Ahır Gübresinin Faydası ve Kullanımı

[ubeyd]

Her türlü çiftlik hayvanından elde edilir. Zengin bir besin kaynağıdır. Kullanılmak için en az bir yıl beklemiş olması gerekir.

Üretim cinsine göre dekara 1-4 ton ahır gübresi verilebilir. Organik maddesi az olan topraklara daha fazla ahır gübresi kullanılmalıdır. Ancak gübrenin olgunlaşmış ve yanmış olmasına dikkat edilmelidir. Yanma sırasında gübre içindeki yabancı ot tohumları ve hastalık etmenleri etkisini kaybeder.

Ahır gübresinin değerini korumak ve ahırda temiz ve kuru yatacak yer sağlamak için hayvanların altlarına yeterli miktarda sap, saman gibi yataklık serilmelidir. Yataklık, idrarın akıp gitmesini önleyerek bitki besin maddelerinin tutulmasını da sağlayarak gübrenin yararını artırır.

Tümü organik madde ve organik artıklardan oluşur. Bu nedenle mikroorganizmalar için iyi bir gelişme ortamı oluşturur. Bu artıkların yanması sonucu organik madde oluşur.
Organik madde toprağı oluşturan kum-kil-kireç arasına girerek bunları bağlayan, parçacıkları sararak toprağın sıvı ve gaz içeriğini ayarlayan, mikroorganizmalara kültür ortamı hazırlayan, toprağın organik komplekslerini oluşturan bu yolla erozyona direnci arttıran önemli bir maddedir. Toprakta çürüyen organik artıklar ve organizma kalıntıları toprağın organik maddesini oluşturur.

YANMA NE DEMEKTİR…

Ahır gübresi bitkilere faydalı olabilmesi için kapsadığı C/N (karbon/azot) oranı önem taşımaktadır. Bu oran yataklıkla birlikte taze dışkıda 60/1 dir. İyi bir yanma ile gübredeki bu oranın 20/1 düzeyine düşürülmesi gerekir. Ve biz tarımcı olarak kullanılacak ahır gübresi denilince C/N oranı 20nin altına düşmüş organik artıkları anlamaktayız. C/N oranı küçüldükçe yani azotun oransal değeri büyüdükçe kültür bitkilerinin yararlanması artar.
Ahır gübresi taze halde toprağa verilirse büyük C/N oranından dolayı bitki bundan yararlanamaz. . Taze iken kesinlikle kullanılmamalıdır. Bitkileri yakabilir veya toksik etki yaparak zararlı olur..

Toprakta kuruyarak ve çürümeyerek kalır. Bu nedenle ahır gübresinin yanması, gerekmektedir.
Böyle gübrelere YANMIŞ GÜBRE ‘denir.

ÇEŞİTLERİ…

Ahırda bulunan hayvanlar yedikleri yemlerin içerisindeki besin maddelerinin yaklaşık yarısını sindirebilirler kalanı gübre ile birlikte dışarı atılır.

Ahır gübrelerinin içerdiği bitki besin maddeleri, elde edildikleri hayvanın türüne göre farklılıklar gösterir.
Koyun ve tavuktan elde edilen ahır gübrelerinin besin maddesi kapsamı, sığır ve beygirden elde edilen gübrelere oranla daha yüksektir. Genç hayvanların gübreleri azot, fosfor, potasyum ve kalsiyum gibi bitki maddeleri açısından, yaşlı hayvanlardan elde edilen gübrelere göre daha düşüktür. Çünkü genç hayvanlar, kemik ve kas yapılarını geliştirmek için besin maddeleri ile proteinlere daha fazla gerek duyarlar yani yemi daha iyi sindirir ve kullanırlar.

YAKARKEN NELERE DİKKAT EDİLMELİDİR…

Gübrenin yakılması için bazı teknik kurallara uymak gerekir. Bunların başında gübrenin bekletilmesi gelir. Bu bekletme işleminde ise yığın büyüklüğü, yüksekliği büyük önem taşımaktadır. İyi bir yanmanın olabilmesi için yığın yüksekliğinin 1,5m. den fazla olması gerekir. Bu durumda, havasız koşullarda faaliyete geçen mikroorganizma faaliyeti ile gübre ısınır, yanma işlemi çabuklaşır. Mayalanmanın iyi bir biçimde gerçekleşebilmesi için gerekli ön koşullarda biri de yeterli nemin bulunmasıdır .
Kuru bir gübre kemreleşir, tezek haline dönüşür ve yanma işlemi durur . Bu nedenle kuruyan gübrelerin ısıtılması, yığına su serpilmesi gerekir . Bu durum özellikle yağışsız geçen mevsimlerde görülmektedir. Kışın ya da erken bahar veya geç güzün genellikle yeterli yağışlarla sağlanmaktadır .
NEDEN AHIR GÜBRESİ…
Ahır gübresinin etkisi kimyasal gübreler gibi tek yönlü değil çok yönlüdür.
Ahır gübresi bitkilerin gelişmesi için gerekli besin maddelerini sağlar.
Toprağın geçirgenliğini artırarak havalanmasını sağlar.

