
ÖNEMLİ SEBZE ZARARLILARI
BOZKURT
Yumurtalardan çıkan larvalar (tırtıllar) yaklaşık 1ay boyunca görülür ve kültür bitkilerinde zararlı olurlar. Larvalar gündüz toprak içinde, bitki diplerinde kıvrık vaziyette durur. Geceleri ise toprak yüzeyine çıkarak beslenirler.

Bozkurt larvaları bitkilerin taze yaprak ve sürgünlerini yemek suretiyle zarar yaparlar. İleriki dönemler de ise yalnız geceleri beslenir ve toprak sathına yakın yerden kök boğazından keserek veya kemirerek bitkinin kırılıp kurumasına sebep olurlar. Çimlenmekte olan tohumları ve toprak içindeki yumruları yiyerek ürün kaybına neden olurlar. Bozkurtlar bütün sebzelerde zarar yapabilmektedirler.
Mücadelesi:
Kültürel Önlemler: Sebzeler hasat edildikten hemen sonra toprak işlemesi yapılmalıdır.
Kimyasal Mücadele: Sebzelerin fide döneminde tarlanın köşegenleri istikametinde girilerek 5 ayrı yer de m2’de 2-3 larva mevcut ise yada kontrol edilen en az 50 bitkinin %1-3 oranında kesik bitki varsa ilaçlama yapılır.
Zehirli Yem Hazırlanışı : İlaçönce kepek ile karıştırılır. Sonra içinde şeker eritilmiş su ile yavaş yavaş nemlendirilir. Nemlendirme derecesi kepeğin sünger haline gelmesi ile ayarlanabilir. Zehirli yem akşam üzeri mümkün ise sulamadan sonra dekara 5-8 kg hesabı ile bitki diplerine atılır.

