Tweet
Meyvecilikte Yaprak Hastalıkları
ÇİLEK HASTALIK VE ZARARLILARI
YAPRAK HASTALIKLARI
Kuş Gözü: Daha çok yaprakların aya kısmında görülür. Meyvede de bu lekeler görülebilir.
Siyah leke: Yaprak çiçek ve meyvelerde görülen koyu renkli, hafif çökük, uzun lekeler şeklindedir.
Bu hastalıklardan başka yaprak yanıklığı, yaprak kavrukluğu ve külleme hastalığı çileklerde görülen hastalık türleridir.
Mücadeleleri
Bütün yaprak hastalıklarının bulaşma kaynağı hasta bitki artıklarıdır. Hastalıkları yüksek rutubet ve koyu gölgelenme arttırır.
Yeni bahçe tesislerinde hastalıksız üretim materyali kullanılmalıdır.
Taban, rutubetli ve gölgeli alanlarda çileklik kurulmamalıdır.
İlaçlı mücadelelerinde mutlak tarım teşkilatının ilgili uzmanlarının tavsiye ettikleri ilaçları, belirtilen dönemlerde ve dozlarda kullanılmalı, rasgele ilaçlamalardan kesinlikle kaçınılmalıdır.
KÖK VE KÖKBOĞAZI HASTALIKLARI
Kırmızı kök çürüklüğü ve siyah kök çürüklüğüdür. Kök sisteminin kısmen veya tamamen çürümesidir.
Solgunluk: Sıcak havalarda sağlıklı bitkilerin birden bire solduğu ve ölüme gittiği görülür.
- Hastalıklı bitki üretim materyali ile çileklik kurulmamalıdır.
- Hastalıkla bulaşık olan bölgelerde çileklik kurulmamalıdır.
MEYVE HASTALIKLARI
Kurşuni küf hastalığı
Yaş çürüklük
Bu grup hastalıklarla mücadele için meyveler toprağa değmeyecek şekilde üretim biçimi uygulanır.
Yeni çileklikler kurulurken dikim alanlarının çukur ve su tutan alanlar olmasına dikkat edilmelidir.
Çilekler 2-3 yılda bir yenilenmelidir.
ÇİLEKTE KIRMIZI ÖRÜMCEKLER
Çilek zararlıların başında Iki noktalı kırmızı örümcek ile pamuk kırmızı örümceği gelir.
Kırmızı örümcekler, çileğin genellikle yaprakları altında bulunurlar. Yoğunluğun Yüksek olduğu durumlarda yaprak ve meyvelerin küçük kalmasına, bitkinin bodurlaşmasına, bazen de ölümüne yol açar.
Mücadelesi
50 yaprakçık incelenerek ortalama bir yaprakçıkta 15 ve üzerinde kırmızı örümcek tesbit edilmesi halinde ilaçlama yapılır.
Çilek Yaprak Biti
Bulunduğu bitki kısımlarını sokup emgi yaparak zararlı olur. Ayrıca çileklerde virüs hastalığını sağlam bitkilere taşıyarak da tehlikeli olmaktadır.
Kışın ve ilkbaharda yapraklar kontrol edilmeli zararlı saptanırsa ilaçlama yapılmalıdır. Kullanılan ilaç ile hasat arasında geçmesi gereken süreye çok dikkat edilmelidir.
İNCİR HASTALIKLARI
MEYVE AĞAÇLARINDA BEYAZ KÖK ÇÜRÜKLÜĞÜ (ROSELLINIA) HASTALIĞI
Kök.çürüklüğüne yakalanmış ağaçlarda ilk belirti yapraklardaki sararmalardır. Yaprak sararmaları ağacın tümünde veya ağacın bir yönünde olabilir. Yapraklarda küçülme de olabilir. Hasta ağaçlarda büyümede durgunluk ve geriye doğru ölüm söz konusudur. Meyve verimi ve kalitesi düşer, meyveler irileşmeden ve olgunlaşmadan dökülürler.
Kök çürüklüğü ağaçların kurumasına neden olduğundan ekonomik kayıp önemlidir. Özellikle incirlerde oluşturduğu zarar diğer meyve ağaçlarına oranla daha fazladır.
