7. Kimyasal Mücadele
Kimyasal mücadele, depolanmış ürün zararlılarına karşı en çok uygulanan mücadele yöntemidir. Özellikle, ülkeler arası ticaretlerde uygulanan sıkı karantina önlemlerinden dolayı, bazı ürünlerde kimyasal mücadele çok kez tek çözüm yolu olarak ortaya çıkmaktadır. Depolanmış ürünlerin çoğunluğu gıda maddesi olarak kullanıldıklarından, bunlarla kimyasal mücadelede çok dikkatli olunması gerekmektedir. Bu sebeple, kalıntı bırakmayan fumigasyon uygulamaları kimyasal mücadelede öncelik kazanmıştır.
7.1.Depolanmış Ürün Zararlılarına Karşı Kullanılan Kimyasal Mücadele Yöntemleri
7.1.1. Boş Depo ilaçlaması
Zararlılar çoğu zaman üründen çok depoya bağımlıdırlar. Aynı depolara konan değişik ürünlere kolayca bulaşabilmektedirler. Bu sebeple, eski ürün depodan çıkarıldıktan sonra, yeni ürün depoya konulmadan önce depodaki zararlıların yok edilmesi gerekir. Yeni ürün depoya alınmadan 15-20 gün önce depo temizlenip, kireçle badana edildikten sonra ilaçlama yapılmalı, kireç, insektisitin etkisini azaltabileceğinden bir hafta beklenmelidir. Boş depo ilaçlamasında kullanılan ilaçlar, genellikle ürünün ilaçlamasında kullanılan ilaçlardır. Ürünle doğrudan temas olmadığından ürünle birlikte kullanılmayan bazı ilaçlar veya üründe kullanılmayan yüksek dozlarda boş depo ilaçlamasında kullanılabilir. Depo çok bulaşık ise fumigasyon yapılabilir.
İlaçlamada, su emme yeteneğindeki depo yüzeyleri için ilaçların ıslanabilir formülasyonları, su emme yeteneğinde olmayan yüzeyler için ise emülsiyon formülasyonlardaki ilaçlar kullanılmaktadır. Boş depo ilaçlaması, basınçlı pülverizatör ve atomizör kullanılarak yapılmaktadır. Uygulama için deponun tüm yüzeylerinin alanları hesaplandıktan sonra bu alan için harcanacak ilaç önceden kalibrasyon yapılarak hesaplanan miktardaki su ile karıştırılarak, bu karışım tüm deponun yüzeylerini yıkama şeklinde yapılmalıdır. Boş depo ilaçlaması, Malathion, Primiphos Methyl ve Chlorpyriphos Methyl aktif maddeye sahip ilaçlarla yapılabilir.
7.1.2. Koruyucu ilaçlama
Koruyucu ilaçlama temiz ve az bulaşık ürüne uygulanmaktadır. Ürün depoya alınmadan önce veya depoya alındıktan sonra yeni bulaşma olduğunda yapılmakta ve Malathion aktif maddeye sahip ilaçlar kullanılmaktadır. Ürünün ilaçla karışımını sağlamak için ya ilaçlama bidonları kullanılmakta veya bu karışımı sağlamak için ürünün üzerine döküleceği polietilen örtü veya branda bezi ile karıştırıcı olarak da kürekten yararlanılmaktadır.
Koruyucu ilaçlamada kullanılacak teknik, ilaçla ürünün homojen bir şekilde karışımını sağlayacak yeterlilikte olmalıdır. Bunun için küçük miktarlardaki hububat için ilaçlama bidonları amaca uygun olarak kullanılabilmektedir. Bidon içinde ilaçlanacak hububat ve yeterli ilaç konulduktan sonra bidon 4-5 dakika süreyle çevrilir, bundan sonra ürün depoya konulur. İlaçlanacak ürünün miktarı fazla ise bir tonluk partiler halinde ilaçlanır. Bunun için hububat uygun bir örtü üzerine döküldükten sonra yeterli miktardaki ilaç yığın üzerine dengeli bir şekilde dağıtılır, daha sonra yığın kürekle 5-6 kez aktarılarak karışım sağlandıktan sonra ürün depoya alınır. Koruyucu ilaçlama ile ürünün en az 6 ay süre ile zararlılardan korunması amaçlanır. İlaçlamadan sonra ürünün değişik kesimlerinden örnekler alınarak, örnekler oda sıcaklığında 6 gün bekletildikten sonra canlı zararlı organizma içerip içermediği incelenip ilaçların etkisinin sürekliliği kontrol edilir.
