Tweet
San jose kabuklubiti (Quadraspidiotus perniciosus Comst.) (Hom.
iaspididae)
Tanımı, yaşayışı ve zarar şekli
İç karantina listesinde yer alan San jose kabuklubiti meyve ağaçlarının çok önemli bir zararlısıdır. Bu zaralının ergin dişi bireyleri, yuvarlak, orta kısmı şişkince yaklaşık 2 mm çapında bir kabukla kaplıdır. Hareketli larvalar çok küçük ve sarı renklidir.
Başlıca armut, ayva, elma, erik, kiraz, şeftali gibi meyve ağaçları, süs ve orman ağaçlarında önemli zarara neden olmaktadır.
Ağaçların gövde, dal, sürgün, yaprak ve meyvelerinde bitki özsuyunu emerek beslenirler. Beslendikleri yerlerde kabuk bir bıçak ile dal eksenine paralel şekilde kesildiği zaman, altta kırmızı lekelerin görülmesi bu zaralının en tipik özelliğidir. Yayılması ve yaşayışını önleyici tedbirler alınmadığı taktirde fidan ve ağaçların zayıflamasına, yoğunluğun yüksek olması halinde ağaçların kurumasına neden olur.
San jose kabuklubiti kışı birinci larva döneminde geçirir. İlkbaharda ağaçlarda gelişmenin başlaması ile kışı geçiren kabuklubitler bitki özsuyu ile beslenmeye ve gelişmeye başlar. Nisan ve mayıs başlarında olgun bireyler meydana gelir. Olgun dişiler yeni dölün larvalarını vermeye başlar. Yerine ve iklim koşullarına göre yılda 2 - 4 döl verebilir.
Virgül kabuklubiti (L.ulmi )'nin sürgündeki zarar San jose kabuklubiti (Q. perniciosus)' nin sürgündeki zararı San jose kabuklubiti (Q. perniciosus)' nin meyvedeki zararı Doğal düşmanları
Parazitoitleri: Aphytis aonidia, A. melinus Debach, A. mytilaspidis LeBaron, A. proclia Walker, Aspidiophagus citrinus Grav, Archenamus sp., Azotus sp., Prospaltalis fasciata Malenetti, Prospaltella perniciosi Tower (Hym.: Aphelinidae).
Predatörleri: Chilocorus bipustulatus L., Exochomus quadripustulatus L. (Col.:Coccinellidae), Hemisarcoptes coccophagus (Acarina:Hemisarcoptidae)
Mücadelesi
Kültürel önlemler:
Bu zararlının mücadelesinde kültürel önlemler çok önemlidir. Bunlar:
-Bahçelerde toprak işlemesi, sulama, gübreleme, budama tekniğine uygun olarak yapılmalıdır.
-Zararlı ile bulaşık ağaçlar kısa budamaya tabi tutulmalı, budama artıkları mutlaka yakılarak yokedilmelidir.
-Bahçe kurarken temiz fidanlar kullanılmalıdır.
-Bulaşık ağaçlardan alınan sırıklar temiz ağaçlarda dayak olarak kullanılmamalıdır.
-Bulaşık ağaçlardan aşı gözü ve kalemi alınmamalıdır.
Biyolojik mücadele
Zararlının önemli parazitoiti olan Prospaltella perniciosi; laboratuvarda üretilip, San Jose populasyonunun düşük olduğu yerlerde, salımları veya bulaştırma yapılarak, zararlıyı baskı altında tutmak mümkündür. Bu amaçla aşağıdaki işlemler yapılmalıdır.
-San Jose populasyonu yoğun olan yerlerde parazitoitin çalışmasını kolaylaştırmak için zararlı populasyonunun düşürülmesi gerekir. Bu nedenle kış ilaçlaması yapılarak populasyon düşürülür.
-Parazitoitin salımı veya bulaştırılması, nisan-mayıs ve ağustos sonu eylül aylarında yoğun bir düzeyde yapılmalıdır. Ayrıca P. perniciosi' nin salındığı veya faaliyetinin yüksek olduğu bahçelerde, diğer zararlılara karşı kullanılacak ilaçlardan, bu parazitoite ve diğer faydalılara en az etkili olanları tercih edilmelidir.
Kimyasal mücadele
Kış ilaçlaması, ağaçlarda gözlerin uyanmasından iki hafta öncesine kadar olan dönemde, sıcaklığın 5°C'nin üzerinde olduğu ve yağışsız günlerde ocak, şubat ve mart aylarında, kış ilaçlarından biri ile yapılır.
Erken ilkbahar ilaçlaması, yumuşak çekirdekli meyve ağaçlarında gözler uyandıktan sonra, pembe çiçek tomurcuğu dönemine kadar olan dönemde uygulanır.
Yaz ilaçlaması, ergin dişi kabuklubitinde yavrulamanın başladığı günlerde ve bundan 20 gün sonra olmak üzere iki ilaçlama yapılır. Birinci döle karşı uygulanan ilaçlamadan sonra sürekli kontroller yapılarak, ikinci döle karşı da aynı yöntemle ilaçlamalar yapılır. Ağustos ayından itibaren ilaçlama yapılmamalıdır.
