carbaryl %50 W.P.
200 g
10. Bağ tripsleri (Anaphothrips vitis Pries, Drepanothrips reuteri Uzel, Haplothrips globiceps Bagnall)
Etkili madde adı ve oranı(%) Form. Tipi
Doz
(Preparat/100 l su)
Carbaryl % 85 W.P.
120 g
Carbaryl %50 W.P.
200 g
Malathion 500 g/l E.C.
100 ml
Fenitrothion 550 g/l E.C.
100 ml
İlaçların seçimi, uluslararası standartlar dikkate alınarak yapılmıştır. Bunun için, konu uzmanı araştırıcılardan oluşan komisyonlar teşkil edilmiştir. Bu komisyonlar, uluslararası kuruluşlar tarafından geliştirilen kriterleri kullanarak, ilaçları etkili madde grupları itibariyle değerlendirmiştir. Bu kriterlere göre ilaçlar; insan sağlığı, memeli hayvanlar, doğal düşmanlar(parazitoidler, predatörler, entomopatojenler), bal arıları, kuşlar ve balıklara yan etkileri ile çevre ortamlarındaki(toprak, su, hava) kalıcılıklarına göre puanlanmıştır. Bu puanlama sonucu, 7(yedi) ve 7’nin altında puan alanlar, Entegre mücadele programlarında tavsiye edilmiştir. Ancak bunlar da “Öncelikli Olarak Tavsiye Edilen İlaçlar” ve “İkinci Derecede Tavsiye Edilen İlaçlar” olmak üzere iki gruba ayrılarak önerilmiştir.
Bazı hastalık, zararlı ve yabancıotların mücadelesinde, Entegre mücadele programları için uygun ilaç bulunmaması veya sayısının çok az olması nedeniyle, bu konularda puanı 7’nin üzerinde olan bazı ilaçlar geçici olarak tavsiye edilmiştir. Entegre mücadele programları için uygun ilaçlar tavsiyeye girdiği zaman, geçici olarak tavsiye edilen ilaçlar, bu talimattan çıkartılacaktır.
Karışım ilaçların seçiminde, risk puanı yüksek olan etkili madde esas alınmıştır. Herbisitlerin faydalı organizmalara yan etkileri ile ilgili yeterli araştırma sonucu bulunmadığı için, bunların değerlendirilmesinde diğer kriterler esas alınmıştır.
Bundan sonra ruhsat alacak ilaçlar da aynı kriterlere göre değerlendirilecek ve bu talimatlardaki ilgili listeye dahil edilecektir. Bunun için, ilaç listelerinde boş satırlar bırakılmıştır.
Entegre mücadele programlarında yapılacak ilaç tavsiyelerinde, "Öncelikli Olarak Tavsiye Edilen İlaçlar” grubundakilere öncelik verilmelidir. İlaçlar, doğal düşmanların en az zarar göreceği zamanlarda kullanılmalı ve ilaçlamalar, uygun alet ve uygulama tekniği kullanılarak yapılmalıdır. Entegre Mücadele Programında tavsiye edilen ilaçlar, Çizelge 2’de verilmiştir.
Çizelge 2. Bağ Entegre Mücadele Programında Hastalık, Zararlı ve Yabancıotlara Karşı Kullanılacak Pestisitler ve Dozları
1. Salkım güvesi (Lobesia botrana Den.-Schiff.)
Etkili madde adı ve oranı(%) Form.tipi Doz (Preparat/100 l su)
Öncelikli olarak tavsiye edilen ilaçlar
Bacillus thuringiensis(16000 IU/mg) + Şeker W.P. + Toz
150 g *** +1000 g
Bacillus thuringiensis(16000 IU/mg) + Pekmez W.P. + Sıvı
100 g****+100 g
Bacillus thuringiensis*(16000 IU/mg) W.P.
150 g*****
Bacillus thuringiensis*(10000 IU/mg) + Şeker S.C. + Toz
300 ml +1000 g
Bacillus thuringiensis* % 50 + Şeker W.P. + Toz
100 g +1000 g
Bacillus thuringiensis* (32000 IU/mg) + Şeker W.G. + Toz
75 g +1000 g
Tebufenozide 240 g/l * E.C
40 ml
İkinci derecede tavsiye edilen ilaçlar
Flufenoxuron 50 g/l ** D.C.
100 ml
Phosalone 350 g/l E.C.
200 ml
Phosalone % 30 W.P.
250 g
Trichlorfon 600 g/l E.C.
250 ml
fenitrothion 550 g/l E.C.
100 ml
Quinalphos 250 g/l E.C.
125 ml
* B.thuringiensis’li preparatlar ve tebufenozide(IGR) bağda tespit edilen Salkım güvesi yumurtalarının karabaş döneminde uygulanmalıdır.
** Flufenoxuron’un hem ovisit hem de larvisit etkisinden yararlanabilmek için bağda her dölde tuzaklarda yakalanan Salkım güvesi kelebek sayısı yükselmeye başladığında tepe noktası oluşmadan ve yumurta bırakılmadan önce uygulama yapılmalıdır.
*** Ege Bölgesinde tavsiye edilen doz
**** Güney ve Orta Anadolu Bölgesi’nde tavsiye edilen doz.
***** Orta Anadolu Bölgesinde zararlı popülasyonunun fazla olmadığı ve parazitlenmenin olduğu bağlarda tavsiye edilen doz
2. Bağ Küllemesi (Uncinula necator "Sch." Burr.)
Etkili madde adı ve oranı(%) Form. tipi Doz(Preparat/100 l su)
Dekar
100 l su
Öncelikli olarak tavsiye edilen ilaçlar
Kükürt 99, 98, 96, 92 * Toz
1. İlaçlama 2000 g
2. İlaçlama 6000 g
3. İlaçlama 8000 g
Kükürt 73 W.P
500 g
Kükürt 80 W.P
400 g
Triforine 190 g/l E.C.