7.1.3. Boşluk ilaçlaması
Bazı aktif maddelerin gaz etkisinden yararlanmak amacına yönelik olan bu ilaçlama, un üreten ve depolayan birimlerde, istif, yığın veya makina aralarındaki boşluklara uygulanır. İlaçlanan birim en az 16 saat kapalı tutulur.
7.1.4.Dolu Depo İlaçlaması
Bu ilaçlama fumigasyon yöntemi ile uygulanacağı için gaz geçirmez oda (fumigatuvar) veya çadır gereklidir. İlaçlamada Methyl Bromid ve Aluminium Phosphid aktif maddelere sahip fumigantlar kullanılır. Bu aktif maddeler ile fumigasyonda bulaşık ürün gaz geçirmez bir oda veya çadır altına alınarak bu ortama belirli dozda fumigant verilir ve ürün gerekli süre içerisinde bu ortamda tutulur. Metil bromidle yapılan uygulamalarda doz ve çevre sağlığına bağlı olarak süre genellikle 24 saattir. Aluminyum fosfid uygulamalarında ise süre çevre sıcaklığına bağlıdır. Bu süre, 10-15 oC'de 5 gün, 15-20 oC arasında 4 gün, 20 oC'nin üzerindeki sıcaklıklarda ise 3 gündür.
Fumigasyon yönteminden % 100 etki beklenir. Fumigasyonun etkisini saptamak için fumigasyondan sonra üründen alınacak örneklerde canlı ergin, larva ve pupa olup olmadığı araştırılır. Daha sonra, bu örneklerde dane içinde gelişen böceklerin olup olmadığını anlamak için iki ay süreyle bekletilir. Böcek çıkışı olup olmadığı saptanır.
7.2. Fumigasyon
Fumigantlar, zararlıları zehirli gaz meydana getirerek solunumlarını engellemek suretiyle öldüren bileşiklerdir. Bunlar, solunum yoluyla etkili olup bütün hayvansal organizmalar için zehirlidir. Bu sebeple, kullanımları sırasında insan ve evcil hayvanlar için özel önlemlerin alınması gereklidir. Fumigantların uygulanması işlemine ise fumigasyon adı verilmektedir.
Fumigasyon, depolanmış ürün zararlıları ile mücadelede diğer mücadele yöntemlerine oranla daha yaygın olarak kullanılan bir yöntemdir. Yaygın kullanılmasının sebebi, fumigasyonun bulaşık ürüne doğrudan uygulanabilmesidir. Uygun fumigant seçilmiş ve uygun teknik kullanılmış ise üründe koku ve kalıntı bırakmaz. Ürünün her yerinde ve zararlının tüm yaşam devrelerine etkilidir ve kısa sürede kesin sonuç ve geniş çaplı uygulama imkânı verir. Diğer mücadele yöntemlerine göre daha az girdi ve iş gücü gerektirir.
Ülkemizde daha çok Methyl Bromid, Aluminium Phosphid, Magnesium Phosphid ve Sulfuryl Fluoride aktif maddeye sahip fumigantlar kullanılmaktadır.
