Tweet
· Ayvalýk · Edremit yaðlýk, Þakran, Midilli, Ada zeytini · Edremit · Çanakkale, Ege Bölgesi Körfez yöresi, Ýzmir, Ýçel, Antalya, Adana, Kahramanmaraþ ve Mardin’e kadar uzanmaktadýr. · Toplam aðaç sayýsýnýn %19’unu, Ege Bölgesinin %25,3’ünü oluþturur. Yaðý kimyasal ve duyusal özellikleri yönünden birinci sýrada yer alýr. Bölgesinde yaðlýk olarak deðerlendirilir. · Ýyi bakým þartlarýnda kuvvetli geliþir, · Meyve orta büyüklükte, · Orta derecede periyodisite gösterir, · Mekanik hasada uygun yapýya sahip, · Verimi iyi, · Kendine verimli, · Soðuða kýsmen dayanýklýdýr, · Çelikle çoðaltýlýr.
· Büyük Topak Ulak · Topak Aþý · Tarsus · Ýskenderun, Anamur, Erdemli, Tarsus, Seyhan, Sütçüler-Isparta. · Akdeniz Bölgesi’nde yaklaþýk 300.000 aðaç var. Etli ve lezzetli olduðundan, yeþil çizme zeytin olarak iyidir. · Ýyi bakým þartlarýnda kuvvetli geliþir, · Meyve iri, · Periyodisite gösterir, · Hasatta meyve kolay berelenebilir, · Verimli, · Soðuða ve kuraða aþýrý duyarlý deðil, · Aþý ile çoðaltýlýr.
· Çakýr · Ýzmir · Ýzmir ve civarý. · Yaðlýk bir çeþittir. Yaðý kimyasal ve duyusal özellikleri yönünden Ayvalýk, Memecik, Memeli ve Erkence’den sonra 5. sýradadýr. Yeþil sofralýk olarak da deðerlendirilebilir. · Çok kuvvetli geliþir, · Meyve orta büyüklükte, · Þiddetli periyodisite gösterir, · Meyvenin tutunmasý kuvvetli olduðundan hasadý zordur, · Erken meyveye yatar, verimlidir, · Kýsmen kendine verimlidir, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Çekiþte · Kýrma, Memeli · Ödemiþ · Ýzmir’in Kiraz, Torbalý ve Ödemiþ ilçeleri, Aydýn’ýn Nazilli, Sultanhisar ve Yenipazar ilçeleri. · 1,3 milyon aðaç sayýsý ile toplamýn %1,5’ini oluþturur. Genelde yetiþtirildiði yerlerde yeþil kýrma zeytin olarak deðerlendirilir. · Çok kuvvetli geliþir, · Meyve iri, · Ýyi bakým þartlarýnda düzenli ürün verebilir, · Verimli, · Soðuða karþý duyarlý deðildir, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Çelebi · Ýznik Çelebi · Ýznik · Bursa’nýn Gemlik, Ýznik, Orhangazi, Kocaeli’nin Merkez, Gölcük ve Bilecik’in Merkez, Osmaneli, Gölpýnarý ilçeleri. · 400.000 civarýnda aðaç sayýsý ile Marmara Bölgesi’nin %5’ini oluþturur. Yeþil sofralýk olarak deðerlendirilir. · Orta kuvvette geliþir, · Meyve çok iri, · Kýsmen periyodisite gösterir, · Orta düzeyde verimlidir, · Soðuða karþý aþýrý duyarlý deðildir, · Aþý ile çoðaltýlýr.
· Çilli · Tekir, Provens, Goloz · Kemalpaþa · Ýzmir’in Bornova, Kemalpaþa, Manisa’nýn Turgutlu ilçeleri. · Toplam aðaç sayýsý 70.000 adettir. Çoðaltma sorunu var. Küçük çekirdekli ve etli olan meyveleri yeþil sofralýk olarak deðerlendirmeye uygundur. · Çok kuvvetli geliþir, · Meyve iri, · Periyodisite gösterir, · Verimi iyi, · Hasatta meyve kolay berelenebilir, · Kýsmen kendine verimlidir, · Soðuða karþý aþýrý duyarlý deðildir, · Aþý ile çoðaltýlýr.
Domat · Akhisar · Manisa’nýn Akhisar, Turgutlu, Saruhanlý, Ýzmir’in Merkez, Kemalpaþa, Selçuk, Aydýn’ýn Merkez, Söke, Karacasu, Kuyucuk ilçeleri. · Toplam aðaç sayýsýnýn %1,4’nü oluþturur. Yeþil sofralýk özellikle dolgu zeytini olarak deðerlendirilir. · Ýyi bakým þartlarýnda kuvvetli geliþir, · Meyve iri, · Ýyi bakým koþullarýnda düzenli ürün verir, · Verimli, · Erken meyveye yatar, · Geç sulamalarda soðuða karþý duyarlýdýr, · Aþý ile çoðaltýlýr.