MÜCADELESİ
Kültürel Önlemler
a) Ağır ve su tutan topraklarda bahçe kurulmamalıdır.
b) Toprakta fazla su birikmesine engel olunmalı, bunun için gerekirse kurutma hendekleri açılarak fazla su akıtılmalı toprağın iyi bir şekilde havalanması sağlanmalıdır.
c) Bahçeler sel sularından korunmalıdır.
d) Sulama suyu ve gübre ağaçların taç izdüşümüne verilmelidir.
e) Bulaşık bahçelerde ilkbaharda ağaçların kök boğazları ana köklere kadar açılarak yaz boyunca güneş ve hava almaları sağlanmalıdır.
f) Kökleri tamamen çürüyen ağaçlar, toprakta hiç kök parçası kalmayacak şekilde derhal sökülmelidir.
g) Hastalığa dayanıklı anaçlar kullanılmalıdır.
Kimyasal mücadelede ilkbaharda ağaçların dipleri açılarak kök ve kök
boğazları incelenir. Kökleri tamamen çürümüş olan fidan ve ağaçlar sökülmeli, çukurlara m3'e 3 kg hesabıyla sönmemiş kireç veya % 35'lik karaboya eriyiği ile bolca sulanıp kapatılmalıdır.
Hastalık yeni başlamışsa, ağaçların çürümüş kısımları sağlam kısma kadar
temizlenmeli, 2-5 kg karaboya dökülerek toprakla kapatılmalıdır. Sağlam ağaçları korumak için m2'ye 10 litre ilaçlı su gelecek şekilde % 25'lik karaboya veya % 1'lik göztaşı eriyiklerinden biri uygulanmalıdır.
İNCİRLERDE ÇELIK MARAZI
Hastalık sürgünlerde büyümenin duraklaşması ve zayıf düşmesiyle belli olur. Hasta kısımlarda kabuğun altı normal rengini kaybederek esmerleşir ve çürür.
Hastalığa yakalanan dallar, koyu bir zamk sızarak kurur.
İncir ağaçlarının önemli bir hastalığıdır. Üreticiler emzik marazı adı verirler. Kültürel ve kimyasal program titizlikle yerine getirilmelidir.
1) Budama mevsiminde hastalık ağacın tümünü kaplamış ise böyle ağaçlar sökülmelidir.
2) Hastalık yeni bulaşmış ise hastalıklı kısımlar sağlam kısma kadar temizlenmelidir.
3) Budanan ve temizlenen kısımlara 3 kısım ardıç katranı +1 kısım toz halinde göztaşı karışımı sürülmelidir.
4) Budama aletleri alevden geçirilerek dezenfekte edilmelidir.
5) Budamayı takiben ağaçlara, % 2’lik Bordo Bulamacı atılmalıdır.
6) Hastalıklı ağaçlardan aşı kalemi veya çelik alınmamalıdır.
İNCİRLERDE AFLATOKSİN OLUŞUMU VE ÖNLENMESİ
Aflatoksin birçok gıda maddesinde olduğu gibi incirlerde oluşmakta ve tüketim aşamasında insan sağlığı ve dış satım açısından sorunlar oluşturmaktadır.
İncirde aflatoksin oluşumunun ağaç oluşumu (taze incir) döneminde başladığı ve bulaşmanın ilekleme sırasında ilek arıcığı ile olduğu belirlenmiştir.
İncirlerde aflatoksin oluşumunun engellenmesi için;
1 ) Zamanında ve tekniğine uygun şekilde budama yapılmalıdır.
2) Temiz ilek kullanılmalıdır.
3) Gübreleme analizlere göre yapılmalıdır.
4) Ekşilik böcekleri ve sirke sinekleri ile ilkbahardan itibaren çekici yem tuzakları ile mekaniksel mücadele yapılmalıdır.
5) Hasad döneminde yere düşen buruk meyvelerin sık sık toplanması gerekmektedir.
6) Kurutmanın tahta ızgaralar üzerinde yapılması gerekmektedir.