Su tutma kapasitesini artırarak tarıma elverişli toprağın kaybına (erozyon) engel olur.
Toprağın kolay tava gelmesini ve toprak işlemeyi kolaylaştırır.
Topraktaki mikroorganizma sayısı ve etkinliğini artırarak toprağı daha verimli hale getirir.

Ahır gübresinin yerini tutabilecek bir gübre çeşidi yoktur.

Toprağınızın organik madde ve besin maddesi ihtiyacını karşılayabileceğiniz ucuz ve geçerli tek yoldur.

[zergilli]

Katılıyorum.ama sebzede tavuk kuş gübresi çok iyiyken meyve agaclarında kanatlı gübresi önermem..

[arenli]

Fidanları ekerken koyun gübresiyle çayırdan topladığım büyükbaş hayvanların kuru gübresini karıştırdım. Yaptığım doğrumu.

[zergilli]

Ewet kardesim son derece doğru ahır gübresinin en büyük yararı toprakta su tutmasidir ve fidanlar için büyük önem teşkil etmekte fakat ahır gubrsi kimyasal gübre yönünden fazla zayiftir fidanların büyüyünce bide kimyasal attım mı tamamdir ama su Andada az miktarda atabilirsin

[Behramkale]

Sayın Zergilli kimyasal yani zehiride attın mı tamamdır diyor. İnsanlar bu kimyasal girdileri kullana kullana topraklarını verimsizleştirdiler şimdi tekrar eski verimli haline nasıl getireceklerini düşünüyor ve bunun için uğraşıyorlar. Ben organikciyim ve kimyasal girdileri kesinlikle önermiyorum. Sayın Ubeyd kaliteli ahır gübresinin nasıl olacağı konusunu iyice anlatmış. Çayırdan toplanmış ürünlerle bir yere varamazsınız. Hastalıkları, yaban otlarını arazinize taşımış olursunuz. İleride neden verim alamıyor diye yazılar yazmaya başlarsınız. Keşke uygulama yapmadan yazsaydınız. Kolay gelsin.

[zergilli]

Ahır gübresi azot fosfor potasyum bakımından çok fakirdr ve mutlaka topraga kimyasal gübre atılmalıdır gübreler çıkınca verimin nasıl arttığını herkes biliyor ayrca çok organikci gördum organik gübre die siyah toprak satan..hayvan gübresinin en büyük özelliği su tutma kapasitesine yararidir çok az mktrda kimyasal madde bulunur

[Behramkale]

LEONARDİTİN FİZİKSEL YARARLARI

• Toprağın yapısını düzeltir. kil mineralleri ile birleşerek toprağı dahatanecikli duruma getirir. Böylece, toprağın hava ve su geçirgenliği artar.Toprağın gevşekliği ve işlenebilirliği artar, topaklanma önlenir. Verimsizkilli toprakların parçalanmasını sağlayarak verimli toprak haline dönüştürür.Toprağın zamanla sıkışmasını önleyerek daha havadar ve kabarık kalmasınısağlar.

• Toprağın havalanma özelliğini artırır. Köklerin daha iyi havalanmasınısağlar. Yorgun toprakları gençleştirir.

• Toprağın su tutma kapasitesini artırır (Kendi ağırlığının 20 katı fazlaağırlıktaki suyu tutabilme yeteneği vardır). Topraktaki su miktarını dengelerve düzenler. Böylece, bitkinin kuraklığa karşı direnci artar ve kuraklıkşartlarında bile daha iyi verim alınmasını sağlar. Daha az su ile daha verimlibir sulama için zemin hazırlar.

• Uygun tohum yatağı şartları hazırlar.

• Topraktaki kolloidlerin (çok küçük toprak parçacıklarının) birbirlerini tutmayeteneklerini artırır. Topraktaki erozyonu azaltır.

• Toprağın rengini koyulaştırarak daha fazla güneş enerjisinin emilmesinisağlar.

[zergilli]

..

Tamam iste yine söyledgme geldiniz su tutma kapasitesini artırır fakat kimyasal gübreler gbi zengin değildir.

