Tweet
Armut Çeþitlerini Geniþ Bir Þekilde Ýnceleyelim
Son yýllarda armut fiyatlarýndaki artýþ, yetiþtiriciliðin uygun olmadýðý yerlerde de yapýlmasýna neden olmuþtur. Ayný zamanda meyve yetiþtiricilerinin kolay þekilde para kazanma giriþimlerini ortaya çýkartmýþtýr.
Ancak armut yetiþtiriciliði bunun aksine zordur, çözülmemiþ çeþitli sorunlarý vardýr, genellikle uygun olmayan pedo-iklimsel þartlar ve yetiþtiricilik tekniði hakkýndaki eksik bilgiler nedeniyle bu sorunlar daha aðýr hale gelmektedir. Eðer çeþit seçimi piyasalar tarafýndan gerekli kýlýnan standardizasyon, aþý kalemleri, ve ara çeþit kullanýmý ile kýsýtlanmýþ ise, bu durum topraðýn detaylý bir analizi temel alýnarak dikkatli bir þekilde deðerlendirilmelidir.
Ýþçilik giderlerini azaltma ile ilgili mutlak ihtiyaç, yoðun yetiþtirme þekillerinin ve plantasyon düzenlemelerinin, özellikle de ekonomik sistemler ile yönetilen zirai iþletmelerde, topraktan hemen hemen tüm verimi alma amacýyla kullanýlmasýný teþvik etmektedir, bu þekilde bitkinin enine büyümesine (dikine deðil) ve düþük kuvvetli anaçlarla bitkilerin boyunun azaltýlmasýna neden olmuþtur. Bu 20 yýl önce M9 sayesinde elmada yapýlan ile aynýdýr. Ciddi bir rekabet ortamýnda bu kadar yüksek ve birçok yýl alacak olan yatýrýmlar baþlangýçtaki bitkisel malzemenin kalitesi üzerinde bir tasarruf bakýþ açýsý ile ele alýnmamýþlardýr: yeni plantasyonlar sadece kaliteli ve sertifikalý olan, výrusten ari ve mikoplazma taþýyýcýsý psilla tarafýndan etkilenmemiþ bitkiler ile gerçekleþtirilmelidir.
Günümüzde çok tehlikeli olan ,hemen hemen dünyadaki tüm meyvecilik alanlarýnda var olan "ateþ yanýklýðý" adlý bakteri birkaç yýldan bu yana varlýðý ile ilgili bilgiler alýnýyor olsa da Ýtalya'da yayýlmak için uygun þartlar bulamamýþtýr. Ýthal edilen sebze-meyvelerin kontrolü ile ilgili olarak bölgesel gözlemciler tarafýndan gerçekleþtirilen mücadele titiz bir þekilde gerçekleþtirilmiþ ve tüm ziraatçýlar hastalýðýn muhtemel belirtilerini derhal bildirmede iþbirliði yapmýþlardýr: bunun yayýlmasý, çok geniþ meyve alanlarýnýn imha edilmesi anlamýna gelecektir.
ABATE FETEL
CAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin: Sadece Italya’da ve kýsa bir süredir de Catalogna’da yetiþtirilen eski bir Fransýz çeþididir.
Aðaç: Orta kuvvette bir aðaçtýr. Meyvelenmesi özellikle gruplar halindedir. Kloroz görülmeyen yerlerde ayva aðacý ile aþýlanmaya uygundur. Ara anaç ve aþýsýz mikroüretim ile de iyi sonuçlar elde edilmiþtir. Erken meyveye yatar ve eðer doðru zamanda budanmýþsa düzenli olarak meyve verir.
Meyve: Büyüktür (200 gr), uzun biçimi ile hemen ayýrt edilebilir. Kabuklarý ince, sarý-yeþil renklidir. Meyve eti sert, oldukça sulu, þekerli ve güzel kokuludur. Diðer ülkelerde de Conference’a bir alternatif olarak ortaya çýkmaya baþlamýþtýr.
Hasat Zamaný : Ýyi ve uzun süreli bir saklama isteniyorsa Eylül’ün ilk on günü içerisinde toplanmalýdýr.
--------------------------------------------------------------------------------
BELLA DI GIUGNO (MIRANDINO ROSSO)
CABCAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Aðaç : Çok güçlüdür, ayva aðacýna benzer, verimlidir, meyvelenmesi tipik salkýmlar halindedir. En sýk rastlanan bitki hastalýklarýna özellikle de Kara Leke Hastalýðýna karþý oldukça dayanýklýdýr.
Meyve : Orta büyüklüktedir, normalden uzundur. Kabuðu parlak kýrmýzýdýr, güneþ görmüþse üzerinde çok belirgin küçük beyaz lekeler oluþur. Beyaz meyve eti sulu, lezzetlidir. Erkenci bir çeþit olup çürümeye karþý oldukça dayanýklýdýr.
Hasat Zamaný : Haziran sonu.
--------------------------------------------------------------------------------
BUTIRRA HARDY
FNACAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
1820 ve 1830 yýllarý arasýnda ortaya çýkan ve yaygýnlaþan bu çeþit bütün ayva ve yetiþtiriciliði yapýlan diðer çeþitlerin anaçlarý ile göstermiþ olduðu uyum ve saðlam yapýsý nedeni ile bugün yalnýzca uyumlu olmayan veya kýsmen uyumlu olan çeþitler için anaç olarak kullanýlmaktadýr.