Fumigantlar, zararlılarda, solunum yoluyla trake sisteminden doku ve hücrelere yayılarak toksik etki gösterirler. Kimyasal özelliklerine göre genellikle hücrelerin enzim aktivitesini etkileyerek solunum ve oksidasyon olayının normal işleyişini bozabilirler. Bazıları da sinir sistemini etkilerler. Depolanmış ürün zararlısı böcekler, zehirli gazın etkisinden korunmak için uzun süre stigmalarını kapalı tutabilirler. Bunu önlemek için gaz halindeki fumigantların içine metil asetat veya CO2 gibi gazlar eklenmektedir.
Zehirlenme olayı solunum hızına bağlı olarak meydana gelmekte solunum hızı arttıkça alınan fumigant miktarı, dolayısıyla öldürücü doz daha kısa zamanda alınmış olmaktadır. Solunum yavaşladıkça öldürücü doz daha geç alınmaktadır.
7.2.1. Böcekleri Fumigasyona Duyarlı Kılan Mekanizmalar
1. Sıcaklığın Yükseltilmesi
Böcekler, soğukkanlı hayvanlar olduklarından metabolizma hızı, dolayısıyla solunum hızı da ortam sıcaklığına bağlıdır. Solunum hızı genellikle 10 oC'nin altında belirgin olarak düşmektedir. Bu durumda fumigantın etkisi azalır ve böceğin direnci artar. Sıcaklık 10 oC'nin üzerine çıktıktan sonra belli bir noktaya kadar solunum hızı yükselir, dolayısıyla fumigantın etkinliği de artar.
2. Oksijen Oranının Düşürülmesi
Ortamdaki atmosferde bulunan oksijen oranının azalması böceklerde solunumu hızlandırmaktadır. Oksijeni azaltmak için ortamın havasının kısmen boşaltılması gerekmektedir. Bu olay vakum odalarında yapılmaktadır. Oksijen oranı düşürüldükten sonra ortama verilecek fumigantın düşük dozları bile kısa zamanda öldürücü etki yapmaktadır.
3. Karbondioksit Oranının Yükseltilmesi
Karbondioksit hayvanlarda solunumu uyarıcı bir etkiye sahiptir. Ortamdaki CO2 oranı yükseldiğinde solunum da hızlanmaktadır. Verilecek fumigantın etkinliği bu yolla artırılabilir. Fumiganta CO2 katılmasıyla daha düşük dozlarda yeterli sonuç alınabilmektedir. Ayrıca, gazın patlayıcı özelliği giderildiği gibi, depodaki cisimler tarafından absorbsiyonu da büyük ölçüde azaltılmış olmaktadır.
7.2.2. Fumigasyon Yöntemleri
1. Vakumlu Fumigasyon
Fumigasyon uygulanacak ortamın havasının önce boşaltılıp, sonra bu ortama gaz karışımının verilmesi şeklinde yapılan fumigasyona vakumlu fumigasyon adı verilir. Kısa sürede sonuç alınan ve gazlanan materyalin her yerine çok hızlı nüfuz sağlanan bir yöntemdir. Özellikle paketlenmiş gıda maddeleri, pamuk ve tütün balyaları gibi sıkıştırılmış materyallerin fumigasyonunda kullanılan bir yöntemdir. Ancak; vakumlu fumigasyon özel araç, düzen ve gereç gerektirmesi sebebiyle pahalı bir uygulamadır. Özellikle vakumlu fumigasyondan, dış satıma dönük malların hızlı fumigasyonu için yararlanılmaktadır.
2. Atmosferik Fumigasyon
Normal hava basıncı altında yapılan fumigasyondur. Basit, ucuz, fazla iş gücü gerektirmeyen, değişik şartlar ve ortamlarda uygulanan bir yöntem olması sebebiyle yaygın kullanım alanına sahiptir.