· Edincik Su · Erdek su, Su zeytini · Edincik · Balýkesir’in Bandýrma, Edincik ve Erdek ilçeleri. · Toplam aðaç sayýsý 30.000 adettir. Siyah sofralýk olarak deðerlendirilir. Su oraný yüksek yað oarný düþüktür. · Orta kuvvette geliþir, · Meyve iri, · Periyodisite gösterir, · Verimi orta düzeydedir, · Hasatta meyve kolay berelenebilir, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Eðriburun · Nizip · Gaziantep’in Nizip, Hatay’ýn Ýskenderun, Þanlýurfa’nýn Halfeti ilçeleri. · Güneydoðu Anadolu Bölgesi’nde aðaç sayýsý 300.000 adettir. Siyah ve yeþil sofralýk olarak deðerlendirilir. · Orta kuvvette geliþir, · Meyve küçük, · Periyodisite gösterir, · Oldukça verimlidir, · -7oC’de dallar zarar görür, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Erkence · Ýzmir yaðlýk, Yerli yaðlýk · Ýzmir · Ýzmir çevresi. · Toplam aðaç varlýðýnýn %3,5’ini oluþturmaktadýr. Yaklaþýk 3 milyon adet aðaç bulunmaktadýr. Esasen yaðlýk olarak deðerlendirilir. Yað özellikleri Çakýr’dan önce gelir. Nemli bölgelerde Phoma oleae mantarý nedeniyle hurma oluþumu olur; meyvenin acýlýðý gider ve doðrudan yeme olumuna gelir. · Ýyi bakým þartlarýnda oldukça kuvvetli geliþir, · Meyve orta iriliktedir, · Þiddetli periyodisite gösterir, · Verimi orta düzeydedir, · Kýsmen kendine verimlidir, · Meyvelerin tutunma kuvveti zayýf olup, hasat öncesi erken döküm sorundur. · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Gemlik · Triliye, Kaplýk, Kývýrcýk, Kara · Gemlik · Bursa, Tekirdað, Kocaeli, Bilecik, Kastamonu, Zonguldak, Sinop, Samsun, trabzon, Balýkesir, Ýzmir, Manisa, Aydýn, Ýçel, Adana, Antalya, Adýyaman ilerini içine alan çok geniþ bir coðrafyada yetiþtirilir. · Marmara Bölgesi’ndeki aðaç varlýðýnýn %80’ini, toplam aðaç sayýsýnýn %11’ini oluþturur. Sayý bakýmýndan Memecik ve Ayvalýk çeþitlerinden sonra 3. sýrada yer alýr. · Orta kuvvette geliþir, · Meyve orta iriliktedir, · Ýyi bakým þartlarýnda düzenli ürün verir, · Verimlidir, · Kýsmen kendine verimlidir, · Soðuða karþý kýsmen dayanýklýdýr, · Çelikle çoðaltýlýr.
· Halhalý · Derik · Mardin, Hatay, Gaziantep, Kahramanmaraþ · Coðrafi daðýlým alaný içinde 2 milyon civarýnda aðaç bulunmaktadýr. Yeþil kýrma zeytin olarak bölgede tüketilmekte, geri kalaný komþu Arap ülkelerine ihraç edilmektedir Siyah sofralýk veya yaðlýk olarak da deðerlendirilmektedir. · Orta kuvvette geliþir, · Meyveleri orta iriliktedir, · Verimi orta düzeydedir, · Kuvvetli periyodisite gösterir, · Soðuða karþý aþýrý duyarlý deðildir, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Ýzmir sofralýk · Ýzmir · Ýzmir civarý · Yeþil sofralýk olarak deðerlendirilir. · Orta kuvvette geliþir, · Meyveleri çok iridir, · Çok þiddetli periyodisite gösterir, · Verimi düþüktür, · Kendine kýsýrdýr, · Hasatta meyve kolay berelenebilir, · Çelikle çoðaltýlýr.
· Kalembezi · Nizip · Gaziantep’in Nizip ilçesi ve Kilis. · Ýrili ufaklý ve yað bakýmýndan zengin meyveleri ile yaðlýk olarak deðerlendirilir. Ýklime baðlý olarak hurma oluþturabilir. Ýri meyveleri siyah sofralýk olarak deðerlendirilir. · Orta kuvvette geliþir, · Meyveleri çok küçüktür, · Periyodisite gösterir, · Verimli, · Soðuða hassas, aþýrý kuraklýkta meyve kalitesi düþer, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Kan Çelebi · Nizip · Gaziantep civarý · Olgun meyve ve meyve özsuyu pembe-kýrmýzý renktedir. Pembe olum döneminde çizme pembe zeytin olarak iþlenebilir. Yeþil sofralýk olarak deðerlendirilir. · Ýyi bakým þartlarýnda kuvvetli geliþir, · Meyveleri çok iridir, · Periyodisite gösterir, · Verimi iyi, · Soðuða duyarlý, · Çelikle çoðaltýlýr.
