Tweet
Hyalesthes obsoletus Sign. (Şekil 24)
Tanımı : Siyahımsı renkte, başta alın ve vertex'in yan kenarları ve pronotum beyaz renkte, hemielytra saydam fakat beyazımsı bulanık, damarlar ise açık renktedir. Başta, alma ait carina'nın ucu basit şekilde sona erer. Vücut uzunluğu 4.5-5.5 mm'dir.
Yayılışı : Avrupa'nın güney ve orta kesimleri ile Güney Rusya'da yayılmış olan bu tür, yurdumuzun büyük bir kısmında bulunursa da Batı Anadolu ile Marmara bölgelerinde daha yaygın ve bol olarak görülür.
Zararı ve konukçuları : Erginleri polifag'dır. Ancak kültür bitki- lerinde direkt olarak yaptığı zarar önemsizdir. Nimf'leri genellikle tarla sarmaşığı (Convolvulus arvensis) köklerinde beslenir. Bodenheimer (1958)'e göre bu tür yurdumuzda meşelerde bulunmaktadır. Bu böceğin asıl za-rarı, erginlerinin bitkilerde muhtelif tehlikeli virüs hastalıklarını yayması ile meydana gelir. Bu bakımdan çok önemlidir.
Carter (1962), bu türün Lucerne witcîıes broom, Potato witches
broom ve Tomato big bud (stolbur) hastalıklarının taşıyıcısı olduğu- nu bildirmektedir. Avrupa'nın bazı ülkelerinde tirfil, yonca, domates ve patateslerde Stoibur virüs hastalığının taşıyıcısı olması doîayısıyle önemli olduğu (Bovey, 1972); Rusya'da ise bazı Solanaceae familyası bitkilerin- de Large bud virüs hastalığının taşıyıcısı olduğu (Emelyanov, 1964) bi- linmektedir.
Bu türün, yurdumuzun Marmara bölgesindeki patates yetiştirilen alanların bazı yerlerinde, stolbur hastalığını taşıdığını Sahtiyana (1971) bildirmektedir. Ancak bu türle birlikte "Aphrodes bicinctus Schrk., Euscelis incisus Kirsch ve Macrosteies laevis Dib. gibi bu hastalığın çok önemli olan vektörlerinin de bölgede yaygın olarak bulunduğundan söz edilmektedir. Bu nedenle patateslerdeki stolbur hastalığının yayılmasında bu türlerden hangisinin daha fazla rol oynadığı veya Marmara bölgesinin muhtelif yörelerinde bu hastalığın yayılmasında, yukarıda söz konusu türlerin oranlarının bilinmesi çok önemli olduğu gibi H. obsoletus'ün kültür bitkilerinde yaydığı diğer hastalıkların durumlarının da yurdumuzda sa.ptanması çok önemlidir. Maalesef bu konular hakkında henüz daha yeterli bilgimiz yoktur.
H. obsoletus'ün yurdumuzdaki biyolojisine ait bilgimiz de maalesef bulunmamaktadır.
Hyalesthes mlokosietoiczi Sign. .
Tanımı : Genel görünüşü önceki türe çok benzer. Ondan vertex'in kenarlarının beyaz, alın kenarlarının siyah olması ve altta iki beyaz noktanın bulunması ile ayrılır. Vücut uzunluğu da bir önceki türden daha fazladır (5-7 mm).
Yayılışı : Yurdumuzdan başka Iran, Kıbrıs ve Rusya'da (Ermenistan, Güney Rusya, Kafkasya, Türkmenistan) yayılmıştır.Yurdumuzda daha çok Doğu Anadolu bölgesinde bulunmaktadır. Kuzeydoğu Karadeniz bölgesinde Cratacgus^lerde az olarak görülür. Güneydoğu Anadolu'da özellikle Siverek ve Siirt havalisinde antep fıstıklarında sık olarak tesadüf edilir. Ancak bu bitkinin, bu türün gerçek ko-nukçusu olup olmadığı iyi bilinmemektedir.
Biyolojisi ve önemi hakkında başkaca bir bilgimiz yoktur.