7.2.3. Fumigasyonun Uygulanma Şekilleri
1. Fumigatuvar Uygulamaları
Fumigasyon için yapılmış gaz geçirmez odalara fumigatuvar adı verilmektedir. Taşınabilecek veya sabit fumigatuvarlar olmak üzere değişik boyutlarda olabilmektedir. Normal bir fumigatuvarda ürün girişi ve çıkışı için uygun bir kapı, bir gaz verme donanımı ve gazın ortama dağılmasını sağlayan bir vantilasyon düzeni bulunmaktadır. Kapı dışarıdan açılıp kapanmaya ve kapandığında gazın kaçmasına imkân vermeyecek şekilde yapılmıştır.
Fumigatuvarlarda fugimasyon uygulaması, fumige edilecek bulaşık ürün, bölümler halinde ve bölümler arasında gaz sirkülâsyonunu sağlayacak aralıklar bırakılarak yerleştirilir ve verilecek fumigant miktarı hesaplanarak yapılır.
3. Hacim (Boşluk) Fumigasyon Uygulamaları
Geniş Kapasiteli Un Fabrikalarında Hacim Fumigasyonunun Uygulanması
Geniş kapasiteli un fabrikalarında yapılan hacim fumigasyonunda tablet formülasyonundaki aluminyum fosfid aktif maddeli fumiganttan yararlanılmaktadır. Bu uygulamanın yapılacağı fabrikanın mesken yerlerle bağlantısının olmaması, kapı ve pencereler kapatıldığı zaman gaz kaçırma olasılığı olmaması gibi, özellikler taşıması gerekmektedir. Ayrıca, fabrikanın çıkış kapısı dışındaki tüm kapıları ve pencereleri ile dışa açık filitrasyon ve havalandırma boruları kapatılarak fabrika içindeki tüm makinalarla, makinalar arasındaki bağlantıyı sağlayan elevatör ve taşıma borularının kapakları açılmalıdır. Bu işlem, gazın bu bölümlere kolayca nüfuzunu sağlamakta ve fabrikanın hacmine ve doza göre fumigant verilmesini uygun hale getirmektedir.
Prof.Dr.Erol YILDIRIM ---Prof.Dr.Hikmet ÖZBEK -- Prof.Dr.İrfan ASLAN
Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bitki Koruma Bölümü
Kimyasal mücadele, depolanmış ürün zararlılarına karşı en çok uygulanan mücadele yöntemidir. Özellikle, ülkeler arası ticaretlerde uygulanan sıkı karantina önlemlerinden dolayı, bazı ürünlerde kimyasal mücadele çok kez tek çözüm yolu olarak ortaya çıkmaktadır. Depolanmış ürünlerin çoğunluğu gıda maddesi olarak kullanıldıklarından, bunlarla kimyasal mücadelede çok dikkatli olunması gerekmektedir. Bu sebeple, kalıntı bırakmayan fumigasyon uygulamaları kimyasal mücadelede öncelik kazanmıştır.
7.1.Depolanmış Ürün Zararlılarına Karşı Kullanılan Kimyasal Mücadele Yöntemleri
7.1.1. Boş Depo ilaçlaması
Zararlılar çoğu zaman üründen çok depoya bağımlıdırlar. Aynı depolara konan değişik ürünlere kolayca bulaşabilmektedirler. Bu sebeple, eski ürün depodan çıkarıldıktan sonra, yeni ürün depoya konulmadan önce depodaki zararlıların yok edilmesi gerekir. Yeni ürün depoya alınmadan 15-20 gün önce depo temizlenip, kireçle badana edildikten sonra ilaçlama yapılmalı, kireç, insektisitin etkisini azaltabileceğinden bir hafta beklenmelidir. Boş depo ilaçlamasında kullanılan ilaçlar, genellikle ürünün ilaçlamasında kullanılan ilaçlardır. Ürünle doğrudan temas olmadığından ürünle birlikte kullanılmayan bazı ilaçlar veya üründe kullanılmayan yüksek dozlarda boş depo ilaçlamasında kullanılabilir. Depo çok bulaşık ise fumigasyon yapılabilir.
