Tweet
Aphis gossypii Glov. (Şekil 87)
Sinonim : Aphis frangulae Kalt.; A. cucurbiti Buch.
Türkçe ismi : Pamuk yaprak aphid'i
Tanımı s Kanatsız par theno genetik dişiler oldukça değişik renklere sahiptir. Bunlar, yeşil, sarımsı ve bazan da siyaha kaçan koyu renkte olabilir. Bacaklar sarıdan yeşile kadar değişir. Antenleri açık sarı renkte olup vücudun ortasına ulaşır veya biraz geçer. Corniculus'lar kaim, silindir şeklinde, kaidesi geniş olup siyah renktedir. Kuyruk, vücut renginde ve corniculus'un 1/3'ü veya vücudun 1/6 sı kadar uzunluktadır. Vücut uzunluğu 1.5-2-2 mm'dir.
Kanatlı parthenogenetik dişilerde abdomen san, açık sarımsı yeşil veya koyu yeşil; baş, pronotum ve thorax koyu renktedir. Antenler vücuttan daha kısadır. Corniculus'ları silindir işeklinde ve siyah renktedir. Kuyruk takriben corniculus'larm yarısı kadar uzunlukta, yeşilden koyu yeşile kadar değişen bir renktedir. Vücut uzunluğu 1,2-^2-0 mm'dir. Yayılışı : Kozmopolit.Yurdumuzun hemen hemen her tarafında az veya çok bulunur.
Zararı ve korukçuları ; Diğer aphid türlerinin çoğunda olduğu gibi ergin ve nimfler bitkilerin sürgün ve yapraklarını sokup emmeleri sonucu yapraklar kıvrılır, sürgünler gelişemez. Yoğun populasyonlarm bulunduğu bitkilerde duraklama görülür ve normal gelişmelerini sürdüremezler. Bu gibi bitkilerde ürün miktarı az olduğu gibi kaliteleri de bozulur. Ayrıca salgıladıkları fazla miktardaki balımsı maddeler bitkilerin üzerini örter ve daha sonra bu maddeler üzerinde gelişen saprofit mantarlar fumajine sebep olur. Bu oluşum, özellikle pamuklarda diğer kötü etkilerinden başka açılan kozaların elyafını da kirleterek kalitesini bozar.
Pamuk yaprak aphid'inin önemli olan bir diğer zarar şekli de bitkilere bir çok önemli virüs hastalıklarını bulaştırmasıdır. Bu türün 70 kadar virüs hastalığının vektörü olduğu kaydedilmiştir (Kennedy et al., 1962). Bean conunon mosaic, Bean yeiiow mossaic, Beet mosaic, Cab-bage black ring spot, Cauli£lower raosaic, Celery mosaic, Gitrus tristeza, Cucumber mosaic, Lettuce mosaic gibi virüs hastalıkları, taşıdıklarının başlıcalarmı teşkil eder.
A. gossypii polifag bir tür olup çok geniş ve- değişik konukçusu bulunmaktadır. Başlıca zarar yaptığı bitkiler Cucurbitaceae, Turunçgiller, pamuk, bamya, susam, fasulye, şeker pancarı, ıspanak, patlıcan, yerfıstığı, jnuz, nar gibi bitkilerdir. İsrail'de 70 kadar bitki türünde bulunduğu kaydedilmekte (Avidov and Harpaz, 1969), Florida (A.B.D.)'da ise konukçu sayısının 64 olduğu bildirilmektedir (Pears and Davidson, 1956). Yurdumuzda en çok Kabakgiller ile pamuklarda zararlıdır.
Biyolojisi : Türkiye'de biyolojisi iyi bilinmemektedir. Özellikle kışı hangi bitkilerde ve ne halde geçirdiği kesinlikle bilinmiyor. Yerine göre nisandan hazirana kadar kabak, hıyar ve karpuzlarda görülür. Kabakgiller ile pamukların bütün fenolojik dönemlerinde bulunur. Genellikle genç bitkilerde, özellikle fide halinde olanlarda önemli zararlara sebep olur. Ancak bazan tam olarak gelişmiş bitkilerde de büyük populasyonlar oluşturarak zararlı olabilmektedir.
A. gossypii çoğunlukla partheno genetik şekilde canlı yavru doğurmak suretiyle çoğalır. Ancak yurdumuzun kuzey ve soğuk olan bölgelerinde holocyclic bir yaşam sürdürmesi de mümkündür. Normal koşullarda bir aphid'in canlı olarak doğumundan ölünceye kadar geçen süresi ortalama bir aydır. Uygun koşullarda bu süre çok ,daha fazla kısalır. Amerika'nın güney bölgelerinde yılda en çok 51 nesil verebileceği hesap edilmiştir.
Savaşı : Fazla görüldüğünde organik fosforlu, ya .da sistemik etkili insektisitlerden birisi atılırsa zarar önlenir.