Oliarius leporinus L.Tanımı s Vertex'in uzunluğu genişliğinden fazla, gözler genellikle kırmızı, alın ve clypeus'ün gerisi siyah, carina'îar açık kahverenktedir. Şişkince olan anten segmentleri de açık kahverenktedir. VerteXj prono-tum ve scutellum siyahımsı renkte olup ön kanatların kaidesindeki damarlar açık kahve, uçtakiler ise siyahımsı kahverenktedir. Dişiler erkeklere oranla daha büyüktür. Vücut uzunluğu 5.5-8.0 mm'dir.
Yayılışı : Palearktik bölgenin büyük bir kısmında bulunan bu tür,
yurumduzun hemen hemen her tarafında görülürse de daha çok tuzlu
topraklarda yetişen bitkilerde yaşar. Önemli değildir.Oliarius cinsine bağlı yurdumuzda 12 kadar tür daha bulunmaktadır.
Bunlardan O. guinguecostatus Dufour, Karadeniz bölgesinde bazan çeltik
tarlalarında görülürse de zararlılığı, konukçulan ve biyolojisi hakkında
kesin bilgi yoktur. Diğer bir tür olan O. melanochaetus Fieb. esas itibariyle
kısa boylu otlarda yaşarsa da Batı-Anadolu bölgesinde bazan turunçgillerde tesadüf edilmektedir. Önemli değildir.
Yurdumuzda bulunmakla beraber Iran, Kafkasya ve Türkistan'da yayılmış olan O. nigrofurcatus Sign.'un Transkafkasya'da bazan pamuklarda zarar yaptığı bildirilmiştir (Hargreaves, 1948).
Cixius emsine ait Avrupa'da 25 kadar tür bilinmektedir. Ancak bu
cinse ait yurdumuzda bulunan türlerin sayısı çok azdır. Bir türüne Batı Anadolu'nun özellikle sahil kesimlerinde çınar ve kiraz ağaçlarında ara sıra tesadüf edilir. Fakat önemli değildir.
Kaynak: Türkiye Entomolojisi -2 - Prof Dr. Niyazi LODOS
Tanımı : Siyahımsı renkte, başta alın ve vertex'in yan kenarları ve pronotum beyaz renkte, hemielytra saydam fakat beyazımsı bulanık, damarlar ise açık renktedir. Başta, alma ait carina'nın ucu basit şekilde sona erer. Vücut uzunluğu 4.5-5.5 mm'dir.
Yayılışı : Avrupa'nın güney ve orta kesimleri ile Güney Rusya'da yayılmış olan bu tür, yurdumuzun büyük bir kısmında bulunursa da Batı Anadolu ile Marmara bölgelerinde daha yaygın ve bol olarak görülür.
Zararı ve konukçuları : Erginleri polifag'dır. Ancak kültür bitki- lerinde direkt olarak yaptığı zarar önemsizdir. Nimf'leri genellikle tarla sarmaşığı (Convolvulus arvensis) köklerinde beslenir. Bodenheimer (1958)'e göre bu tür yurdumuzda meşelerde bulunmaktadır. Bu böceğin asıl za-rarı, erginlerinin bitkilerde muhtelif tehlikeli virüs hastalıklarını yayması ile meydana gelir. Bu bakımdan çok önemlidir.
Carter (1962), bu türün Lucerne witcîıes broom, Potato witches
broom ve Tomato big bud (stolbur) hastalıklarının taşıyıcısı olduğu- nu bildirmektedir. Avrupa'nın bazı ülkelerinde tirfil, yonca, domates ve patateslerde Stoibur virüs hastalığının taşıyıcısı olması doîayısıyle önemli olduğu (Bovey, 1972); Rusya'da ise bazı Solanaceae familyası bitkilerin- de Large bud virüs hastalığının taşıyıcısı olduğu (Emelyanov, 1964) bi- linmektedir.