--------------------------------------------------------------------------------
CONFERENCE
CAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin : Ingiliz . Avrupa’da en yaygýn olan çeþittir. Italya’da toplam üretimin % 20’sini oluþturur.
Aðaç : Orta kuvvette olup erken meyveye yatar, dayanýklýdýr ve partenokarpi nedeni ile verimliliði yüksektir. Ancak itinalý bir budama ister, aksi takdirde meyvenin boyu ve kalitesi zarar görür. Ayva aðacýnýn deðiþik çeþitleriyle benzerliði vardýr.Her zaman virusten ari malzeme kullanýlmasý tavsiye olunur.
Meyve : Þekli bazen düzgün deðildir (partenokarpi veya yetersiz tozlanma nedeniyle), orta büyüklükte veya iridir. Yeþil kabuklarý üzerinde bariz pas renginde benekleri vardýr. Meyve eti beyaz-krem rengindedir, tatlý ve hoþ kokuludur.Kontrollü atmosferde aylarca saklanabilir. Ancak olgunlaþmýþ meyvelerde meyve eti kolaylýkla bozulabilir.
Hasat Zamaný : Aðustos sonu
--------------------------------------------------------------------------------
COSCIA
PRCAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin : Erkenci armut çeþitleri arasýnda önemli bir yer tutar, yabancý ülkelerde çok revaçtadýr.
Aðaç : Oldukça güçlüdür. Kara Leke’ye karþý hassastýr. Meyvelenmesi oldukça yavaþ olup, gruplar halinde veya sürgünlerinde oluþur. Hem deðiþik ayva anaçlarý hem de “Franco” ile aþýlanmaya uygundur.
Meyve : Orta büyüklüktedir (100-150 gr), tipik armut (pyriform) biçiminde, ince kabuklu, pürüzsüz, dayanýklý, sulu, þekerli, hoþ kokulu ve çok lezzetlidir.
Hasat Zamaný : “William”dan 20 gün önce.
--------------------------------------------------------------------------------
DECANA D'INVERNO
CAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin: 1828’den beri bilinen eski bir çeþit.
Aðaç: Orta kuvvette, oldukça verimli, Kara Leke’ye karþý duyarlý, kendine verimsizdir; en iyi tozlayýcýlarý : Passacrassana, Decana del Comizio, Kaiser çeþitleridir.
Meyve.: Çok dikkat çekici olmayan meyveleri ve meyve etinin granüllü olmasý nedeniyle ticari açýdan talebi sýnýrlýdýr. Halen, geç yetiþen ve buzdolabý dýþýnda da iyi saklanabilen geleneksel armutlara deðer veren sevenleri vardýr.
Hasat Zamaný : Ekim’in ikinci on günü içerisinde. Meyveler Aralýk’tan itibaren olgunlaþmaya baþlarlar.
--------------------------------------------------------------------------------
DECANA DEL COMIZIO
2028 TINCAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin : 1849 yýlýnda Fransa’da elde edilmiþtir.
Aðaç : Güçlüdür, meyvelenmesi yavaþ ve düzensizdir.
Bu nedenle, en azýndan yüksek yoðunlukta dikim yapmaya izin veren (3-4000 aðaç/hektar) topraklarda, aþýlama için çok güçlü olmayan ayva anaçlarý önerilir (Adams).
Meyve :Ýri meyvesi, hem þekli hem de meyve etinin yüksek kalitesi nedeniyle çok beðenilmektedir : ancak elle yapýlan iþlemlere ve ezilmelere karþý oldukça duyarlý olduðundan, hasatýnýn son derece dikkatli ve özenli yapýlmasý gerekir.
Hasat Zamaný : Eylül’in ilk on günü içerisinde.
--------------------------------------------------------------------------------
DR. J. GUYOT
1445 AINCAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin : Geçtiðimiz yüzyýlda Fransa’da elde edilmiþtir. Italya’da "William precoce" adý altýnda yaygýnlaþmýþtýr.
Aðaç : Franco ile aþýlanmýþ olmasýna raðmen orta kuvvettedir. Verimli topraklarda daha az uyumlu olmasýna raðmen ayva ile de aþýlanabilir; partenokarpi nedeni ile daha kolay meyve vermeye baþlar . Kara Leke Hastalýðý’na karþý duyarlýlýðý azdýr.
Meyve : Orta büyüklüktedir, tipik armut biçimindedir, iþlenmeye çok dayanýklýdýr, kabuklarý sarý-yeþil renklidir. Meyve eti orta etlilikte, sulu, orta derecede kokulu, çürümeye karþý bir miktar duyarlýdýr.
Hasat Zamaný : Meyveler Temmuz sonunda toplanýr, ancak etilen ile hýzlandýrýlmýþ olgunlaþmaya tabi tutulacaklarsa daha erken toplanabilirler. Soðuk havada saklama süresi en iyi þartlarda 2-3 haftayý geçmez. Bu süreden sonra yapýsýnda “kalp erimesi” ortaya çýkar.
--------------------------------------------------------------------------------
KAISER
FNCAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin : Avrupa’nýn hemen her yerine yayýlmýþ eski bir çeþittir.
