Tweet
STARK SPUR GOLDEN DELICIOUS
OrijiniA.B.D. Batý Virginia, 1914
Aðaç Özellikleri
Farklý güçte anaçlarla kombine edilerek sýnýrlý veya yayýlgan bir geliþim içinde yetiþtirilebilir. Toprak yapýsýna göre, M9 ve M26 anaçlarýnda normal goldenler, MM106 ve MM111 anaçlarýnda spur goldenler üretilebilir. Meyve kalitesi ve verimliliði çok yüksektir. Eski bir çeþit olmasýna raðmen iç ve dýþ pazarda satýþý devam etmektedir. Dünyadaki üretimi oldukça fazladýr. Muhtelif ortamlara adapte olabilirliði, yüksek meyve verimi ve meyvelerinin çok iyi saklanabilir nitelikli oluþu nedeniyle, ülkemizde ve Avrupa’daki yetiþtiriciler için halen en önemli elma çeþidi olarak kabul edilmektedir.
Meyve Özellikleri
Orta irilikte, geniþ ve bir miktar uzun bir forma sahip ve çekici görünümlüdür. Kabuðu sarý renkte, bazen kýrmýzý renkle de süslenmiþ olup, ara sýra paslanma izleri gösterebilir. Ortalama 78 mm. geniþlikte, sap hariç 72mm. uzunlukta olup yaklaþýk 200 gram aðýrlýðýndadýr.
Hasat Zamaný
Eylül ayýnýn ortalarýndan Ekim ayýnýn baþlarýna kadar. Eðer doðru olgunlaþma derecesinde ve iki seferde toplanýrsa, meyveler uzun süre mükemmel lezzette kalýr ve muhafaza sorunlarý asgariye indirgenir.
Tozlayýcýlar
Starkrimson Delicious, Starking Delicious
ELMA YETÝÞTÝRÝCÝLÝÐÝ Elma, ülkemizde uzun yýllardan beri yetiþtiriciliði yapýlan, üretim ve alan bakýmýndan öteki ýlýman iklim meyvelerinin baþýnda gelen bir meyve türüdür. Türkiye'de elma üretimi yaklaþýk 2,5 milyon ton civarýnda olup, dünyada ilk sýralarda yer almaktadýr.
YETÝÞTÝRÝCÝLÝK ÖZELLÝKLERÝ:
Ýklim Ýsteði: Elma ýlýman, özellikle soðuk ýlýman iklim bitkisidir. Akdeniz Bölgesinde 800 m.'den yukarý yerlerde yetiþir. Yüksek ýþýk yoðunluðu elmada çok iyi renk oluþumunu saðlar. Elma aðacý düþük sýcaklýklarýn olduðu sert kýþlara dayanýklý olmasýna raðmen , yüksek yaz sýcaðýndan da hoþlanmaz. Çünkü yüksek sýcaklýkta da bitki geliþimi yavaþlar veya durur. Elma kýþ dinlenmesine ihtiyaç duyan meyve türü olup, soðuklama gereksinimi diðer meyvelere göre uzundur. Soðuða dayaným, ilkbahar aylarýna doðru azalýr ve tomurcuklarýn kabarma devresinde bitki soðuða en duyarlý halini alýr. Taç yaprak dökümünün hemen sonrasýnda, meyvelerin çok küçük olduðu dönem, elmada soðuða en duyarlý olunan dönemdir. Yeterli soðuklama olmadýðýnda ise çiçeklerin bir kýsmý ölür, geriye kalan çiçeklerin açýlmasý hem daha geç, hem de düzensiz olur. Böylece geç açan çiçekler döllenme yetersizliði nedeni ile dökülür, ayrýca yaprak gözleri sürmez ve aðaç çýplak kalýr.
Toprak Ýsteði: Elma yetiþtiriciliði içinuygun topraklar; yeterli kireç ve humus bulunduran týnlý, týnlý kumlu ve kumlu týnlý geçirgen, nemli topraklardýr. Çok kireçli topraklarda demir alýmýnýn engellenmesinden dolayý bitkide sarýlýk görülür. Elma için toprak derinliði 2 m veya daha fazla olan, hafif asit karakterli (pH=6.0-6.5) topraklar tercih edilir. Bahçe kurulacak alanýn alt toprak yapýsý, kök geliþimine izin vermeli ve köklerin geliþim göstereceði katmanýn suyunun da uzaklaþtýrýlmýþ olmasý gerekmektedir.