Bu türün, yurdumuzun Marmara bölgesindeki patates yetiştirilen alanların bazı yerlerinde, stolbur hastalığını taşıdığını Sahtiyana (1971) bildirmektedir. Ancak bu türle birlikte "Aphrodes bicinctus Schrk., Euscelis incisus Kirsch ve Macrosteies laevis Dib. gibi bu hastalığın çok önemli olan vektörlerinin de bölgede yaygın olarak bulunduğundan söz edilmektedir. Bu nedenle patateslerdeki stolbur hastalığının yayılmasında bu türlerden hangisinin daha fazla rol oynadığı veya Marmara bölgesinin muhtelif yörelerinde bu hastalığın yayılmasında, yukarıda söz konusu türlerin oranlarının bilinmesi çok önemli olduğu gibi H. obsoletus'ün kültür bitkilerinde yaydığı diğer hastalıkların durumlarının da yurdumuzda sa.ptanması çok önemlidir. Maalesef bu konular hakkında henüz daha yeterli bilgimiz yoktur.
H. obsoletus'ün yurdumuzdaki biyolojisine ait bilgimiz de maalesef bulunmamaktadır.
Hyalesthes mlokosietoiczi Sign. .
Tanımı : Genel görünüşü önceki türe çok benzer. Ondan vertex'in kenarlarının beyaz, alın kenarlarının siyah olması ve altta iki beyaz noktanın bulunması ile ayrılır. Vücut uzunluğu da bir önceki türden daha fazladır (5-7 mm).
Yayılışı : Yurdumuzdan başka Iran, Kıbrıs ve Rusya'da (Ermenistan, Güney Rusya, Kafkasya, Türkmenistan) yayılmıştır.Yurdumuzda daha çok Doğu Anadolu bölgesinde bulunmaktadır. Kuzeydoğu Karadeniz bölgesinde Cratacgus^lerde az olarak görülür. Güneydoğu Anadolu'da özellikle Siverek ve Siirt havalisinde antep fıstıklarında sık olarak tesadüf edilir. Ancak bu bitkinin, bu türün gerçek ko-nukçusu olup olmadığı iyi bilinmemektedir.
Zararı ve konukçuları s Erginleri polifagdır. Bitkilerde direkt olarak yaptığı zarar önemli değildir. Bu türün Rusya'da Solanaceae familyası bitkilerinde Tomato big Irad virüs hastalığının vektörü olduğu bildirilmiştir (Emelyanov, 1964).
Biyolojisi ve önemi hakkında başkaca bir bilgimiz yoktur.
Oliarius leporinus L.Tanımı s Vertex'in uzunluğu genişliğinden fazla, gözler genellikle kırmızı, alın ve clypeus'ün gerisi siyah, carina'îar açık kahverenktedir. Şişkince olan anten segmentleri de açık kahverenktedir. VerteXj prono-tum ve scutellum siyahımsı renkte olup ön kanatların kaidesindeki damarlar açık kahve, uçtakiler ise siyahımsı kahverenktedir. Dişiler erkeklere oranla daha büyüktür. Vücut uzunluğu 5.5-8.0 mm'dir.
Yayılışı : Palearktik bölgenin büyük bir kısmında bulunan bu tür,
yurumduzun hemen hemen her tarafında görülürse de daha çok tuzlu
topraklarda yetişen bitkilerde yaşar. Önemli değildir.Oliarius cinsine bağlı yurdumuzda 12 kadar tür daha bulunmaktadır.
Bunlardan O. guinguecostatus Dufour, Karadeniz bölgesinde bazan çeltik
tarlalarında görülürse de zararlılığı, konukçulan ve biyolojisi hakkında
kesin bilgi yoktur. Diğer bir tür olan O. melanochaetus Fieb. esas itibariyle
kısa boylu otlarda yaşarsa da Batı-Anadolu bölgesinde bazan turunçgillerde tesadüf edilmektedir. Önemli değildir.
Yurdumuzda bulunmakla beraber Iran, Kafkasya ve Türkistan'da yayılmış olan O. nigrofurcatus Sign.'un Transkafkasya'da bazan pamuklarda zarar yaptığı bildirilmiştir (Hargreaves, 1948).
Cixius emsine ait Avrupa'da 25 kadar tür bilinmektedir. Ancak bu
cinse ait yurdumuzda bulunan türlerin sayısı çok azdır. Bir türüne Batı Anadolu'nun özellikle sahil kesimlerinde çınar ve kiraz ağaçlarında ara sıra tesadüf edilir. Fakat önemli değildir.
Kaynak: Türkiye Entomolojisi -2 - Prof Dr. Niyazi LODOS