Aðaç : Oldukça güçlüdür, verimi yüksek ve süreklidir. Öncelikle eski dallarda meyvelenir . Ayva ile olan kýsýtlý uyumu klonal Franco’larda ara çeþit veya anaç kullanýmýný gerekli kýlar (ancak bu durumda bronzluk özelliði azalýr) Ayný zamanda mikropropagasyon yöntemi ile aþýlanmýþ aðaçlarýn kendi kendilerine kök salmalarý meyvelerin renklerini açmaktadýr. Meyve : Büyüktür, pas rengi kabukludur, meyve eti orta dayanýklýlýkta, þekerli ve hoþ kokulu, oldukça narindir: kýsa süreli saklanabilir. Hasat sonrasýnda çeþitli deðiþimlere uðramaya veya bozulma tehlikelerine de açýktýr.
Hasat Zamaný : Eylül’ün ikinci on günü içerisinde.
--------------------------------------------------------------------------------
MAX RED BARTLETT
PRCAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin: William’ýn en eski ve en yaygýn mutasyonudur. Italya’da “Kýzýl William” armut pazarýnýn % 2’sini elinde tutmaktadýr. Bu yüzden bu ve diðer kýrmýzý armut çeþitlerinin yayýlma payýnýn olduðuna inanýlmaktadýr.
Aðaç : William’dan farklý olarak boyuna büyüyen yapýdadýr. Güçlülüðü sýnýrlýdýr. Eski dallarda da meyve verir. Döllenme özelliði nedeni ile çoklukla meyvelerinin renginde bir gerileme meydana gelmektedir. Bunlar kýrmýzý deðil, kýrmýzýmsý renktedirler ve sarý-yeþil’e doðru deðiþebilirler. Yeni türev olan "Sensation"ýn renk kaybýna daha az maruz kalacaðý sanýlmaktadýr.
Meyve : Þekil ve duyusal özellikleri açýsýndan neredeyse lekeli denebilecek þekilde çizgili olan kabuk rengi hariç William’in meyveleri ile týpa týp aynýdýr.
Pazarda William’dan daha deðerlidir, özellikle taze olarak tüketimi tercih edilir
Hasat Zamaný : Aðustos’un ikinci yarýsý.
--------------------------------------------------------------------------------
PACKHAM'S TRIUMPH
CAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin: Meyvesi “William”ýnkine benzeyen Avustralya yetiþtirmesidir.
Aðaç : Orta kuvvettedir, verimliliði tam olarak düzenli deðildir, ayva ile doðrudan aþýlanmaya uygun olmadýðýndan, araçeþit olarak tavsiye edilir. Yeni sürgünler üzerinde de meyvelenir, çiçeklenmesi orta-geççidir.
Meyve : Orta büyüklüktedir, kabuðu sarý-yeþil renkli, yüzeyi düzgün olmayýp hafif dalgalýdýr; beyaz meyve eti aðýzda erir, tatlý, hafif mayhoþtur. Muhafazaya uygundur.
Hasat Zamaný : Eylül’ün ilk yarýsý.
--------------------------------------------------------------------------------
PASSA CRASSANA
IRP31/1CAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin : Fransa’da geçen yüzyýlda elde edilmiþtir; ‘50’li yýllarda özelliklerini en üst düzeyde gösterdiði Po ovasý’nda çok yaygýnlaþmýþtýr.
Aðaç : Orta kuvvettedir, sergilediði birçok ortak özellikler ile ayva aðacýna benzer.Eðer budama özenli ve dikkatli yapýlýrsa verimliliði yüksek ve düzenlidir, Kara Leke Hastalýðý’na oldukça duyarlýdýr.
Meyve : Büyük ya da çok iridir, yuvarlaktýr, kabuðu kalýndýr, dayanýklýdýr, olgunlaþma döneminde yeþil-sarýmsýdýr; beyazýmsý meyve eti aðýzda erir, bir miktar granüllüdür, tatlý, hoþ kokulu ve çürümeye karþý dayanýklýdýr.
Hasat Zamaný : Eðer Eylül sonu-Ekim baþý yapýlmýþsa soðukhava deposunda rahatça saklanýr; hasat zamaný olarak hala geçerli bir çeþittir.
--------------------------------------------------------------------------------
PRECOCE DI FIORANO
Orijin :1955’te Roma’da A. Pirovano tarafýndan Butirra Giffard ile Coscia’nýn melezlenmesinden elde edilmiþ ve P. Manzo tarafýndan selekte edilmiþtir.
Aðaç : Güçlüdür, ayva aðacýna benzer, verimliliði yüksek ve süreklidir. Orta-Güney bölgesindeki çeþitli ortamlara iyi uyum saðlar.
Meyve: Orta büyüklükte, armut biçiminde, ince kabuklu, olgunlaþtýðýnda sarýya dönen açýk yeþil renklidir. Meyve eti beyaz-krem renkli, ince, lezzetli, çürümeye karþý dayanýklýdýr.
Hasat Zamaný : Temmuz’un ilk on günü içerisinde.
--------------------------------------------------------------------------------
ROSADA
Eski bir çeþit olan “Auzzana Armudu” Klonu.
Aðaç : Orta kuvvettedir. Bazen tutarsýzlýk göstermekle birlikte genelde meyvelenmesi hýzlý ve boldur.
Meyve : Orta büyüklüktedir (150-180 g), kabuðu pürüzsüz ve sarý-yeþil renklidir. Güneþ alanlarýn üzerinde % 30-50 oranýnda, parlak kýrmýzý-turuncu renkli ve gözalýcý görünümlü benekler oluþur. Beyaz, sert, orta tatlýlýkta ve sulu olan meyve etinin lezzet özellikleri fazla olgunlaþmadan tüketildikleri sürece iyidir. Bunun için meyveler organolektik özellikleri artýrmak için daha sert ve taze iken tüketilmelidirler. Muhafaza süresinin uzatýlmasý sadece normal hava þartlarýnda mümkündür. Bu meyveleri çok çekici kýlan sarý-altýn renkli fonu üzerindeki kýrmýzý renklerin vurgulanmasýna yardýmcý olur. Muhafazasý özellikle normal atmosfer koþullarýnda oldukça fazla uzatýlabilir ve böylece meyveler altýn sarýsý ile kýrmýzý bir renk alarak çok çekici bir özelliðe kavuþmuþ olurlar.