[Behramkale]

Kimyasal (Suni) Gübreleme

Toprakta eksik veya alınamayacak durumda olan bitki besin elementlerinin kimyasal (suni) yollarla elde edilmiş gübrelerle bitkinin kullanımına sunulması kimyasal gübreleme olarak adlandırılır. Kimyasal gübreleme sadece besin elementi eksikliğini gidermek için yapıldığından toprak yapısı göz önünde tutulmamaktadır.Bunun sonucu olarak: Bozuk toprağa verilen kimyasal gübreden bitki yeterince faydalanamamaktadır.Yoğun kimyasal gübreleme sonucu toprak organik maddelerce fakirleşmekte dolayısıyla biyolojik faaliyet azalması, toprağın yapısının bozulmasını da beraberinde getirmektedir. Yoğun şekilde kimyasal gübrelemeye devam edilmesi durumunda her sene topraklar daha da bozulacak, bitki gelişmesi yapılan kimyasal gübrelemenin yoğunluğuna bağlı olarak yavaşlayacak ve duracak, verim düşüşü yaşanacak ve çiftçimiz emeğinin karşılığını alamayacaktır.Yoğun yapılan kimyasal gübreleme sonucunda toprakta organik madde miktarı ve dolayısıyla topraktaki humus oranı azalacak ve biyolojik aktivite, yani toprak canlılarının aktivitesi de azalıp verilen gübreler toprakta tutunamadığı için yıkanıp gidecektir. Bitki besin elementlerinin, bitkilerin alabileceği şekile dönüşmeleri duracak ve böylece toprağın fiziksel ve kimyasal özellikleri menfi manada bozulacaktır. Neticede toprağın üst kısımları kumlaşırken, alt kısımlarıda taşlaşacaktır (sertleşecektir).

Bu durum topraklarımızda;

• ToprakTuzu konsantrasyonun yükselmesine,
• Mikroorganizma faaliyetlerinin azalmasına,
• Yeraltı sularının kirlenmesine,
• Kimyasal olarak verilen gübrelerin topraktan çabucak yıkanmasına,
• Verim ve elde edilen ürünün kalitesinin düşmesine,
• Erozyonla toprak kaybına neden olacaktır.

Bu zararları ortadan kaldırabilmek için, topraklarımızın organik madde ihtiyacını karşılamak üzere ORGANİK GÜBRELEME yapmamız ŞARTTIR.

web tasarım

[zergilli]

Hayvan gubresindeki azot fosfor potasyum degerlerinden haberiniz yok sizin..

[Behramkale]

Haklısınız bir tek siz biliyorsunuz.

OrganikGübreleri Nasıl Yanlış Kullanıyoruz?

Şimdi de gelelim yazımızın başında iddia ettiğimiz hatalı kullanım mevzuuna.

Her yerde duyuyoruz; yanmış gübre, yanmış ahır gübresi, yanmış çiftlik gübresi…

Ben köylerde dolaşırken üreticilere "Yanmış gübre nedir? Nasılyaparsınız?" diye soruyorum. İşte size üreticimizin gübre yakma yöntemleri:

Yöntem 1: Hayvan gübresi alınır. Sıcak yaz günlerinde evin damınaveya geniş açıklık bir araziye serilir ve bir iki ay kurutulur. Daha sonratoplanarak tarlaya, bahçeye atılır (!!!)

Yöntem 2: Özellikle küçükbaş hayvan ağıllarının gübre temizliği 2-3yılda bir yapıldığı için buralardan gelen gübreler yanmış gübredir (!)

Yöntem 3: Hayvan gübresi kurutma makinesinde kurutulur. İşte buçok güzel yanmış çiftlik gübresidir (!)

Aman sakın bunları doğru yöntemler sanmayın. Bunlar benim köylerde "Yanmışhayvan gübresi, çiftlik gübresi nedir? Nasıl kullanıyorsunuz?" sorularınaaldığım normal cevaplardan bazıları. (Daha önce duymayıp bana inanmayanlarbenim yaptığım gibi üreticilerimize sorabilir.)
Buyukarıdaki yöntemler yanmış çiftlik gübresi ya da kompostlaştırılmış organikgübre değildir. Gübreyi bu yöntemler sonrası toprağa atar isek gübreniniçerisinde bulunan bir çok besin maddesini kaybederiz. Bakınız bir tablo:

Özellik	Gübrenin açıkta bekletilme süresi
	3 ay	6 ay	9 ay
Toplam ağırlık	39.6	56.0	71.1
Azot (N)	35.1	42.3	56.9
Fosfor (P2O5)	17.4	31.5	38.4
Potasyum (K2O)	24.8	37.9	45.2
Organik madde	51.7	71.4	79.8

Tablo 1- Ahır Gübresinin BekletilmeSüresinde Kayıplar % (Kacar, 1962)
Tablodan dagörüleceği gibi açıkta bekletme ile 9 ayda gübrenin ağırlığının % 70’ ini,azotunun % 57’ sini, fosforunun yaklaşık % 40’ ını, potasın % 45’ ini ve enönemlisi organik maddesinin % 80’ ini kaybetmiş oluyor !!!
Bir dakika ozaman, biz bu gübreyi neden kullanalım? Artık neredeyse işe yarar bir şeykalmamış ki… Eğer bu gübreye para verdiydiysek vah vah, paralar havaya uçtugitti.
Geçmişolsun.