İlaçlamada, su emme yeteneğindeki depo yüzeyleri için ilaçların ıslanabilir formülasyonları, su emme yeteneğinde olmayan yüzeyler için ise emülsiyon formülasyonlardaki ilaçlar kullanılmaktadır. Boş depo ilaçlaması, basınçlı pülverizatör ve atomizör kullanılarak yapılmaktadır. Uygulama için deponun tüm yüzeylerinin alanları hesaplandıktan sonra bu alan için harcanacak ilaç önceden kalibrasyon yapılarak hesaplanan miktardaki su ile karıştırılarak, bu karışım tüm deponun yüzeylerini yıkama şeklinde yapılmalıdır. Boş depo ilaçlaması, Malathion, Primiphos Methyl ve Chlorpyriphos Methyl aktif maddeye sahip ilaçlarla yapılabilir.
7.1.2. Koruyucu ilaçlama
Koruyucu ilaçlama temiz ve az bulaşık ürüne uygulanmaktadır. Ürün depoya alınmadan önce veya depoya alındıktan sonra yeni bulaşma olduğunda yapılmakta ve Malathion aktif maddeye sahip ilaçlar kullanılmaktadır. Ürünün ilaçla karışımını sağlamak için ya ilaçlama bidonları kullanılmakta veya bu karışımı sağlamak için ürünün üzerine döküleceği polietilen örtü veya branda bezi ile karıştırıcı olarak da kürekten yararlanılmaktadır.
Koruyucu ilaçlamada kullanılacak teknik, ilaçla ürünün homojen bir şekilde karışımını sağlayacak yeterlilikte olmalıdır. Bunun için küçük miktarlardaki hububat için ilaçlama bidonları amaca uygun olarak kullanılabilmektedir. Bidon içinde ilaçlanacak hububat ve yeterli ilaç konulduktan sonra bidon 4-5 dakika süreyle çevrilir, bundan sonra ürün depoya konulur. İlaçlanacak ürünün miktarı fazla ise bir tonluk partiler halinde ilaçlanır. Bunun için hububat uygun bir örtü üzerine döküldükten sonra yeterli miktardaki ilaç yığın üzerine dengeli bir şekilde dağıtılır, daha sonra yığın kürekle 5-6 kez aktarılarak karışım sağlandıktan sonra ürün depoya alınır. Koruyucu ilaçlama ile ürünün en az 6 ay süre ile zararlılardan korunması amaçlanır. İlaçlamadan sonra ürünün değişik kesimlerinden örnekler alınarak, örnekler oda sıcaklığında 6 gün bekletildikten sonra canlı zararlı organizma içerip içermediği incelenip ilaçların etkisinin sürekliliği kontrol edilir.
7.1.3. Boşluk ilaçlaması
Bazı aktif maddelerin gaz etkisinden yararlanmak amacına yönelik olan bu ilaçlama, un üreten ve depolayan birimlerde, istif, yığın veya makina aralarındaki boşluklara uygulanır. İlaçlanan birim en az 16 saat kapalı tutulur.
7.1.4.Dolu Depo İlaçlaması
Bu ilaçlama fumigasyon yöntemi ile uygulanacağı için gaz geçirmez oda (fumigatuvar) veya çadır gereklidir. İlaçlamada Methyl Bromid ve Aluminium Phosphid aktif maddelere sahip fumigantlar kullanılır. Bu aktif maddeler ile fumigasyonda bulaşık ürün gaz geçirmez bir oda veya çadır altına alınarak bu ortama belirli dozda fumigant verilir ve ürün gerekli süre içerisinde bu ortamda tutulur. Metil bromidle yapılan uygulamalarda doz ve çevre sağlığına bağlı olarak süre genellikle 24 saattir. Aluminyum fosfid uygulamalarında ise süre çevre sıcaklığına bağlıdır. Bu süre, 10-15 oC'de 5 gün, 15-20 oC arasında 4 gün, 20 oC'nin üzerindeki sıcaklıklarda ise 3 gündür.