7) Kuru incir özelliği kazanmayan incirlerde sergiden alınıp
depolanmamalı ve işlenmemelidir.
8) İncir sergiden alınırken hurda incirler ayrılmalıdır.
9) Hasat sonrası toprak ve ağaç üzerindeki ürün kalıntıları toplanıp bahçeden uzaklaştırılmalıdır.
10) 17726 sayılı incir yönetmeliğine titizlikle uyulmalıdır.
İNCİR ZARARLILARI
KANLI BALSIRA
Kanlı Balsıra zararlısı ağaçların sürgün, yaprak ve yoğun olduğu durumlarda meyvelerinde bulunur. Hücre özsuyunu emerek ağaçların zayıf kalmasına, verimden düşmesine neden olurlar.
İncir bahçelerinde; fiğ, bakla, bezelye gibi baklagillerin ara ziraatı olarak kullanılması, toprağın gübrelenmesi zararlının çoğalmasını engellemektedir. Potaslı gübreler kanlı balsıranın üremesini önleme yönünden önemlidir.
Bu zararlıya karşı 3 dönem ilaçlama yapılabilir.
1) Zaralının % 90'nında yavru çıkmaya başladı§ı zaman ilaçlama yapılır.
2) Son ileklemeden 2 gün sonra başlayarak temmuz haftasına kadar olan süre içinde ikinci ilaçlama yapılabilir.
3) Bekleme yönünden en güvenilir ilaçlama zamanı ise; hasattan hemen sonra yapılan ilaçlamadır.
İNCİR KURDU
İncir kurdu bulaşmaları incirin hasat döneminde bahçede başlar. Kuru incir depoya konulmadan önce ve konulduktan sonra gerekli önlemler alınmazsa incir kurdunun depoda çoğalması sonucu bulaşma ve zarar katlanarak artmaya devam eder.
KURU MEYVE GÜVESİ
İncir kurduna benzer. Gerekli önlemler alınmadığı taktirde incir kurdu ve meyve güvesinin kuru incirde % 60-70 oranında zarara neden olabildiği belirlenmiştir.
EKŞİLİK BÖCEĞİ
Larvalar beslenerek meyvenin iç kısmını tahrip ederler. Bu böcekler ayrıca meyveye bazı fungusları (mantarları) bulaştırarak meyvenin ekşimesine ve akmasına neden olurlar.
SİRKE SİNEKLERİ
Ekşilik böcekleri ve sirke sinekleri son yıllarda kuru incirde Aflatoksin oluşturan Asperglllus flavus mantarını incire bulaştırmaları nedeniyle daha da önemli hale gelmişlerdir. Bu zararlıların incirde beslenmesi sonucu, ürünün kalitesinin düştüğü, tüketiminde sağlık açısından sakıncalar ortaya çıktığı görülmüştür.
KURU MEYVE AKARI
Kuru meyve akarı bir depo zararlısıdır.
İncir bahçelerinde bu zararlının barınmasını sağlayacak kuru dallar, işi bitmiş ilekler ve ürün artıkları toplanıp yakılmalı ve ilkbaharda toprak sürümü yapılmalıdır. Ara korukçuluk edebilecek diğer meyve ağaçlarına yer verilmemelidir. İncir kerevetler üzerinde kurutulmalı, geceler kerevetler üst üste konularak üzerleri örtülmelidir. Bahçe deposunda ve sergilerde geceleri ışık yakılmamalıdır.
Depoya incir konulmadan önce aşağıdaki önlemler alınmalıdır.
1 ) Depolarda zararlı barınmasına olanak sağlayacak yarık, çatlak vb. girintiler sıva ile kapatılmalıdır.
2) Depo eski ürün artıklarından özenle temizlenmelidir.
3) Deponun içi ve dışı kireçle badana edilmelidir.
4) Deponun kapı ve pencereleri zararlı girişini engelleyecek şekilde telle donatılmalıdır.
5) Depo boş olarak ilaçlanmalıdır.
Depolama işlemi sırasında incirin bir yerden başka bir yere nakli gündüz saatlerinde yapılmalı, gece nakil zorunluluğu varsa ürünün üzeri sıkıca örtülmelidir.
