Unutmayalým ki hayvanlarýn verim gücü ýrk özellikleriyle sýnýrlýdýr.Þöyle ki kalýtsal yapýsý bir günde en çok 1 kg aðýrlýk artýþýna uygun bir besi sýðýrýndan nekadar iyi bakarsanýz bakýn daha fazla aðýrlýk artýþý saðlayamazsýnýz.
Kýsa sürede,daha az yemle daha fazla canlý aðýrlýk saðlamak için ýrklarý doðru seçmeliyiz.
Genç hayvanlarda aðýrlýk artýþý et,yaþlýlarda ise yað þeklinde olur.Yað birikimi ete göre daha fazla yem gerektirir.Özet olarak yaþlý hayvanlarýn 1 kg canlý aðýrlýk için yedikleri yem,genç hayvanlardan daha fazladýr.
Besiye alýnacak hayvanlarda büyüme hýzýnýn en yüksek olduðu genç hayvanlarý tercih etmeliyiz.
Buzaðýlýk döneminde iyi beslenemeyen,uzun süre hastalýk geçirmiþ olan hayvanlarýn iskelet yapýsý zayýf olur.Bunlarda istenilen canlý aðýrlýk kazancý saðlanamaz.Besiye alýnacak hayvanlarý satýn alýrken iskelet yapýlarýna bakýn,sýrt ve bel kýsýmlarýnýn uzun ve geniþ,saðrýlarýnýn geniþ olmasýna dikkat edin. Zayýf hayvanlarda risk yüksek olur.Zayýflýðýn yem yetersizliðine baðlý olduðundan emin deðilseniz,iyi durumdaki hayvanlarý tercih etmelisiniz.
Nakiller,açlýk,susuzluk,hava deðiþikliði,yorgunluk gibi nedenler hayvanlarýmýzda strese neden olur.Nakiller sýrasýnda çarpma ve sürtünmeler sonucu týrnaklarda çatlaklar,ayaklarda ve vücudun diðer kýsýmlarýnda çizik ve bere þeklinde yaralanmalar meydana gelebilir. Bu yaralar en kýsa sürede tedavi edilmeli,vücuda mikroplarýn girip,irinli apseleþmelerin oluþmasý engellenmelerdir.
Yukarýda belirtilen stres faktörleri hayvanýn direncini düþürür.Akciðer hastalýklarý baþta olmak üzere pek çok hastalýk nakil sonrasý karþýlaþacaðýmýz problemlerin baþýnda gelir.
Besicilikte verimliliði artýran önemli faktörlerden biriside uygun barýnma ortamýnýn temin edilmesidir.
1- Ahýrýn havalandýrýlmasýna dikkat edilmelidir.Pencere ve kapýlarý sýkýca kapatýlan havasýz ahýrlarda hayvanlar saðlýklý kalamaz.Yemden yararlanma yavaþça düþer ve canlý aðýrlýk artýþý yavaþlar.
2-Ahýrýn çok sýcak ve rutubetli olmasýna izin vermeyin.Çok sýcak ahýrlarda vücut sýcaklýðý dýþa verilemez.Hayvanlarýn iþtahlarý azalýr.Yemden yeterince yararlanamaz,istenilen canlý aðýrlýk artýþý olmaz.
Ahýr rutubetli deðilse soðuktan korkmayýn.Hayvanlarý hava cereyanýndan koruyun.Kapalý ahýrlarda en uygun sýcaklýk10-15 C arasýndadýr.Bu sýcaklýkta hayvanlar en az yemle en çok canlý aðýlýk artýþýný saðlar.
3-Ahýr zemininin çok ýslak,çamurlaþm
þ olmasý aðýrlýk artýþýný azaltýr.Hastalýklardan korunmanýn temel prensiplerinden birisi de temizliktir. Besiye baþlamadan önce ahýr tabanýna sönmemiþ kireç serin,su ile ýslattýktan sonra bir süre bekleyin.Ertesi günü süpürüp toplayýn.Zemini bol su ile yýkayýn.Duvar ve tavandaki çatlaklarý týkadýktan sonra sönmemiþ kireçle badana yapýn.