· Karamürsel Su · Su zeytin, Kalamata · Karamürsel · Kocaeli’nin Karamürsel, Gebze, Gölcük ilçeleri ve Bursa civarý. · Toplam aðaç sayýsý 200.000 adettir. Çok az oleaeuropein içerdiðinden iþleme sýrasýnda kolayca tatlanýr. Yað oraný düþüktür. Kalamata zeytini adý altýnda siyah sofralýk olarak iþlenir. · Orta kuvvette geliþir, · Meyveleri çok iridir, · Periyodisite gösterir, · Verimi iyi · Soðuða duyarlý, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Kilis Yaðlýk · Kilis · Kilis, Gaziantep’in Merkez ve Oðuzeli, Þanlýurfa’nýn Merkez, Kahramanmaraþ’ýn Türkoðlu, Mardin’in Cizre ilçeleri. · Güneydoðu Anadolu Bölgesi’nin aðaç sayýsýnýn %52’sini, toplam aðaç varlýðýmýzýn %2,8’ini oluþturur. Meyveleri yüksek oranda yað içerir. Yað kalitesi yüksektir. Salkým þeklinde ve mercimek iriliðinde meyve oluþur. Hasadý zordur. · Orta düzeyde geliþir, · Meyveleri çok küçüktür, · Verimi iyidir, · Mutla periyodisite gösterir, · Soðuða karþý duyarlý deðil, · Çelikle ve yumru ile çoðaltýlýr.
· Kiraz · Topan Kiraz ve Oval Kiraz adlý iki tipi var. · Akhisar’ýn Yayaköy kasabasý · Manisa civarý · Meyve sapý uzun olduðundan hasadý zordur. Olgun meyveleri kiraza benzer. Siyah sofralýk olarak deðerlendirilir. · Kuvvetli geliþir, · Meyveleri iridir, · Þiddetli periyodisite gösterir, · Soðuða karþý aþýrý duyarlý deðil, · Çelikle ve aþýyla çoðaltýlýr.
· Manzanilla · Manzanillo · Ýspanya’nýn Cordoba þehri · Ýspanya’nýn Endülüs Bölgesi, Amerika, Ýsrail ve Avustralya. · Ülkemize 1974 yýlýnda getirilmiþtir. Toplam aðaç sayýsý 160.000 adettir. Sofralýk olarak deðerlendirilir. Ýspanyol usulü yeþil sofralýða uygundur. · Orta kuvvette geliþir, · Meyveleri orta iriliktedir, · Ýyi bakým koþullarýnda düzenli ürün verir, · Verimi iyi, · Kendi kendine yeterli tozlanýr, · Soðuða duyarlýdýr, · Çelikle çoðaltýlýr.
· Memecik · Taþ arasý, Aþýyel, Tekir, Gülümbe, Þehir, Yaðlýk. · Muðla · Ýzmir, Aydýn, Manisa, Denizli, Muðla, Antalya, Sinop, Kahramanmaraþ, Kastamonu’ya kadar geniþ coðrafya. · Ege Bölgesi aðaç varlýðýnýn %50’sinden fazlasýný, toplam aðaç varlýðýmýzýn %45,5’ini oluþturur. Yaðlýk ve yeþil sofralýk olarak deðerlendirilir. Kalite yönünden Ayvalýk çeþidinden sonra gelir. Ýspanyol usulü yeþil zeytine iþlenir. Çekirdeklerin çimlenme oraný yüksektir. · Ýyi bakým þartlarýnda kuvvetli geliþir, · Meyveleri iridir, · Genelde þiddetli periyodisite gösterir, · Verimli, · Kýsmen kendine verimli, · Soðuða ve kuraða karþý aþýrý duyarlý deðildir, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Memeli · Emiralem, Ak zeytin, Çekiþte · Menemen · Ýzmir’in Menemen, Kemalpaþa, Manisa’nýn Turgutlu ilçeleri. · 80.000 civarýnda aðaç sayýsý bulunmaktadýr. Sofralýk ve yaðlýk olarak deðerlendirilir. Kalite yönünden Memecik çeþidinden sonra gelir. Kýrma zeytin veya Ýspanyol usulü iþlemeye uygundur. · Ýyi geliþir, · Meyveleri iridir, · Periyodisite