Eğer gübreyi ahırda bekletir ve tarlaya bahçeye atmadan hemen önce çıkarırsakbu kayıplar belki daha az olacaktır. Ancak o zaman da başka yerden kaybımızolacak. Yabancı ot tohumları!

Nasıl mı? Şöyle açıklayalım. Hayvanlar birçok çeşit ot yerler. Bu otlarıelbette tohumları ile beraber de yerler. Özellikle bitkisel üretimde yabancı otdiye bildiğimiz ve verimi düşüren birçok otun tohumu hayvanın sindirim sistemiiçerisinde otlanma kabiliyetini yitirmez (hatta öyle yabancı otlar var kitohumları ancak bir hayvan tarafından yenip çıkarıldıktan sonraçimlenebiliyor). İşte bu sebeple hayvan gübresinin içerisinde birçok yabancı ottohumu bulunabilir. Ve uygun şekilde organik gübre yakma yapmazsak bu ottohumları tarla ve bahçemizde ürettiğimiz ürüne ortakçı olurlar. Bu durumdaparayı ya ot öldürücü ilaçlara dağıtmak ya da çok düşen verim sebebiyle o yılzarar etmek zorunda kalırız.

[zergilli]

SıGıR=H2O(83.2) KURU MADDE (16.2) AZOT(0.29) FOSFOR(0.17) POTASYUM(0.10) CAO(0.34)
KOYUN=H2O(65.5)KURU MADDE(34.8)AZOT(0.55)FOSFOR(0.31POTASYUM(0.15) CAO(0.46) (YÜZDELIKB DILIM OLARAK VERILMIŞTIR.)

Bitkiler verilen ahır gübresinin;
Birinci yıl %50
İkinci yıl %30
Üçüncü yıl %20‘sinden yararlanırlar

Kaynak: Sezen, Y. ( 1984)

Bitkisel üretimde verime etkili besin maddeleri sırasıyla;
Azot, Fosfor, Potasyum olup yetiştirme ortamı olan topraktan
ürün miktarına bağlı olarak sürekli azalmaktadır.
Azalan bitki besin maddeleri mineral ve organik gübreler ile
yerine koymadığımız durumda toprak verimliliğinde ve bağlı
olarak üründe kayıplar olmaktadır.


Ülkemiz topraklarının ;
AZOT; % 75 den fazlası organik madde ve azot
miktarı çok az veya azdır. %6 civarı yeterli
ve fazla organik madde içermektedir.
FOSFOR; %75‘inde bitkilere elverişli fosfor çok az
veya azdır. % 14’ünde bitkilere elverişli
fosfor fazla miktardadır.
POTASYUM; % 80’inde bitkiler tarafından
Kullanılabilir potasyum fazla veya çok
fazladır. % 1,3’ ünde ise yetersizdir. SIZ BITKI IÇIN AZOT FOSFOR POTASYUM IHTIYACıNı ASLA HAYVAN GÜBRESIYLE GIDEREMEZSINIZ ASLA.KANıTı YUKARıDA BELGELERLE..

[ykaya1948]

sevgili zergili,
Behramkale'nin yorumlarından anladığım kadarıyla, zaten ahır gübresini savunmuyor, azot,fosfor yönünden çok fakir olduğunu ayrıca tarlada yabancı ot oluşumu yapıyor. Diyorki; " kimyasal gübrelerle topraklarımızı zehirlemiyelim " azot,fosfor,ve mineral eksikliğini leonardit vs. gibi organik gübreler kullanarak tamamlıyalım. Siz, tokmağı ters tutup davul çalıyorsunuz.

[zergilli]

Onu kastetmişse eyvallah yanlış anladım ama eğer hayvan gübresini kast edysa fikrim ayni

[kirsehirli0640]

arkadaşlar sitenize yeni üye oldum. buğday ve arpa ekimi yaptım bu sene ekimin ilk haftasında. bana kooperatifte humas toprak düzenleyicisi ve sıvı gübre önerdiler ve satın aldım. 33 lük üst gübresini atalı 15 gün oldu. bana ilaç makinesi ile su an yesermiş olan ekine ot ilacı ile düzenleyici ve sıvı gubreyi karıstırıp atmamı önerdiler. sizin bu konuda bir öneriniz varmı ?? yada bu düzenleyicileri ve sıvı gübreleri kullanıp denemiş olan arkadaşlar var mı ?