BESÝCÝLÝÐÝN KURALLARI 2
Yemlik ve suluklarý temizleyin. Hayvanlarý bulaþýcý hastalýklara karþý aþýlatýn. Besi için alýnan hayvanlarda iç vew dýþ parazit olma ihtimali çok yüksektir.Parazitler hayvanlarýn yemlerine ortak olur.Bu hayvanlar yemden yararlanamaz,canlý aðýrlýk artýþlarý azalýr,yapýlan aþýlar tam bir baðýþýklýk saðlamaz.Aþýlarý yapýldýðý halde hasta olabilirler. Bu nedenle besiye baþlarken hayvanlar paraz tlere karþý ilaçlanmalýdýr. Hayvanlarýn sindirim faaliyetlerinin düzgün olabilmesi için yeterli miktarda kaba yem verilmesi gerekir.Kaba yemler çok verilecek olursa hayvanlar iyi beslenemez,az verilirse mide hastalýklarýna yakalanýrlar.
Kesif yemler kaba yemlerle birlikte,dengeli olarak hayvanlarýnýza ihtiyaçlarý kadar ve alýþtýrýlarak verilmelidir.Birden bire fazla miktarda verilirse sindirim bozukluklarýna yol açar.
Uygun þartlarda muhafaza edilmeyen yemler bozulur,küflenir.Kemirgenler,kuþlar ve diðer zaralýlar yemleri kirletirler.Böylece yemler hayvanlarýnýzý hastalandýrýr,beside verim düþüklüðü olur.
1-Yemlerinizi rutubetsiz,serin ve havadar yerlerde muhafaza ediniz.
2-Kesif yemlerinizi torbalanmýþ olarak alýyorsanýz,torbalþarý tahtadan yapýlmýþ ýzgaralar üzerine duvarlara yaslamadan,aralarýnda hava boþluðu olacak þekilde yerleþtirin.
Ani yem deðiþiklikleri sindirim bozukluklarýna yol açar.Besi baþýna da kaba yem aðýrlýklý rasyon tercih edilmeli,kesif yem miktarý azar azar artýrýlmalý,besi sonlarýnda kesif yem aðýrlýklý rasyon kullanýlmalýdýr.
Besiye alýnan hayvanlarýn saðlýðý,besi de karlýlýðý etkileyen faktörlerin baþýnda gelir.
Besiye baþlamadan önce veteriner hekiminize baþ vurarak hayvanlarýnýzý saðlýk kontrolünden geçirin.Sonradan pazardan aldýðýnýz hayvanlarý besiye katmayýn.Mutlaka besiye katmanýz gerekiyorsa 2-3 haftalýk bir karantina süresinden sonra besiye katýn.
Bilindiði gibi beside amaç kýsa süre de en ucuz ve fazla eti elde etmektir.Bu nedenle tedaviye cevap vermeyen yada beklenilen performansý gösteremeyen hayvanlarý besiden çýkartýn.
Hayvanlarýnýzýn hastalýklara yakalanmamasý için koruyucu tedaviye önem vermelisiniz.
Öncelikle;
1-Bulaþýcý hastalýklara karþý aþýlanmalar tamamlanmalý
2-Paraziter hastalýklara karþý ilaçlama yapýlmalýdýr
PARAZÝTLÝ HAYVANLARDA GÖRÜLEN BELÝRTÝLER
1-Ýþtahýn iyi olmasýna raðman hayvanýn geliþimi yavaþlar,kansýzlýk ve kaslarda zayýflýk vardýr
2-Kýllar karýþýk ve mattýr
3-Zaman zaman kabýzlýk ve ishal görülebilir
4-Solucan olan buzaðýlarda aðýz ve ahýr havasý sarýmsak kokar
5-Buzaðýlarda sara benzeri nöbetler görülür
6-Çene altýnda þi,þlikler olabilir
7-Öksürük görüle bilir
8-Solunum sayýsýnda artýþ,nefes darlýðý görülebilir.Ýleri durumlarda hayvan aðzýný açarak nefes alýr.