Hasat Zamaný : Aðustos’un ikinci yarýsý.
--------------------------------------------------------------------------------
ROSIRED BARTLETT
CAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin : "William” çeþidinin mutasyonu ile elde edilmiþtir.
Aðaç : Franco üzerine aþýlanmýþsa orta kuvvettedir , ayva üzerinde ara çeþit (mesela Butirra Hardy )kullanýlmasý gerekmektedir. Bu durumda erken meyveye yatar, iri olur ve verimliliði artar.
Meyve : Orta büyüklüktedir (180-200 g), kabuðunda “Max Red Bartlett”tekinden daha yoðun (% 80-100) ve canlý kýrmýzý benekler vardýr, dokunulduðunda hafifçe kýrýþýr, bazen alt bölümleri kahverengidir. Muhafaza süresi William’a oranla daha uzundur.
Hasat Zamaný : Aðustos’un ikinci yarýsý.
--------------------------------------------------------------------------------
SANTA MARIA
CAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin: 1951 yýlýnda Floransa’da Morettini tarafýndan William ve Coscia’nýn melezlemesi ile elde edilmiþtir.
Aðaç :Güçlüdür, çabuk ve bol meyve verir, bazý ayva çeþitlerine benzer. Kýsmen kendine tozlanabilir , partenokarpi yoluyla da meyve verir. Çok verimlidir.
Meyve : Orta büyüklüktedir. Pürüzsüz kabuðunun üzerinde bazen güneþte kýzaran ancak normalde yeþil-sarý renkli olan küçük benekler bulunur. Beyaz meyve eti aðýzda erir, þekerli ve çürümeye karþý dayanýklýdýr.
Hasat Zamaný : Temmuz sonu, “William"dan bir hafta önce.
--------------------------------------------------------------------------------
SENSATION
CAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin : "Max Red Bartlett"in Avustralya Klonudur.
Hasat esnasýnda dahi muhafaza ettiði canlý ve parlak renkli meyveleri ile ilgi çekicidir. Özelliklerini kaybetme durumu nadir olarak ortaya çýkar. Sýnýrlý kuvvetteki aðacý ayva ile aþýlanmaya çok uygun deðildir.
Muhafazaya uygundur ama bu süre ayný Max Red (Kýzýl Max) gibi William’a oranla daha kýsadýr.
--------------------------------------------------------------------------------
TOSCA
Sertifika Baþvuru No: 206 NV/93.
Roma ISF’sinin yasal yetkisi ile çoðaltýlmýþtýr.
Orijin : Forli ISF Bölümü tarafýndan selekte edilmiþ, Coscia ve William’ýn melezlemesinden elde edilmiþtir.
Aðaç : Orta kuvvettedir, ayva aðacýna benzer.
Meyve : Orta büyüklükte, kalýn armut biçimindedir. Kabuðu pürüzsüz, orta kalýnlýkta, sarý-yeþil renklidir, güneþte hafifçe kýzarýr. Meyve eti beyaz, orta incelikte, lezzetlidir , çürümeden etkilenmediði sanýlmaktadýr.
Hasat Zamaný : "William"dan 23 gün önce, Po Vadi’sinde Temmuz sonunda.
--------------------------------------------------------------------------------
WILLIAM
Cav Klonu VIRUSTEN ARÝ
Yapýsý bakýmýndan dünyada en çok tercih edilen ve tarýmý yapýlan bir çeþittir.
Aðaç: Geniþ, güçlü yapýda ve verimlidir. Aðýrlýklý olarak yeni sürgünler üzerinde meyve verir.
Gerek güçlü ayvalar üzerine tercihen ara çeþitler ile gerekse “Franco” üzerine aþýlanabilir. Uygun þartlar olduðunda ve virüsten ari olduðu kesin olan malzeme ile ayvanýn üzerine doðrudan da aþýlanabilir (asitliliði uygun verimli topraklarda). Bazý klonlarýn ayvaya daha uygun olduklarý zannedilmektedir (WILLIAM Bovey seleksiyonu).
Meyve: Kendine has, biraz ufak, kabuðu düz, beyaz meyve etli, kaliteli, çok aromatik ve dubledir.
Hasat Zamaný: Aðustosun ikinci on günlük bölümü içinde.
FORELLE
Orijin: Kesin olarak bilinmeyen eski bir çeþittir.
Aðaç:Güçlüdür, verimi düzenlidir, öncelikle eski dallar ve sürgünlerde meyve vermeye baþlar.
Meyve: Orta büyüklükte (145 g) ve ovaldir, kabuðu pürüzsüz ve sarýmsý olup üzerinde sayýsýz benekler bulunmaktadýr. Çok güneþ alan noktalarý koyu kýrmýzýdýr. Meyve eti beyaz, ince, sert, mayhoþ, þekerli, hoþ kokulu, oldukça lezzetlidir.