gösterir, · Verimi iyidir, · Kýsmen kendine verimlidir, · Sulanan koþullarda soðuða karþý duyarlýdýr, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Nizip yaðlýk · Nizip · Gaziantep’in Nizip, Kahramanmaraþ’ýn Merkez, Mardin’in Cizre ilçeleri. · Güneydoðu Bölgesi aðaç varlýðýnýn %38’ini, toplam aðaç varlýðýmýzýn %2’ini oluþturur. Yað bakýmýndan oldukça zengindir. Kalite yönünden Kilis yaðlýk ve Halhalý’dan sonra gelir. Siyah sofralýk olarak da deðerlendirilir. Hurma oluþumu görülebilir. · Orta kuvvette geliþir, · Meyveleri irili ufaklýdýr genelde küçüktür, · Periyodisite gösterir, · Verimi iyidir, · Sýcaða ve kuraða karþý aþýrý duyarlý deðildir, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Samanlý · Tatlý Zeytin. · Karamürsel · Kocaeli’nin Karamürsel, Bursa’nýn Ýznik ilçeleri. · Toplam aðaç sayýsý 10.000 adettir. Yeþil sofralýk olarak deðerlendirilir. Oleaeuropein içeriði düþük olduðundan kýsa sürede tatlanýr. Bu nedenle Tatlý zeytin olarak da adlandýrýlýr. · Orta kuvvette geliþir, · Meyveleri orta iriliktedir, · Kýsmen periyodisite gösterir, · Verimi orta düzeydedir, · Soðuða duyarlýdýr, · Çelikle ve dip sürgünleri ile çoðaltýlýr.
· Sarý Haþebi · Haþebi · Altýnözü · Hatay civarý. · 600.000 civarýnda aðaç sayýsý bulunur. Akdeniz Bölgesi aðaç varlýðýnýn %7,5’ini, toplam aðaç varlýðýmýzýn %0.7’sini oluþturur. Yaðlýk ve siyah sofralýk olarak deðerlendirilir. Hurma oluþumu görülür. · Ýyi bakým þartlarýnda kuvvetli geliþir, · Meyveleri küçüktür, · Verimi düþüktür, · Þiddetli periyodisite gösterir, · Soðuða duyarlýdýr, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Sarý ulak · Tarsus · Ýçel’in Merkez, Erdemli, Gülnar, Adana’nýn Seyhan, Kozan, Yumurtalýk ilçeleri. · 500.000 civarýnda aðaç sayýsý bulunmaktadýr. Akdeniz Bölgesi aðaç varlýðýnýn %6’sýný, toplam aðaç varlýðýmýzýn %0,6’sýný oluþturur. Siyah ve yeþil sofralýk olarak deðerlendirilir. · Kuvvetli geliþir, · Meyveleri orta iriliktedir, · Periyodisite gösterir, · Verimi orta düzeydedir, · Soðuða duyarlýdýr, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Saurani · Savrani · Altýnözü · Hatay civarý. · 500.000 civarýnda aðaç sayýsý bulunmaktadýr. Toplam aðaç varlýðýmýzýn %0,6’sýný oluþturmaktadýr. Yað bakýmýndan zengindir ve yaðlýk olarak deðerlendirilir. Siyah ve yeþil sofralýk olarak da deðerlendirilir. · Orta kuvvette geliþir, · Meyveleri küçüktür, · Periyodisite gösterir, · Verimlidir, · Soðuða duyarlýdýr, · Aþý ile çoðaltýlýr.
· Tavþan yüreði · Ters yaprak · Fethiye · Muðla’nýn Fethiye, Antalya’nýn Akseki ilçeleri, Karaman. · 30.000 civarýnda aðaç sayýsý bulunmaktadýr. Özellikle Antalya’da yeþil sofralýk, Muðla’da siyah sofralýk olarak deðerlendirilir. Yað içeriði düþüktür. · Kuvvetli geliþir, · Meyveleri çok iridir, · Genellikle düzenli ürün verir, · Verimi orta düzeydedir, · Hasatta meyve kolay berelenebilir, · Aþý ile çoðaltýlýr.