125 ml
Hexaconazole 5 g/l S.C.
30 ml
Fenarimol 120 g/l E.C.
15 ml
Triflumizole % 30 W.P.
30 g
Tebuconazole 250 g/l E.C.
40 ml
Triadimefon % 5 W.P.
100 g
Triadimenol 50 g/l E.W.
100 ml
Triadimenol 250 g/l E.C.
10 ml
Nuarimol 90 g/l E.C.
10 ml
Myclobutanil 125 g/l E.C.
15 ml
Flusilazol 400 g/l E.C.
3 ml
Cyproconazole 50 g/l E.C.
20 ml
Cyproconazole % 8+ Kükürt % 80 W.P.
100 g
İkinci derecede tavsiye edilen ilaçlar
Bupirimate 250 g/l E.C.
40 ml
Carbendazim % 50 W.P.
60 g
Pyrazophos 300 g/l E.C.
50 ml
Quinomethionate 500 g/l S.C.
25 ml
Fenbuconazole 50 g/l E.C.
40 ml
Penconazole 100 g/l E.C
25 ml
Penconazole 200 g/l E.W.
10 ml
Diniconazole 50 g/l E.C.
30 ml
Bromuconazole 100 g/l S.C.
30 ml
Azoxystrobin 250 g/l S.C.
75 ml
* 1/5 oranında sönmüş kireç tozu vb. katılmalı
3. Bağ Mildiyösü (Plasmopara viticola “B.et.C.”)
Etkili madde adı ve oranı(%) Form. tipi
Doz (Preparat/100 l su)
Öncelikli olarak tavsiye edilen ilaçlar
Propineb % 70 W.P.
200 g
Mancozeb % 80 W.P
175 g
Mancozeb % 75 W.G.
150 g
Folpet % 50 W.P.
200 g
Metiram komplex % 80 D.F.
200 g
Dithianon % 75 W.P.
100 g
Dichlofluanid % 50 W.P.
200 g
Bakıroksiklorür % 50 W.P.
500 g
Bakıroksit % 50 W.P.
500 g
Bakırhidroksit % 77 W.P.
250 g
Bakır sülfat % 98+Sönmemiş kireç Bulamaç
500 g + 250 g *
1000 g + 500 g *
1500 g + 750 g *
Azoxystrobin 250 g/l S.C.
75 ml
Oxadixyl % 10+Propineb % 56** W.P.
200 g
Cymoxanil %6+Propineb %70** W.P.
200 g
Cymoxanil%4.20+Metalik bakır%39.75** D.F.
200 g
Mancozeb %45+Cymoxanil %5** W.P.
300 g
Oxadixyl %10+Mancozeb %56** W.P.
200 g
Mancozeb %64+ Metalaxyl %8** W.P.
250 g
Benalaxyl %8+Mancozeb %65** W.P.
250 g
Dimethomorph %9+Mancozeb %60** W.P.
200 g
* Tahmin Uyarıya göre, uyarı, bitki fenolojisinin ilk devrelerinde verildiyse düşük doz, daha sonraki fenolojik devrelerde verildiyse daha yüksek dozlarda kullanılabilir.
** Mücadele zamanı, hava koşullarının yağmurlu olduğu bir devreye denk geldiyse
kullanılabilir.
4. Haziran böceği (Polyphylla fullo L. )
Etkili madde adı ve oranı(%) Form. Tipi
Doz( Preparat)
Dekar
100 l su
Geçici olarak tavsiye edilen ilaçlar
Endosulfan % 32,9 W.P.
75 g
Parathion- methyl 360 g/l E.C.
100 ml
5. Bağ Maymuncukları ( Otiorhynchus spp.)
Etkili madde adı ve oranı(%) Form. tipi
Doz (Preparat/100 l su)
Carbaryl %50 W.P.
200 g
Carbaryl %85 W.P.
120 g
6. Bağ salkım maymuncuğu (Strophomorphus ctenotus Desber.)
Etkili madde adı ve oranı(%) Form. tipi
Doz (Preparat/100 l su)
Geçici olarak tavsiye edilen ilaçlar
Monocrotophos 400 g/l W.P.
125 g
7. Bağ gözkurdu (Theresimima ampelophaga Bayle)
Etkili madde adı ve oranı(%) Form. tipi
Doz (Preparat/100 l su)
Carbaryl %85 W.P.
120 g
Carbaryl %50 W.P.
200 g
8. Dürmece / Bağ pirali (Sparganothis pilleriana Schiff)
Etkili madde adı ve oranı(%) Form. tipi
Doz
(Preparat/100 l su)
Carbaryl %50 W.P.
200 g
9. Bağ çadır tırtılı (Arctia sp.)
Etkili madde adı ve oranı(%) Form. tipi
Doz (Preparat/100 l su)
Carbaryl %50 W.P.
200 g
10. Bağ tripsleri (Anaphothrips vitis Pries, Drepanothrips reuteri Uzel, Haplothrips globiceps Bagnall)
Etkili madde adı ve oranı(%) Form. Tipi
Doz
(Preparat/100 l su)
Carbaryl % 85 W.P.
120 g
Carbaryl %50 W.P.
200 g
Malathion 500 g/l E.C.
100 ml
Fenitrothion 550 g/l E.C.
100 ml


Comment