Hasat Zamaný : “William"dan 35 gün sonra. Meyveler Ekim ortasýndan sonra olgunlaþýr.
eltarim.com
Son yýllarda armut fiyatlarýndaki artýþ, yetiþtiriciliðin uygun olmadýðý yerlerde de yapýlmasýna neden olmuþtur. Ayný zamanda meyve yetiþtiricilerinin kolay þekilde para kazanma giriþimlerini ortaya çýkartmýþtýr.
Ancak armut yetiþtiriciliði bunun aksine zordur, çözülmemiþ çeþitli sorunlarý vardýr, genellikle uygun olmayan pedo-iklimsel þartlar ve yetiþtiricilik tekniði hakkýndaki eksik bilgiler nedeniyle bu sorunlar daha aðýr hale gelmektedir. Eðer çeþit seçimi piyasalar tarafýndan gerekli kýlýnan standardizasyon, aþý kalemleri, ve ara çeþit kullanýmý ile kýsýtlanmýþ ise, bu durum topraðýn detaylý bir analizi temel alýnarak dikkatli bir þekilde deðerlendirilmelidir.
Ýþçilik giderlerini azaltma ile ilgili mutlak ihtiyaç, yoðun yetiþtirme þekillerinin ve plantasyon düzenlemelerinin, özellikle de ekonomik sistemler ile yönetilen zirai iþletmelerde, topraktan hemen hemen tüm verimi alma amacýyla kullanýlmasýný teþvik etmektedir, bu þekilde bitkinin enine büyümesine (dikine deðil) ve düþük kuvvetli anaçlarla bitkilerin boyunun azaltýlmasýna neden olmuþtur. Bu 20 yýl önce M9 sayesinde elmada yapýlan ile aynýdýr. Ciddi bir rekabet ortamýnda bu kadar yüksek ve birçok yýl alacak olan yatýrýmlar baþlangýçtaki bitkisel malzemenin kalitesi üzerinde bir tasarruf bakýþ açýsý ile ele alýnmamýþlardýr: yeni plantasyonlar sadece kaliteli ve sertifikalý olan, výrusten ari ve mikoplazma taþýyýcýsý psilla tarafýndan etkilenmemiþ bitkiler ile gerçekleþtirilmelidir.
Günümüzde çok tehlikeli olan ,hemen hemen dünyadaki tüm meyvecilik alanlarýnda var olan "ateþ yanýklýðý" adlý bakteri birkaç yýldan bu yana varlýðý ile ilgili bilgiler alýnýyor olsa da Ýtalya'da yayýlmak için uygun þartlar bulamamýþtýr. Ýthal edilen sebze-meyvelerin kontrolü ile ilgili olarak bölgesel gözlemciler tarafýndan gerçekleþtirilen mücadele titiz bir þekilde gerçekleþtirilmiþ ve tüm ziraatçýlar hastalýðýn muhtemel belirtilerini derhal bildirmede iþbirliði yapmýþlardýr: bunun yayýlmasý, çok geniþ meyve alanlarýnýn imha edilmesi anlamýna gelecektir.
ABATE FETEL
CAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin: Sadece Italya’da ve kýsa bir süredir de Catalogna’da yetiþtirilen eski bir Fransýz çeþididir.
Aðaç: Orta kuvvette bir aðaçtýr. Meyvelenmesi özellikle gruplar halindedir. Kloroz görülmeyen yerlerde ayva aðacý ile aþýlanmaya uygundur. Ara anaç ve aþýsýz mikroüretim ile de iyi sonuçlar elde edilmiþtir. Erken meyveye yatar ve eðer doðru zamanda budanmýþsa düzenli olarak meyve verir.
Meyve: Büyüktür (200 gr), uzun biçimi ile hemen ayýrt edilebilir. Kabuklarý ince, sarý-yeþil renklidir. Meyve eti sert, oldukça sulu, þekerli ve güzel kokuludur. Diðer ülkelerde de Conference’a bir alternatif olarak ortaya çýkmaya baþlamýþtýr.
Hasat Zamaný : Ýyi ve uzun süreli bir saklama isteniyorsa Eylül’ün ilk on günü içerisinde toplanmalýdýr.
--------------------------------------------------------------------------------
BELLA DI GIUGNO (MIRANDINO ROSSO)
CABCAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Aðaç : Çok güçlüdür, ayva aðacýna benzer, verimlidir, meyvelenmesi tipik salkýmlar halindedir. En sýk rastlanan bitki hastalýklarýna özellikle de Kara Leke Hastalýðýna karþý oldukça dayanýklýdýr.
Meyve : Orta büyüklüktedir, normalden uzundur. Kabuðu parlak kýrmýzýdýr, güneþ görmüþse üzerinde çok belirgin küçük beyaz lekeler oluþur. Beyaz meyve eti sulu, lezzetlidir. Erkenci bir çeþit olup çürümeye karþý oldukça dayanýklýdýr.
Hasat Zamaný : Haziran sonu.
--------------------------------------------------------------------------------
BUTIRRA HARDY
FNACAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
1820 ve 1830 yýllarý arasýnda ortaya çýkan ve yaygýnlaþan bu çeþit bütün ayva ve yetiþtiriciliði yapýlan diðer çeþitlerin anaçlarý ile göstermiþ olduðu uyum ve saðlam yapýsý nedeni ile bugün yalnýzca uyumlu olmayan veya kýsmen uyumlu olan çeþitler için anaç olarak kullanýlmaktadýr.
--------------------------------------------------------------------------------
CONFERENCE
CAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin : Ingiliz . Avrupa’da en yaygýn olan çeþittir. Italya’da toplam üretimin % 20’sini oluþturur.