Bandırma Yöntemi : İlaçlar 1 kg killi toprak ile karıştırılıp sulandırılarak bulamaç haline getirilip fideler kök boğazına kadar bandırıldıktan sonra dikilir.
Yeşil Aksam İlaçlaması : Hazırlanan ilaçlı su bitki yüzeyini iyice ıslatılacak şekilde ilaçlanır.
DANABURNU
Gündüzleri ön bacakları ile açtıkları galerilerde yaşarlar. Sıcak yaz geceleri aktiftirler. Uzun mesafelere uçabilirler. Galeri açmaya uygun kültüre alınmış, nemli, bol humuslu, killi kumlu topraklarda yaşamayı severler.
Zarar Şekli : Toprak içinde galeri açarak ilerlerken rastladıkları her tür bitkinin kök ve yumrularını yerler. Özellikle yeni dikilmiş veya çimlenmiş sebze fidelerinin köklerini keserek kurumalarına neden olurlar. Ayrıca yumrulu bitkilerin toprak altındaki yumrularını kemirerek zarar verirler.
Mücadelesi:
Kültürel Önlemler: Küçük alanlar mümkün olduğu takdirde göllenecek şekilde su altında bırakılarak öldürülebilir. Zararlı gübreli ve sıcak toprakları sevdiğinden bahçenin uygun yerlerine yaz sonuna doğru gübre kümeleri bırakılarak ilkbahar başında burada toplanan zararlılar öldürülebilir. Bazı kuşlar ve kümes hayvanları danaburnunu yemektedirler.
Kimyasal Mücadele: Çeşitli kültür bitkilerinde ayrım yapmadan beslenmeleri çoğalma ve canlı kalma güçlerinin yüksek oluşu, mutlaka zarar yapmaları nedeniyle yoğunluğa bakılmaksızın kimyasal mücadele yapılmalıdır.
Zehirli Yem Hazırlanışı: İlaç önce kepek ile karıştırılır. Sonra içinde şeker eritilmiş su ile yavaş yavaş nemlendirilir. Nemlendirme derecesi kepeğin sünger haline gelmesi ile ayarlanabilir. Hazırlanan bu zehirli yem akşamüzeri bahçe sulandıktan sonra bitki diplerine gelecek şekilde dekara 8 kg hesabı ile atılır.
KIRMIZIÖRÜMCEK
Kırmızıörümcekler yaprakların alt yüzeyinde bulunur ve çıplak göz ile zor fark edilebilirler. Tarla kenarında ve içindeki yabancı otlardan, bulaşık fidelerden bitkilere geçerler. Yaprak alt yüzüne yaprak damarı boyunca yaptıkları ağlar arasına yumurtalarını bırakırlar.
Mücadelesi:
Kültürel Önlemler :Sonbaharda sebze artıkları tarla ve bahçeden uzaklaştırılmalı, yazın yabancı ot çapasına önem verilmelidir.
Kimyasal Mücadele :Kırmızıörümcekler sebzelerin bulunduğu her dönemde zarar verebilirler. Sebze bahçelerinde ilk çiçeklenme döneminde köşegenlerden araziye çapraz girilerek bitkinin alt, orta ve üst yapraklarından birer adet koparılarak veya koparılmadan üzerinde sayım yapılır.Fasulyegibi küçük yapraklı bitkilerde 25-30, hıyar gibi iri yapraklı bitkilerde 10-20 adet yaprak incelenerek küçük yapraklı sebzelerde 1-3 adet canlı, iri yapraklı sebzelerde 3-5 adet canlı kırmızıörümcek bulunursa kimyasal mücadeleye karar verilir. Yaprakların alt ve üst yüzeylerini alabora ederek ilaçlamak gerekir. İlaçlamalar rüzgarsız havada sabah veya akşam üzeri yapılmalıdır. Ayrıca; koruma amaçlı olarak kırmızıörümcekler kültür bitkilerine geçmeden önce tarla kenarlarını bant ilaçlaması şeklinde ilaçlama yapılmalıdır. Kırmızıörümceklerin kimyasal ilaçlara karşı dayanıklılık kazanmasını önlemek amacıyla da ilaçlar değiştirilerek kullanılmalıdır.
YAPRAKBİTLERİ
Yaprakbitlerinin vücutları oval biçimde ve yumuşak olup, 1.5-3.0 mm. Boyunda küçük böceklerdir. Özellikle bitkilerin taze sürgün ve dallarında koloni halinde bulunurlar.
Zarar Şekli :Bitki öz suyunu emerek bitkiyi zayıflatır ve kuruturlar. Bitki gelişimi durur verim ve kalite bozulur. Salgıladıkları zehirli veya uyarıcı bileşikler ile yapraklarda kuruma, bükülme ve köklerde anormalliklere sebep olurlar. Virüs hastalıklarını taşımak ve enfekte etmek sureti ile de zarara sebep olurlar. Yaprakbitleri salgıladıkları tatlı maddeler ile bitki yüzeyini örterek özümleme ve solunuma engel oldukları gibi bu tatlı maddelerde bazı mantarların gelişmesine neden olurlar. Polifag bir zararlıdır tüm sebzelerde zarar yapabilmektedirler.
Mücadelesi :
Kültürel Önlemler : Hasattan sonra toprak üstünde kalan sebze ve yabancı otlar imha edilmelidir.
Kimyasal Mücadele : İlaçlama zamanının tespiti amacı ile tarlaya köşegenler doğrultusunda girilerek bitkinin taze yaprakları tesadüfi olarak incelenir sayım sonucu bir yaprağa düşen zararlı sayısı 10-20 adet ise yaprak alt yüzeyleri iyice ıslanacak şekilde ilaçlanmalıdır. İlaçlama sabah veya akşam üzeri rüzgarsız günde yapılmalıdır. Sebzelerde tavsiye edilen ilaçlar en az zehirli olandan seçilerek son ilaçlama ile hasat arasındaki süre dikkate alınmalıdır. Gerekirse mahsul toplanıp mücadele sonra yapılmalıdır.

HAZIRLAYAN:
HARUN ALICI
ZİRAAT MÜHENDİSİ


Comment