ELMA BAHÇELERÝNÝN YILLIK BAKIM ÝÞLERÝ
Toprak Ýþleme: Toprak iþleme, yabancý otlarýn temizliði, bitki köklerinin havalandýrýlmasý ve sulama arklarýnýn hazýrlýðýný kolaylaþtýrmak amacýyla yapýlmaktadýr. Ama bu iþlem, özellikle yüzeysel köklü olan elma aðaçlarýnýn kök ve saçak sistemini parçalamaktadýr.Bu nedenle de kesinlikle kök sistemini parçalayacak þekilde derin sürüm yapýlmama, pullukla derin iþleme yapýlmamalý, diskharrow ile kök sistemini parçalamayacak derinlikte iþleme yeterlidir.
Sulama: Bahçelere verilecek su miktarý, yýllýk yaðýþ miktarý toplamýna, bu yaðýþýn daðýlýmýna, bitkiden gelen su kaybý þiddetine, aðacýn büyüklüðüne ve topraðýn tipine göre deðiþir.Elma aðaçlarý saçak kök sistemine sahip olduklarý için, diðer meyvelere oranla fazla su isterler ve yüksek nemden hoþlanýrlar.
Elma aðaçlarý için en önemli sulama zamaný, yazýn yapýlan sulamadýr.Çünkü kurak geçen zamanlarda yaz sulamasýna ne kadar erken baþlanýrsa o kadar da meyve tutumu artar, ayrýca verim ve kalitenin de artmasýna yardýmcý olur. Yaz sulamasýna yaðýþ durumuna göre mayýsta baþlanýr, bütün yaz boyunca devam edilir.
Sulamada en önemli konu sulama zamanýnýn iyi tespit edilmesidir. Bunun için en pratik yöntem topraðýn elle kontrol edilmesidir. En uygun sulama þekli yaðmurlama ve damlama sulama sistemidir. Damlama sulamada köklerin bulunduðu alanýn bir kýsmý sürekli nemli kalmaktadýr.
Gübreleme: Elmayetiþtiriciliðinde en önemli nokta, yüksek verim ve kaliteli ürün alabilmek için diðer yetiþtiricilik uygulamalarý yanýnda, gübrelemenin doðru ve dengeli þekilde yapýlmasýdýr.
Elma bahçelerine verilecek gübre miktarý toprak iþleme usulüne, topraðýn karakterine, aðacýn büyüme gücüne, yaþýna, alýnan ürün miktarýna göre deðiþir.En doðrusu verilecek gübre miktarýnýn toprak ve yaprak analizleri ile tespit edilmesidir.
Elma bahçelerinde fidan dikilmeden önce bir temel gübreleme yapýlmalý, dikimden sonra da bahçe her yýl tahlil sonuçlarýna göre gübrelenmelidir.
Azotlu gübreler, meyve kalitesini artýrmakta, meyve dökülmesini azaltmakta, verimi artýrmakta, periyodisiteyi (var-yok) azaltmaktadýr. Dikkat edilecek tek nokta verilen azotlu gübrelerin elmalarýn olgunlaþmadan önce tükenmiþ olmasýdýr.
Ýlkbaharda döneminde tomurcuklar patlamadan önce aðaç baþýna 100-250 gr. Amonyum sülfat ya da amonyum nitrat, sonbahar döneminde ise kýþa girerken 10 cm derinliðine, aðaç baþýna 150-350 gr. DAP uygulamalarý önerilir.
YETÝÞTÝRÝCÝLÝK ÖZELLÝKLERÝ:
Ýklim Ýsteði: Elma ýlýman, özellikle soðuk ýlýman iklim bitkisidir. Akdeniz Bölgesinde 800 m.'den yukarý yerlerde yetiþir. Yüksek ýþýk yoðunluðu elmada çok iyi renk oluþumunu saðlar. Elma aðacý düþük sýcaklýklarýn olduðu sert kýþlara dayanýklý olmasýna raðmen , yüksek yaz sýcaðýndan da hoþlanmaz. Çünkü yüksek sýcaklýkta da bitki geliþimi yavaþlar veya durur. Elma kýþ dinlenmesine ihtiyaç duyan meyve türü olup, soðuklama gereksinimi diðer meyvelere göre uzundur. Soðuða dayaným, ilkbahar aylarýna doðru azalýr ve tomurcuklarýn kabarma devresinde bitki soðuða en duyarlý halini alýr. Taç yaprak dökümünün hemen sonrasýnda, meyvelerin çok küçük olduðu dönem, elmada soðuða en duyarlý olunan dönemdir. Yeterli soðuklama olmadýðýnda ise çiçeklerin bir kýsmý ölür, geriye kalan çiçeklerin açýlmasý hem daha geç, hem de düzensiz olur. Böylece geç açan çiçekler döllenme yetersizliði nedeni ile dökülür, ayrýca yaprak gözleri sürmez ve aðaç çýplak kalýr.
