Tweet
Avrupa Birliði'yle üyelik müzakerelerini yürüten Türkiye, en büyük sýkýntýyý gýda ve tarým sektörlerinde çekiyor.Ülke genelinde binlerce kayýt dýþý iþletme 'merdiven altý' yöntemle gýda üretimi yapýyor.
16/12/2008 - 23:39
Avrupa Birliði'yle üyelik müzakerelerini yürüten Türkiye, en büyük sýkýntýyý gýda ve tarým sektörlerinde çekiyor.Ülke genelinde binlerce kayýt dýþý iþletme 'merdiven altý' yöntemle gýda üretimi yapýyor.
Buna denetim boþluðu da eklenince 'gýda terörü' olarak adlandýrýlan tablo ortaya çýkýyor. Nerede ve nasýl üretildiði belli olmayan gýda maddeleri insanlarýn saðlýðýný tehdit ediyor. Merdiven altý firmalar, sattýklarý eti kimyasal ilaçlarla þiþiriyor. Sosis, salam ve sucuða ezilmiþ tavuk kemiði, kaþar peynirine de soya ve margarin katýyor. Zeytin de tekstil boyasý ve paslý demirlerle siyahlaþtýrýlýyor.
Ýstanbul Ticaret Odasý (ITO) Gýda Komitesi Üyesi ve Keyveni Yemek Yönetim Kurulu Baþkaný Sadýk Çelik gýda üretiminde yaþanan sýkýntýlarla ilgili bir rapor hazýrladý. "Tüketici saðlýðý ve gýda güvenliðine karþý gýda terörü: Kayýt dýþý ve Merdivenaltý Üretim" adý verilen raporda insan saðlýðýnýn nasýl hiçe sayýldýðý tek tek ortaya konuluyor.
Raporda Türkiye'de Tarým Bakanlýðý'nýn izni ve denetimi çerçevesinde 17 bin gýda sanayi iþletmesi bulunduðu belirtiliyor. Ancak buna karþýn 10 bini aþkýn iþletmenin de kayýt dýþý ve merdiven altý yöntemle üretim yaptýðý ifade ediliyor. Hatta bazý firmalarýn Tarým Bakanlýðý'ndan izin almýþ gibi sahte belge düzenlediði öne sürülüyor.
Ete, Bradmix adlý ilaç katýlýyor Sadýk Üelik, bazý et iþleme tesislerinin yurtdýþýndan kaçak yollarla getirilen 'bradmix' isimli bir ilaçla eti yüzde 30-35 oranýnda þiþirdiðini söylüyor. Ýlaç enjekte edilen etin su tutarak hacmini artýrdýðýný, aðýrlaþtýðýný ve parlak göründüðünü belirten Çelik, "Ýlaçlý etler piþirildiðinde bile hacmini koruyor. Oysa piþen et gramajýný kaybeder ve küçülür." diyor. Ýlaçlý etlerin yüzde 40 daha ucuza satýldýðýný ifade ederek, çok ucuza kalitesiz yemek üreten bazý firmalarýn bu etleri kullandýðýný aktarýyor.
Veteriner Gýda Hijyenistleri Derneði (VGHD) Baþkaný Dr. Can Demir ise Tarým Bakanlýðý'nýn et ve et ürünleriyle ilgili yönetmeliklerine göre 'Bradmix' kullanýmýnýn yasak olduðunu vurguluyor. Ancak buna raðmen kaçak yoldan kullanýldýðýný dile getirerek, "Bu ilaç kimyasal bir ürün olduðu için o etleri tüketen insanlarda saðlýk sorunlarýna yol açabilir." açýklamasýna yapýyor.