Aðaç : Orta kuvvette olup erken meyveye yatar, dayanýklýdýr ve partenokarpi nedeni ile verimliliði yüksektir. Ancak itinalý bir budama ister, aksi takdirde meyvenin boyu ve kalitesi zarar görür. Ayva aðacýnýn deðiþik çeþitleriyle benzerliði vardýr.Her zaman virusten ari malzeme kullanýlmasý tavsiye olunur.
Meyve : Þekli bazen düzgün deðildir (partenokarpi veya yetersiz tozlanma nedeniyle), orta büyüklükte veya iridir. Yeþil kabuklarý üzerinde bariz pas renginde benekleri vardýr. Meyve eti beyaz-krem rengindedir, tatlý ve hoþ kokuludur.Kontrollü atmosferde aylarca saklanabilir. Ancak olgunlaþmýþ meyvelerde meyve eti kolaylýkla bozulabilir.
Hasat Zamaný : Aðustos sonu
--------------------------------------------------------------------------------
COSCIA
PRCAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin : Erkenci armut çeþitleri arasýnda önemli bir yer tutar, yabancý ülkelerde çok revaçtadýr.
Aðaç : Oldukça güçlüdür. Kara Leke’ye karþý hassastýr. Meyvelenmesi oldukça yavaþ olup, gruplar halinde veya sürgünlerinde oluþur. Hem deðiþik ayva anaçlarý hem de “Franco” ile aþýlanmaya uygundur.
Meyve : Orta büyüklüktedir (100-150 gr), tipik armut (pyriform) biçiminde, ince kabuklu, pürüzsüz, dayanýklý, sulu, þekerli, hoþ kokulu ve çok lezzetlidir.
Hasat Zamaný : “William”dan 20 gün önce.
--------------------------------------------------------------------------------
DECANA D'INVERNO
CAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin: 1828’den beri bilinen eski bir çeþit.
Aðaç: Orta kuvvette, oldukça verimli, Kara Leke’ye karþý duyarlý, kendine verimsizdir; en iyi tozlayýcýlarý : Passacrassana, Decana del Comizio, Kaiser çeþitleridir.
Meyve.: Çok dikkat çekici olmayan meyveleri ve meyve etinin granüllü olmasý nedeniyle ticari açýdan talebi sýnýrlýdýr. Halen, geç yetiþen ve buzdolabý dýþýnda da iyi saklanabilen geleneksel armutlara deðer veren sevenleri vardýr.
Hasat Zamaný : Ekim’in ikinci on günü içerisinde. Meyveler Aralýk’tan itibaren olgunlaþmaya baþlarlar.
--------------------------------------------------------------------------------
DECANA DEL COMIZIO
2028 TINCAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin : 1849 yýlýnda Fransa’da elde edilmiþtir.
Aðaç : Güçlüdür, meyvelenmesi yavaþ ve düzensizdir.
Bu nedenle, en azýndan yüksek yoðunlukta dikim yapmaya izin veren (3-4000 aðaç/hektar) topraklarda, aþýlama için çok güçlü olmayan ayva anaçlarý önerilir (Adams).
Meyve :Ýri meyvesi, hem þekli hem de meyve etinin yüksek kalitesi nedeniyle çok beðenilmektedir : ancak elle yapýlan iþlemlere ve ezilmelere karþý oldukça duyarlý olduðundan, hasatýnýn son derece dikkatli ve özenli yapýlmasý gerekir.
Hasat Zamaný : Eylül’in ilk on günü içerisinde.
--------------------------------------------------------------------------------
DR. J. GUYOT
1445 AINCAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin : Geçtiðimiz yüzyýlda Fransa’da elde edilmiþtir. Italya’da "William precoce" adý altýnda yaygýnlaþmýþtýr.
Aðaç : Franco ile aþýlanmýþ olmasýna raðmen orta kuvvettedir. Verimli topraklarda daha az uyumlu olmasýna raðmen ayva ile de aþýlanabilir; partenokarpi nedeni ile daha kolay meyve vermeye baþlar . Kara Leke Hastalýðý’na karþý duyarlýlýðý azdýr.
Meyve : Orta büyüklüktedir, tipik armut biçimindedir, iþlenmeye çok dayanýklýdýr, kabuklarý sarý-yeþil renklidir. Meyve eti orta etlilikte, sulu, orta derecede kokulu, çürümeye karþý bir miktar duyarlýdýr.
Hasat Zamaný : Meyveler Temmuz sonunda toplanýr, ancak etilen ile hýzlandýrýlmýþ olgunlaþmaya tabi tutulacaklarsa daha erken toplanabilirler. Soðuk havada saklama süresi en iyi þartlarda 2-3 haftayý geçmez. Bu süreden sonra yapýsýnda “kalp erimesi” ortaya çýkar.
--------------------------------------------------------------------------------
KAISER
FNCAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin : Avrupa’nýn hemen her yerine yayýlmýþ eski bir çeþittir.
Aðaç : Oldukça güçlüdür, verimi yüksek ve süreklidir. Öncelikle eski dallarda meyvelenir . Ayva ile olan kýsýtlý uyumu klonal Franco’larda ara çeþit veya anaç kullanýmýný gerekli kýlar (ancak bu durumda bronzluk özelliði azalýr) Ayný zamanda mikropropagasyon yöntemi ile aþýlanmýþ aðaçlarýn kendi kendilerine kök salmalarý meyvelerin renklerini açmaktadýr. Meyve : Büyüktür, pas rengi kabukludur, meyve eti orta dayanýklýlýkta, þekerli ve hoþ kokulu, oldukça narindir: kýsa süreli saklanabilir. Hasat sonrasýnda çeþitli deðiþimlere uðramaya veya bozulma tehlikelerine de açýktýr.