9-Hastalýklara karþý vücut zayýf düþer.
kaynak ziraatci.com
Kýsa sürede,daha az yemle daha fazla canlý aðýrlýk saðlamak için ýrklarý doðru seçmeliyiz.
Genç hayvanlarda aðýrlýk artýþý et,yaþlýlarda ise yað þeklinde olur.Yað birikimi ete göre daha fazla yem gerektirir.Özet olarak yaþlý hayvanlarýn 1 kg canlý aðýrlýk için yedikleri yem,genç hayvanlardan daha fazladýr.
Besiye alýnacak hayvanlarda büyüme hýzýnýn en yüksek olduðu genç hayvanlarý tercih etmeliyiz.
Buzaðýlýk döneminde iyi beslenemeyen,uzun süre hastalýk geçirmiþ olan hayvanlarýn iskelet yapýsý zayýf olur.Bunlarda istenilen canlý aðýrlýk kazancý saðlanamaz.Besiye alýnacak hayvanlarý satýn alýrken iskelet yapýlarýna bakýn,sýrt ve bel kýsýmlarýnýn uzun ve geniþ,saðrýlarýnýn geniþ olmasýna dikkat edin. Zayýf hayvanlarda risk yüksek olur.Zayýflýðýn yem yetersizliðine baðlý olduðundan emin deðilseniz,iyi durumdaki hayvanlarý tercih etmelisiniz.
Nakiller,açlýk,susuzluk,hava deðiþikliði,yorgunluk gibi nedenler hayvanlarýmýzda strese neden olur.Nakiller sýrasýnda çarpma ve sürtünmeler sonucu týrnaklarda çatlaklar,ayaklarda ve vücudun diðer kýsýmlarýnda çizik ve bere þeklinde yaralanmalar meydana gelebilir. Bu yaralar en kýsa sürede tedavi edilmeli,vücuda mikroplarýn girip,irinli apseleþmelerin oluþmasý engellenmelerdir.
Yukarýda belirtilen stres faktörleri hayvanýn direncini düþürür.Akciðer hastalýklarý baþta olmak üzere pek çok hastalýk nakil sonrasý karþýlaþacaðýmýz problemlerin baþýnda gelir.
Besicilikte verimliliði artýran önemli faktörlerden biriside uygun barýnma ortamýnýn temin edilmesidir.
1- Ahýrýn havalandýrýlmasýna dikkat edilmelidir.Pencere ve kapýlarý sýkýca kapatýlan havasýz ahýrlarda hayvanlar saðlýklý kalamaz.Yemden yararlanma yavaþça düþer ve canlý aðýrlýk artýþý yavaþlar.
2-Ahýrýn çok sýcak ve rutubetli olmasýna izin vermeyin.Çok sýcak ahýrlarda vücut sýcaklýðý dýþa verilemez.Hayvanlarýn iþtahlarý azalýr.Yemden yeterince yararlanamaz,istenilen canlý aðýrlýk artýþý olmaz.
Ahýr rutubetli deðilse soðuktan korkmayýn.Hayvanlarý hava cereyanýndan koruyun.Kapalý ahýrlarda en uygun sýcaklýk10-15 C arasýndadýr.Bu sýcaklýkta hayvanlar en az yemle en çok canlý aðýlýk artýþýný saðlar.
3-Ahýr zemininin çok ýslak,çamurlaþm
þ olmasý aðýrlýk artýþýný azaltýr.Hastalýklardan korunmanýn temel prensiplerinden birisi de temizliktir. Besiye baþlamadan önce ahýr tabanýna sönmemiþ kireç serin,su ile ýslattýktan sonra bir süre bekleyin.Ertesi günü süpürüp toplayýn.Zemini bol su ile yýkayýn.Duvar ve tavandaki çatlaklarý týkadýktan sonra sönmemiþ kireçle badana yapýn.