Kaynak : tedgem.gov.tr
ÇİLEK HASTALIK VE ZARARLILARI
YAPRAK HASTALIKLARI
Kuş Gözü: Daha çok yaprakların aya kısmında görülür. Meyvede de bu lekeler görülebilir.
Siyah leke: Yaprak çiçek ve meyvelerde görülen koyu renkli, hafif çökük, uzun lekeler şeklindedir.
Bu hastalıklardan başka yaprak yanıklığı, yaprak kavrukluğu ve külleme hastalığı çileklerde görülen hastalık türleridir.
Mücadeleleri
Bütün yaprak hastalıklarının bulaşma kaynağı hasta bitki artıklarıdır. Hastalıkları yüksek rutubet ve koyu gölgelenme arttırır.
Yeni bahçe tesislerinde hastalıksız üretim materyali kullanılmalıdır.
Taban, rutubetli ve gölgeli alanlarda çileklik kurulmamalıdır.
İlaçlı mücadelelerinde mutlak tarım teşkilatının ilgili uzmanlarının tavsiye ettikleri ilaçları, belirtilen dönemlerde ve dozlarda kullanılmalı, rasgele ilaçlamalardan kesinlikle kaçınılmalıdır.
KÖK VE KÖKBOĞAZI HASTALIKLARI
Kırmızı kök çürüklüğü ve siyah kök çürüklüğüdür. Kök sisteminin kısmen veya tamamen çürümesidir.
Solgunluk: Sıcak havalarda sağlıklı bitkilerin birden bire solduğu ve ölüme gittiği görülür.
- Hastalıklı bitki üretim materyali ile çileklik kurulmamalıdır.
- Hastalıkla bulaşık olan bölgelerde çileklik kurulmamalıdır.
MEYVE HASTALIKLARI
Kurşuni küf hastalığı
Yaş çürüklük
Bu grup hastalıklarla mücadele için meyveler toprağa değmeyecek şekilde üretim biçimi uygulanır.
Yeni çileklikler kurulurken dikim alanlarının çukur ve su tutan alanlar olmasına dikkat edilmelidir.
Çilekler 2-3 yılda bir yenilenmelidir.
ÇİLEKTE KIRMIZI ÖRÜMCEKLER
Çilek zararlıların başında Iki noktalı kırmızı örümcek ile pamuk kırmızı örümceği gelir.
Kırmızı örümcekler, çileğin genellikle yaprakları altında bulunurlar. Yoğunluğun Yüksek olduğu durumlarda yaprak ve meyvelerin küçük kalmasına, bitkinin bodurlaşmasına, bazen de ölümüne yol açar.
Mücadelesi
50 yaprakçık incelenerek ortalama bir yaprakçıkta 15 ve üzerinde kırmızı örümcek tesbit edilmesi halinde ilaçlama yapılır.
Çilek Yaprak Biti
Bulunduğu bitki kısımlarını sokup emgi yaparak zararlı olur. Ayrıca çileklerde virüs hastalığını sağlam bitkilere taşıyarak da tehlikeli olmaktadır.
Kışın ve ilkbaharda yapraklar kontrol edilmeli zararlı saptanırsa ilaçlama yapılmalıdır. Kullanılan ilaç ile hasat arasında geçmesi gereken süreye çok dikkat edilmelidir.
İNCİR HASTALIKLARI
MEYVE AĞAÇLARINDA BEYAZ KÖK ÇÜRÜKLÜĞÜ (ROSELLINIA) HASTALIĞI
Kök.çürüklüğüne yakalanmış ağaçlarda ilk belirti yapraklardaki sararmalardır. Yaprak sararmaları ağacın tümünde veya ağacın bir yönünde olabilir. Yapraklarda küçülme de olabilir. Hasta ağaçlarda büyümede durgunluk ve geriye doğru ölüm söz konusudur. Meyve verimi ve kalitesi düşer, meyveler irileşmeden ve olgunlaşmadan dökülürler.
Kök çürüklüğü ağaçların kurumasına neden olduğundan ekonomik kayıp önemlidir. Özellikle incirlerde oluşturduğu zarar diğer meyve ağaçlarına oranla daha fazladır.
