Tweet
Azot İçeren Organik Maddeler/ Bitki İçeriğinde Bulunan Maddeler / GÜBRELEME / SEBZECİLİK
Bitkilerin toplam kuru ağırlığının % 5-30'unu azotlu organik maddeler meydana getirir. Bu organik maddelerin bünyesinde karbon, hidrojen, oksijenden başka azot bulunur. Ayrıca kükürt ve fosfor içerir. Azot içeren organik maddeler aminoasitler ve proteinler olarak iki gruba ayrılır.
Amino asitler her zaman bir hidrokarboksil (-COOH) ve birden fazla amino (-NH2) grubunu kapsar. Bu nedenle monokarbon asitlerinin (yağ asitlerinin) karbon zincirindeki metil grubu hidrojenlerinden birinin yerine amino grubunun girmesiyle meydana gelir. En basit amino asit gliserindir. Bugüne kadar 20 adet amino asit tespit edilmiştir. Bunlar alanin, arginin, aspartik asit, fenilalanin, glutamik asit, hidroksiprolin, histidin, glisin, izoleusin, leusin, lisin, mentionin, prolin, serin, sistein, sistin, treonin, tirosin, tirptofan ve valin’dir. Aminoasitlerin değişik şekilde ve sayıda bağlanmasıyla proteinler oluşur.
Proteinler % 50 karbon, % 7 hidrojen, % 16 azot ve % 23 oksijenden ibarettir. Su ile birlikte hücre protoplazmasının esas unsurudur. Bununla beraber en çok tohumlarda depo edilmiş olarak yer alır. Hücrelerde bulunan proteinlerle, depo edilmiş proteinler arasında yapı farklılığı bulunur. Hücre proteinleri daha karmaşık yapıya sahiptir. Depo edilmiş proteinler gibi kolay kolay çözünmez ve hücre çözeltisine geçmez. Proteinler suda, sulu nötr tuz çözeltisinde, sulu asitler, sulu bazlar ve % 70-80'lik alkol çözeltisinde kolayca çözünür. Proteinler hidrolize olabilir ve asitler, alkoller ve enzimlerle karşılaştıklarında su alarak parçalanabilir. Parçalanma durumunda önce proteazlar ve daha sonra peptonlar, polipeptitler ve en son olarak da amino asitler ortaya çıkar. Proteinler kendi arasında basit, bileşik ve basit+bileşik üç gruba ayrılır. Basit proteinlere albüminler, globulinler, glutelinler, prolaminler, histonlar ve provitaminler girer. Bileşik proteinlerde nükleoproteinler, glikoproteinler, kromoproteinler, fosfoproteinler ve liptoproteinler bulunur. Basit+bileşik proteinler, basit proteinlerle bileşik proteinlerin bileşmesiyle olur. Bunların primer olanları proteanlar, meta proteinler ve kuagule olmuş proteinler teşkil eder. Sekonder proteinler ise proteazlar (albumozlar), peptonlar ve peptitler'dir.
Kaynak: Genel Sebzecilik Kitabı Prof. Dr. Atila Günay
Bitkilerin toplam kuru ağırlığının % 5-30'unu azotlu organik maddeler meydana getirir. Bu organik maddelerin bünyesinde karbon, hidrojen, oksijenden başka azot bulunur. Ayrıca kükürt ve fosfor içerir. Azot içeren organik maddeler aminoasitler ve proteinler olarak iki gruba ayrılır.
Amino asitler her zaman bir hidrokarboksil (-COOH) ve birden fazla amino (-NH2) grubunu kapsar. Bu nedenle monokarbon asitlerinin (yağ asitlerinin) karbon zincirindeki metil grubu hidrojenlerinden birinin yerine amino grubunun girmesiyle meydana gelir. En basit amino asit gliserindir. Bugüne kadar 20 adet amino asit tespit edilmiştir. Bunlar alanin, arginin, aspartik asit, fenilalanin, glutamik asit, hidroksiprolin, histidin, glisin, izoleusin, leusin, lisin, mentionin, prolin, serin, sistein, sistin, treonin, tirosin, tirptofan ve valin’dir. Aminoasitlerin değişik şekilde ve sayıda bağlanmasıyla proteinler oluşur.
Proteinler % 50 karbon, % 7 hidrojen, % 16 azot ve % 23 oksijenden ibarettir. Su ile birlikte hücre protoplazmasının esas unsurudur. Bununla beraber en çok tohumlarda depo edilmiş olarak yer alır. Hücrelerde bulunan proteinlerle, depo edilmiş proteinler arasında yapı farklılığı bulunur. Hücre proteinleri daha karmaşık yapıya sahiptir. Depo edilmiş proteinler gibi kolay kolay çözünmez ve hücre çözeltisine geçmez. Proteinler suda, sulu nötr tuz çözeltisinde, sulu asitler, sulu bazlar ve % 70-80'lik alkol çözeltisinde kolayca çözünür. Proteinler hidrolize olabilir ve asitler, alkoller ve enzimlerle karşılaştıklarında su alarak parçalanabilir. Parçalanma durumunda önce proteazlar ve daha sonra peptonlar, polipeptitler ve en son olarak da amino asitler ortaya çıkar. Proteinler kendi arasında basit, bileşik ve basit+bileşik üç gruba ayrılır. Basit proteinlere albüminler, globulinler, glutelinler, prolaminler, histonlar ve provitaminler girer. Bileşik proteinlerde nükleoproteinler, glikoproteinler, kromoproteinler, fosfoproteinler ve liptoproteinler bulunur. Basit+bileşik proteinler, basit proteinlerle bileşik proteinlerin bileşmesiyle olur. Bunların primer olanları proteanlar, meta proteinler ve kuagule olmuş proteinler teşkil eder. Sekonder proteinler ise proteazlar (albumozlar), peptonlar ve peptitler'dir.
Kaynak: Genel Sebzecilik Kitabı Prof. Dr. Atila Günay