Kullanılacak preparatlar Çizelge 3' de yer almaktadır.
iaspididae) Tanımı, yaşayışı ve zarar şekli
İç karantina listesinde yer alan San jose kabuklubiti meyve ağaçlarının çok önemli bir zararlısıdır. Bu zaralının ergin dişi bireyleri, yuvarlak, orta kısmı şişkince yaklaşık 2 mm çapında bir kabukla kaplıdır. Hareketli larvalar çok küçük ve sarı renklidir.
Başlıca armut, ayva, elma, erik, kiraz, şeftali gibi meyve ağaçları, süs ve orman ağaçlarında önemli zarara neden olmaktadır.
Ağaçların gövde, dal, sürgün, yaprak ve meyvelerinde bitki özsuyunu emerek beslenirler. Beslendikleri yerlerde kabuk bir bıçak ile dal eksenine paralel şekilde kesildiği zaman, altta kırmızı lekelerin görülmesi bu zaralının en tipik özelliğidir. Yayılması ve yaşayışını önleyici tedbirler alınmadığı taktirde fidan ve ağaçların zayıflamasına, yoğunluğun yüksek olması halinde ağaçların kurumasına neden olur.
San jose kabuklubiti kışı birinci larva döneminde geçirir. İlkbaharda ağaçlarda gelişmenin başlaması ile kışı geçiren kabuklubitler bitki özsuyu ile beslenmeye ve gelişmeye başlar. Nisan ve mayıs başlarında olgun bireyler meydana gelir. Olgun dişiler yeni dölün larvalarını vermeye başlar. Yerine ve iklim koşullarına göre yılda 2 - 4 döl verebilir.
Virgül kabuklubiti (L.ulmi )'nin sürgündeki zarar San jose kabuklubiti (Q. perniciosus)' nin sürgündeki zararı San jose kabuklubiti (Q. perniciosus)' nin meyvedeki zararı Parazitoitleri: Aphytis aonidia, A. melinus Debach, A. mytilaspidis LeBaron, A. proclia Walker, Aspidiophagus citrinus Grav, Archenamus sp., Azotus sp., Prospaltalis fasciata Malenetti, Prospaltella perniciosi Tower (Hym.: Aphelinidae).
Predatörleri: Chilocorus bipustulatus L., Exochomus quadripustulatus L. (Col.:Coccinellidae), Hemisarcoptes coccophagus (Acarina:Hemisarcoptidae)
Mücadelesi
Kültürel önlemler:
Bu zararlının mücadelesinde kültürel önlemler çok önemlidir. Bunlar:
-Bahçelerde toprak işlemesi, sulama, gübreleme, budama tekniğine uygun olarak yapılmalıdır.
-Zararlı ile bulaşık ağaçlar kısa budamaya tabi tutulmalı, budama artıkları mutlaka yakılarak yokedilmelidir.
-Bahçe kurarken temiz fidanlar kullanılmalıdır.
-Bulaşık ağaçlardan alınan sırıklar temiz ağaçlarda dayak olarak kullanılmamalıdır.
-Bulaşık ağaçlardan aşı gözü ve kalemi alınmamalıdır.
Biyolojik mücadele
Zararlının önemli parazitoiti olan Prospaltella perniciosi; laboratuvarda üretilip, San Jose populasyonunun düşük olduğu yerlerde, salımları veya bulaştırma yapılarak, zararlıyı baskı altında tutmak mümkündür. Bu amaçla aşağıdaki işlemler yapılmalıdır.
-San Jose populasyonu yoğun olan yerlerde parazitoitin çalışmasını kolaylaştırmak için zararlı populasyonunun düşürülmesi gerekir. Bu nedenle kış ilaçlaması yapılarak populasyon düşürülür.
-Parazitoitin salımı veya bulaştırılması, nisan-mayıs ve ağustos sonu eylül aylarında yoğun bir düzeyde yapılmalıdır. Ayrıca P. perniciosi' nin salındığı veya faaliyetinin yüksek olduğu bahçelerde, diğer zararlılara karşı kullanılacak ilaçlardan, bu parazitoite ve diğer faydalılara en az etkili olanları tercih edilmelidir.
Kimyasal mücadele
Kış ilaçlaması, ağaçlarda gözlerin uyanmasından iki hafta öncesine kadar olan dönemde, sıcaklığın 5°C'nin üzerinde olduğu ve yağışsız günlerde ocak, şubat ve mart aylarında, kış ilaçlarından biri ile yapılır.
Erken ilkbahar ilaçlaması, yumuşak çekirdekli meyve ağaçlarında gözler uyandıktan sonra, pembe çiçek tomurcuğu dönemine kadar olan dönemde uygulanır.
Yaz ilaçlaması, ergin dişi kabuklubitinde yavrulamanın başladığı günlerde ve bundan 20 gün sonra olmak üzere iki ilaçlama yapılır. Birinci döle karşı uygulanan ilaçlamadan sonra sürekli kontroller yapılarak, ikinci döle karşı da aynı yöntemle ilaçlamalar yapılır. Ağustos ayından itibaren ilaçlama yapılmamalıdır.
Kullanılacak preparatlar Çizelge 3' de yer almaktadır.