MÜCADELESİ
Kültürel Önlemler
a) Ağır ve su tutan topraklarda bahçe kurulmamalıdır.
b) Toprakta fazla su birikmesine engel olunmalı, bunun için gerekirse kurutma hendekleri açılarak fazla su akıtılmalı toprağın iyi bir şekilde havalanması sağlanmalıdır.
c) Bahçeler sel sularından korunmalıdır.
d) Sulama suyu ve gübre ağaçların taç izdüşümüne verilmelidir.
e) Bulaşık bahçelerde ilkbaharda ağaçların kök boğazları ana köklere kadar açılarak yaz boyunca güneş ve hava almaları sağlanmalıdır.
f) Kökleri tamamen çürüyen ağaçlar, toprakta hiç kök parçası kalmayacak şekilde derhal sökülmelidir.
g) Hastalığa dayanıklı anaçlar kullanılmalıdır.
Kimyasal mücadelede ilkbaharda ağaçların dipleri açılarak kök ve kök
boğazları incelenir. Kökleri tamamen çürümüş olan fidan ve ağaçlar sökülmeli, çukurlara m3'e 3 kg hesabıyla sönmemiş kireç veya % 35'lik karaboya eriyiği ile bolca sulanıp kapatılmalıdır.
Hastalık yeni başlamışsa, ağaçların çürümüş kısımları sağlam kısma kadar
temizlenmeli, 2-5 kg karaboya dökülerek toprakla kapatılmalıdır. Sağlam ağaçları korumak için m2'ye 10 litre ilaçlı su gelecek şekilde % 25'lik karaboya veya % 1'lik göztaşı eriyiklerinden biri uygulanmalıdır.
İNCİRLERDE ÇELIK MARAZI
Hastalık sürgünlerde büyümenin duraklaşması ve zayıf düşmesiyle belli olur. Hasta kısımlarda kabuğun altı normal rengini kaybederek esmerleşir ve çürür.
Hastalığa yakalanan dallar, koyu bir zamk sızarak kurur.
İncir ağaçlarının önemli bir hastalığıdır. Üreticiler emzik marazı adı verirler. Kültürel ve kimyasal program titizlikle yerine getirilmelidir.
1) Budama mevsiminde hastalık ağacın tümünü kaplamış ise böyle ağaçlar sökülmelidir.
2) Hastalık yeni bulaşmış ise hastalıklı kısımlar sağlam kısma kadar temizlenmelidir.
3) Budanan ve temizlenen kısımlara 3 kısım ardıç katranı +1 kısım toz halinde göztaşı karışımı sürülmelidir.
4) Budama aletleri alevden geçirilerek dezenfekte edilmelidir.
5) Budamayı takiben ağaçlara, % 2’lik Bordo Bulamacı atılmalıdır.
6) Hastalıklı ağaçlardan aşı kalemi veya çelik alınmamalıdır.
İNCİRLERDE AFLATOKSİN OLUŞUMU VE ÖNLENMESİ
Aflatoksin birçok gıda maddesinde olduğu gibi incirlerde oluşmakta ve tüketim aşamasında insan sağlığı ve dış satım açısından sorunlar oluşturmaktadır.
İncirde aflatoksin oluşumunun ağaç oluşumu (taze incir) döneminde başladığı ve bulaşmanın ilekleme sırasında ilek arıcığı ile olduğu belirlenmiştir.
İncirlerde aflatoksin oluşumunun engellenmesi için;
1 ) Zamanında ve tekniğine uygun şekilde budama yapılmalıdır.
2) Temiz ilek kullanılmalıdır.
3) Gübreleme analizlere göre yapılmalıdır.
4) Ekşilik böcekleri ve sirke sinekleri ile ilkbahardan itibaren çekici yem tuzakları ile mekaniksel mücadele yapılmalıdır.
5) Hasad döneminde yere düşen buruk meyvelerin sık sık toplanması gerekmektedir.
6) Kurutmanın tahta ızgaralar üzerinde yapılması gerekmektedir.
7) Kuru incir özelliği kazanmayan incirlerde sergiden alınıp
depolanmamalı ve işlenmemelidir.