Toprak Ýsteði: Elma yetiþtiriciliði içinuygun topraklar; yeterli kireç ve humus bulunduran týnlý, týnlý kumlu ve kumlu týnlý geçirgen, nemli topraklardýr. Çok kireçli topraklarda demir alýmýnýn engellenmesinden dolayý bitkide sarýlýk görülür. Elma için toprak derinliði 2 m veya daha fazla olan, hafif asit karakterli (pH=6.0-6.5) topraklar tercih edilir. Bahçe kurulacak alanýn alt toprak yapýsý, kök geliþimine izin vermeli ve köklerin geliþim göstereceði katmanýn suyunun da uzaklaþtýrýlmýþ olmasý gerekmektedir.
ELMA BAHÇELERÝNÝN YILLIK BAKIM ÝÞLERÝ
Toprak Ýþleme: Toprak iþleme, yabancý otlarýn temizliði, bitki köklerinin havalandýrýlmasý ve sulama arklarýnýn hazýrlýðýný kolaylaþtýrmak amacýyla yapýlmaktadýr. Ama bu iþlem, özellikle yüzeysel köklü olan elma aðaçlarýnýn kök ve saçak sistemini parçalamaktadýr.Bu nedenle de kesinlikle kök sistemini parçalayacak þekilde derin sürüm yapýlmama, pullukla derin iþleme yapýlmamalý, diskharrow ile kök sistemini parçalamayacak derinlikte iþleme yeterlidir.
Sulama: Bahçelere verilecek su miktarý, yýllýk yaðýþ miktarý toplamýna, bu yaðýþýn daðýlýmýna, bitkiden gelen su kaybý þiddetine, aðacýn büyüklüðüne ve topraðýn tipine göre deðiþir.Elma aðaçlarý saçak kök sistemine sahip olduklarý için, diðer meyvelere oranla fazla su isterler ve yüksek nemden hoþlanýrlar.
Elma aðaçlarý için en önemli sulama zamaný, yazýn yapýlan sulamadýr.Çünkü kurak geçen zamanlarda yaz sulamasýna ne kadar erken baþlanýrsa o kadar da meyve tutumu artar, ayrýca verim ve kalitenin de artmasýna yardýmcý olur. Yaz sulamasýna yaðýþ durumuna göre mayýsta baþlanýr, bütün yaz boyunca devam edilir.
Sulamada en önemli konu sulama zamanýnýn iyi tespit edilmesidir. Bunun için en pratik yöntem topraðýn elle kontrol edilmesidir. En uygun sulama þekli yaðmurlama ve damlama sulama sistemidir. Damlama sulamada köklerin bulunduðu alanýn bir kýsmý sürekli nemli kalmaktadýr.
Gübreleme: Elmayetiþtiriciliðinde en önemli nokta, yüksek verim ve kaliteli ürün alabilmek için diðer yetiþtiricilik uygulamalarý yanýnda, gübrelemenin doðru ve dengeli þekilde yapýlmasýdýr.
Elma bahçelerine verilecek gübre miktarý toprak iþleme usulüne, topraðýn karakterine, aðacýn büyüme gücüne, yaþýna, alýnan ürün miktarýna göre deðiþir.En doðrusu verilecek gübre miktarýnýn toprak ve yaprak analizleri ile tespit edilmesidir.
Elma bahçelerinde fidan dikilmeden önce bir temel gübreleme yapýlmalý, dikimden sonra da bahçe her yýl tahlil sonuçlarýna göre gübrelenmelidir.
Azotlu gübreler, meyve kalitesini artýrmakta, meyve dökülmesini azaltmakta, verimi artýrmakta, periyodisiteyi (var-yok) azaltmaktadýr. Dikkat edilecek tek nokta verilen azotlu gübrelerin elmalarýn olgunlaþmadan önce tükenmiþ olmasýdýr.
Ýlkbaharda döneminde tomurcuklar patlamadan önce aðaç baþýna 100-250 gr. Amonyum sülfat ya da amonyum nitrat, sonbahar döneminde ise kýþa girerken 10 cm derinliðine, aðaç baþýna 150-350 gr. DAP uygulamalarý önerilir.