Hasat Zamaný : Eylül’ün ikinci on günü içerisinde.
--------------------------------------------------------------------------------
MAX RED BARTLETT
PRCAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin: William’ýn en eski ve en yaygýn mutasyonudur. Italya’da “Kýzýl William” armut pazarýnýn % 2’sini elinde tutmaktadýr. Bu yüzden bu ve diðer kýrmýzý armut çeþitlerinin yayýlma payýnýn olduðuna inanýlmaktadýr.
Aðaç : William’dan farklý olarak boyuna büyüyen yapýdadýr. Güçlülüðü sýnýrlýdýr. Eski dallarda da meyve verir. Döllenme özelliði nedeni ile çoklukla meyvelerinin renginde bir gerileme meydana gelmektedir. Bunlar kýrmýzý deðil, kýrmýzýmsý renktedirler ve sarý-yeþil’e doðru deðiþebilirler. Yeni türev olan "Sensation"ýn renk kaybýna daha az maruz kalacaðý sanýlmaktadýr.
Meyve : Þekil ve duyusal özellikleri açýsýndan neredeyse lekeli denebilecek þekilde çizgili olan kabuk rengi hariç William’in meyveleri ile týpa týp aynýdýr.
Pazarda William’dan daha deðerlidir, özellikle taze olarak tüketimi tercih edilir
Hasat Zamaný : Aðustos’un ikinci yarýsý.
--------------------------------------------------------------------------------
PACKHAM'S TRIUMPH
CAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin: Meyvesi “William”ýnkine benzeyen Avustralya yetiþtirmesidir.
Aðaç : Orta kuvvettedir, verimliliði tam olarak düzenli deðildir, ayva ile doðrudan aþýlanmaya uygun olmadýðýndan, araçeþit olarak tavsiye edilir. Yeni sürgünler üzerinde de meyvelenir, çiçeklenmesi orta-geççidir.
Meyve : Orta büyüklüktedir, kabuðu sarý-yeþil renkli, yüzeyi düzgün olmayýp hafif dalgalýdýr; beyaz meyve eti aðýzda erir, tatlý, hafif mayhoþtur. Muhafazaya uygundur.
Hasat Zamaný : Eylül’ün ilk yarýsý.
--------------------------------------------------------------------------------
PASSA CRASSANA
IRP31/1CAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin : Fransa’da geçen yüzyýlda elde edilmiþtir; ‘50’li yýllarda özelliklerini en üst düzeyde gösterdiði Po ovasý’nda çok yaygýnlaþmýþtýr.
Aðaç : Orta kuvvettedir, sergilediði birçok ortak özellikler ile ayva aðacýna benzer.Eðer budama özenli ve dikkatli yapýlýrsa verimliliði yüksek ve düzenlidir, Kara Leke Hastalýðý’na oldukça duyarlýdýr.
Meyve : Büyük ya da çok iridir, yuvarlaktýr, kabuðu kalýndýr, dayanýklýdýr, olgunlaþma döneminde yeþil-sarýmsýdýr; beyazýmsý meyve eti aðýzda erir, bir miktar granüllüdür, tatlý, hoþ kokulu ve çürümeye karþý dayanýklýdýr.
Hasat Zamaný : Eðer Eylül sonu-Ekim baþý yapýlmýþsa soðukhava deposunda rahatça saklanýr; hasat zamaný olarak hala geçerli bir çeþittir.
--------------------------------------------------------------------------------
PRECOCE DI FIORANO
Orijin :1955’te Roma’da A. Pirovano tarafýndan Butirra Giffard ile Coscia’nýn melezlenmesinden elde edilmiþ ve P. Manzo tarafýndan selekte edilmiþtir.
Aðaç : Güçlüdür, ayva aðacýna benzer, verimliliði yüksek ve süreklidir. Orta-Güney bölgesindeki çeþitli ortamlara iyi uyum saðlar.
Meyve: Orta büyüklükte, armut biçiminde, ince kabuklu, olgunlaþtýðýnda sarýya dönen açýk yeþil renklidir. Meyve eti beyaz-krem renkli, ince, lezzetli, çürümeye karþý dayanýklýdýr.
Hasat Zamaný : Temmuz’un ilk on günü içerisinde.
--------------------------------------------------------------------------------
ROSADA
Eski bir çeþit olan “Auzzana Armudu” Klonu.
Aðaç : Orta kuvvettedir. Bazen tutarsýzlýk göstermekle birlikte genelde meyvelenmesi hýzlý ve boldur.
Meyve : Orta büyüklüktedir (150-180 g), kabuðu pürüzsüz ve sarý-yeþil renklidir. Güneþ alanlarýn üzerinde % 30-50 oranýnda, parlak kýrmýzý-turuncu renkli ve gözalýcý görünümlü benekler oluþur. Beyaz, sert, orta tatlýlýkta ve sulu olan meyve etinin lezzet özellikleri fazla olgunlaþmadan tüketildikleri sürece iyidir. Bunun için meyveler organolektik özellikleri artýrmak için daha sert ve taze iken tüketilmelidirler. Muhafaza süresinin uzatýlmasý sadece normal hava þartlarýnda mümkündür. Bu meyveleri çok çekici kýlan sarý-altýn renkli fonu üzerindeki kýrmýzý renklerin vurgulanmasýna yardýmcý olur. Muhafazasý özellikle normal atmosfer koþullarýnda oldukça fazla uzatýlabilir ve böylece meyveler altýn sarýsý ile kýrmýzý bir renk alarak çok çekici bir özelliðe kavuþmuþ olurlar.