8) İncir sergiden alınırken hurda incirler ayrılmalıdır.
9) Hasat sonrası toprak ve ağaç üzerindeki ürün kalıntıları toplanıp bahçeden uzaklaştırılmalıdır.
10) 17726 sayılı incir yönetmeliğine titizlikle uyulmalıdır.
İNCİR ZARARLILARI
KANLI BALSIRA
Kanlı Balsıra zararlısı ağaçların sürgün, yaprak ve yoğun olduğu durumlarda meyvelerinde bulunur. Hücre özsuyunu emerek ağaçların zayıf kalmasına, verimden düşmesine neden olurlar.
İncir bahçelerinde; fiğ, bakla, bezelye gibi baklagillerin ara ziraatı olarak kullanılması, toprağın gübrelenmesi zararlının çoğalmasını engellemektedir. Potaslı gübreler kanlı balsıranın üremesini önleme yönünden önemlidir.
Bu zararlıya karşı 3 dönem ilaçlama yapılabilir.
1) Zaralının % 90'nında yavru çıkmaya başladı§ı zaman ilaçlama yapılır.
2) Son ileklemeden 2 gün sonra başlayarak temmuz haftasına kadar olan süre içinde ikinci ilaçlama yapılabilir.
3) Bekleme yönünden en güvenilir ilaçlama zamanı ise; hasattan hemen sonra yapılan ilaçlamadır.
İNCİR KURDU
İncir kurdu bulaşmaları incirin hasat döneminde bahçede başlar. Kuru incir depoya konulmadan önce ve konulduktan sonra gerekli önlemler alınmazsa incir kurdunun depoda çoğalması sonucu bulaşma ve zarar katlanarak artmaya devam eder.
KURU MEYVE GÜVESİ
İncir kurduna benzer. Gerekli önlemler alınmadığı taktirde incir kurdu ve meyve güvesinin kuru incirde % 60-70 oranında zarara neden olabildiği belirlenmiştir.
EKŞİLİK BÖCEĞİ
Larvalar beslenerek meyvenin iç kısmını tahrip ederler. Bu böcekler ayrıca meyveye bazı fungusları (mantarları) bulaştırarak meyvenin ekşimesine ve akmasına neden olurlar.
SİRKE SİNEKLERİ
Ekşilik böcekleri ve sirke sinekleri son yıllarda kuru incirde Aflatoksin oluşturan Asperglllus flavus mantarını incire bulaştırmaları nedeniyle daha da önemli hale gelmişlerdir. Bu zararlıların incirde beslenmesi sonucu, ürünün kalitesinin düştüğü, tüketiminde sağlık açısından sakıncalar ortaya çıktığı görülmüştür.
KURU MEYVE AKARI
Kuru meyve akarı bir depo zararlısıdır.
İncir bahçelerinde bu zararlının barınmasını sağlayacak kuru dallar, işi bitmiş ilekler ve ürün artıkları toplanıp yakılmalı ve ilkbaharda toprak sürümü yapılmalıdır. Ara korukçuluk edebilecek diğer meyve ağaçlarına yer verilmemelidir. İncir kerevetler üzerinde kurutulmalı, geceler kerevetler üst üste konularak üzerleri örtülmelidir. Bahçe deposunda ve sergilerde geceleri ışık yakılmamalıdır.
Depoya incir konulmadan önce aşağıdaki önlemler alınmalıdır.
1 ) Depolarda zararlı barınmasına olanak sağlayacak yarık, çatlak vb. girintiler sıva ile kapatılmalıdır.
2) Depo eski ürün artıklarından özenle temizlenmelidir.
3) Deponun içi ve dışı kireçle badana edilmelidir.
4) Deponun kapı ve pencereleri zararlı girişini engelleyecek şekilde telle donatılmalıdır.
5) Depo boş olarak ilaçlanmalıdır.
Depolama işlemi sırasında incirin bir yerden başka bir yere nakli gündüz saatlerinde yapılmalı, gece nakil zorunluluğu varsa ürünün üzeri sıkıca örtülmelidir.
Kaynak : tedgem.gov.tr