· Uslu · Akhisar · Manisa’nýn Akhisar, Turgutlu, Ýzmir’in Kemalpaþa, Selçuk, Muðla’nýn Merkez, Yataðan ilçeleri. · 900.000 civarýnda aðaç sayýsý bulunmaktadýr. Toplam aðaç varlýðýmýzýn %1’ini oluþturur. Meyvelerin tam olgunluktaki parlak koyu siyah rengi ve tadý nedeniyle siyah sofralýk olarak tercih edilmektedir. · Sulanan koþullarda çok kuvvetli geliþir, · Meyveleri orta iriliktedir, · Ýyi bakým þartlarýnda düzenli ürün verir, · Verimi orta düzeydedir, · Soðuða hassastýr, · Hasatta meyve kolay berelenebilir, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Yað çelebi · Gaziantep · Gaziantep’in Nizip ilçesi, Kilis. · Yaðlýk olarak deðerlendirilir. Hasat önü meyve dökümü görülür. · Orta kuvvette geliþir, · Meyveleri iridir, · Periyodisite gösterir, · Verimi iyidir, · Soðuða duyarlýdýr, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Büyük Topak Ulak · Topak Aþý · Tarsus · Ýskenderun, Anamur, Erdemli, Tarsus, Seyhan, Sütçüler-Isparta. · Akdeniz Bölgesi’nde yaklaþýk 300.000 aðaç var. Etli ve lezzetli olduðundan, yeþil çizme zeytin olarak iyidir. · Ýyi bakým þartlarýnda kuvvetli geliþir, · Meyve iri, · Periyodisite gösterir, · Hasatta meyve kolay berelenebilir, · Verimli, · Soðuða ve kuraða aþýrý duyarlý deðil, · Aþý ile çoðaltýlýr.
· Çakýr · Ýzmir · Ýzmir ve civarý. · Yaðlýk bir çeþittir. Yaðý kimyasal ve duyusal özellikleri yönünden Ayvalýk, Memecik, Memeli ve Erkence’den sonra 5. sýradadýr. Yeþil sofralýk olarak da deðerlendirilebilir. · Çok kuvvetli geliþir, · Meyve orta büyüklükte, · Þiddetli periyodisite gösterir, · Meyvenin tutunmasý kuvvetli olduðundan hasadý zordur, · Erken meyveye yatar, verimlidir, · Kýsmen kendine verimlidir, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Çekiþte · Kýrma, Memeli · Ödemiþ · Ýzmir’in Kiraz, Torbalý ve Ödemiþ ilçeleri, Aydýn’ýn Nazilli, Sultanhisar ve Yenipazar ilçeleri. · 1,3 milyon aðaç sayýsý ile toplamýn %1,5’ini oluþturur. Genelde yetiþtirildiði yerlerde yeþil kýrma zeytin olarak deðerlendirilir. · Çok kuvvetli geliþir, · Meyve iri, · Ýyi bakým þartlarýnda düzenli ürün verebilir, · Verimli, · Soðuða karþý duyarlý deðildir, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Çelebi · Ýznik Çelebi · Ýznik · Bursa’nýn Gemlik, Ýznik, Orhangazi, Kocaeli’nin Merkez, Gölcük ve Bilecik’in Merkez, Osmaneli, Gölpýnarý ilçeleri. · 400.000 civarýnda aðaç sayýsý ile Marmara Bölgesi’nin %5’ini oluþturur. Yeþil sofralýk olarak deðerlendirilir. · Orta kuvvette geliþir, · Meyve çok iri, · Kýsmen periyodisite gösterir, · Orta düzeyde verimlidir, · Soðuða karþý aþýrý duyarlý deðildir, · Aþý ile çoðaltýlýr.
· Çilli · Tekir, Provens, Goloz · Kemalpaþa · Ýzmir’in Bornova, Kemalpaþa, Manisa’nýn Turgutlu ilçeleri. · Toplam aðaç sayýsý 70.000 adettir. Çoðaltma sorunu var. Küçük çekirdekli ve etli olan meyveleri yeþil sofralýk olarak deðerlendirmeye uygundur. · Çok kuvvetli geliþir, · Meyve iri, · Periyodisite gösterir, · Verimi iyi, · Hasatta meyve kolay berelenebilir, · Kýsmen kendine verimlidir, · Soðuða karþý aþýrý duyarlý deðildir, · Aþý ile çoðaltýlýr.
Domat · Akhisar · Manisa’nýn Akhisar, Turgutlu, Saruhanlý, Ýzmir’in Merkez, Kemalpaþa, Selçuk, Aydýn’ýn Merkez, Söke, Karacasu, Kuyucuk ilçeleri. · Toplam aðaç sayýsýnýn %1,4’nü oluþturur. Yeþil sofralýk özellikle dolgu zeytini olarak deðerlendirilir. · Ýyi bakým þartlarýnda kuvvetli geliþir, · Meyve iri, · Ýyi bakým koþullarýnda düzenli ürün verir, · Verimli, · Erken meyveye yatar, · Geç sulamalarda soðuða karþý duyarlýdýr, · Aþý ile çoðaltýlýr.