Kaynak: Türkiye Entomolojisi -2 - Prof Dr. Niyazi LODOS
Sinonim : Aphis frangulae Kalt.; A. cucurbiti Buch.
Türkçe ismi : Pamuk yaprak aphid'i
Tanımı s Kanatsız par theno genetik dişiler oldukça değişik renklere sahiptir. Bunlar, yeşil, sarımsı ve bazan da siyaha kaçan koyu renkte olabilir. Bacaklar sarıdan yeşile kadar değişir. Antenleri açık sarı renkte olup vücudun ortasına ulaşır veya biraz geçer. Corniculus'lar kaim, silindir şeklinde, kaidesi geniş olup siyah renktedir. Kuyruk, vücut renginde ve corniculus'un 1/3'ü veya vücudun 1/6 sı kadar uzunluktadır. Vücut uzunluğu 1.5-2-2 mm'dir.
Kanatlı parthenogenetik dişilerde abdomen san, açık sarımsı yeşil veya koyu yeşil; baş, pronotum ve thorax koyu renktedir. Antenler vücuttan daha kısadır. Corniculus'ları silindir işeklinde ve siyah renktedir. Kuyruk takriben corniculus'larm yarısı kadar uzunlukta, yeşilden koyu yeşile kadar değişen bir renktedir. Vücut uzunluğu 1,2-^2-0 mm'dir. Yayılışı : Kozmopolit.Yurdumuzun hemen hemen her tarafında az veya çok bulunur.
Zararı ve korukçuları ; Diğer aphid türlerinin çoğunda olduğu gibi ergin ve nimfler bitkilerin sürgün ve yapraklarını sokup emmeleri sonucu yapraklar kıvrılır, sürgünler gelişemez. Yoğun populasyonlarm bulunduğu bitkilerde duraklama görülür ve normal gelişmelerini sürdüremezler. Bu gibi bitkilerde ürün miktarı az olduğu gibi kaliteleri de bozulur. Ayrıca salgıladıkları fazla miktardaki balımsı maddeler bitkilerin üzerini örter ve daha sonra bu maddeler üzerinde gelişen saprofit mantarlar fumajine sebep olur. Bu oluşum, özellikle pamuklarda diğer kötü etkilerinden başka açılan kozaların elyafını da kirleterek kalitesini bozar.
Pamuk yaprak aphid'inin önemli olan bir diğer zarar şekli de bitkilere bir çok önemli virüs hastalıklarını bulaştırmasıdır. Bu türün 70 kadar virüs hastalığının vektörü olduğu kaydedilmiştir (Kennedy et al., 1962). Bean conunon mosaic, Bean yeiiow mossaic, Beet mosaic, Cab-bage black ring spot, Cauli£lower raosaic, Celery mosaic, Gitrus tristeza, Cucumber mosaic, Lettuce mosaic gibi virüs hastalıkları, taşıdıklarının başlıcalarmı teşkil eder.
A. gossypii polifag bir tür olup çok geniş ve- değişik konukçusu bulunmaktadır. Başlıca zarar yaptığı bitkiler Cucurbitaceae, Turunçgiller, pamuk, bamya, susam, fasulye, şeker pancarı, ıspanak, patlıcan, yerfıstığı, jnuz, nar gibi bitkilerdir. İsrail'de 70 kadar bitki türünde bulunduğu kaydedilmekte (Avidov and Harpaz, 1969), Florida (A.B.D.)'da ise konukçu sayısının 64 olduğu bildirilmektedir (Pears and Davidson, 1956). Yurdumuzda en çok Kabakgiller ile pamuklarda zararlıdır.
Biyolojisi : Türkiye'de biyolojisi iyi bilinmemektedir. Özellikle kışı hangi bitkilerde ve ne halde geçirdiği kesinlikle bilinmiyor. Yerine göre nisandan hazirana kadar kabak, hıyar ve karpuzlarda görülür. Kabakgiller ile pamukların bütün fenolojik dönemlerinde bulunur. Genellikle genç bitkilerde, özellikle fide halinde olanlarda önemli zararlara sebep olur. Ancak bazan tam olarak gelişmiş bitkilerde de büyük populasyonlar oluşturarak zararlı olabilmektedir.
A. gossypii çoğunlukla partheno genetik şekilde canlı yavru doğurmak suretiyle çoğalır. Ancak yurdumuzun kuzey ve soğuk olan bölgelerinde holocyclic bir yaşam sürdürmesi de mümkündür. Normal koşullarda bir aphid'in canlı olarak doğumundan ölünceye kadar geçen süresi ortalama bir aydır. Uygun koşullarda bu süre çok ,daha fazla kısalır. Amerika'nın güney bölgelerinde yılda en çok 51 nesil verebileceği hesap edilmiştir.
Savaşı : Fazla görüldüğünde organik fosforlu, ya .da sistemik etkili insektisitlerden birisi atılırsa zarar önlenir.
Kaynak: Türkiye Entomolojisi -2 - Prof Dr. Niyazi LODOS