Tweet
Aelia rostraia Boh. (Şekil 164)
Türkçe ismi : Kımıl
Tanımı : Uzunca oval vücuda sahip, esmerimsi renkte; baş, pronotum ve scutellum üzerinde, ortada, uzunluğuna sarımsı renkte, üzeri düz uzunluğuna bir karina uzanır. Ayrıca pronotum'un orta tarafında, fakat yanlarına doğru ve yine scuteîlum'un kaidesinde küçük, ince, üzeri düz,kaygan, sarımsı renkte kitinsel kabarıklar bulunur. Aelia türlerini birbirlerinden ayırmada buccula'lardaki diken ile pygophore'un şekli çok önemli rol oynar. AAia türlerinin tanınmalarına ait daha fazla bilgi almak isteyenler China and lodos (1959)'a başvurabilir. Ayni araştırma Giray (1963) tarafından Türkçe'ye çevrilmiştir. Erginlerde boy 10-11,5 mm. arasında değişir.
Yayılışı : Avrupa'nın büyük bir kısmı, Kuzey Afrika, Türkiye, Kıbrıs, Kafkasya, Suriye, İsrail, Irak, İran, Afganistan ve Orta Asya.
Konukçuları : Başta buğday olmak üzere diğer kültür ve yabani Gramineae bitki türleri.
Zararı ve biyolojisi : Yurdumuzda bulunan Aelia türleri içinde en zararlı türdür. Doğu veya Güneydoğu bölgelerinin bazı kesimlerinde muntazam olmayan aralıklarla önemli zararlara sebep olan, fakat 1950' den itibaren Orta Anadolu'nun bazı kesimlerinde gittikçe artan bir yoğunlukta görülmeye başlanmıştır. 1955-1956 yıllarında bu bölgede ilk salgını yapmış ve daha sonra salgınlar aralıklarla sürmüştür. Güneydoğu Anadolu'da son salgın ise Elâzığ yöresinde olmak üzere 1952 yılında meydana gelmiştir.
A. rostrata ile Aelia.-cinsine bağlı-diğer türlerin buğdaylarda yaptıklarızarar şekli, daha önce anlatılan sünede olduğu gibidir. Yine biyolojisi desüneye çok benzer. Ancak E. integriceps veya diğer türlerle kımıl arasındagenel bazı ekolojik Şarklılıklar vardır. Bunlar aşağıda maddeler halindegösterilmiştir.a) Aelia türleri yaşamlarında yabani buğdaygil bitkilerine daha çok bağlıdırlar. Bu yabani otların fenolojileri ile kurulların biyolojileri arasında
sıkı bir ilgi bulunmaktadır. Bu durum özellikle A. acııminata'âa. daha iazla
görülmektedir,
b) Aelia türlerinin çoğu, kışlak yerlerine gitmek üzere uzun mesafelere göç ederse de bu bir mecburiyet halinde değildir. Bunlar gelişmelerini sürdürdükleri, yerlerde veya hemen civarında da kışı geçirebilirler.
c) Eurygaster türleri yılda yalnızca bir nesil verdiği halde Aelia türleri
yılda birden fazla, nesil verebilir. Yılda bu çok nesil verme durumu, doğ
rudan doğruya çevre koşullarına bağlıdır. Örneğin, sıcak olan daha güney bölgelerde A. acuminata yılda 2 veya daha fazla nesil verir. Diğer tür
lerde de bu aynen görülebilir.
A. rostrata Orta Anadolu'da kışlaklardan mayıs ayı başlarında iner.
Dişiler yumurtalarını mayıss ayı ortalarından itibaren bırakmaya başlar.
Dişi yumurtalarını genellikle 2 sıralı dizi şeklinde ve 12 tanelik kümeler
halinde bırakır. Bir dişi hayatı boyunca ortalama 10Ö kadar yumurta bı
rakır. Tarlalarda mirilerin gelişmtsi temmuz başlarına kadar sürer. Yeni
çıkan erginler hasattan sonra tarlalarda bir süre daha kalarak tokurcun-
larda, ya da tarla kenarlarında bulunan yabani Buğdaygillerle beslenme
lerini sürdürürler. Bu dönemde yoğun olarak beslenmek suretiyle, aynen
sünelerde olduğu gibi vücutlarına yedek besin depo etmeye çalışırlar.Orta Anadolu bölgesinde temmuzun 3'cü haftasından itibaren kışlak yer
1 erine göç etme başlar ve bu ağustosta da devam eder.
A. rostrata Orta Anadolu'da yılda bir nesil verir. Ancak bu türün Ege Bölgesi ile yurdumuzun güney kesimlerinde yılda iki nesil vermesi mümkündür.
Biyolojisi: çok iyi bilinmemektedir.
E. integriceps'e saldıran doğal düşmanların çoğu bu türe, Aelia cinsinindiğer türlerine, Dolycoris baccarum, Carpocoris türleriyle diğer bir çok pentatomid türlerine de saldırır. Bu nedenle burada ayrıca doğal düşmanlan hakkında bilgi verilmemiştir.
Savaşı : E. integricefls'te olduğu gibidir.