Fumigasyon yönteminden % 100 etki beklenir. Fumigasyonun etkisini saptamak için fumigasyondan sonra üründen alınacak örneklerde canlı ergin, larva ve pupa olup olmadığı araştırılır. Daha sonra, bu örneklerde dane içinde gelişen böceklerin olup olmadığını anlamak için iki ay süreyle bekletilir. Böcek çıkışı olup olmadığı saptanır.
7.2. Fumigasyon
Fumigantlar, zararlıları zehirli gaz meydana getirerek solunumlarını engellemek suretiyle öldüren bileşiklerdir. Bunlar, solunum yoluyla etkili olup bütün hayvansal organizmalar için zehirlidir. Bu sebeple, kullanımları sırasında insan ve evcil hayvanlar için özel önlemlerin alınması gereklidir. Fumigantların uygulanması işlemine ise fumigasyon adı verilmektedir.
Fumigasyon, depolanmış ürün zararlıları ile mücadelede diğer mücadele yöntemlerine oranla daha yaygın olarak kullanılan bir yöntemdir. Yaygın kullanılmasının sebebi, fumigasyonun bulaşık ürüne doğrudan uygulanabilmesidir. Uygun fumigant seçilmiş ve uygun teknik kullanılmış ise üründe koku ve kalıntı bırakmaz. Ürünün her yerinde ve zararlının tüm yaşam devrelerine etkilidir ve kısa sürede kesin sonuç ve geniş çaplı uygulama imkânı verir. Diğer mücadele yöntemlerine göre daha az girdi ve iş gücü gerektirir.
Ülkemizde daha çok Methyl Bromid, Aluminium Phosphid, Magnesium Phosphid ve Sulfuryl Fluoride aktif maddeye sahip fumigantlar kullanılmaktadır.
Fumigantlar, zararlılarda, solunum yoluyla trake sisteminden doku ve hücrelere yayılarak toksik etki gösterirler. Kimyasal özelliklerine göre genellikle hücrelerin enzim aktivitesini etkileyerek solunum ve oksidasyon olayının normal işleyişini bozabilirler. Bazıları da sinir sistemini etkilerler. Depolanmış ürün zararlısı böcekler, zehirli gazın etkisinden korunmak için uzun süre stigmalarını kapalı tutabilirler. Bunu önlemek için gaz halindeki fumigantların içine metil asetat veya CO2 gibi gazlar eklenmektedir.
Zehirlenme olayı solunum hızına bağlı olarak meydana gelmekte solunum hızı arttıkça alınan fumigant miktarı, dolayısıyla öldürücü doz daha kısa zamanda alınmış olmaktadır. Solunum yavaşladıkça öldürücü doz daha geç alınmaktadır.
7.2.1. Böcekleri Fumigasyona Duyarlı Kılan Mekanizmalar
1. Sıcaklığın Yükseltilmesi
Böcekler, soğukkanlı hayvanlar olduklarından metabolizma hızı, dolayısıyla solunum hızı da ortam sıcaklığına bağlıdır. Solunum hızı genellikle 10 oC'nin altında belirgin olarak düşmektedir. Bu durumda fumigantın etkisi azalır ve böceğin direnci artar. Sıcaklık 10 oC'nin üzerine çıktıktan sonra belli bir noktaya kadar solunum hızı yükselir, dolayısıyla fumigantın etkinliği de artar.
2. Oksijen Oranının Düşürülmesi
Ortamdaki atmosferde bulunan oksijen oranının azalması böceklerde solunumu hızlandırmaktadır. Oksijeni azaltmak için ortamın havasının kısmen boşaltılması gerekmektedir. Bu olay vakum odalarında yapılmaktadır. Oksijen oranı düşürüldükten sonra ortama verilecek fumigantın düşük dozları bile kısa zamanda öldürücü etki yapmaktadır.