Öte yandan bazý merdiven altý iþletmeler kasaplardan ve marketlerden topladýklarý kemikli tavuk artýklarýný yüksek ýsýda iþlemden geçirerek kýyma (MDM kýyma) haline getiriyor. Bunlardan da sucuk, salam ve sosis üretiliyor. VGHD Baþkaný Can Demir, MDM kýymalý et ürünlerinin daha çok okul kantinlerinde ve büfelerde tost ve sandviç yapýmýnda kullanýldýðýna dikkat çekerek, "Bizde büfe sucuk ve büfe salam diye bir tabir var. Nerede üretildiði belli olmayan ve çok ucuza satýlan bu ürünler maalesef kemik artýklarýndan imal ediliyor." uyarýsýnda bulunuyor.
Gýda Terörü Raporu'nda anlatýlan hileli gýda maddelerinden bazýlarý
Kaþara soya ve margarin
Normalde 1 kilo kaþar, 10 kilo sütten elde ediliyor. Merdiven altý iþletmeler soya proteini kullanarak süt miktarýný 6-7 kiloya düþürüyor. Kaþarýn içine de margarin atýlýyor. Bozuk peynirler de baharatlanarak yeniden satýþa sunuluyor.
Zeytine tekstil boyasý
Zeytin, tekstil boyalarýyla ve paslý demirlerle siyahlaþtýrýlýyor. Gemlik ve Akhisar zeytinlerinin için de daha düþük fiyatlý yörelerin zeytinleri karýþtýrýlýyor. Zeytine gýda tuzu yerine sanayi tuzu katýlýyor.
Ete niþasta, tavuk atýklarý
Salam, sucuk, sosis ve kýyma gibi et ürünlerinde hayvansal atýklar, niþasta, tavuk derisi, zar, kan ve tavuk kemiði kullanýlýyor. Buna ucuz pul biber ve nitrat ilave ediliyor ve renklendiriliyor.
Pul bibere aþýrý tuz
Sapý ve çekirdeði ile öðütülen acý biber yaðlanýp aðýr çekmesi içini aþýrý derecede tuzlandýktan sonra paketleniyor. Yol boylarýnda kurutulmaya býrakýlan biberlerde de aflatoksin oluþuyor.
Sývý yað yerine atýk yað
Türkiye'nin dört bir yanýndan toplanan binlerce tonluk atýk yað, merdiven altý iþletmelerde rengi açýlarak tekrar satýþa sunuluyor.
16/12/2008 - 23:39
Avrupa Birliði'yle üyelik müzakerelerini yürüten Türkiye, en büyük sýkýntýyý gýda ve tarým sektörlerinde çekiyor.Ülke genelinde binlerce kayýt dýþý iþletme 'merdiven altý' yöntemle gýda üretimi yapýyor.
Buna denetim boþluðu da eklenince 'gýda terörü' olarak adlandýrýlan tablo ortaya çýkýyor. Nerede ve nasýl üretildiði belli olmayan gýda maddeleri insanlarýn saðlýðýný tehdit ediyor. Merdiven altý firmalar, sattýklarý eti kimyasal ilaçlarla þiþiriyor. Sosis, salam ve sucuða ezilmiþ tavuk kemiði, kaþar peynirine de soya ve margarin katýyor. Zeytin de tekstil boyasý ve paslý demirlerle siyahlaþtýrýlýyor.
Ýstanbul Ticaret Odasý (ITO) Gýda Komitesi Üyesi ve Keyveni Yemek Yönetim Kurulu Baþkaný Sadýk Çelik gýda üretiminde yaþanan sýkýntýlarla ilgili bir rapor hazýrladý. "Tüketici saðlýðý ve gýda güvenliðine karþý gýda terörü: Kayýt dýþý ve Merdivenaltý Üretim" adý verilen raporda insan saðlýðýnýn nasýl hiçe sayýldýðý tek tek ortaya konuluyor.
Raporda Türkiye'de Tarým Bakanlýðý'nýn izni ve denetimi çerçevesinde 17 bin gýda sanayi iþletmesi bulunduðu belirtiliyor. Ancak buna karþýn 10 bini aþkýn iþletmenin de kayýt dýþý ve merdiven altý yöntemle üretim yaptýðý ifade ediliyor. Hatta bazý firmalarýn Tarým Bakanlýðý'ndan izin almýþ gibi sahte belge düzenlediði öne sürülüyor.