· Edincik Su · Erdek su, Su zeytini · Edincik · Balýkesir’in Bandýrma, Edincik ve Erdek ilçeleri. · Toplam aðaç sayýsý 30.000 adettir. Siyah sofralýk olarak deðerlendirilir. Su oraný yüksek yað oarný düþüktür. · Orta kuvvette geliþir, · Meyve iri, · Periyodisite gösterir, · Verimi orta düzeydedir, · Hasatta meyve kolay berelenebilir, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Eðriburun · Nizip · Gaziantep’in Nizip, Hatay’ýn Ýskenderun, Þanlýurfa’nýn Halfeti ilçeleri. · Güneydoðu Anadolu Bölgesi’nde aðaç sayýsý 300.000 adettir. Siyah ve yeþil sofralýk olarak deðerlendirilir. · Orta kuvvette geliþir, · Meyve küçük, · Periyodisite gösterir, · Oldukça verimlidir, · -7oC’de dallar zarar görür, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Erkence · Ýzmir yaðlýk, Yerli yaðlýk · Ýzmir · Ýzmir çevresi. · Toplam aðaç varlýðýnýn %3,5’ini oluþturmaktadýr. Yaklaþýk 3 milyon adet aðaç bulunmaktadýr. Esasen yaðlýk olarak deðerlendirilir. Yað özellikleri Çakýr’dan önce gelir. Nemli bölgelerde Phoma oleae mantarý nedeniyle hurma oluþumu olur; meyvenin acýlýðý gider ve doðrudan yeme olumuna gelir. · Ýyi bakým þartlarýnda oldukça kuvvetli geliþir, · Meyve orta iriliktedir, · Þiddetli periyodisite gösterir, · Verimi orta düzeydedir, · Kýsmen kendine verimlidir, · Meyvelerin tutunma kuvveti zayýf olup, hasat öncesi erken döküm sorundur. · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Gemlik · Triliye, Kaplýk, Kývýrcýk, Kara · Gemlik · Bursa, Tekirdað, Kocaeli, Bilecik, Kastamonu, Zonguldak, Sinop, Samsun, trabzon, Balýkesir, Ýzmir, Manisa, Aydýn, Ýçel, Adana, Antalya, Adýyaman ilerini içine alan çok geniþ bir coðrafyada yetiþtirilir. · Marmara Bölgesi’ndeki aðaç varlýðýnýn %80’ini, toplam aðaç sayýsýnýn %11’ini oluþturur. Sayý bakýmýndan Memecik ve Ayvalýk çeþitlerinden sonra 3. sýrada yer alýr. · Orta kuvvette geliþir, · Meyve orta iriliktedir, · Ýyi bakým þartlarýnda düzenli ürün verir, · Verimlidir, · Kýsmen kendine verimlidir, · Soðuða karþý kýsmen dayanýklýdýr, · Çelikle çoðaltýlýr.
· Halhalý · Derik · Mardin, Hatay, Gaziantep, Kahramanmaraþ · Coðrafi daðýlým alaný içinde 2 milyon civarýnda aðaç bulunmaktadýr. Yeþil kýrma zeytin olarak bölgede tüketilmekte, geri kalaný komþu Arap ülkelerine ihraç edilmektedir Siyah sofralýk veya yaðlýk olarak da deðerlendirilmektedir. · Orta kuvvette geliþir, · Meyveleri orta iriliktedir, · Verimi orta düzeydedir, · Kuvvetli periyodisite gösterir, · Soðuða karþý aþýrý duyarlý deðildir, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Ýzmir sofralýk · Ýzmir · Ýzmir civarý · Yeþil sofralýk olarak deðerlendirilir. · Orta kuvvette geliþir, · Meyveleri çok iridir, · Çok þiddetli periyodisite gösterir, · Verimi düþüktür, · Kendine kýsýrdýr, · Hasatta meyve kolay berelenebilir, · Çelikle çoðaltýlýr.
· Kalembezi · Nizip · Gaziantep’in Nizip ilçesi ve Kilis. · Ýrili ufaklý ve yað bakýmýndan zengin meyveleri ile yaðlýk olarak deðerlendirilir. Ýklime baðlý olarak hurma oluþturabilir. Ýri meyveleri siyah sofralýk olarak deðerlendirilir. · Orta kuvvette geliþir, · Meyveleri çok küçüktür, · Periyodisite gösterir, · Verimli, · Soðuða hassas, aþýrý kuraklýkta meyve kalitesi düþer, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Kan Çelebi · Nizip · Gaziantep civarý · Olgun meyve ve meyve özsuyu pembe-kýrmýzý renktedir. Pembe olum döneminde çizme pembe zeytin olarak iþlenebilir. Yeþil sofralýk olarak deðerlendirilir. · Ýyi bakým þartlarýnda kuvvetli geliþir, · Meyveleri çok iridir, · Periyodisite gösterir, · Verimi iyi, · Soðuða duyarlý, · Çelikle çoðaltýlýr.