Kaynak: Türkiye Entomolojisi -2 - Prof Dr. Niyazi LODOS
Türkçe ismi : Kımıl
Tanımı : Uzunca oval vücuda sahip, esmerimsi renkte; baş, pronotum ve scutellum üzerinde, ortada, uzunluğuna sarımsı renkte, üzeri düz uzunluğuna bir karina uzanır. Ayrıca pronotum'un orta tarafında, fakat yanlarına doğru ve yine scuteîlum'un kaidesinde küçük, ince, üzeri düz,kaygan, sarımsı renkte kitinsel kabarıklar bulunur. Aelia türlerini birbirlerinden ayırmada buccula'lardaki diken ile pygophore'un şekli çok önemli rol oynar. AAia türlerinin tanınmalarına ait daha fazla bilgi almak isteyenler China and lodos (1959)'a başvurabilir. Ayni araştırma Giray (1963) tarafından Türkçe'ye çevrilmiştir. Erginlerde boy 10-11,5 mm. arasında değişir.
Yayılışı : Avrupa'nın büyük bir kısmı, Kuzey Afrika, Türkiye, Kıbrıs, Kafkasya, Suriye, İsrail, Irak, İran, Afganistan ve Orta Asya.
Konukçuları : Başta buğday olmak üzere diğer kültür ve yabani Gramineae bitki türleri.
Zararı ve biyolojisi : Yurdumuzda bulunan Aelia türleri içinde en zararlı türdür. Doğu veya Güneydoğu bölgelerinin bazı kesimlerinde muntazam olmayan aralıklarla önemli zararlara sebep olan, fakat 1950' den itibaren Orta Anadolu'nun bazı kesimlerinde gittikçe artan bir yoğunlukta görülmeye başlanmıştır. 1955-1956 yıllarında bu bölgede ilk salgını yapmış ve daha sonra salgınlar aralıklarla sürmüştür. Güneydoğu Anadolu'da son salgın ise Elâzığ yöresinde olmak üzere 1952 yılında meydana gelmiştir.
A. rostrata ile Aelia.-cinsine bağlı-diğer türlerin buğdaylarda yaptıklarızarar şekli, daha önce anlatılan sünede olduğu gibidir. Yine biyolojisi desüneye çok benzer. Ancak E. integriceps veya diğer türlerle kımıl arasındagenel bazı ekolojik Şarklılıklar vardır. Bunlar aşağıda maddeler halindegösterilmiştir.a) Aelia türleri yaşamlarında yabani buğdaygil bitkilerine daha çok bağlıdırlar. Bu yabani otların fenolojileri ile kurulların biyolojileri arasında
sıkı bir ilgi bulunmaktadır. Bu durum özellikle A. acııminata'âa. daha iazla
görülmektedir,
b) Aelia türlerinin çoğu, kışlak yerlerine gitmek üzere uzun mesafelere göç ederse de bu bir mecburiyet halinde değildir. Bunlar gelişmelerini sürdürdükleri, yerlerde veya hemen civarında da kışı geçirebilirler.
c) Eurygaster türleri yılda yalnızca bir nesil verdiği halde Aelia türleri
yılda birden fazla, nesil verebilir. Yılda bu çok nesil verme durumu, doğ
rudan doğruya çevre koşullarına bağlıdır. Örneğin, sıcak olan daha güney bölgelerde A. acuminata yılda 2 veya daha fazla nesil verir. Diğer tür
lerde de bu aynen görülebilir.
A. rostrata Orta Anadolu'da kışlaklardan mayıs ayı başlarında iner.
Dişiler yumurtalarını mayıss ayı ortalarından itibaren bırakmaya başlar.
Dişi yumurtalarını genellikle 2 sıralı dizi şeklinde ve 12 tanelik kümeler
halinde bırakır. Bir dişi hayatı boyunca ortalama 10Ö kadar yumurta bı
rakır. Tarlalarda mirilerin gelişmtsi temmuz başlarına kadar sürer. Yeni
çıkan erginler hasattan sonra tarlalarda bir süre daha kalarak tokurcun-
larda, ya da tarla kenarlarında bulunan yabani Buğdaygillerle beslenme
lerini sürdürürler. Bu dönemde yoğun olarak beslenmek suretiyle, aynen
sünelerde olduğu gibi vücutlarına yedek besin depo etmeye çalışırlar.Orta Anadolu bölgesinde temmuzun 3'cü haftasından itibaren kışlak yer
1 erine göç etme başlar ve bu ağustosta da devam eder.
A. rostrata Orta Anadolu'da yılda bir nesil verir. Ancak bu türün Ege Bölgesi ile yurdumuzun güney kesimlerinde yılda iki nesil vermesi mümkündür.
Biyolojisi: çok iyi bilinmemektedir.
E. integriceps'e saldıran doğal düşmanların çoğu bu türe, Aelia cinsinindiğer türlerine, Dolycoris baccarum, Carpocoris türleriyle diğer bir çok pentatomid türlerine de saldırır. Bu nedenle burada ayrıca doğal düşmanlan hakkında bilgi verilmemiştir.
Savaşı : E. integricefls'te olduğu gibidir.
Kaynak: Türkiye Entomolojisi -2 - Prof Dr. Niyazi LODOS