3. Karbondioksit Oranının Yükseltilmesi
Karbondioksit hayvanlarda solunumu uyarıcı bir etkiye sahiptir. Ortamdaki CO2 oranı yükseldiğinde solunum da hızlanmaktadır. Verilecek fumigantın etkinliği bu yolla artırılabilir. Fumiganta CO2 katılmasıyla daha düşük dozlarda yeterli sonuç alınabilmektedir. Ayrıca, gazın patlayıcı özelliği giderildiği gibi, depodaki cisimler tarafından absorbsiyonu da büyük ölçüde azaltılmış olmaktadır.
7.2.2. Fumigasyon Yöntemleri
1. Vakumlu Fumigasyon
Fumigasyon uygulanacak ortamın havasının önce boşaltılıp, sonra bu ortama gaz karışımının verilmesi şeklinde yapılan fumigasyona vakumlu fumigasyon adı verilir. Kısa sürede sonuç alınan ve gazlanan materyalin her yerine çok hızlı nüfuz sağlanan bir yöntemdir. Özellikle paketlenmiş gıda maddeleri, pamuk ve tütün balyaları gibi sıkıştırılmış materyallerin fumigasyonunda kullanılan bir yöntemdir. Ancak; vakumlu fumigasyon özel araç, düzen ve gereç gerektirmesi sebebiyle pahalı bir uygulamadır. Özellikle vakumlu fumigasyondan, dış satıma dönük malların hızlı fumigasyonu için yararlanılmaktadır.
2. Atmosferik Fumigasyon
Normal hava basıncı altında yapılan fumigasyondur. Basit, ucuz, fazla iş gücü gerektirmeyen, değişik şartlar ve ortamlarda uygulanan bir yöntem olması sebebiyle yaygın kullanım alanına sahiptir.
7.2.3. Fumigasyonun Uygulanma Şekilleri
1. Fumigatuvar Uygulamaları
Fumigasyon için yapılmış gaz geçirmez odalara fumigatuvar adı verilmektedir. Taşınabilecek veya sabit fumigatuvarlar olmak üzere değişik boyutlarda olabilmektedir. Normal bir fumigatuvarda ürün girişi ve çıkışı için uygun bir kapı, bir gaz verme donanımı ve gazın ortama dağılmasını sağlayan bir vantilasyon düzeni bulunmaktadır. Kapı dışarıdan açılıp kapanmaya ve kapandığında gazın kaçmasına imkân vermeyecek şekilde yapılmıştır.
Fumigatuvarlarda fugimasyon uygulaması, fumige edilecek bulaşık ürün, bölümler halinde ve bölümler arasında gaz sirkülâsyonunu sağlayacak aralıklar bırakılarak yerleştirilir ve verilecek fumigant miktarı hesaplanarak yapılır.
3. Hacim (Boşluk) Fumigasyon Uygulamaları
Geniş Kapasiteli Un Fabrikalarında Hacim Fumigasyonunun Uygulanması
Geniş kapasiteli un fabrikalarında yapılan hacim fumigasyonunda tablet formülasyonundaki aluminyum fosfid aktif maddeli fumiganttan yararlanılmaktadır. Bu uygulamanın yapılacağı fabrikanın mesken yerlerle bağlantısının olmaması, kapı ve pencereler kapatıldığı zaman gaz kaçırma olasılığı olmaması gibi, özellikler taşıması gerekmektedir. Ayrıca, fabrikanın çıkış kapısı dışındaki tüm kapıları ve pencereleri ile dışa açık filitrasyon ve havalandırma boruları kapatılarak fabrika içindeki tüm makinalarla, makinalar arasındaki bağlantıyı sağlayan elevatör ve taşıma borularının kapakları açılmalıdır. Bu işlem, gazın bu bölümlere kolayca nüfuzunu sağlamakta ve fabrikanın hacmine ve doza göre fumigant verilmesini uygun hale getirmektedir.
Prof.Dr.Erol YILDIRIM ---Prof.Dr.Hikmet ÖZBEK -- Prof.Dr.İrfan ASLAN
Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bitki Koruma Bölümü


Comment