Tweet
Kordon Þekli
Kordonlar daha önce de deðinildiði gibi Dik, Yatay, Ýki taraflý yatay ve Eðikolmak üzere dört þekilde oluþtururlar. Bu þekil, doðal ve yapay (palmetler) þekillerde olduðu gibÝ çok dallý ve katlý deðildir, bir gövde üzerinde odun ve meyve dallarýndan oluþur. Hiç bir zaman kuvvetli geliþen odun dallarýnýn oluþmasýna izin verilmez, bu gibi dallar oluþtuklan anda bükülerek ya da eðilerek meyve dalýna dönüþtürülmeðe çalýþýlýr. Daha çok EM IX, EM II, MM 106 anaçlarý üzerine aþýlý elma, ayva üzerine aþýlý armut fidanlarýna verilmesi gerekli ve yararlý bir þekildir.
Fidan, dikildikten sonra kesilmeden olduðu gibi, býrakýlýr; üzerinde erkenci dallar var ise, eðilerek gövdeye baðlanýr ya da bükülerek býrakýlýr. Ýlkbahar geliþme periyodunda geliþmeðe baþlayan fidandan oluþacak sürgünlerden, kuvvetli geliþenler yaz geliþme periyodunda ya eðilir ya da bükülürler. Kýþ dinlenme periyoduna aðaçlar bu þekilde eðilmiþ ve bükülmüþ sürgünlerle girerler. Kýþýn meyve fidanlarýnda çok sýk dallarýn bazýlarý seyreltilir, kesinlikle kýsa kesim yapýlmaz. Eðilmiþ dallar meyve dallarý üzerinden kýsaltýlýr. Bu suretle, meyve fidanýna ilk þekil verilmiþ olur. Daha sonraki yýllarda, birinci yýlda yapýlan eðme, dal seyreltmesi gibi tüm budama iþlemlerinin düzenli olarak ve aksatýlmaksýzýn uygulanmalarý gerekir (Þekil 67).
Aslýnda, zayýf anaçlar üzerine aþýlý fidanlara dik kordon þeklinin verilmesi öngörüldüðünden, bunlardan çok kuvvetli sürgünlerin oluþmasý da olasý deðildir. Bu gibi fidanlar üzerinde daha çok lamburt, kargý ve dalcýklar oluþur ve budama sýrasýnda bu gibi dallara kesinlikle dokunulmaz. Ancak, ileriki yýllarda artacak olan meyve dallarý çok az oranda seyreltilebilir.
Son zamanlarda sýk dikim þeklinde oluþturulan meyve bahçelerinde kullanýlan fidanlar zayýf ve orta kuvvetteki anaçlara aþýlandýklarý için, bu gibi bahçelerin de dik kordon þeklinde yetiþtirilmesi gerekmektedir. Bunun sonucu olarak bahçelerdeki fidanlara uygulanmasý gerekli budama iþlemleri yukanda belirtilen kurallara uygun olarak yapýlmalýdýr. Bu þekilde sýk dikim yapýlan ve dik kordon þeklinde kurulan bahçelerde birim alandan elde edilecek ürün çok fazla olacaðý gibi, ürünlerin kaliteleri de o oranda yüksek olur. Bu nedenle, yurdumuzda meyve bahçelerinin, bu þekilde kurulmasý yetiþtiriciler için olduðu kadar, yurdumuz ekonomisi bakýmýndan da çok önemlidir, böyle yararlý bahçelerin kurulmasý da saðlýk verilebilir.
Kordonlar daha önce de deðinildiði gibi Dik, Yatay, Ýki taraflý yatay ve Eðikolmak üzere dört þekilde oluþtururlar. Bu þekil, doðal ve yapay (palmetler) þekillerde olduðu gibÝ çok dallý ve katlý deðildir, bir gövde üzerinde odun ve meyve dallarýndan oluþur. Hiç bir zaman kuvvetli geliþen odun dallarýnýn oluþmasýna izin verilmez, bu gibi dallar oluþtuklan anda bükülerek ya da eðilerek meyve dalýna dönüþtürülmeðe çalýþýlýr. Daha çok EM IX, EM II, MM 106 anaçlarý üzerine aþýlý elma, ayva üzerine aþýlý armut fidanlarýna verilmesi gerekli ve yararlý bir þekildir.
Fidan, dikildikten sonra kesilmeden olduðu gibi, býrakýlýr; üzerinde erkenci dallar var ise, eðilerek gövdeye baðlanýr ya da bükülerek býrakýlýr. Ýlkbahar geliþme periyodunda geliþmeðe baþlayan fidandan oluþacak sürgünlerden, kuvvetli geliþenler yaz geliþme periyodunda ya eðilir ya da bükülürler. Kýþ dinlenme periyoduna aðaçlar bu þekilde eðilmiþ ve bükülmüþ sürgünlerle girerler. Kýþýn meyve fidanlarýnda çok sýk dallarýn bazýlarý seyreltilir, kesinlikle kýsa kesim yapýlmaz. Eðilmiþ dallar meyve dallarý üzerinden kýsaltýlýr. Bu suretle, meyve fidanýna ilk þekil verilmiþ olur. Daha sonraki yýllarda, birinci yýlda yapýlan eðme, dal seyreltmesi gibi tüm budama iþlemlerinin düzenli olarak ve aksatýlmaksýzýn uygulanmalarý gerekir (Þekil 67).
Aslýnda, zayýf anaçlar üzerine aþýlý fidanlara dik kordon þeklinin verilmesi öngörüldüðünden, bunlardan çok kuvvetli sürgünlerin oluþmasý da olasý deðildir. Bu gibi fidanlar üzerinde daha çok lamburt, kargý ve dalcýklar oluþur ve budama sýrasýnda bu gibi dallara kesinlikle dokunulmaz. Ancak, ileriki yýllarda artacak olan meyve dallarý çok az oranda seyreltilebilir.
Son zamanlarda sýk dikim þeklinde oluþturulan meyve bahçelerinde kullanýlan fidanlar zayýf ve orta kuvvetteki anaçlara aþýlandýklarý için, bu gibi bahçelerin de dik kordon þeklinde yetiþtirilmesi gerekmektedir. Bunun sonucu olarak bahçelerdeki fidanlara uygulanmasý gerekli budama iþlemleri yukanda belirtilen kurallara uygun olarak yapýlmalýdýr. Bu þekilde sýk dikim yapýlan ve dik kordon þeklinde kurulan bahçelerde birim alandan elde edilecek ürün çok fazla olacaðý gibi, ürünlerin kaliteleri de o oranda yüksek olur. Bu nedenle, yurdumuzda meyve bahçelerinin, bu þekilde kurulmasý yetiþtiriciler için olduðu kadar, yurdumuz ekonomisi bakýmýndan da çok önemlidir, böyle yararlý bahçelerin kurulmasý da saðlýk verilebilir.
