Tweet
Laboratuvarda Sulama Zamanının Saptanması / Toprağa Dayalı Olarak Sulama Zamanının Saptanması / Sulama Zamanının Belirlenmesi / SULAMA / SEBZECİLİK
Laboratuvarda toprak neminin ölçülmesi gravimetrik yöntemle olur. Toprak nem içeriğinin belirlenmesinde en doğru sonucu verir. Burada bulunan sonuç ayrıca arazide yapılarak bulunacak sulama zamanının saptanmasında kullanılan alçı bloğu, tansiyometre ve nötronlama gibi ölçüm yöntemlerinin kalibrasyonunda kullanılır. Gravimetrik yöntemle toprak neminin saptanması için sonda ile toprak profilinin değişik derinliklerinden uygun şekilde toprak örneği alınır. Bu örnek hiçbir şekilde bozulmadan plastik torbalar içinde laboratuvara getirilir. Toprağın başlangıçtaki yaş ağırlığı tartılır. Daha sonra örnekler kurutma fırınına (etüve) konularak 105o C’de 24 saat müddetle kurutulur. Sonra dolaptan çıkartılıp toprağın kuru ağırlığı tartılır. Örneklerin yaş ve kuru ağırlıklarından yararlanılarak toprak bahsinde anlatılan şekilde hacim yüzdesi ve daha sonra toprak derinliği dikkate alınarak su yüksekliği şeklinde nem oranı tayin edilir. Bu yöntemle toprak neminin saptanmasının fayda ve zararlarını aşağıdaki şekilde sıralayabiliriz.
a. Uygulama kolay, saptamada kullanılan araç ve gereçlerin maliyeti düşüktür.
b. Toprak nem içeriği hangi düzeyde olursa olsun duyarlı bir şekilde ölçülür.
c. Birden fazla örnek aynı anda analiz edilir ve hata oranı azalır.
d. Toprak hacmi ağırlık değeri doğru olarak biliniyorsa ve örnekler uygun bir şekilde
alınmışsa, sonuçlar kesin doğrudur.
e. Doğru ve direkt sonuç verdiğinden kalibrasyona gereksinim duyulmaz ve hatta diğer
bazı yöntemlerin kalibrasyonunda kullanılır.
f. Toprak hacim ağırlık değerini doğru olarak belirleyebilmek ve nem içeriğini hacimsel
olarak ifade edebilmek genellikle zordur.
g. Sonuç alınabilmesi, araziden örnek alma, laboratuvara getirme ve analiz için geçen
süre oldukça zaman alıcıdır.
h. 105oC’de yapılan 24 saatlik kurutmalarda bazı topraklar halen bir miktar nem
içerebilmektedir. Bu topraklarda kuru ağırlık tam tespit edilememektedir.
i. Kurutma esnasında toprak içinde bulunan bazı organik maddeler okside olup
dekompoze olduklarından, bunlar toplam ağırlıkta su oranının belirlenmesinde
azalmaya yol açmaktadır. Bu bakımdan fazla organik madde içeren topraklarda
kurutmanın 105oC yerine, 50-60oC de yapılması gerekir.
j. Örnek alma bilinçsiz yapılırsa ve özenle korunarak laboratuvara getirilmezse sonuçlar
bizi yanılgıya götürebilir.
Kaynak: Genel Sebzecilik Kitabı Prof. Dr. Atila Günay
Laboratuvarda toprak neminin ölçülmesi gravimetrik yöntemle olur. Toprak nem içeriğinin belirlenmesinde en doğru sonucu verir. Burada bulunan sonuç ayrıca arazide yapılarak bulunacak sulama zamanının saptanmasında kullanılan alçı bloğu, tansiyometre ve nötronlama gibi ölçüm yöntemlerinin kalibrasyonunda kullanılır. Gravimetrik yöntemle toprak neminin saptanması için sonda ile toprak profilinin değişik derinliklerinden uygun şekilde toprak örneği alınır. Bu örnek hiçbir şekilde bozulmadan plastik torbalar içinde laboratuvara getirilir. Toprağın başlangıçtaki yaş ağırlığı tartılır. Daha sonra örnekler kurutma fırınına (etüve) konularak 105o C’de 24 saat müddetle kurutulur. Sonra dolaptan çıkartılıp toprağın kuru ağırlığı tartılır. Örneklerin yaş ve kuru ağırlıklarından yararlanılarak toprak bahsinde anlatılan şekilde hacim yüzdesi ve daha sonra toprak derinliği dikkate alınarak su yüksekliği şeklinde nem oranı tayin edilir. Bu yöntemle toprak neminin saptanmasının fayda ve zararlarını aşağıdaki şekilde sıralayabiliriz.
a. Uygulama kolay, saptamada kullanılan araç ve gereçlerin maliyeti düşüktür.
b. Toprak nem içeriği hangi düzeyde olursa olsun duyarlı bir şekilde ölçülür.
c. Birden fazla örnek aynı anda analiz edilir ve hata oranı azalır.
d. Toprak hacmi ağırlık değeri doğru olarak biliniyorsa ve örnekler uygun bir şekilde
alınmışsa, sonuçlar kesin doğrudur.
e. Doğru ve direkt sonuç verdiğinden kalibrasyona gereksinim duyulmaz ve hatta diğer
bazı yöntemlerin kalibrasyonunda kullanılır.
f. Toprak hacim ağırlık değerini doğru olarak belirleyebilmek ve nem içeriğini hacimsel
olarak ifade edebilmek genellikle zordur.
g. Sonuç alınabilmesi, araziden örnek alma, laboratuvara getirme ve analiz için geçen
süre oldukça zaman alıcıdır.
h. 105oC’de yapılan 24 saatlik kurutmalarda bazı topraklar halen bir miktar nem
içerebilmektedir. Bu topraklarda kuru ağırlık tam tespit edilememektedir.
i. Kurutma esnasında toprak içinde bulunan bazı organik maddeler okside olup
dekompoze olduklarından, bunlar toplam ağırlıkta su oranının belirlenmesinde
azalmaya yol açmaktadır. Bu bakımdan fazla organik madde içeren topraklarda
kurutmanın 105oC yerine, 50-60oC de yapılması gerekir.
j. Örnek alma bilinçsiz yapılırsa ve özenle korunarak laboratuvara getirilmezse sonuçlar
bizi yanılgıya götürebilir.
Kaynak: Genel Sebzecilik Kitabı Prof. Dr. Atila Günay