· Karamürsel Su · Su zeytin, Kalamata · Karamürsel · Kocaeli’nin Karamürsel, Gebze, Gölcük ilçeleri ve Bursa civarý. · Toplam aðaç sayýsý 200.000 adettir. Çok az oleaeuropein içerdiðinden iþleme sýrasýnda kolayca tatlanýr. Yað oraný düþüktür. Kalamata zeytini adý altýnda siyah sofralýk olarak iþlenir. · Orta kuvvette geliþir, · Meyveleri çok iridir, · Periyodisite gösterir, · Verimi iyi · Soðuða duyarlý, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Kilis Yaðlýk · Kilis · Kilis, Gaziantep’in Merkez ve Oðuzeli, Þanlýurfa’nýn Merkez, Kahramanmaraþ’ýn Türkoðlu, Mardin’in Cizre ilçeleri. · Güneydoðu Anadolu Bölgesi’nin aðaç sayýsýnýn %52’sini, toplam aðaç varlýðýmýzýn %2,8’ini oluþturur. Meyveleri yüksek oranda yað içerir. Yað kalitesi yüksektir. Salkým þeklinde ve mercimek iriliðinde meyve oluþur. Hasadý zordur. · Orta düzeyde geliþir, · Meyveleri çok küçüktür, · Verimi iyidir, · Mutla periyodisite gösterir, · Soðuða karþý duyarlý deðil, · Çelikle ve yumru ile çoðaltýlýr.
· Kiraz · Topan Kiraz ve Oval Kiraz adlý iki tipi var. · Akhisar’ýn Yayaköy kasabasý · Manisa civarý · Meyve sapý uzun olduðundan hasadý zordur. Olgun meyveleri kiraza benzer. Siyah sofralýk olarak deðerlendirilir. · Kuvvetli geliþir, · Meyveleri iridir, · Þiddetli periyodisite gösterir, · Soðuða karþý aþýrý duyarlý deðil, · Çelikle ve aþýyla çoðaltýlýr.
· Manzanilla · Manzanillo · Ýspanya’nýn Cordoba þehri · Ýspanya’nýn Endülüs Bölgesi, Amerika, Ýsrail ve Avustralya. · Ülkemize 1974 yýlýnda getirilmiþtir. Toplam aðaç sayýsý 160.000 adettir. Sofralýk olarak deðerlendirilir. Ýspanyol usulü yeþil sofralýða uygundur. · Orta kuvvette geliþir, · Meyveleri orta iriliktedir, · Ýyi bakým koþullarýnda düzenli ürün verir, · Verimi iyi, · Kendi kendine yeterli tozlanýr, · Soðuða duyarlýdýr, · Çelikle çoðaltýlýr.
· Memecik · Taþ arasý, Aþýyel, Tekir, Gülümbe, Þehir, Yaðlýk. · Muðla · Ýzmir, Aydýn, Manisa, Denizli, Muðla, Antalya, Sinop, Kahramanmaraþ, Kastamonu’ya kadar geniþ coðrafya. · Ege Bölgesi aðaç varlýðýnýn %50’sinden fazlasýný, toplam aðaç varlýðýmýzýn %45,5’ini oluþturur. Yaðlýk ve yeþil sofralýk olarak deðerlendirilir. Kalite yönünden Ayvalýk çeþidinden sonra gelir. Ýspanyol usulü yeþil zeytine iþlenir. Çekirdeklerin çimlenme oraný yüksektir. · Ýyi bakým þartlarýnda kuvvetli geliþir, · Meyveleri iridir, · Genelde þiddetli periyodisite gösterir, · Verimli, · Kýsmen kendine verimli, · Soðuða ve kuraða karþý aþýrý duyarlý deðildir, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Memeli · Emiralem, Ak zeytin, Çekiþte · Menemen · Ýzmir’in Menemen, Kemalpaþa, Manisa’nýn Turgutlu ilçeleri. · 80.000 civarýnda aðaç sayýsý bulunmaktadýr. Sofralýk ve yaðlýk olarak deðerlendirilir. Kalite yönünden Memecik çeþidinden sonra gelir. Kýrma zeytin veya Ýspanyol usulü iþlemeye uygundur. · Ýyi geliþir, · Meyveleri iridir, · Periyodisite gösterir, · Verimi iyidir, · Kýsmen kendine verimlidir, · Sulanan koþullarda soðuða karþý duyarlýdýr, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Nizip yaðlýk · Nizip · Gaziantep’in Nizip, Kahramanmaraþ’ýn Merkez, Mardin’in Cizre ilçeleri. · Güneydoðu Bölgesi aðaç varlýðýnýn %38’ini, toplam aðaç varlýðýmýzýn %2’ini oluþturur. Yað bakýmýndan oldukça zengindir. Kalite yönünden Kilis yaðlýk ve Halhalý’dan sonra gelir. Siyah sofralýk olarak da deðerlendirilir. Hurma oluþumu görülebilir. · Orta kuvvette geliþir, · Meyveleri irili ufaklýdýr genelde küçüktür, · Periyodisite gösterir, · Verimi iyidir, · Sýcaða ve kuraða karþý aþýrý duyarlý deðildir, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Samanlý · Tatlý Zeytin. · Karamürsel · Kocaeli’nin Karamürsel, Bursa’nýn Ýznik ilçeleri. · Toplam aðaç sayýsý 10.000 adettir. Yeþil sofralýk olarak deðerlendirilir. Oleaeuropein içeriði düþük olduðundan kýsa sürede tatlanýr. Bu nedenle Tatlý zeytin olarak da adlandýrýlýr. · Orta kuvvette geliþir, · Meyveleri orta iriliktedir, · Kýsmen periyodisite gösterir, · Verimi orta düzeydedir, · Soðuða duyarlýdýr, · Çelikle ve dip sürgünleri ile çoðaltýlýr.