Ete, Bradmix adlý ilaç katýlýyor Sadýk Üelik, bazý et iþleme tesislerinin yurtdýþýndan kaçak yollarla getirilen 'bradmix' isimli bir ilaçla eti yüzde 30-35 oranýnda þiþirdiðini söylüyor. Ýlaç enjekte edilen etin su tutarak hacmini artýrdýðýný, aðýrlaþtýðýný ve parlak göründüðünü belirten Çelik, "Ýlaçlý etler piþirildiðinde bile hacmini koruyor. Oysa piþen et gramajýný kaybeder ve küçülür." diyor. Ýlaçlý etlerin yüzde 40 daha ucuza satýldýðýný ifade ederek, çok ucuza kalitesiz yemek üreten bazý firmalarýn bu etleri kullandýðýný aktarýyor.
Veteriner Gýda Hijyenistleri Derneði (VGHD) Baþkaný Dr. Can Demir ise Tarým Bakanlýðý'nýn et ve et ürünleriyle ilgili yönetmeliklerine göre 'Bradmix' kullanýmýnýn yasak olduðunu vurguluyor. Ancak buna raðmen kaçak yoldan kullanýldýðýný dile getirerek, "Bu ilaç kimyasal bir ürün olduðu için o etleri tüketen insanlarda saðlýk sorunlarýna yol açabilir." açýklamasýna yapýyor.
Öte yandan bazý merdiven altý iþletmeler kasaplardan ve marketlerden topladýklarý kemikli tavuk artýklarýný yüksek ýsýda iþlemden geçirerek kýyma (MDM kýyma) haline getiriyor. Bunlardan da sucuk, salam ve sosis üretiliyor. VGHD Baþkaný Can Demir, MDM kýymalý et ürünlerinin daha çok okul kantinlerinde ve büfelerde tost ve sandviç yapýmýnda kullanýldýðýna dikkat çekerek, "Bizde büfe sucuk ve büfe salam diye bir tabir var. Nerede üretildiði belli olmayan ve çok ucuza satýlan bu ürünler maalesef kemik artýklarýndan imal ediliyor." uyarýsýnda bulunuyor.
Gýda Terörü Raporu'nda anlatýlan hileli gýda maddelerinden bazýlarý
Kaþara soya ve margarin
Normalde 1 kilo kaþar, 10 kilo sütten elde ediliyor. Merdiven altý iþletmeler soya proteini kullanarak süt miktarýný 6-7 kiloya düþürüyor. Kaþarýn içine de margarin atýlýyor. Bozuk peynirler de baharatlanarak yeniden satýþa sunuluyor.
Zeytine tekstil boyasý
Zeytin, tekstil boyalarýyla ve paslý demirlerle siyahlaþtýrýlýyor. Gemlik ve Akhisar zeytinlerinin için de daha düþük fiyatlý yörelerin zeytinleri karýþtýrýlýyor. Zeytine gýda tuzu yerine sanayi tuzu katýlýyor.
Ete niþasta, tavuk atýklarý
Salam, sucuk, sosis ve kýyma gibi et ürünlerinde hayvansal atýklar, niþasta, tavuk derisi, zar, kan ve tavuk kemiði kullanýlýyor. Buna ucuz pul biber ve nitrat ilave ediliyor ve renklendiriliyor.
Pul bibere aþýrý tuz
Sapý ve çekirdeði ile öðütülen acý biber yaðlanýp aðýr çekmesi içini aþýrý derecede tuzlandýktan sonra paketleniyor. Yol boylarýnda kurutulmaya býrakýlan biberlerde de aflatoksin oluþuyor.
Sývý yað yerine atýk yað
Türkiye'nin dört bir yanýndan toplanan binlerce tonluk atýk yað, merdiven altý iþletmelerde rengi açýlarak tekrar satýþa sunuluyor.