Hasat Zamaný : Aðustos’un ikinci yarýsý.
--------------------------------------------------------------------------------
ROSIRED BARTLETT
CAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin : "William” çeþidinin mutasyonu ile elde edilmiþtir.
Aðaç : Franco üzerine aþýlanmýþsa orta kuvvettedir , ayva üzerinde ara çeþit (mesela Butirra Hardy )kullanýlmasý gerekmektedir. Bu durumda erken meyveye yatar, iri olur ve verimliliði artar.
Meyve : Orta büyüklüktedir (180-200 g), kabuðunda “Max Red Bartlett”tekinden daha yoðun (% 80-100) ve canlý kýrmýzý benekler vardýr, dokunulduðunda hafifçe kýrýþýr, bazen alt bölümleri kahverengidir. Muhafaza süresi William’a oranla daha uzundur.
Hasat Zamaný : Aðustos’un ikinci yarýsý.
--------------------------------------------------------------------------------
SANTA MARIA
CAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin: 1951 yýlýnda Floransa’da Morettini tarafýndan William ve Coscia’nýn melezlemesi ile elde edilmiþtir.
Aðaç :Güçlüdür, çabuk ve bol meyve verir, bazý ayva çeþitlerine benzer. Kýsmen kendine tozlanabilir , partenokarpi yoluyla da meyve verir. Çok verimlidir.
Meyve : Orta büyüklüktedir. Pürüzsüz kabuðunun üzerinde bazen güneþte kýzaran ancak normalde yeþil-sarý renkli olan küçük benekler bulunur. Beyaz meyve eti aðýzda erir, þekerli ve çürümeye karþý dayanýklýdýr.
Hasat Zamaný : Temmuz sonu, “William"dan bir hafta önce.
--------------------------------------------------------------------------------
SENSATION
CAV Klonu VIRUSTEN ARÝ
Orijin : "Max Red Bartlett"in Avustralya Klonudur.
Hasat esnasýnda dahi muhafaza ettiði canlý ve parlak renkli meyveleri ile ilgi çekicidir. Özelliklerini kaybetme durumu nadir olarak ortaya çýkar. Sýnýrlý kuvvetteki aðacý ayva ile aþýlanmaya çok uygun deðildir.
Muhafazaya uygundur ama bu süre ayný Max Red (Kýzýl Max) gibi William’a oranla daha kýsadýr.
--------------------------------------------------------------------------------
TOSCA
Sertifika Baþvuru No: 206 NV/93.
Roma ISF’sinin yasal yetkisi ile çoðaltýlmýþtýr.
Orijin : Forli ISF Bölümü tarafýndan selekte edilmiþ, Coscia ve William’ýn melezlemesinden elde edilmiþtir.
Aðaç : Orta kuvvettedir, ayva aðacýna benzer.
Meyve : Orta büyüklükte, kalýn armut biçimindedir. Kabuðu pürüzsüz, orta kalýnlýkta, sarý-yeþil renklidir, güneþte hafifçe kýzarýr. Meyve eti beyaz, orta incelikte, lezzetlidir , çürümeden etkilenmediði sanýlmaktadýr.
Hasat Zamaný : "William"dan 23 gün önce, Po Vadi’sinde Temmuz sonunda.
--------------------------------------------------------------------------------
WILLIAM
Cav Klonu VIRUSTEN ARÝ
Yapýsý bakýmýndan dünyada en çok tercih edilen ve tarýmý yapýlan bir çeþittir.
Aðaç: Geniþ, güçlü yapýda ve verimlidir. Aðýrlýklý olarak yeni sürgünler üzerinde meyve verir.
Gerek güçlü ayvalar üzerine tercihen ara çeþitler ile gerekse “Franco” üzerine aþýlanabilir. Uygun þartlar olduðunda ve virüsten ari olduðu kesin olan malzeme ile ayvanýn üzerine doðrudan da aþýlanabilir (asitliliði uygun verimli topraklarda). Bazý klonlarýn ayvaya daha uygun olduklarý zannedilmektedir (WILLIAM Bovey seleksiyonu).
Meyve: Kendine has, biraz ufak, kabuðu düz, beyaz meyve etli, kaliteli, çok aromatik ve dubledir.
Hasat Zamaný: Aðustosun ikinci on günlük bölümü içinde.
FORELLE
Orijin: Kesin olarak bilinmeyen eski bir çeþittir.
Aðaç:Güçlüdür, verimi düzenlidir, öncelikle eski dallar ve sürgünlerde meyve vermeye baþlar.
Meyve: Orta büyüklükte (145 g) ve ovaldir, kabuðu pürüzsüz ve sarýmsý olup üzerinde sayýsýz benekler bulunmaktadýr. Çok güneþ alan noktalarý koyu kýrmýzýdýr. Meyve eti beyaz, ince, sert, mayhoþ, þekerli, hoþ kokulu, oldukça lezzetlidir.
Hasat Zamaný : “William"dan 35 gün sonra. Meyveler Ekim ortasýndan sonra olgunlaþýr.
eltarim.com
Comment