· Sarý Haþebi · Haþebi · Altýnözü · Hatay civarý. · 600.000 civarýnda aðaç sayýsý bulunur. Akdeniz Bölgesi aðaç varlýðýnýn %7,5’ini, toplam aðaç varlýðýmýzýn %0.7’sini oluþturur. Yaðlýk ve siyah sofralýk olarak deðerlendirilir. Hurma oluþumu görülür. · Ýyi bakým þartlarýnda kuvvetli geliþir, · Meyveleri küçüktür, · Verimi düþüktür, · Þiddetli periyodisite gösterir, · Soðuða duyarlýdýr, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Sarý ulak · Tarsus · Ýçel’in Merkez, Erdemli, Gülnar, Adana’nýn Seyhan, Kozan, Yumurtalýk ilçeleri. · 500.000 civarýnda aðaç sayýsý bulunmaktadýr. Akdeniz Bölgesi aðaç varlýðýnýn %6’sýný, toplam aðaç varlýðýmýzýn %0,6’sýný oluþturur. Siyah ve yeþil sofralýk olarak deðerlendirilir. · Kuvvetli geliþir, · Meyveleri orta iriliktedir, · Periyodisite gösterir, · Verimi orta düzeydedir, · Soðuða duyarlýdýr, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Saurani · Savrani · Altýnözü · Hatay civarý. · 500.000 civarýnda aðaç sayýsý bulunmaktadýr. Toplam aðaç varlýðýmýzýn %0,6’sýný oluþturmaktadýr. Yað bakýmýndan zengindir ve yaðlýk olarak deðerlendirilir. Siyah ve yeþil sofralýk olarak da deðerlendirilir. · Orta kuvvette geliþir, · Meyveleri küçüktür, · Periyodisite gösterir, · Verimlidir, · Soðuða duyarlýdýr, · Aþý ile çoðaltýlýr.
· Tavþan yüreði · Ters yaprak · Fethiye · Muðla’nýn Fethiye, Antalya’nýn Akseki ilçeleri, Karaman. · 30.000 civarýnda aðaç sayýsý bulunmaktadýr. Özellikle Antalya’da yeþil sofralýk, Muðla’da siyah sofralýk olarak deðerlendirilir. Yað içeriði düþüktür. · Kuvvetli geliþir, · Meyveleri çok iridir, · Genellikle düzenli ürün verir, · Verimi orta düzeydedir, · Hasatta meyve kolay berelenebilir, · Aþý ile çoðaltýlýr.
· Uslu · Akhisar · Manisa’nýn Akhisar, Turgutlu, Ýzmir’in Kemalpaþa, Selçuk, Muðla’nýn Merkez, Yataðan ilçeleri. · 900.000 civarýnda aðaç sayýsý bulunmaktadýr. Toplam aðaç varlýðýmýzýn %1’ini oluþturur. Meyvelerin tam olgunluktaki parlak koyu siyah rengi ve tadý nedeniyle siyah sofralýk olarak tercih edilmektedir. · Sulanan koþullarda çok kuvvetli geliþir, · Meyveleri orta iriliktedir, · Ýyi bakým þartlarýnda düzenli ürün verir, · Verimi orta düzeydedir, · Soðuða hassastýr, · Hasatta meyve kolay berelenebilir, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
· Yað çelebi · Gaziantep · Gaziantep’in Nizip ilçesi, Kilis. · Yaðlýk olarak deðerlendirilir. Hasat önü meyve dökümü görülür. · Orta kuvvette geliþir, · Meyveleri iridir, · Periyodisite gösterir, · Verimi iyidir, · Soðuða duyarlýdýr, · Aþý ve çelikle çoðaltýlýr.