BESÝCÝLÝÐÝN KURALLARI 2
Yemlik ve suluklarý temizleyin. Hayvanlarý bulaþýcý hastalýklara karþý aþýlatýn. Besi için alýnan hayvanlarda iç vew dýþ parazit olma ihtimali çok yüksektir.Parazitler hayvanlarýn yemlerine ortak olur.Bu hayvanlar yemden yararlanamaz,canlý aðýrlýk artýþlarý azalýr,yapýlan aþýlar tam bir baðýþýklýk saðlamaz.Aþýlarý yapýldýðý halde hasta olabilirler. Bu nedenle besiye baþlarken hayvanlar paraz tlere karþý ilaçlanmalýdýr. Hayvanlarýn sindirim faaliyetlerinin düzgün olabilmesi için yeterli miktarda kaba yem verilmesi gerekir.Kaba yemler çok verilecek olursa hayvanlar iyi beslenemez,az verilirse mide hastalýklarýna yakalanýrlar.
Kesif yemler kaba yemlerle birlikte,dengeli olarak hayvanlarýnýza ihtiyaçlarý kadar ve alýþtýrýlarak verilmelidir.Birden bire fazla miktarda verilirse sindirim bozukluklarýna yol açar.
Uygun þartlarda muhafaza edilmeyen yemler bozulur,küflenir.Kemirgenler,kuþlar ve diðer zaralýlar yemleri kirletirler.Böylece yemler hayvanlarýnýzý hastalandýrýr,beside verim düþüklüðü olur.
1-Yemlerinizi rutubetsiz,serin ve havadar yerlerde muhafaza ediniz.
2-Kesif yemlerinizi torbalanmýþ olarak alýyorsanýz,torbalþarý tahtadan yapýlmýþ ýzgaralar üzerine duvarlara yaslamadan,aralarýnda hava boþluðu olacak þekilde yerleþtirin.
Ani yem deðiþiklikleri sindirim bozukluklarýna yol açar.Besi baþýna da kaba yem aðýrlýklý rasyon tercih edilmeli,kesif yem miktarý azar azar artýrýlmalý,besi sonlarýnda kesif yem aðýrlýklý rasyon kullanýlmalýdýr.
Besiye alýnan hayvanlarýn saðlýðý,besi de karlýlýðý etkileyen faktörlerin baþýnda gelir.
Besiye baþlamadan önce veteriner hekiminize baþ vurarak hayvanlarýnýzý saðlýk kontrolünden geçirin.Sonradan pazardan aldýðýnýz hayvanlarý besiye katmayýn.Mutlaka besiye katmanýz gerekiyorsa 2-3 haftalýk bir karantina süresinden sonra besiye katýn.
Bilindiði gibi beside amaç kýsa süre de en ucuz ve fazla eti elde etmektir.Bu nedenle tedaviye cevap vermeyen yada beklenilen performansý gösteremeyen hayvanlarý besiden çýkartýn.
Hayvanlarýnýzýn hastalýklara yakalanmamasý için koruyucu tedaviye önem vermelisiniz.
Öncelikle;
1-Bulaþýcý hastalýklara karþý aþýlanmalar tamamlanmalý
2-Paraziter hastalýklara karþý ilaçlama yapýlmalýdýr
PARAZÝTLÝ HAYVANLARDA GÖRÜLEN BELÝRTÝLER
1-Ýþtahýn iyi olmasýna raðman hayvanýn geliþimi yavaþlar,kansýzlýk ve kaslarda zayýflýk vardýr
2-Kýllar karýþýk ve mattýr
3-Zaman zaman kabýzlýk ve ishal görülebilir
4-Solucan olan buzaðýlarda aðýz ve ahýr havasý sarýmsak kokar
5-Buzaðýlarda sara benzeri nöbetler görülür
6-Çene altýnda þi,þlikler olabilir
7-Öksürük görüle bilir
8-Solunum sayýsýnda artýþ,nefes darlýðý görülebilir.Ýleri durumlarda hayvan aðzýný açarak nefes alýr.
9-Hastalýklara karþý vücut zayýf düþer.
kaynak ziraatci.com

